VII SA/Wa 126/21

WyrokWSA w Warszawie2021-05-06

Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik, Mirosław Montowski, Grzegorz Rudnicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości (art. 124 ust. 1 u.g.n.) została zaskarżona do sądu administracyjnego i wstrzymano jej wykonanie, zachodzi obligatoryjna przesłanka do zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie odwołania od decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, z uwagi na istnienie zagadnienia wstępnego (art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.)?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uchylające postanowienie o zawieszeniu postępowania, jest zgodne z prawem. Wstrzymanie wykonania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości (art. 124 ust. 1 u.g.n.) nie wpływa na wykonalność decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości (art. 124 ust. 1a u.g.n.), która stanowi samodzielny tytuł do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W związku z tym, nie zachodzi zagadnienie wstępne obligujące do zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi H.M. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), które uchyliło wcześniejsze postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego. Postępowanie toczyło się w przedmiocie odwołania od decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę drugiej nitki rurociągu. Organ I instancji zawiesił postępowanie, uznając, że jego wynik zależy od rozstrzygnięcia sądu administracyjnego w sprawie zaskarżenia decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości. GINB, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, uchylił postanowienie o zawieszeniu, uznając, że nie zachodzi zagadnienie wstępne. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. poprzez uchylenie postanowienia o zawieszeniu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.), , Sędzia WSA Mirosław Montowski, Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 maja 2021 r. sprawy ze skargi H.M. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2020 r. znak:[...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z [...] listopada 2020 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "GINB", "organ") - na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu wniosku P. S.A. (dalej: "inwestor", "spółka) o ponowne rozpatrzenie sprawy - uchylił własne postanowienie z [...] sierpnia 2020 r., znak: [...], w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego. Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny i prawny sprawy. Inwestor (P. S.A.) uzyskał prawo do dysponowania działką nr ew. [...] (stanowiącą własność H.M.) na cele budowlane w wyniku wydania przez Starostę [...] decyzji z [...] października 2017 r., znak: [...], ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości położonej w O. gm. [...], oznaczonej jako działka nr ew. [...] o pow. 4,7000 ha, zapisanej w księdze wieczystej nr [...], poprzez zezwolenie P. S.A. na zakładanie i na przeprowadzenie przewodu służącego do przesyłania płynów (oleju napędowego i paliw) - podziemnego rurociągu przesyłowego o średnicy DN350 wraz infrastrukturą towarzyszącą (słupki oznaczeniowe, elementy ochrony katodowej, itd.) na długości 73,8 m ze strefą bezpieczeństwa o szerokości 12 m o powierzchni 885 m2, w tym zajęcie części nieruchomości w pasie montażowym o szerokości 22 m o całkowitej powierzchni 1440 m2). Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z [...] stycznia 2018 r. znak: [...]. W związku z jej zaskarżeniem ww. do sądu administracyjnego, Wojewoda [...] postanowieniem z [...] marca 2018 r., znak: [...], wstrzymał z urzędu wykonanie ww. decyzji. Ponadto, Inwestor uzyskał również decyzję Starosty [...] z [...] grudnia 2019 r., znak: [...], zezwalającą P. S.A. na niezwłoczne zajęcie wyżej opisanej nieruchomości celem założenia i przeprowadzenia przewodu służącego do przesyłania płynów (oleju napędowego i paliw) - podziemnego rurociągu przesyłowego o średnicy DN350 wraz infrastrukturą towarzyszącą (słupki oznaczeniowe, elementy ochrony katodowej, itd.) na długości 73,8 m ze strefą bezpieczeństwa o szerokości 12 m o powierzchni 885 m2, w tym zajęcie części nieruchomości w pasie montażowym o szerokości 22 m całkowitej powierzchni 1440 m2 w zakresie zgodnym z decyzją Starosty [...] z [...] października 2017 r., znak: [...]. Decyzją z [...] marca 2020 r., znak: [...], Wojewoda [...] utrzymał w mocy ww. decyzję Starosty [...] z [...] grudnia 2019 r., znak: [...]. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowieniem z 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II SA/Bd 493/20, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody [...] z [...] marca 2020 r., znak: [...]. Przed Głównym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w sprawie znak: [...] toczy się postępowanie w przedmiocie odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2018 r., nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany oraz udzielającej P. S.A. pozwolenia na "Budowę drugiej nitki rurociągu przesyłowego paliw z [...] w ramach dostosowania infrastruktury przesyłowej paliw do wymogów ustawy o zapasach interwencyjnych", na działkach nr ew. [...] obr. [...], gm. [...] oraz nr ew. [...] obr [...], gm. [...] na terenie woj. [...], w zakresie rurociągu przesyłowego dalekosiężnego DN 350 wraz z infrastrukturą towarzyszącą tj. linią telemetryczną światłowodową wzdłuż projektowanego rurociągu przesyłowego. W związku z zaskarżeniem decyzji Wojewody [...] z [...] stycznia 2018 r. znak: [...] do sądu administracyjnego oraz wstrzymaniem z urzędu wykonalności tej decyzji przez Wojewodę [...] w dniu [...] marca 2018 r. GINB postanowieniem z [...] sierpnia 2020 r., znak [...], na podstawie art. 97 §1 pkt 4 k.p.a. z urzędu zawiesił postępowanie administracyjne. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, iż Inwestor nie może wywodzić prawa do dysponowania działką na cele budowlane wyłącznie z decyzji Starosty [...] z [...] grudnia 2019 roku znak: [...] zezwalającej P. S.A. na niezwłoczne zajęcie działki nr ew. [...] stanowiącej własność H.M. wydanej na podstawie art. 124 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1990 z późn. zm.) (dalej zwanej: ,,u.g.n."), której nadano rygor natychmiastowej wykonalności i który to rygor nie został wstrzymany, gdyż decyzja o niezwłocznym zajęciu nieruchomości ma charakter subsydiarny w stosunku do decyzji o zezwoleniu na ograniczenie prawa. Zdaniem Organu zezwolenie na niezwłoczne zajęcie nieruchomości może zostać udzielone tylko po uprzednim wydaniu decyzji o ograniczeniu korzystania z nieruchomości. W związku z zaskarżeniem do sądu wojewódzkiego decyzji o ograniczeniu korzystania z nieruchomości i wstrzymaniu jej wykonalności oraz uznaniem, że byt prawny decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości, który daje podstawę prawną do dysponowania przez Inwestora działką budowlaną należącą do H.M. jest uzależniony od utrzymania przez sąd administracyjny w mocy decyzji o ograniczeniu korzystania z nieruchomości, zdaniem Organu w sprawie doszło do zaistnienia przesłanki obligatoryjnego zawieszenia postepowania administracyjnego, którego Organ obowiązany był dokonać z urzędu, a więc do uzależnienia rozpatrzenia i wyniku sprawy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd (art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.). P. S.A. wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy zaskarżył rozstrzygnięcie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy GINB postanowieniem z dnia [...] listopada 2020 roku, uchylił zaskarżone postanowienie w całości. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zgodził się ze stanowiskiem Inwestora iż wstrzymanie wykonalności i zaskarżenie do sądu administracyjnego decyzji o zezwoleniu na ograniczenie prawa nie wpływa na byt prawny decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, która stanowi tytuł do zajęcia nieruchomości przez Inwestora. Organ swoje stanowisko oparł na wyroku NSA z 29.04.2020 r., II OSK 2189/19, LEX nr 3174551, w którym Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że ustanie wykonalności decyzji wydanej na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. na skutek wstrzymania jej wykonania w związku z zaskarżeniem do sądu administracyjnego nie ma żadnego wpływu na wykonalność decyzji wydanej na podstawie art. 124 ust. 1a powołanej ustawy. W sprawie, zdaniem Organu, nie doszło zatem do zaistnienia zagadnienia wstępnego uzasadniającego obligatoryjne zawieszenie postępowania z urzędu. Pismem z dnia 19 grudnia 2020 roku H.M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, żądając uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości. Skarżący zarzucił Organowi naruszenie art. 138 § 1 w zw. z art. 123 w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez uchylenie postanowienia o zawieszeniu postepowania z urzędu w sytuacji, gdy organ przez który zostało wydane prawidłowo zawiesił postepowanie z powodu art. 97 § 1 pkt 4, a więc w związku z zaistnieniem przesłanki obligatoryjnego zawieszenia postępowania administracyjnego z urzędu. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż nie można zgodzić się z twierdzeniem Organu, że decyzja wydana na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. będzie wykonalna również wtedy, gdy przymiot wykonalności nie będzie dotyczył pierwotnej decyzji wydanej na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n.. Zdaniem Skarżącego subsydiarny charakter pierwszej ze wskazanych decyzji nie zezwala na istnienie decyzji wydanej w oparciu o art. 124 ust. 1a u.g.n., jeśli z obrotu prawnego wyłączona jest decyzja wskazana w art. 124 ust. 1 u.g.n., wobec czego uchylenie pierwotnej decyzji wymusiłoby konieczność uchylenia także decyzji wtórnej. Skarżący na poparcie swojego stanowiska powołał orzecznictwo sądów administracyjnych tj. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 12 czerwca 2014 roku sygn. akt II SA/Bk 526/14 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 marca 2017 roku sygn. akt I OSK 2418/16. Wobec uznania, iż w sprawie doszło do zagadnienia prejudycjalnego, Skarżący wskazał, że zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. było wskazane i prawidłowe. Odpowiadając na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując zaprezentowane stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.), (dalej zwanej: ,,p.p.s.a") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrolując zaskarżoną decyzję według wskazanych powyżej kryteriów, skargę uznać należało za niezasadną. Zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2020 r. nie narusza prawa. Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. (stanowiącym podstawę zawieszenia postępowania odwoławczego w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego) stanowi, że organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Organ I instancji, uznał, że rozpatrzenie odwołania od decyzji Wojewody [...] z [...] lutego 2018 r., nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany oraz udzielającej P. S.A. pozwolenia na "Budowę drugiej nitki rurociągu przesyłowego paliw z [...] w ramach dostosowania infrastruktury przesyłowej paliw do wymogów ustawy o zapasach interwencyjnych", na działkach nr ew. [...] obr. [...], gm. [...] oraz nr ew. [...] obr. [...], gm. [...] na terenie woj. [...], w zakresie rurociągu przesyłowego dalekosiężnego DN 350 wraz z infrastrukturą towarzyszącą tj. linią telemetryczną światłowodową wzdłuż projektowanego rurociągu przesyłowego -zależy od wyniku postępowania sądowego wywołanego wniesieniem skargi na decyzję Wojewody [...]z [...] stycznia 2018 r. znak: [...]. utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z [...] października 2017 r., znak: [...] (ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości położonej w O. gm. [...], oznaczonej jako działka nr ew. [...] o pow. 4,7000 ha, zapisanej w księdze wieczystej nr [...], poprzez zezwolenie P. S.A. na zakładanie i na przeprowadzenie przewodu służącego do przesyłania płynów (oleju napędowego i paliw) - podziemnego rurociągu przesyłowego o średnicy DN350 wraz infrastrukturą towarzyszącą (słupki oznaczeniowe, elementy ochrony katodowej, itd.) na długości 73,8 m ze strefą bezpieczeństwa o szerokości 12 m o powierzchni 885 m2, w tym zajęcie części nieruchomości w pasie montażowym o szerokości 22 m o całkowitej powierzchni 1440 m2). Odmiennego stanowiska był organ II instancji, który uchylając zaskarżone postanowienie uznał, że nie zachodzi przesłanka obligująca organ do zawieszenia postępowania z urzędu na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Powyższe stanowisko organu odwoławczego Sąd w składzie orzekającym podziela. Zauważyć należy, że wskazana przesłanka obligatoryjnego zawieszenia postępowania z urzędu zachodzi tylko wówczas, gdy w sprawie występuje bezwzględne uzależnienie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji, od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego powinna więc zależeć możliwość rozpatrzenia sprawy administracyjnej, a nie wydanie pozytywnej lub negatywnej dla strony decyzji. (Wyrok WSA w Łodzi z 23.04.2021 r., III SA/Łd 980/20, LEX nr 3174662) W doktrynie oraz judykaturze powszechnie wskazuje się, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. mogą być wyłącznie zagadnienia prawne, które albo ujawniły się w toku postępowania i dotyczą istotnej dla sprawy przesłanki decyzji, albo z przepisów prawa materialnego wynika wprost konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej. Zagadnieniem wstępnym w rozumieniu powołanej regulacji może być tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu i zagadnienie to może być odrębnym przedmiotem postępowania przed takim organem lub sądem. Nie chodzi tu zatem o wyjaśnienie nawet poważnych wątpliwości dotyczących aspektów prawnych sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego, lecz o rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego przez inny organ lub sąd. Należy ponadto przyjąć, że istnieje konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, co należy rozumieć w ten sposób, że dana kwestia prawna stała się sporna w toku postępowania administracyjnego lub przepisy prawa wymagają ustalenia stanu prawnego w danej kwestii mającej znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a w toku postępowania okaże się, że ustalenie tego stanu może nastąpić tylko w drodze rozstrzygnięcia właściwego organu lub sądu. (A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2021, art. 97) Przez pojęcie zagadnienia wstępnego rozumie się zatem sytuację, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem, uwarunkowane jest uprzednim jego rozstrzygnięciem. Ocena tego zagadnienia, gdyby samo w sobie mogło być przedmiotem odrębnego postępowania, należy ze względu na jego przedmiot do kompetencji innego organu niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie. Do zagadnienia wstępnego można klasyfikować tylko takie, których rozstrzygnięcie należy do kompetencji innego organu administracji publicznej lub sądu powszechnego. Z uwagi na to, że zawieszenie postępowania jest instytucją tamującą jego bieg i opóźniającą merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, nie należy przy interpretacji art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. stosować wykładni rozszerzającej (B. Adamiak, [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011 r., s. 377-378, nb 8) Innymi słowy, zagadnienie wstępne uznać należy za kwestię materialnoprawną pojawiającą się w toku sprawy administracyjnej, która całkowicie uniemożliwia - bez uprzedniego jej rozstrzygnięcia - załatwienie istoty sprawy administracyjnej. (Wyrok NSA z 7.10.2010 r., II OSK 1543/09, LEX nr 746624, Wyrok NSA z 2.12.2010 r., II GSK 1028/09, LEX nr 746031) Z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika również, że organ, przed którym toczy się postępowanie w sprawie głównej, musi ustalić związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a zagadnieniem wstępnym. O takiej zależności przesądza treść przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej. Zależność ta musi być bezpośrednia. W przypadku pojawienia się zagadnienia, które ma wyłącznie pośredni związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie można mu przypisać miana zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Z zagadnieniem takim mogą wiązać się pewne skutki, ale jego powstanie nie obliguje organu postepowania administracyjnego do zawieszenia postępowania administracyjnego. (Wyrok NSA z 28.05.2008 r., II OSK 1698/07, LEX nr 489631). W niniejszej sprawie, organ prawidłowo przyjął, że w sprawie nie pojawiło się zagadnienie wstępne warunkujące zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Istnienia takiego zagadnienia zarówno Skarżący jak i organ I instancji, upatrywali w konieczności prawomocnego zakończenia postępowania prowadzonego przed sądem administracyjnym w wyniku zaskarżeniem decyzji Wojewody [...] z [...] stycznia 2018 r., znak: [...]. Z takim stanowiskiem nie sposób się jednak zgodzić. Zgodnie z art. 124 ust. 1 u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Na podstawie natomiast art. 124 ust. 1a u.g.n. w przypadkach określonych w art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. W przedmiotowej sprawie Inwestor dysponował zarówno decyzją o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, jak i decyzją o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Istnienie w obrocie prawnym wykonalnej decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, zarówno zdaniem organu I instancji, jak i zdaniem Skarżącego było konieczne dla bytu prawnego decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. Wobec tego zaskarżenie do sądu administracyjnego i wstrzymanie wykonalności decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości według nich skutkować powinno zawieszeniem postępowania administracyjnego w sprawie odwołania od decyzji zatwierdzającej projekt budowlany oraz udzielającej inwestorowi pozwolenia na budowę z powodu wystąpienia zagadnienia wstępnego, którego rozstrzygnięcie wpłynie bezpośrednio na wynik tego postepowania (art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.). Jak