II SA/Gd 130/21

PostanowienieWSA w Gdańsku2021-07-14

Skład orzekający: Magdalena Dobek - Rak, Diana Trzcińska, Dariusz Kurkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, będący właścicielami nieruchomości sąsiadujących z terenem objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, posiadają interes prawny do zaskarżenia uchwały rady gminy w sprawie tego planu, jeśli plan ten dopuszcza eksploatację kruszyw na sąsiednich działkach?
Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę, uznając, że skarżący, mimo posiadania nieruchomości sąsiadujących z terenem objętym planem, nie wykazali naruszenia swojego interesu prawnego. Choć plan miejscowy może potencjalnie wpłynąć na prawo własności skarżących, postanowienia planu, w tym ograniczenie uciążliwości do granic terenu inwestora oraz wymogi ochrony środowiska, zapewniają ochronę prawną skarżących przed nadmiernym hałasem, zmianami stosunków wodnych i innymi negatywnymi oddziaływaniami, co oznacza, że ich interes prawny nie został naruszony.
Stan faktyczny
Skarżący M.W. i Z.W. zaskarżyli uchwałę Rady Gminy dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając jej niezgodność z uchwałą Sejmiku Województwa oraz Prawem geologicznym i górniczym. Argumentowali, że plan dopuszcza eksploatację kruszyw w sposób zagrażający środowisku i naruszający ich prawo własności nieruchomości sąsiadujących z terenem objętym planem. Organ administracji argumentował, że plan jest zgodny z prawem, a ujawnianie złóż jest narzucone ustawowo. Skarżący wskazali, że ich działki, przeznaczone pod agroturystykę, graniczą bezpośrednio z terenem planu, a planowana żwirownia naruszy ich prawo własności.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono skarżącym kwotę 300 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Dobek - Rak Sędziowie: Sędzia WSA Diana Trzcińska (spr.) Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2021 r. w Gdańsku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. W. i Z. W. na uchwałę Rady Gminy z dnia 3 sierpnia 2020 r., nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić skarżącym M. W. i Z. W. ze Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku solidarnie kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego. Z. W. i M. W. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na uchwałę Rady Gminy z 3 sierpnia 2020 r. nr XXV/159/2020 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego działki nr [..]-[..] w obrębie ewidencyjnym S., gmina S. wnieśli o stwierdzenie nieważności tej uchwały w całości. Zaskarżonej uchwale zarzucono niezgodność ustaleń projektu planu z uchwałą Sejmiku Województwa z 25 lipca 2016 r. nr 259/XXIV/16 w sprawie obszarów chronionego krajobrazu w województwie [..] oraz niezgodność z Prawem geologicznym i górniczym poprzez dopuszczenie realizacji inwestycji, która nie spełnia wymogów przepisów prawa, co spełnia znamiona przesłanki, o której mowa w art. 91 ust 1 ustawy o samorządzie gminnym poprzez przyjęcie przez Radę Gminy aktu sprzecznego z prawem. Niezgodność zarzucono następującym przepisom uchwały dotyczącym przeznaczenia dla terenów o symbolach 1PG o powierzchni 23,15 ha i 2PG o powierzchni 8,82 ha w zakresie jakim: "1) teren przeznacza się na powierzchniową eksploatację kruszyw; 2) wydobywanie kruszyw, a także granice obszaru oraz terenu górniczego i lokalizacja filarów ochronnych, powinny być zgodne z warunkami określonymi w projekcie zagospodarowania złoża, koncesji oraz w planie ruchu zakładu górniczego; 3) masy ziemne i skalne, które będą przemieszczane w granicach obszaru górniczego w związku z prowadzeniem eksploatacji, nie będą stanowić odpadów i nie staną się w jej wyniku zanieczyszczone obcymi, niebezpiecznymi substancjami. Wydobyta kopalina winna być wywożona z kopalni i winna być wykorzystywana jako kruszywo naturalne w budownictwie ogólnym i drogownictwie. Masy nadkładowe i wydzielone przerosty płonne, po okresowym zwałowaniu na zwałowiskach, winny być przemieszczone do wyrobiska poeksploatacyjnego i winny być wykorzystane do jego rekultywacji, np.: poszerzenia pozostawionych pasów ochronnych, złagodzenia skarp wyrobiska i jego spłycenia itp. Trudno zbywalne frakcje kopaliny (np. piasek z odsiewki) po okresowym składowaniu na składowiskach, mogą zostać wykorzystane do rekultywacji wyrobiska poeksploatacyjnego; 4) dopuszcza się budowę, przebudowę i rozbudowę wewnętrznych dróg dojazdowych, placów manewrowych i składowych, miejsc parkingowych itp. 5) na terenie dopuszcza się wstępne sortowanie urobku oraz pełną przeróbkę kopalin; 6) obowiązują maksymalne nieprzekraczalne linie zabudowy zgodne z rysunkiem planu; 7) dopuszcza się realizację zabudowy socjalnej i administracyjnej, wagi samochodowej, masztów, budowli, obiektów i urządzeń technologicznych, itp. związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą: a) ustala się maksymalną wysokość budynków socjalnych i administracyjnych: do 8,0m, b) ustala się maksymalną wysokość obiektów budowlanych nie będących budynkami: do 20m, c) dla budynków socjalnych i administracyjnych obowiązują maksymalnie dwie kondygnacje nadziemne, d) obowiązują dachy płaskie; 8) po zakończeniu eksploatacji kruszyw wszystkie obiekty budowlane związane z jej eksploatacją należy zlikwidować". W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 91 ust 1 ustawy o samorządzie gminnym uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne, a wyżej wskazane zapisy zaskarżonej uchwały są niezgodne z treścią ww. uchwały Sejmiku Województwa. Na przedmiotowym terenie zakazuje się bowiem wydobywania do celów gospodarczych skał, w tym torfu oraz skamieniałości, w tym kopalnych szczątków roślin i zwierząt, a także minerałów i bursztynu oraz wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu, z wyjątkiem prac związanych z zabezpieczeniem przeciwsztormowym, przeciwpowodziowym lub przeciwosuwiskowym lub utrzymaniem, budową, odbudową, naprawą lub remontem urządzeń wodnych. Powyższe zakazy nie dotyczą udokumentowanych złóż piasku, żwiru i gliny, jednak wyłącznie w sytuacji, w której eksploatacja nie będzie powodowała zmiany stosunków wodnych, zagrożenia dla chronionych ekosystemów oraz gatunków roślin i zwierząt. Wskazano też, że z załączonej do projektu planu prognozy oddziaływania na środowisko projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego działki nr [..]-[..] w obrębie ewidencyjnym S., gmina S. wynika, że eksploatacja złóż piasku, żwiru i gliny będzie w przedmiotowej sytuacji powodować zarówno zmiany stosunków wodnych, jak i zagrożenie dla chronionych ekosystemów oraz gatunków roślin i zwierząt. Podniesiono też w skardze, że przez teren objęty projektem planu jest przeprowadzony korytarz ekologiczny, co powoduje niemożność realizacji zamierzonego przedsięwzięcia bez wpływu na środowisko w sposób niedopuszczony ww. uchwałą. Jak wskazano w uwagach do projektu planu ustalenia planu wpłyną negatywnie na środowisko naturalne, w tym w zakresie wskazanym w uchwale. Naruszenia potwierdza również treść prognozy, którą dysponuje organ. I tak w prognozie wskazano: "Eksploatacja złoża spowoduje następujące skutki środowiskowe: • dalsze, nieodwracalne zmiany w rzeźbie terenu spowodowane wydobywaniem kruszywa. (...) • dalsze i nieodwracalne zmiany w budowie geologicznej utworów powierzchniowych; • częściowe zachowanie obecnych stosunków wód gruntowych w wyniku prowadzenia eksploatacji kruszywa, gdyż udokumentowane złoże jest tylko w części suche. Woda gruntowa występuje na głębokości od 1,6 m p.p.t do 12,5 m p.p.t. W takim przypadku prognozuje się, że w czasie wydobycia surowca będą występowały krótkookresowe wahania poziomu wód gruntowych oraz będzie się tworzyć się niewielki, lokalny lej depresyjny (...) • dalsze miejscowe zmiany warunków klimatu lokalnego". W ocenie skarżących, w świetle ww. uchwały nie można powodować wydobyciem kruszywa zagrożenia dla gatunków roślin i zwierząt. Tymczasem realizacja ustaleń projektu planu miejscowych przyczyni się do okresowych istotnych i zauważalnych zmian w składzie gatunkowym i ilościowym fauny na tym obszarze oraz do zmian ilości gatunków i składu fauny na bezpośrednio przyległych terenach. Będą to zatem zmiany istotne i będą zagrażały gatunkom roślin i zwierząt na wskazanym terenie. Zwrócono też uwagę na to, że obszar objęty planem położony jest około 0,75 km od granicy otuliny rezerwatu przyrody "[..]" i około 1,2 km od granicy rezerwatu przyrody "[..]", które są jednocześnie obszarem Natura 2000 [..], dla którego zgodnie z Prognozą, podstawowym zagrożeniem jest osuszanie terenu, obniżenie pierwszego poziomu wód gruntowych. Nie jest zatem w pełni zasadne twierdzenie, że realizowane inwestycje dopuszczone w projekcie planu nie wpłyną na stosunki wodne, ani nie spowodują szkód w środowisku. Zestawiając prawdopodobieństwo ewentualnych strat przyrodniczych, które mogą zostać spowodowane osuszeniem torfowisk uznać należy, że przeważy w tym miejscu interes społeczny związany z ochroną środowiska. Skarżący niezgodność zaskarżonej uchwały z uchwałą Sejmiku Województwa upatrują też w tym, że dopuszcza ona możliwość eksploatacji terenu w sposób, który spowoduje stopniową wraz z postępem prac przygotowawczych do eksploatacji, całkowitą likwidację siedliska drobnych i średnich ssaków związanych z nieużytkami oraz gruntami rolnymi w granicach obszaru złoża, jak również na przyległych terenach. Podkreślono też, że w Planie zagospodarowania przestrzennego województwa [..] zaproponowana została regionalna sieć ekologiczna. Obszar objęty analizowanym projektem planu w części położony jest w granicach [..] płata ekologicznego. Wszelkie zmiany związane z proponowanym przeznaczeniem nieruchomości w planie będą bezpośrednio wpływać na przyległą zabudowę zagrodową i letniskową znajdującą się w sąsiedztwie udokumentowanego złoża "[..]". Zakres uciążliwości dla nieruchomości sąsiednich jest zdecydowanie nadmierny i ma bezpośredni wpływ na zdrowie i życie ludzi. Prowadzone prace przygotowawcze oraz eksploatacja kruszywa naturalnego ze złoża "[..]" będą powodowały również odczuwalne negatywne zmiany klimatu akustycznego oraz w stanie aerosanitarnym w jej bezpośrednim sąsiedztwie. Nadto analogiczna inwestycja, na tych samych działkach, była przedmiotem postanowienia RDOŚ znak sprawy [..], którym odmówiono jego uzgodnienia. Przedmiotowy wniosek nie rożni się zasadniczo od wniosku z opisanej wyżej sprawy. Na koniec stwierdzono, że skarżący jako właściciele działek bezpośrednio graniczących z terenem objętym planem posiadają interes prawny w zaskarżeniu planu. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie i wskazano, że ustalenia przyjęte w miejscowym planie są w pełni zgodne z przepisami uchwały Sejmiku Województwa Nr 259/XXIV/16 z dnia 25 lipca 2016 r. w sprawie obszarów chronionego krajobrazu w województwie [..], czego potwierdzeniem jest pozytywne uzgodnienie planu dokonane przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i Zarząd Województwa, a zagwarantowanie na obszarze objętym miejscowym planem możliwości eksploatacji występujących w jego granicach udokumentowanych złóż kopalin jest celem nadrzędnym. Ujawnianie przez gminę złóż jest narzucone przez art. 95 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1064 ze zm.). W piśmie procesowym z 31 marca 2021 r. pełnomocnik skarżących wskazał, że do skarżących należą działki nr [..] oraz nr [..] oraz, że działki te nie są objęte planem, jednak bezpośrednio graniczą z terenem objętym planem. Działka nr [..] graniczy bezpośrednio z działkami [..]-[..], czyli przylega do terenu opisanego jako 1PG. Działka nr [..] graniczy bezpośrednio z działką [..], czyli terenem oznaczonym symbolem 2PG. W związku z tym sposób zagospodarowania nieruchomości wskazany w planie miejscowym bezpośrednio wpłynie na prawo własności skarżących, których nieruchomości przeznaczone są na cele agroturystyki. Posadowienie na działce sąsiedniej żwirowni, której działalność wiąże się z kurzem, hałasem oraz koniecznością użycia ciężkiego sprzętu naruszy w sposób zasadniczy wykonywanie prawa własności przez skarżących. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 i pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w zw. z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej przez badanie zgodności z prawem m.in. uchwał organów jednostek samorządu terytorialnego, stanowiących przepisy prawa miejscowego (art. 3 § 2 pkt 5) oraz aktów organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowanych w sprawach z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 2 pkt 6). Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Takim przepisem szczególnym w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. jest art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 713 ze zm.), zwanej dalej u.s.g., który stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. W związku z treścią ww. przepisu przed merytorycznym rozpoznaniem skargi sąd zobowiązany jest w pierwszej kolejności do weryfikacji przesłanek jej dopuszczalności, a więc zbadania, czy skargę wniesiono w sprawie z zakresu administracji publicznej oraz czy wnoszący skargę legitymuje się interesem prawnym w zaskarżeniu uchwały. Skarga w niniejszej sprawie wniesiona została na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. W kontekście przytoczonych przepisów, skuteczne wniesienie skargi do sądu administracyjnego jest uwarunkowane następującymi okolicznościami: po pierwsze - zaskarżony akt musi dotyczyć sfery administracji publicznej, po drugie - zaskarżony akt musi nie tylko dotyczyć interesu prawnego, ale również naruszać interes prawny lub uprawnienie skarżącego. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest uchwała nr XXV/159/2020 Rady Gminy z 3 sierpnia 2020 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego działki nr [..]-[..] (dalej jako uchwała lub plan miejscowy). Tym samym należy stwierdzić, że skarga dotyczy kategorii spraw o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. i dotyczy sfery administracji publicznej. W dalszej kolejności należało zbadać, czy skarżący mają legitymację do zaskarżenia ww. uchwały. Merytoryczna ocena zasadności skargi wniesionej na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie jest bowiem możliwa, jeśli skarżący nie ma legitymacji procesowej do wniesienia skargi. Należy wskazać, że z treści art. 101 ust. 1 u.s.g. wyraźnie wynika, że legitymację do zaskarżenia uchwały rady gminy ma każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej. Stroną w postępowaniu toczącym się na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. może być więc jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone zaskarżoną uchwałą. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem obowiązek wykazania się nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także zaistniałym w dacie wnoszenia skargi naruszeniem tego interesu prawnego lub uprawnienia spoczywa na skarżącym. Musi on wykazać, że istnieje związek pomiędzy jego prawnie gwarantowaną sytuacją, a zaskarżoną uchwałą, polegający na tym, że uchwała narusza jego interes prawny lub uprawnienia (por. wyrok SN z 7 marca 2003 r., III RN 42/02, OSNP z 2004 r. Nr 7, poz. 114; por. też wyrok WSA w Białymstoku z 9 września 2004 r., II SA/Bk 364/04, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżący musi zatem wykazać, w jaki sposób doszło do naruszenia jego prawem chronionego interesu lub uprawnienia (por. wyrok NSA z 4 lutego 2005 r., OSK 1563/04, wyrok NSA z 22 lutego 2006 r., II OSK 1127/05, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Interes ten powinien być bezpośredni, konkretny i realny. Związek pomiędzy własną, indywidualną sytuacją prawną skarżącego, a zaskarżoną uchwałą musi w dacie wniesienia skargi powodować następstwo w postaci wynikającego z przepisu prawa ograniczenia lub pozbawienia danego podmiotu konkretnych uprawnień lub nałożenia na niego obowiązków (por. wyrok NSA z 7 maja 2008 r., II OSK 84/08, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). W konsekwencji, musi to być interes znajdujący bezpośrednie i jasne odzwierciedlenie w przepisie prawa, przekładający się na stwierdzenie, że poprzez określoną regulację w uchwale nastąpi konkretne oddziaływanie na sytuację prawną skarżącego (nie faktyczną) poprzez uszczuplenie jego praw (pogorszenie jego sytuacji prawnej) lub wygenerowanie obowiązków (uciążliwości). Przy czym, owo oddziaływanie musi być rzeczywiste, a nie potencjalne, a więc jego stwierdzenie nie może opierać się na antycypacji, że może ono wystąpić (a nie musi) w przyszłości. Cytowany przepis kreujący legitymację skargową przesądza bowiem o naruszeniu interesu prawnego, a nie możliwości jego naruszenia. Zarazem, powołany przypis akcentuje naruszenie interesu prawnego, a więc jednoznacznie umocowanego w prawie materialnym, a nie interes faktyczny, jako podstawę legitymacji skargowej. W kontekście zarzutów skargi wymaga również podkreślenia, że skarga złożona w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis, a zatem do jej wniesienia nie legitymuje ani sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały, ani też stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 3 listopada 2003 r. sygn. SK 30/02, OTK ZU-A 2003, nr 8 poz. 84, wyrok NSA z 1 marca 2005 r., sygn. OSK 1437/04, a także wyrok NSA z 10 lutego 2015 r., sygn. akt I OSK 2349/14). W związku z powyższym nawet ewentualna sprzeczność aktu z prawem nie daje legitymacji do wniesienia skargi, jeżeli akt ten nie narusza prawem chronionego interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego (por. wyroki NSA z 14 marca 2002 r., II SA 2503/01, z 23 lutego 2012 r., sygn. II OSK 2451/11, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podstawą zaskarżenia jest bowiem równocześnie naruszenie konkretnie rozumianych interesów lub uprawnień prawnych konkretnego obywatela lub ich grupy, ewentualnie innego podmiotu, który jest mieszkańcem danej gminy lub jest z tą gminą w inny sposób prawnie związany. W związku z powyższym nie ulega wątpliwości, że każdy skarżący, składając skargę w trybie art. 101 u.s.g. musi wykazać, że w konkretnym wypadku istnieje związek pomiędzy jego własną, prawnie gwarantowaną (a nie wyłącznie faktyczną) sytuacją, a zaskarżoną przezeń uchwałą, to znaczy, iż zachodzi związek polegający na tym, że uchwała narusza (czyli pozbawia lub ogranicza) jego interes prawny lub uprawnienie, albo jako indywidualnego podmiotu, albo jako członka określonej wspólnoty samorządowej (wyrok Sądu Najwyższego z 7 marca 2003 r., sygn. akt III RN 42/02, OSNP 2004/7/114). Ciężar wykazania naruszenia interesu prawnego spoczywa na podmiocie wnoszącym skargę (por. wyrok NSA z 14 marca 2002 r. sygn. II SA 2503/01, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżący musi wykazać w jaki sposób doszło do naruszenia jego prawem chronionego interesu lub uprawnienia (por. wyrok NSA z 22 lutego 2006 r. sygn. II OSK 1127/05, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jest on zobligowany wykazać, że zaskarżona uchwała, naruszając prawo, negatywnie wpływa na jego sytuację prawną, pozbawiając go pewnych uprawnień, czy też uniemożliwiając ich realizację. Przenosząc powyższe rozważenia na grunt rozpoznawanej sprawy, sąd uznał, że skarżący nie wykazali interesu prawnego do zaskarżenia uchwały Rady Gminy, a przywołana argumentacja wskazuje jedynie na potencjalne i w dużej mierze ogólnikowe zagrożenia związane z eksploatacją kruszywa zlokalizowanego na działkach objętych symbolami 1PG i 2PG, sąsiadujących z nieruchomościami skarżących w zakresie zmiany stosunków wodnych oraz zagrożenia zasobów przyrodniczych, które nie świadczą zarazem o obiektywnym naruszeniu konkretnych praw skarżących, znajdujących odzwierciedlenie w przepisach prawa. Z treści skargi wynika, że skarżący swój interes prawny wywodzą z prawa własności działek pozostających w bezpośrednim sąsiedztwie z obszarem 1PG i 2PG, których przeznaczenie w planie kwestionują, tj. działki nr [..] oraz [..] (obszar 1PG) graniczą bezpośrednio z działką nr [..], natomiast działka nr [..] (obszar 2 PG) jest położona blisko działki nr [..] (niemalże stykają się rogami). Jak wynika z akt sprawy i pisma Wójta Gminy z 21 kwietnia 2021 r. tereny działek skarżących, tj. działki nr [..] i nr [..], nie są objęte zaskarżonym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W studium teren tych działek przeznaczony jest pod teren rolny, leśny oraz tereny łąk i pastwisk z pojedynczą zabudową zagrodową. Jednocześnie organ wskazał, że w prowadzonej na podstawie art. 38 ust. 3 ustawy o usługach hotelarskich oraz usługach pilotów wycieczek i przewodników turystycznych ewidencji miejsc noclegowych brak jest wpisu o prowadzeniu na terenie nieruchomości skarżących usług agroturystycznych, co przeczy agroturystycznemu ich wykorzystaniu. Podkreślić w tym miejscu należy, że brak objęcia nieruchomości skarżących postanowieniami zaskarżonej uchwały w sprawie miejscowego planu nie przesądza jeszcze o braku legitymacji procesowej do jej zaskarżenia (zob. np. wyroki NSA: z 3 listopada 2010 r., sygn. II OSK 1780/10, z 1 września 2009 r., sygn. II OSK 900/09, dostępne na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Bez wątpienia bowiem ustalenia przyjęte dla nieruchomości objętych planem w konkretnych okolicznościach mogą oddziaływać na nieruchomości sąsiednie. Taka sytuacja ma miejsce w okolicznościach niniejszej sprawie, co jeszcze jednak nie przesądza, że oddziaływania te oznaczają naruszenie interesu prawnego właścicieli nieruchomości sąsiednich. Odnosząc się do konkretnych postanowień skarżonego planu, determinujących zakres i stopień naruszenia interesów właścicieli nieruchomości sąsiednich w związku z realizacją jego ustaleń wskazać należy, że zgodnie z § 3 ust. 2 pkt 13 zaskarżonego planu, zasięg uciążliwości dla środowiska prowadzonej działalności gospodarczej i zastosowanych technologii winien być bezwzględnie ograniczony do granic obszaru, do którego inwestor posiada tytuł prawny, a znajdujące się na tym terenie budynki i pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi winny być wyposażone w techniczne środki ochrony przed tymi uciążliwościami. W piśmie z 31 marca 2021 r. skarżący powołali jako prawną podstawę swojego interesu art. 140 i 144 Kodeksu cywilnego oraz art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wyrażając stanowisko, że powstanie żwirowni – zgodnie z postanowieniami zaskarżonej uchwały – wpłynie na prawo własności skarżących, których nieruchomości są przeznaczone na cele agroturystyki. W ocenie sądu, słusznie skarżący wskazują, że inwestycja realizowana na podstawie ww. planu potencjalnie może wpłynąć na przysługujące im prawo własności, co świadczy o istnieniu interesu prawnego po stronie skarżących, nie przesądzając jednak o jego naruszeniu. Realizacja przedsięwzięcia związanego z wydobywaniem kruszywa w sąsiedztwie zabudowy siedliskowej zawsze powoduje zwiększenie uciążliwości dla właścicieli nieruchomości sąsiednich. Dotyczy to już etapu budowy (np. uciążliwy ruch ciężkiego sprzętu, emisja hałasu i pyłu), ale także realizacji inwestycji (np. uciążliwości hałasowe związane z praca maszyn). Jednak nie zawsze sam fakt wystąpienia tego typu uciążliwości oznacza zarazem, że ich stopień wpływa na prawny zakres uprawnień innych osób w sposób, który świadczy o ich naruszeniu. Przytoczony § 3 ust. 2 pkt 13 uchwały jednoznacznie wskazuje, że zasięg uciążliwości dla środowiska prowadzonej działalności gospodarczej i zastosowanych technologii winien być bezwzględnie ograniczony do granic obszaru, do którego inwestor posiada tytuł prawny. Oznacza to, że należące do skarżących nieruchomości sąsiednie zostały objęte prawną ochroną, w tym akustyczną, wynikającą w szczególności (choć nie tylko) z powołanego postanowienia aktu prawa miejscowego. Podkreślić jednocześnie należy, że oprócz wskazanych w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wymogów w zakresie ochrony środowiska (art. 15 ust. 2 pkt 3 oraz ust. 3 pkt 3a u.p.z.p.) plany miejscowe muszą uwzględniać również wymogi określone w innych ustawach. Należy do nich m.in. wymóg przypisania terenów, dla których określono różne przeznaczenia i sposób zagospodarowania do kategorii umożliwiających określenie dopuszczalnych poziomów hałasu, wynikający z ustawy z 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (t. j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1219 ze zm., zwana dalej p.o.ś.). Zgodnie z art. 112 w zw. z art. 114 p.o.ś. przy tworzeniu przepisów prawa powinna zostać uwzględniona konieczność utrzymania hałasu na dopuszczalnym poziomie, przy czym zobowiązano organy przyjmujące plany miejscowe do uwzględnienia w tym procesie różnych funkcji zagospodarowania terenu, a więc również dopuszczalnych norm natężenia hałasu. Zgodnie z art. 114 ust. 1 p.o.ś. przy sporządzaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, różnicując tereny o różnych funkcjach lub różnych zasadach zagospodarowania, wskazuje się, które z nich należą do poszczególnych rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1 p.o.ś. Są to tereny przeznaczone: pod zabudowę mieszkaniową, pod szpitale i domy opieki społecznej, pod budynki związane ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży, na cele uzdrowiskowe, na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, na cele mieszkaniowo-usługowe. Przeznaczenie terenu w planie miejscowym do określonej ww. kategorii powiązane jest z regulacją określającą dopuszczalne poziomy hałasu, która wynika z aktu wykonawczego – rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (t. j. Dz. U. z 2014 r, poz. 112 ze zm.). Tym samym, ewentualna żwirownia musi zostać zorganizowana w taki sposób, by nie powodować przekroczenia dopuszczalnych norm hałasowych, ustanowionych dla obszarów, na których znajduje się zabudowa mieszkaniowa oraz tereny przeznaczone na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, czy na cele mieszkaniowo-usługowe w rozumieniu ww. rozporządzenia. Interes skarżących związany z dochowaniem standardów ochrony środowiska w zakresie emisji hałasowych doznaje zatem ochrony w przepisach zaskarżonej uchwały, która odwołuje się w zakresie ochrony akustycznej do przepisów odrębnych. Podobnie, powołane postanowienie uchwały wprowadzające ograniczenie zasięgu uciążliwości dla środowiska prowadzonej działalności gospodarczej i zastosowanych technologii do granic obszaru, do którego inwestor posiada tytuł prawny, dotyczy ograniczenia uciążliwości związanych ze zmianą stosunków wodnych oraz ochroną zasobów przyrodniczych. Pojęcie środowiska jest bowiem kategorią szeroką, zdefiniowaną w art. 3 pkt 39 p.o.ś. i oznacza ogół elementów przyrodniczych, w tym także przekształconych w wyniku działalności człowieka, w tym w szczególności wody oraz różnorodność biologiczną. W konsekwencji, nie znajduje uzasadnienia twierdzenie, że interes prawny skarżących doznaje naruszenia. Skarżący bowiem, będąc właścicielami nieruchomości położonych w sąsiedztwie działek nr [..]-[..], korzystają z ochrony przed hałasem, a także w zakresie zachowania stosunków wodnych i zasobów przyrodniczych, wynikających z ww. przepisów prawa ochrony środowiska, w tym prawa ochrony przyrody i prawa wodnego, a zakres tej ochrony nie ulega obniżeniu na skutek przyjęcia kontestowanych postanowień planu. Wręcz przeciwnie, postanowienia skarżonego planu wykluczają przekroczenia norm emisyjnych w związku z ewentualną realizacją żwirowni poza granice terenu objętego planem, a tym samym – skarżący nie wykazali, że ich interes prawny dozna naruszenia. Natomiast, zagrożenie kurzem czy koniecznością użycia ciężkiego sprzętu, na które również wskazują skarżący, ma charakter potencjalny i rozpatrywać je można wyłącznie w kategoriach obaw natury faktycznej, a nie prawnej. Jak wskazano powyżej, ewentualny inwestor będzie mógł zgodnie z postanowieniami planu realizować swoje przedsięwzięcie pod warunkiem ograniczenia uciążliwości z nim związanych do granic działek objętych planem. Mając na uwadze powyższe rozważania, w świetle których, zdaniem sądu skarżący nie wykazali naruszenia interesu prawnego w zaskarżeniu ww. uchwały, niedopuszczalna jest analiza merytorycznych zarzutów skargi, w tym odnośnie do naruszenia przepisów ustawy Prawo geologiczne i górnicze, czy powołanej w skardze uchwały Sejmiku Województwa. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a., odrzucił skargę. Ponadto, na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd orzekł o zwrocie kwoty uiszczonej tytułem wpisu od skargi w związku z odrzuceniem skargi do dnia rozprawy. Sąd wydał w niniejszej sprawie wyrok na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie bowiem z treścią art. 133 § 1 zdanie drugie p.p.s.a. wyrok (odpowiednio postanowienie) może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym albo jeżeli ustawa tak stanowi. Przepis art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.) stanowi zaś, że przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Nadto, w dniu 19 października 2020 r. Prezes Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wydał zarządzenie nr 49/2020 w sprawie odwołania rozpraw oraz wstrzymania przyjmowania interesantów i ograniczenia obsad kadrowych w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gdańsku w związku z istotnym zagrożeniem zakażenia wirusem SARS-CoV-2. Z uwagi na intensyfikację rozwoju epidemii oraz niemożność przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Dopuszczalność orzekania na posiedzeniu niejawnym ze względu na okoliczności związane z zarządzeniem stanu pandemii COVID-19 potwierdza uchwała składu 7 Sędziów NSA z 30 listopada 2020 r., sygn. II OSP 6/19 (dostępna na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło