II SA/Bk 48/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 lutego 2021 r. sprawy ze sprzeciwu O. SA w W. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [... ] w przedmiocie przekazania do ponownego rozpoznania sprawy dotyczącej ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego oddala sprzeciw "O." S.A. w W. wniosła sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] grudnia 2020r. Nr [...], mocą której Kolegium powołując się na art. 138 § 2 K.p.a. orzekło o uchyleniu decyzji Wójta Gminy T. z [...] listopada 2020r. Nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla budowy stacji bazowej telefonii komórkowej operatora O. S.A. z infrastrukturą na działce nr [...] położonej w obrębie K., gmina T. i przekazaniu sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Wnoszący sprzeciw zarzucił Kolegium naruszenie art.138 § 2 K.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie tj. przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia pomimo braku przesłanek do wydania takiego rozstrzygnięcia oraz naruszenie art. 8 § 1 K.p.a. tj. zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej poprzez uznanie przez organ odwoławczy, że na organie I instancji ciążył obowiązek przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego w zakresie nieprzewidzianym w obowiązujących przepisach prawa. Zaskarżoną sprzeciwem decyzję kasacyjną SKO w Ł. wydało w następującym stanie faktycznym i prawnym. Postępowanie w sprawie zainicjował wniosek O. P. S. A. z dnia 28 listopada 2018 r., do którego dołączono m.in. Kwalifikację przedsięwzięcia [...] z dnia [...] września 2018 r. Organ zawiadomił strony postępowania o jego wszczęciu przez obwieszczenie (k. 22 akt adm.). W pismach z dnia 14 i 17 grudnia 2018 r. właściciele działek nr [...] A. P. i K. P. wyrazili sprzeciw wobec lokalizacji inwestycji. Decyzją z dnia [...] lutego 2019 r. Wójt Gminy T. ustalił lokalizację stacji bazowej telefonii komórkowej zgodnie z wnioskiem inwestora. Na skutek odwołania złożonego przez A. i K. P., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] marca 2019 r. uchyliło rozstrzygnięcie Wójta i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania. Zdaniem Kolegium, organ pierwszej instancji orzekł na podstawie wniosku inwestora niespełniającego wymagań z art. 52 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2018 r., poz. 1945 ze zm.), dalej: ustawa planistyczna; nie dokonał we własnym zakresie oceny, czy inwestycja (jako całe przedsięwzięcie) zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, a w konsekwencji nie ustalił czy wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach; nie dokonał analizy parametrów technicznych i użytkowych poszczególnych anten jak i całego przedsięwzięcia, maksymalnych możliwości emisyjnych urządzenia, w tym maksymalnego możliwego pochylenia osi wiązki promieniowania, ukształtowania terenu oraz istniejącego i potencjalnego jego zagospodarowania, a także kumulacji pól elektromagnetycznych. Kolegium wskazało, że w przypadku wątpliwości co do kwalifikacji przedsięwzięcia należy rozważyć dopuszczenie dowodu z opinii biegłego lub uzależnić wydanie decyzji od przedstawienia decyzji środowiskowej lub wydać postanowienie o niestwierdzeniu potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Organ I instancji po przeprowadzeniu po raz drugi postępowania, w którym uzupełniono materiał dowodowy i sporządzona została opinia biegłego zawierająca analizę parametrów technicznych i użytkowych inwestycji w kontekście obowiązku uzyskania decyzji środowiskowej, decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. na podstawie art. 50 ust. 1, 51 ust. 1, 53 ust. 1 – 5 oraz art. 54 ustawy planistycznej, ponownie ustalił lokalizację inwestycji celu publicznego orzekając w następujący sposób: 1. rodzaj inwestycji - budowa stacji bazowej telefonii komórkowej operatora O. P. S.A. wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną obejmująca: wieżę telekomunikacyjną kratową o wysokości 50-55 m n.p.t.; instalację radiokomunikacyjną emitującą pola elektromagnetyczne, których wypadkowa równoważna moc promieniowana izotropowo zawiera się w przedziale 5 000 W - 10000 W (wynosi 8 402 W), w tym system 3 anten sektorowych o wysokości zawieszenia (środek elektryczny) 49 m (azymuty: 50°, 170°, 290°); system 1 anteny radiolinii o średnicy 0,6 m i wysokości środka zawieszenia 46,5 m (azymut 219°), urządzenia zasilające, sterujące i nadawczo-odbiorcze zlokalizowane u podstawy wieży, ruszt pod urządzenia sterujące i konstrukcję wsporczą do mocowania anten, wewnętrzną linię zasilającą, rozdzielnicę RTZ/A, ogrodzenie terenu, na części działki nr [...] położonej w obrębie K., gm. T.; 2. warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikające z przepisów odrębnych: - wieża telekomunikacyjna kratowa o wysokości 50 - 55 m wraz z systemem anten sektorowych (3 szt.) oraz anteny radiolinii (1 szt.), powierzchnia terenu stacji bazowej wraz z ogrodzeniem - 90 m2; - warunki ochrony środowiska i zdrowia ludzi: inwestycja nie jest przedsięwzięciem mogącym znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dlatego nie wymaga uzyskania decyzji środowiskowej. Miejsca dostępne dla ludzi znajdują się w odległości nie większej niż 300 m i nie mniejszej niż 200 m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania każdej z anten. Przedmiotową konkluzję organ wyprowadził na podstawie dokumentacji przedłożonej do wniosku przez inwestora oraz na podstawie opinii biegłego, która – w ocenie organu – zweryfikowała pozytywnie dokumenty inwestora. Organ wyjaśnił, że "Analiza środowiskowa" przedłożona przez inwestora wskazuje, że jedynym źródłem energii elektromagnetycznej wypromieniowanej do otoczenia i mogącej stwarzać potencjalne zagrożenia dla zdrowia ludzi są anteny sektorowe, których równoważna moc promieniowana izotropowo zawiera się w przedziale 5 000 W - 10 000 W (wynosi 8 402 W), a na kierunkach głównych wiązek promieniowania anten, w odległości do 81,5 m od środka elektrycznego, brak jest miejsc dostępnych dla ludności, przy czym wyłącznie w wolnej przestrzeni niedostępnej dla ludzi będą występować obszary pól elektromagnetycznych o poziomach wyższych od dopuszczalnych (ustalonych zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów). Zdaniem Wójta, powyższe potwierdzono w opinii biegłego. Wskazał on, że za obszar, w którym przekroczony jest poziom dopuszczalny promieniowania mikrofalowego uznaje się wszystkie miejsca dostępne dla ludzi, w których wypadkowa gęstość mocy pochodząca ze wszystkich źródeł przekracza wartość 0,1 W/m2 (strefa S ≥ 0,1 W/m2). Maksymalne zasięgi obszaru, w którym strefa S występuje na kierunkach głównych osi promieniowania poszczególnych anten sektorowych (azymuty: 50°, 170° i 290°) - obliczone przy pracy nadajników obu systemów z mocą maksymalną - wynoszą ok. 80,3 m (w kierunku poziomym) od środka elektrycznego każdej anteny przy wypadkowym pochyleniu wiązki promieniowania każdej anteny równym 0° oraz 79,0 m (w kierunku poziomym) od środka elektrycznego każdej anteny przy wypadkowym pochyleniu wiązki promieniowania każdej anteny równym 8° w dół. W płaszczyznach poziomych, ze względu na sektorowy rozsył wiązki promieniowania anten, miejsca charakteryzujące granicę strefy S tworzą krzywe nieregularne, które w żadnym przypadku nie występują na wysokościach mniejszych niż 35,0 m (przypadek najbardziej niekorzystny - tilt = 8°). Strefa S nie obejmuje zatem miejsc dostępnych dla ludzi. Jak wskazał organ, uwidoczniono to w stosunku do budynku najbardziej zbliżonego do inwestycji, położonego na działce nr 61/1, mającego wysokość 9 m. Punkty, w których wykonano obliczenia gęstości mocy promieniowania elektromagnetycznego S pochodzącego od wszystkich anten, usytuowano na wysokościach: punkt 1 - 9 m n.p.t. (dach budynku - miejsce dostępne dla ludzi) oraz punkt 2 - 11 m n.p.t. (2 m nad dachem budynku - miejsce dostępne dla ludzi). Obliczenia wykonane przy założeniu, że wszystkie układy antenowo - nadawcze pracują z pełną mocą (maksymalna moc nadajników, wynikająca z największego możliwego obciążenia stacji bazowej ruchem telefonicznym) wykazały, że gęstość mocy promieniowania wynosi tam: punkt 1 = 1,28 x10-3 W/m2, punkt 2 = 29,6 x10-3 W/m2 - w przypadku, gdy wiązki główne promieniowania anten nie są pochylone w dół (tilt = 0°); punkt 1 = 41,50 x10-3 W/m2, punkt 2 = 49,1 *10-3 W/m2 - w przypadku, gdy wiązki główne promieniowania anten są pochylone maksymalnie w dół (tilt = 8°). W żadnym z punktów obliczeniowych nie jest przekroczona wartość dopuszczalna gęstości promieniowania elektromagnetycznego (0,1 W/m2) ustalona w przepisach dla miejsc dostępnych dla ludzi; - działka objęta wnioskiem nie jest położona w obszarze objętym prawną formą ochrony przyrody, inwestycję należy realizować z zachowaniem wymogów ochrony środowiska oraz wynikających z prawa wodnego. W pozostałym zakresie w decyzji określono zapotrzebowanie na energię elektryczną, obsługę komunikacyjną, wskazano na konieczność projektowania i budowania w sposób określonych w przepisach, w tym techniczno - budowlanych oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w zasięgu oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, zapewniając ochronę przed pozbawieniem dostępu do drogi publicznej, możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej oraz ze środków łączności, dostępu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, a także przed uciążliwościami powodowanymi przez hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne i promieniowanie oraz przed zanieczyszczeniem powietrza, wody i gleby, a także odpowiednie ukształtowanie terenu działki - w sposób uniemożliwiający odprowadzenie wód opadowych na działki sąsiednie oraz niepowodujący zakłócenia istniejących stosunków wodnych. Załącznikiem do decyzji uczyniona została kopia mapy zasadniczej w skali 1:1000 z wyrysowanymi liniami rozgraniczającymi teren inwestycji. W uzasadnieniu decyzji Wójt wskazał, że planowana inwestycja jest inwestycją celu publicznego zamierzoną na terenie, na którym nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Z materiału dowodowego wynika, że inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (§ 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71), a pola elektromagnetyczne o wartościach wyższych od granicznych określonych dla miejsc dostępnych dla ludzi, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów, nie występują w miejscach przebywania i zamieszkania ludzi. Dla inwestycji nie jest konieczne uzyskiwanie decyzji środowiskowej. Decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi, a jej projekt uzgodniono z właściwymi organami. O wydaniu decyzji zawiadomiono strony przez obwieszczenie oraz w drodze indywidualnego zawiadomienia. Od decyzji ponownie odwołali się A. i K. P. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po rozpoznaniu odwołania decyzją z dnia [...[ września 2019r. (nr [...]) orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. Kolegium doszło do przekonania, że: wniosek inwestora spełnia wymagania ustawowe z art. 52 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy planistycznej (na dołączonej do niego kopii mapy zasadniczej (w skali 1:1000) czerwoną linią oraz literami od A do D określono teren objęty wnioskiem); w treści wniosku określono wymaganą ustawowo charakterystykę inwestycji, z tym że ze względu na rodzaj planowanego przedsięwzięcia nie było potrzeby określenia we wniosku niektórych informacji wymaganych przy innych inwestycjach, jak np. zapotrzebowanie na wodę i innych; organ pierwszej instancji umożliwił stronom postępowania czynny udział na każdym etapie tego postępowania (art. 53 ust. 1 ustawy planistycznej) oraz dokonał analizy stanu faktycznego i prawnego terenu (zgodnie z art. 53. Ust. 3 pkt 2 ustawy). Wobec powyższego i stwierdzenia braku niezgodności z przepisami odrębnymi, nie było podstaw do odmowy ustalenia lokalizacji spornej stacji bazowej telefonii komórkowej. A. i K. P. wywiedli wówczas skargę do sądu administracyjnego na powyższą decyzję, która została uwzględniona przez WSA w Białymstoku, który wyrokiem z dnia 6 lutego 2020r. sygn. II SA/Bk 750/19 orzekł o uchyleniu zarówno decyzji organu odwoławczego jak i poprzedzającej jej wydanie decyzji Wójta Gminy T. z [...] sierpnia 2019r. W postępowaniu sądowym poprzedzającym wydanie wyroku dopuszczone zostało do udziału Ogólnopolskie Stowarzyszenie Przeciwdziałania El. "P." w R., które złożyło obszerne pismo podważające kompletność materiału dowodowego sprawy i zawierające wniosek o jego uzupełnienie o następujące dokumenty: 1) oryginalne karty katalogowe anten, 2) dokumentację określającą maksymalną moc EIRP na każdym kierunku emisji (sektorze) z uwzględnieniem maksymalnych tiltów zarówno elektrycznych jak i mechanicznych określonych na podstawie danych technicznych anten oraz uchwytów je mocujących, 3) mapę obrazującą faktyczny obszar oddziaływania inwestycji z uwzględnieniem maksymalnych tiltów elektrycznych oraz mechanicznych, odbić od naturalnych przeszkód (wskazał wyrok w sprawie II OSK 2178/18) oraz podaniem, jaki błąd metody obliczeniowej przyjęto w wyliczeniach, bowiem takich precyzyjnych danych nie zawiera dokument, 4) precyzyjne określenie obszaru ograniczonego użytkowania ze wskazaniem, w jakiej odległości i na jakiej wysokości należy ograniczyć zamierzenia inwestycyjne w przyszłości, 5) podanie mocy wyjściowej pojedynczego nadajnika TX z uwzględnieniem tolerancji tej mocy określonej przez producenta; 6) określenie danych producenta i typu anten oraz nadajników radiolinii, ich zysku antenowego, częstotliwości pracy oraz ich mocy wyjściowej, 7) dokonanie wyliczeń mocy EIRP w oparciu o budżet mocy w poszczególnych sektorach projektowanej stacji z uwzględnieniem tolerancji produkcyjnej podanych parametrów. Zdaniem Prezesa Stowarzyszenia, biegły mógł się wypowiedzieć wyłącznie na temat maksymalnej mocy i maksymalnego pochylenia anten. Natomiast organ odwoławczy nie wskazał, co zbadał. Sąd administracyjny przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe z dokumentu w postaci treści stanowiska Stowarzyszenia a po ocenie całokształtu kontrolowanego postępowania stwierdził, że przy wydawaniu decyzji organów obu instancji doszło do naruszenia przepisów o postępowaniu wyjaśniającym oraz przepisów o zasadach oceny dowodów, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu, decyzje organów obydwu instancji zostały wydane przedwcześnie, bez podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Organy prowadzące postępowanie zobowiązane były wnikliwie ocenić, czy inwestycja kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących znacząco lub mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla których wymagane jest uzyskanie decyzji środowiskowej (art. 71 ust. 2 ustawy środowiskowej). Kwalifikacji tej należało dokonać zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. 2016 r., poz. 71). Ta regulacja obowiązywała na dzień orzekania przez organy w sprawie niniejszej. Należało również uwzględnić rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pół elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzenia dotrzymywania tych poziomów (Dz. U. nr 192, poz. 1883). Sąd zauważył przy tym, że to organy orzekające w sprawie miały dokonać – na podstawie całokształtu materiału dowodowego – kwalifikacji inwestycji z punktu widzenia oddziaływania mogącego znacząco lub mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Nie mogły zatem bezkrytycznie przenosić do uzasadnienia swojej decyzji konkluzji opinii biegłego, gdyż nie jest to wykonaniem proceduralnego obowiązku oceny materiału dowodowego. Po pierwsze sąd stwierdził, że z dokumentów załączonych do wniosku inwestora oraz z opinii biegłego wynikało, że równoważna moc promieniowana izotropowo spornej inwestycji zamyka się w przedziale 5 000 W – 10 000 W, bowiem wynosi 8 402 W (według inwestora 8210 W, vide k. 137 i 84 akt adm.). Tymczasem organ pierwszej instancji wskazał, że inwestycja nie kwalifikuje się według § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r., nie wskazując nawet, który z podpunktów tych przepisów miał na uwadze i według którego z nich kwalifikował inwestycję. Po wtóre zauważył, że równoważna moc promieniowana izotropowo wskazana w opinii biegłego jako 8402 W, uprawnia do wniosku, że rozważeniu podlegać mogły kwalifikacje według § 2 ust. 1 pkt 7 lit. b lub § 3 ust. 1 pkt 8 lit. f rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. Organ powinien był zatem wskazać, z którym przypadkiem mamy w sprawie do czynienia lub z jakiego powodu przypadek ten należy wykluczyć. Tymczasem organ pierwszej instancji w ogóle nie zauważył podpunktów poszczególnych paragrafów rozporządzenia, nie wskazał dlaczego inwestycja, i z jakich podpunktów, się nie kwalifikuje do sporządzenia decyzji środowiskowej oraz dlaczego przyjmuje za biegłym moc 8 402 W, jako wiarygodną w sytuacji, gdy wyraźnie z opinii wynika, że jest to moc "poszczególnych anten" a nie moc skumulowana całego przedsięwzięcia (s. 7 opinii, k. 137 akt adm.). Jednocześnie organ pierwszej instancji zaakceptował opinię, w której na s. 12 zawarto następujące stwierdzenie: "miejsca dostępne dla ludzi znajdują się w odległości nie większej niż 300 metrów i nie mniejszej niż 200 metrów od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania każdej z anten" (k. 132 akt adm.). Te odległości wymienione są zaś dla inwestycji potencjalnie mogących znacząco oddziaływać na środowisko przy równoważnej mocy promieniowanej izotropowo nie mniejszej niż 10 000 W (§ 3 ust. 1 pkt 8 lit. g rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r.). Powstało zatem pytanie, jaką inwestycję (o jakiej mocy) oceniał biegły, a jaką kwalifikował organ z punktu widzenia obowiązku uzyskania decyzji środowiskowej? Po trzecie sąd podkreślił, że w przypadku stacji bazowej telefonii komórkowych, środowiskowej kwalifikacji przedsięwzięcia dokonuje się przez dokładne określenie parametrów zarówno poszczególnych urządzeń, jak i całego przedsięwzięcia. W przypadku inwestycji, która dotyczy różnych grup anten o różnej mocy powinna być uwzględniona kumulacja pól elektromagnetycznych, tak aby można w ogóle dokonać jakiejkolwiek kwalifikacji przedmiotowej inwestycji w odniesieniu do § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. Kumulację należy zbadać przy uwzględnieniu maksymalnego możliwego emitowania pola elektromagnetycznego z urządzenia i maksymalnego możliwego pochylenia osi wiązki promieniowania (vide np. wyrok w sprawie II OSK 945/17, Baza Orzeczeń). Tymczasem w sprawie niniejszej opinia w tym zakresie jest co najmniej niejednoznaczna. Na s. 12 opinii biegłego wskazano co prawda, że "Obliczenia wykonano przy założeniu, że wszystkie układy antenowo-nadawcze pracują z pełną mocą (maksymalna moc nadajników, wynikająca z największego możliwego obciążenia stacji bazowej ruchem telefonicznym)", ale opinia nie zawiera jednoznacznego stwierdzenia, że biegły badał kumulację tych maksymalnych wartości. Wskazał jedynie, że uwzględnił wartości maksymalne oraz że obszar przekraczający wartość dopuszczalną, tj. 0,1 w/m2 wyznaczył sumując w przestrzeni gęstość mocy promieniowania każdego ze źródeł (s. 8 opinii). Natomiast nie wypowiedział się biegły expressis verbis odnośnie kumulacji oddziaływania, tzn. czy sumaryczna gęstość mocy odzwierciedla w pełni kumulację oddziaływania przedsięwzięcia jako całości, przy uwzględnieniu wszystkich możliwych pochyleń (tiltów) i konfiguracji anten oraz nadajników. Przy tak specjalistycznej wiedzy jaka jest wymagana w sprawie niniejszej, opinia nie może budzić żadnych wątpliwości, zaś organ powinien dążyć do uzyskania jednoznacznych stwierdzeń biegłego, wykluczających możliwość jakichkolwiek interpretacji czy niedopowiedzeń. Po czwarte, jak stwierdził sąd, dla kwalifikacji inwestycji z punktu widzenia § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. (które obowiązywało w dacie orzekania przez organy) konieczne jest precyzyjne ustalenie odległości miejsc dostępnych dla ludności od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania. Nie może się to odbyć bez ustalenia, jaki charakter ma nieruchomość, na której realizowana jest inwestycja telekomunikacyjna, jaki charakter mają nieruchomości sąsiednie wobec inwestycji i tym samym środka elektrycznego anteny, jakie jest ukształtowanie terenu oraz istniejące i potencjalne jego zagospodarowanie. Innymi słowy, co podkreślił pełnomocnik skarżących na rozprawie przed sądem, opinia biegłego nie może mieć charakteru abstrakcyjnego, sporządzonego w oderwaniu od warunków konkretnego miejsca. Natomiast opinia, która znajduje się w sprawie uwzględnia – z zagospodarowania terenu, na którym inwestycję zaprojektowano – wyłącznie istnienie i wysokość budynku mieszkalnego na działce skarżących, bez uwzględnienia innej zabudowy tego terenu, jego ukształtowania, znajdującej się na nim innej niż stacja bazowa infrastruktury. Zdaniem sądu, jest to uchybienie istotne, bowiem oddziaływanie tego typu inwestycji nie ma miejsca w próżni, ale w konkretnie ukształtowanym terenie, na którym mogą się również znajdować inne źródła promieniowań elektromagnetycznych, jak również może nastąpić zjawisko odbicia (vide np. wyrok NSA w sprawie II OSK 2178/18, Baza Orzeczeń). Biegły co do tej kwestii się nie wypowiedział, zaś organ pierwszej instancji tego uchybienia nie dostrzegł. Nie doszło więc do wszechstronnego rozpoznania i kompleksowej oceny sprawy. Sąd podkreślił, że uzasadnienie decyzji Kolegium jest wyłącznie sprawozdawcze, co tę decyzję dyskwalifikuje. Kolegium nie przeprowadziło jakiejkolwiek oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym opinii biegłego, której dopuszczenie zaleciło w decyzji kasacyjnej. Ustosunkowanie się Kolegium do opinii biegłego jest jednozdaniowe: "biegły opracował "Analizę potencjalnego oddziaływania ...", w której na podstawie zgromadzonych dokumentów stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie jest wymagane uzyskanie decyzji środowiskowej". Skoro zaś organ odwoławczy, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania, jest organem merytorycznym, nie tylko uprawnionym ale wręcz zobowiązanym do ponownego merytorycznego zajęcia się sprawą i wydania rozstrzygnięcia, to wymagania co do jego decyzji i jej uzasadnienia są identyczne jak dla decyzji pierwszoinstancyjnej. W konkluzji uzasadnienia wyroku sąd zalecił organom, by w ponownie prowadzonym postępowaniu uwzględniły ocenę prawną sformułowaną w uzasadnieniu, uzupełniły postępowanie wyjaśniające, oceniły zgromadzone dowody, i dały wyraz w uzasadnieniach wydanych rozstrzygnięć. Zalecił przy tym, by organy w swojej ocenie organy uwzględniły także zarzuty sformułowane w piśmie Prezesa Stowarzyszenia "P. " z dnia [...] lutego 2020 r. i jeśli będzie to niezbędne, wezwały biegłego do stosownych wyjaśnień. Prawomocny wyrok WSA w Białymstoku wraz z aktami sprawy, jak wynika z akt administracyjnych, został doręczony organowi I instancji w dniu 10 sierpnia 2020r. Wójt Gminy T. wystąpił autora opinii E. o jej uzupełnienie nie precyzując w piśmie zakresu uzupełnienia. Do akt administracyjnych włączony został Komentarz autora opinii do wyroku WSA w Białymstoku sygn. II SA/Bk 750/19, po czym organ I instancji poddał projekt trzeciej decyzji ustalającej lokalizację inwestycji celu publicznego stosownym uzgodnieniom (ze Starostą Powiatowym, Powiatowym Zarządem Dróg oraz organem Wód Polskich) a następnie w dniu [...] listopada 2020r. wydał trzecią decyzję ustalającą lokalizację inwestycji celu publicznego dla budowy stacji bazowej telefonii komórkowej operatora O. S.A. wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działce o numerze [...] w obrębie K., gmina T. W sentencji trzeciej decyzji uwzględniającej wniosek inwestora poszczególne wymagania zostały określone tak jak w poprzedniej decyzji Wójta Gminy T. .uchylonej wyrokiem WSA w Białymstoku w sprawie II SA/Bk 750/19). W uzasadnieniu decyzji Wójt przytoczył § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 Rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016r., poz. 71) i stwierdził, że dla zakwalifikowania przedsięwzięcia zgodnie z zasadami wymienionymi w rozporządzeniu należy : a) wyznaczyć równoważne moce promieniowania izotropowo przez każdą z anten, b) przeanalizować występowanie miejsc dostępnych dla ludzi wzdłuż wiązki promieniowania każdej z anten oraz dokonać analizy tych miejsc od płaszczyzny poszczególnych anten. Organ po analizie przepisów, załączonych do wniosku rysunków oraz uksztaltowania i zabudowy terenu, stwierdził, że obszary pól elektromagnetycznych o poziomach wyższych od dopuszczalnych, a więc mogących oddziaływać biologicznie na ludzi, będą występować wyłącznie w wolnej przestrzeni niedostępnej dla ludzi. Planowane przedsięwzięcie nie kwalifikuje się do grupy przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, ani do grupy przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, stąd dla inwestycji o takich parametrach nie jest konieczne uzyskiwanie decyzji środowiskowej. Odwołanie od decyzji wnieśli A. i K. P.. Decyzji zarzucili: - naruszenie art. 6 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska w związku z art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w powiązaniu z § 2 ust. 1 pkt 7 lit. a-d i z § 3 ust. 8 pkt 1 lit. a-g Rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016r., poz. 71) poprzez ich błędną interpretację nie uwzględniającą maksymalnych mocy tiltów anten; - naruszenie art. 8 § 1, 11, 77§ 1, 80, 107 i 107§ 3 K.p.a. poprzez nie wyjaśnienie, dlaczego organ nie analizował mocy maksymalnych, tym bardziej, że wszystkie wątpliwości winny być rozstrzygane na korzyść środowiska. Odwołujący się dodali, że z decyzji winno wprost wynikać jak jest moc maksymalna dla anten oraz ile wynosi maksymalny tilt według danych katalogowych; - niepodanie mocy wyjściowej pojedynczego nadajnika TX z uwzględnieniem tolerancji tej mocy określonej przez producenta; - nieokreślenie danych producenta i typu anten oraz nadajników radiolinii, ich zysku antenowego, częstotliwości pracy oraz ich mocy wyjściowej; - niedokonanie wyliczeń mocy EIRP w oparciu o budżet mocy w poszczególnych sektorach projektowanej stacji z uwzględnieniem tolerancji produkcyjnej podanych parametrów. Odwołujący się wnieśli o uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji kasacyjnej wskazało na związanie oceną prawną sprawy dokonaną w wyroku WSA w Białymstoku wydanym w sprawie o sygn. II SA/Bk 750/19. Przytoczyło zasadnicze fragmenty uzasadnienia wyroku sądu i stwierdziło, że organ I instancji zobligowany był przeprowadzić ponowne postępowanie z uwzględnieniem zaleceń WSA. Kolegium stwierdziło, że organ I instancji nie uwzględnił wytycznych zawartych w wyroku sądu albowiem zaniechano wezwania inwestora do przedłożenia: 1) oryginalnych kart katalogowch anten, 2) dokumentacji określającej maksymalną moc EIRP na każdym kierunku emisji (sektorze) z uwzględnieniem maksymalnych tiltów zarówno elektrycznych jak i mechanicznych określonych na podstawie danych technicznych anten oraz uchwytów je mocujących, 3) mapy obrazującej faktyczny obszar oddziaływania inwestycji z uwzględnieniem maksymalnych tiltów elektrycznych oraz mechanicznych, odbić od naturalnych przeszkód oraz podaniem, jaki błąd metody obliczeniowej przyjęto w wyliczeniach, 4) precyzyjnego określenia obszaru ograniczonego użytkowania ze wskazaniem, w jakiej odległości i na jakiej wysokości należy ograniczyć zamierzenia inwestycyjne w przyszłości, 5) mocy wyjściowej pojedynczego nadajnika TX z uwzględnieniem tolerancji tej mocy określonej przez producenta; 6) określenia danych producenta i typu anten oraz nadajników radiolinii, ich zysku antenowego, częstotliwości pracy oraz ich mocy wyjściowej, 7) wyliczeń mocy EIRP w oparciu o budżet mocy w poszczególnych sektorach projektowanej stacji z uwzględnieniem tolerancji produkcyjnej podanych parametrów. Kolegium stwierdziło, że WSA opowiedział się za koniecznością uwzględnienia, przy ocenie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, kumulacji planowanych i istniejących anten, przychylając się do szeroko reprezentowanego w orzecznictwie stanowiska, według którego rolą organów jest określenie wpływu na środowisko całego przedsięwzięcia, a nie tylko poszczególnych anten. Określenie takie wymagało zebrania kompletnego materiału dowodowego. Tymczasem organ I instancji dokonał kwalifikacji przedsięwzięcia w dalszym ciągu w oparciu o niekompletny materiał dowodowy. W ocenie Kolegium, w razie powzięcia wątpliwości co od tego, czy planowane przedsięwzięcie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, organ ma prawo zobowiązania inwestora do przedłożenia postanowienia, o którym mowa w art. 63 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Zgodnie zaś z art. 63 ust. 2 ustawy postanowienie to wydaje się również, gdy organ nie stwierdzi potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Udział wyspecjalizowanych organów współdziałających w tym postępowaniu (z zakresu ochrony środowiska i zdrowia ludzi) niewątpliwie pozwoliłby na rozwianie wątpliwości. Kolegium zauważyło, że w ponownie prowadzonym postępowaniu należałoby ustalić, jak kształtuje się stan zabudowy na obszarach oddziaływania przedsięwzięcia oraz dokonać ustaleń, czy realizacja zamierzenia nie wpłynie w niedopuszczalny sposób na możliwość przyszłego zagospodarowania działek. Organ I instancji, jak zauważyło Kolegium, nie wyjaśnił kwestii potencjalnych oddziaływań inwestycji na zdrowie okolicznych mieszkańców i to w sytuacji, gdy w treści opinii brak informacji w tym zakresie, mimo, że obowiązek zamieszczenia takich informacji w decyzji wynika z art. 54 pkt 2 lit.b ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Kolegium podniosło też potrzebę wyjaśnienia kwestii usytuowania wieży a konkretnie wysokości usytuowania płyty betonowej, na której ma stać wieża. Kolegium stwierdziło, że przepisami odrębnymi, z którym ma być zgodna decyzja, są wszelkie normy prawa powszechnie obowiązującego, które dotyczą planowanego zamierzenia ze względu na jego cechy lub lokalizację. Zaleciło organowi I instancji podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do jej załatwienia mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony, przy czym dokonanie ustaleń i oceny zaleciło poprzedzić uzupełnionym materiałem dowodowym. W sprzeciwie od decyzji kasacyjnej "O." S.A. w W. wyraził stanowisko, że okoliczności sprawy zostały w sposób właściwy wyjaśnione przez organ I instancji i nie zachodziła potrzeba uzupełniania materiału dowodowego. Organ I instancji przeprowadził bowiem analizę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w tym wskazał, w jakich odległościach od anten i przy jakim ich pochyleniu znajdują się zabudowania i czy są to miejsca dostępne dla ludzi. To samo dotyczy analizy kumulacji oddziaływania stacji innymi podobnymi obiektami, której to kumulacji nie stwierdzono. Kolegium, zdaniem wnoszącego sprzeciw, nie dostrzegło realizacji przez Wójta T. zaleceń z wyroku sądu i starań w kompleksowym wyjaśnieniu okoliczności sprawy. Wnoszący sprzeciw podkreślił, że Kolegium przekazując sprawę do ponownego rozpoznania uchyliło się od wykonania obowiązku merytorycznego rozpatrzenia sprawy w postępowaniu odwoławczym, czym naruszyło art. 138 § 2 K.p.a. To podnosząc wnoszący sprzeciw nawiązał do wyroku WSA w Rzeszowie z 6 sierpnia 2020r.sygn. II SA/Rz 741/20. Wnoszący sprzeciw wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji kasacyjnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o oddalenie sprzeciwu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje; Sprzeciw podlegał oddaleniu. Przedmiotem sprzeciwu jest decyzja kasacyjna Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] grudnia 2020r. (Nr[...], mocą której Kolegium orzekło o uchyleniu decyzji Wójta Gminy T. z [...] listopada 2020r. Nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla budowy stacji bazowej telefonii komórkowej operatora O. S.A. z infrastrukturą na działce nr [...] położonej w obrębie K., gmina T. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia. Decyzja została wydana w oparciu o art. 138 § 2 K.p.a. Stosownie do treści art. 138 § 2 K.p.a. organ odwoławczy wydaje decyzję kasacyjną, gdy zaistnieją łącznie następujące przesłanki: 1) postępowanie przed organem I instancji było prowadzone z naruszeniem przepisów oraz 2) konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W literaturze przedmiotu prezentowane jest stanowisko, że naruszenie przepisów postępowania administracyjnego w stopniu uzasadniającym zaistnienie pierwszej przesłanki ma miejsce wówczas, gdy organ I instancji : - nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego; - gdy postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone z rażącym naruszeniem przepisów proceduralnych (np. czynności przeprowadził pracownik wyłączony ze strony lub stronę pozbawiono udziału w postępowaniu); - gdy nastąpiło naruszenie przepisów postępowania przez nieustalenie istotnych okoliczności faktycznych, niezbędnych dla prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego (vide: B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. z 2017r.,s.728-729; J.P. Tarno, Uprawnienia decyzyjne organu odwoławczego w świetle znowelizowanego art. 138 K.p.a. (w:) Analiza i oceny zmian Kodeksu postępowania administracyjnego w latach 2010-2011, red. M. Błachucki, T. Górzyńska, G. Sigiba, Warszawa 2012,s.231). W sytuacji, gdy organ odwoławczy dodatkowo stwierdzi, że organ I instancji dopuścił się błędnej wykładni przepisów prawa, które mogą mieć zastosowanie w sprawie, w orzeczeniu, o którym mowa w 2, organ odwoławczy określa także wytyczne w zakresie wykładni tych przepisów (art. 138 §2a K.p.a.) Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, wyrażoną art. 15 K.p.a., każda sprawa administracyjna winna podlegać dwukrotnemu merytorycznemu rozstrzygnięciu przez dwa różne organy administracji publicznej. Skuteczne wniesienie odwołania przenosi na organ II instancji kompetencję do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, a postępowanie przed tym organem nie ogranicza się jedynie do kontroli rozstrzygnięcia organu I instancji. Przepis art. 136 K.p.a. umożliwia organowi odwoławczemu przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecenia przeprowadzenia tego postępowania organowi, który wydał decyzję (postanowienie). Rozstrzygnięcie kasacyjne może zapaść wyłącznie w sytuacji, gdy wątpliwości organu I instancji co do stanu faktycznego nie da się wyeliminować przy zastosowaniu art. 136 K.p.a. Zadaniem sądu administracyjnego w sprawach ze sprzeciwu na decyzję kasacyjną jest przeanalizowanie przyczyn przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji tj. odstąpienia od załatwienia sprawy co do jej istoty w postępowaniu odwoławczym. Jak stanowi art. 64e ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, rozpoznając sprzeciw od decyzji, o której mowa w art. 138§2 K.p.a., sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji kasacyjnej. Zdaniem sądu, w kontrolowanej sprawie organ odwoławczy prawidłowo zastosował przepis art. 138 § 2 K.p.a. albowiem niewyjaśnienie sprawy przez organ I instancji wynika wprost z analizy akt administracyjnych, które potwierdzają zaniechanie organu I instancji w zebraniu materiału dowodowego w sposób zalecony w wiążącej organ ocenie prawnej wyrażonej wyrokiem WSA w Białymstoku z 6 lutego 2020r. sygn. II SA/Bk 750/90. Wyrokiem bowiem z dnia 6 lutego 2020r. wydanym w sprawie o sygn. II SA/Bk 750/19 zostały uchylone decyzje organów obu instancji (SKO w Ł. z dnia [...] września 2019r. i Wójta Gminy T. z [...] sierpnia 2019r.) o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla spornego przedsięwzięcia z powodu dostrzeżonego przez sąd braku wyjaśnienia w sposób właściwy kwestii konieczności wcześniejszego uzyskania decyzji środowiskowej. Zalecenia sądu ukierunkowały postępowanie na potrzebę poszukiwania odpowiedzi na szereg merytorycznych zagadnień związanych z funkcjonowaniem przedsięwzięcia i jego oddziaływaniem na środowisko. Sąd nakazał organom uwzględnienie oceny prawnej sformułowanej w uzasadnieniu wyroku, uzupełnienia postępowania wyjaśniającego i pełnej oceny zgormadzonych dowodów z uwzględnieniem – jak podał sąd w uzasadnieniu – kwestii wskazanych przez Ogólnopolskie Stowarzyszenie Przeciwdziałania E. "P." w R. w piśmie z 2 lutego 2020r. Stowarzyszenie to zostało dopuszczone do udziału w postępowaniu sądowym poprzedzającym wydanie wyroku i złożyło obszerne pismo podważające kompletność materiału dowodowego sprawy oraz zawierające wniosek o jego uzupełnienie o następujące dokumenty: 1) oryginalne karty katalogowe anten, 2) dokumentację określającą maksymalną moc EIRP na każdym kierunku emisji (sektorze) z uwzględnieniem maksymalnych tiltów zarówno elektrycznych jak i mechanicznych określonych na podstawie danych technicznych anten oraz uchwytów je mocujących, 3) mapę obrazującą faktyczny obszar oddziaływania inwestycji z uwzględnieniem maksymalnych tiltów elektrycznych oraz mechanicznych, odbić od naturalnych przeszkód (wskazał wyrok w sprawie II OSK 2178/18) oraz podaniem, jaki błąd metody obliczeniowej przyjęto w wyliczeniach, bowiem takich precyzyjnych danych nie zawiera dokument, 4) precyzyjne określenie obszaru ograniczonego użytkowania ze wskazaniem, w jakiej odległości i na jakiej wysokości należy ograniczyć zamierzenia inwestycyjne w przyszłości, 5) podanie mocy wyjściowej pojedynczego nadajnika TX z uwzględnieniem tolerancji tej mocy określonej przez producenta; 6) określenie danych producenta i typu anten oraz nadajników radiolinii, ich zysku antenowego, częstotliwości pracy oraz ich mocy wyjściowej, 7) dokonanie wyliczeń mocy EIRP w oparciu o budżet mocy w poszczególnych sektorach projektowanej stacji z uwzględnieniem tolerancji produkcyjnej podanych parametrów. Zdaniem Prezesa Stowarzyszenia, biegły mógł się wypowiedzieć wyłącznie na temat maksymalnej mocy i maksymalnego pochylenia anten. Natomiast organ odwoławczy nie wskazał, co zbadał. Sąd przeprowadził dowód z powyższego dokumentu i po ocenie całokształtu kontrolowanego postępowania stwierdził, że przy wydawaniu decyzji organów obu instancji doszło do naruszenia przepisów o postępowaniu wyjaśniającym oraz przepisów o zasadach oceny dowodów, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, między innymi z uwagi na brak odpowiedzi na merytoryczne zagadnienia ujęte w stanowisku Stowarzyszenia. W ponownie zatem prowadzonym postępowaniu organy nie mogły pominąć konieczności wyjaśnienia kwestii poruszonych w stanowisku stowarzyszenia. Tymczasem, jak wynika z akt administracyjnych, jedyną czynnością organu I instancji, do którego akta sprawy z wyrokiem sądu wróciły 10 sierpnia 2020r., było wystąpienie w dniu 28 sierpnia 2020r. do autora opinii Biura Konsultingowo – Inżynierskiego "E." we W. o sporządzenie opinii uzupełniającej. Stanowiska przedstawionego przez to biuro w odpowiedzi na zlecenie organu I instancji, sam autor nie nazwał nawet opinią uzupełniającą a "komentarzem do wyroku", nawiązującym do analizy potencjalnego oddziaływania na środowisko pól elektromagnetycznych wytwarzanych przez planowaną do wybudowania w miejscowości K. (gm. T.) stację bazową telefonii komórkowej sieci O. Organ I instancji nie zażądał od wnioskodawcy przedstawienia dokumentów wymienionych przez Stowarzyszenie, które – jak ocenił sąd w wiążącym wyroku z 6 lutego 2020. sygn. II SA/Bk 750/19 – są konieczne do rzetelnego zbadania kwestii potencjalnego oddziaływania inwestycji na zdrowie i życie ludzi zamieszkujących w okolicy inwestycji. Podkreślić należy, że WSA w wiążącym wyroku opowiedział się za koniecznością uwzględnienia przy ocenie odziaływania na środowisko projektowanego przedsięwzięcia, kumulacji planowanych i istniejących anten a zatem dla poczynienia prawidłowych ustaleń niezbędne było określenie nie tylko mocy poszczególnych anten ale i rozważenie nakładania się (nachodzenia) wiązek promieniowania emitowanych przez poszczególne anteny. Trafnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. stwierdziło, że decyzji Wójta Gminy T. wydanej po wyroku WSA wydanym w sprawie II SA/Bk 750/19, nie poprzedziło uzupełnienie materiału dowodowego w sposób zalecony przez sąd uwzględniający dokładne określenie parametrów zarówno poszczególnych urządzeń, jak i całego przedsięwzięcia oraz precyzyjne określenie odległości miejsc dostępnych dla ludności od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania, co wymagało ustalenia charakteru nieruchomości inwestycyjnej i nieruchomości sąsiednich. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Związanie organów administracji publicznej oraz sądów oceną prawną oznacza, że w tym zakresie nie mogą one formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonymi wcześniej w orzeczeniu sądowym i zobowiązane są do podporządkowania się jej w pełnym zakresie (vide: wyrok NSA z 19 października 2007r. sygn. II FSK 1128/06 i wyrok NSA z 4 czerwca 2009r. sygn. I OSK 426/08). Między oceną prawną a wskazaniami co do dalszego postępowania zachodzi przy tym ścisły związek, ponieważ ocena prawna dotyczy dotychczasowego postępowania organów administracji publicznej w sprawie, a wskazania określają sposób postępowania w przyszłości (vide: wyrok NSA z 6 kwietnia 2006r. sygn. I GSK 2395/05). W niniejszej sprawie wskazania sądu co do dalszego postępowania, zawarte w wyroku o sygn. II SA/Bk 750/19 zostały zignorowane przez organ I instancji, co musiało skutkować wydaniem decyzji kasacyjnej. Konsekwencją uznania przez sąd, że zaskarżona decyzja kasacyjna została podjęta bez naruszenia art. 138 § 2 K.p.a. stało się oddalenie sprzeciwu (art. 151a § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).