wskazał w uzasadnieniu swojego wyroku z dnia 29 kwietnia 2020 r., sygn. akt II OSK 2189/19 Naczelny Sąd Administracyjny, ustanie wykonalności decyzji wydanej na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. na skutek wstrzymania jej wykonania w związku z zaskarżeniem do sądu administracyjnego nie ma żadnego wpływu na wykonalność decyzji wydanej na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. Wykonalność decyzji unormowanej w art. 124 ust. 1 u.g.n. zależy tylko i wyłącznie od tego, czy wniesiono od niej odwołanie. W przypadku decyzji wskazanej w art. 124 ust. 1a u.g.n., jej wykonalność, w związku z wyłączeniem jej spod szczególnej regulacji art. 9 u.g.n. oraz obowiązkowym nadaniem jej rygoru natychmiastowej wykonalności, zaczyna się z chwilą jej wydania. (Wyrok NSA z 29.04.2020 r., II OSK 2189/19, LEX nr 3174551) We wskazanym wyżej wyroku Naczelnego Sąd Administracyjnego wskazano ponadto, iż decyzja o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości ma na celu umożliwienie rozpoczęcia inwestycji, której dotyczy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, pomimo tego, że decyzja ta nie jest wykonalna. Taka regulacja powoduje, że decyzja wydana na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. będzie wykonalna nawet wtedy, gdy decyzja wydana na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. nie będzie jeszcze ostateczna. Wykonalność decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości jest zatem niezależna od wykonalności decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Ustanie wykonalności drugiej ze wskazanych wyżej decyzji na skutek wstrzymania jej wykonania w związku z zaskarżeniem do sadu administracyjnego nie może mieć jakiegokolwiek wpływu na wykonalność pierwszej ze wskazanych powyżej decyzji. Podobne stanowisko zajął tutejszy Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 30 listopada 2018 roku w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 616/18. Podkreślił on ponadto, iż decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości stanowi źródło inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. (Wyrok WSA w Warszawie z 30.11.2018 r., VII SA/Wa 616/18, LEX nr 2619103) Również Naczelny Sąd Administracyjny zajął takie stanowisko, wskazując, iż w świetle przyjętej wykładni przepisów prawa fakt, że zostało wstrzymane wykonanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości utracił znaczenie w chwili, w której skarżący powołał jako podstawę swego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane decyzje o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, które nie zostały zaskarżone do sądu administracyjnego. (Wyrok NSA z 29.04.2020 r., II OSK 2189/19, LEX nr 3174551). "Wydanie decyzji na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. nie wymaga, aby wcześniej została wydana ostateczna decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości, o jakiej mowa w ust. 1 tego samego artykułu. Celem wydania decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości jest właśnie to, aby inwestor mógł rozpocząć inwestycję zanim decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości poprzez zezwolenie na zakładanie na niej różnego rodzaju ciągów i przewodów stanie się ostateczna i wykonalna." (Wyrok WSA w Kielcach z 6.09.2018 r., II SA/Ke 306/18, LEX nr 2554427). W związku z powyższym, zdaniem Sądu, Organ działający jako organ II instancji słusznie zajął stanowisko, iż w niniejszej sprawie nie wystąpiło zagadnienie wstępne uzasadniające zawieszenie postępowania i uchylił postanowienie zawieszające postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., wobec braku zaistnienia wskazanej w przepisie tym przesłanki zaistnienia takiego zagadnienia. Zaskarżenie do sądu administracyjnego decyzji wydanej na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. oraz późniejsze rozstrzygnięcie dotyczące skargi na taką decyzję nie uniemożliwiają bowiem przeprowadzenia i rozstrzygnięcia postępowania administracyjnego w przedmiocie odwołania od decyzji zatwierdzającej projekt budowlany oraz udzielającej inwestorowi pozwolenia na budowę w przypadku dysponowania przez inwestora decyzją wydaną na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. Wobec braku wystąpienia w sprawie zagadnienia wstępnego, stanowiącego przesłankę do zawieszenia postepowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., nie było prawnie dopuszczalne obligatoryjne zawieszenie postepowania z urzędu w oparciu o ten przepis prawa. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło