VII SA/Wa 2032/20
WyrokWSA w Warszawie2021-03-23
Skład orzekający: Tomasz Stawecki, Bogusław Cieśla, Tomasz Janeczko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej uchylająca uchwałę Okręgowej Rady Lekarskiej i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., była zgodna z prawem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchwała Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej była zgodna z prawem. Stwierdzono, że organ odwoławczy prawidłowo ocenił, iż uchwała organu pierwszej instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, co uzasadniało zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. Sąd podkreślił, że organ pierwszej instancji dopuścił się istotnych uchybień procesowych, takich jak brak informowania strony o toczącym się postępowaniu i brak wystarczających dowodów do uzasadnienia podejrzenia niezdolności lekarza do wykonywania zawodu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła uchwały Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej, która uchyliła uchwałę Okręgowej Rady Lekarskiej w Rzeszowie o powołaniu komisji orzekającej w sprawie niezdolności lekarza do wykonywania zawodu i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Skarżący lekarz zarzucił uchwale Prezydium NRL m.in. błędną podstawę prawną, naruszenie przepisów postępowania oraz brak kompetencji organu. Okręgowa Rada Lekarska w Rzeszowie powołała komisję, opierając się na informacjach z oświadczenia pracodawcy o rozwiązaniu umowy o pracę, które wskazywały na potencjalne zaburzenia psychiczne lekarza.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Stawecki, Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Tomasz Janeczko (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 marca 2021 r. sprawy ze skargi R. G. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie powołania komisji orzekającej w sprawie niezdolności do wykonywania albo ograniczenia w wykonywaniu określonych czynności medycznych oddala skargę
Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej (dalej: "Prezydium NRL", lub "organ odwoławczy") uchwałą z dnia [..] września 2020 r. Nr[...]. na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.) - dalej k.p.a., art. 40 ustawy z dnia 2 grudnia 2009 r. o izbach lekarskich (Dz. U. z 2019 r. poz. 965 ze zm.) w związku z uchwałą Nr 2/10A/I Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia 12 lutego 2010 r. w sprawie upoważnienia Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej do działania w imieniu Naczelnej Rady Lekarskiej uchyliła uchwałę Okręgowej Rady Lekarskiej w Rzeszowie Nr [...]z dnia [...]lipca 2020 r. w sprawie powołania komisji orzekającej w przedmiocie niezdolności lek. R.G. (dalej: "skarżący") do wykonywania zawodu albo ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Jak wynika z akt sprawy, uchwałą [...]z dnia [...] lipca 2020 r. Okręgowa Rada Lekarska w R. (dalej: "organ I instancji"), powołała specjalną Komisję Lekarską dla oceny niezdolności lek. R.G. do wykonywania zawodu albo ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych. Okręgowa Rada Lekarska w R. zobowiązała również Komisję do przeprowadzenia badania lekarskiego i zgromadzenia dokumentacji medycznej w celu wydania orzeczenia o stanie zdrowia zgodnie z § 1 Rozporządzenia MZ z dnia 3.11.2011 roku w sprawie trybu powoływania i sposobu działania Komisji orzekającej w przedmiocie niezdolności lekarza do wykonywania zawodu, albo ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych (Dz. U. Nr 246, poz. 1475) . Organ I instancji zobowiązał Komisję do sporządzenia protokołu z dokonanych czynności i przedstawienia go Okręgowej Radzie Lekarskiej w R. Uchwała z [...] lipca 2020 r. została wydana na podstawie art. 12 ustawy z dnia 5.12.1996 r. o zawodzie lekarza i lekarza dentysty (Dz. U. 2020 poz. 514 tj.) oraz § 1 ust. 3 ww. rozporządzenia.
Uzasadniając podjętą uchwałę Okręgowa Rada Lekarska w R., powołała się na na informacje zawarte w oświadczeniu pracodawcy z dnia [...] maja 2020 r. o rozwiązaniu ze skarżącym umowy o pracę z zachowaniem okresu wypowiedzenia.
Wskazano na następujące przyczyny wypowiedzenia:
1/ odmowa udzielania pacjentom świadczeń zdrowotnych (od [..]maja 2020 r.). lekarz nie przyjął ani jednego pacjenta, a [..] maja 2020 roku przeprowadził badanie oka pacjenta przez szybę,
2/ nieadekwatne do okoliczności obawy dotyczące zarażenia koronawirusem poprzez odmowę skorygowania przedłożonego przez pacjenta zaświadczenia umożliwiającego mu nabycie specjalnego łóżka w sklepie medycznym, przyjęcia od innego pacjenta karty leczenia szpitalnego z powodu obawy dotknięcia tych dokumentów,
3/wywołanie stresu po stronie personelu medycznego poprzez sprzeciwienie się pobieraniu krwi u pacjentów w ośrodku w którym pracował, twierdząc iż z powodu koronawirusa należy ich kierować do szpitalnego oddziału zakaźnego
4/wielokrotne podsłuchiwanie rozmów telefonicznych innych pracowników Ośrodka w którym pracuje.
Zdaniem organu I instancji, powyższe okoliczności uzasadniały konieczność powołania komisji celem potwierdzenia bądź wyeliminowania podejrzewanych zaburzeń psychicznych.
Odwołanie od powyższej uchwały, wniósł skarżący.
Po rozpatrzeniu odwołania Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej wydało zaskarżoną uchwałę dnia [...] września 2020 r.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, organ odwoławczy wyjaśnił, że na podstawie art. 57 ust. 2 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, do uchwał samorządu podejmowanych w trybie art. 12 ust. 1 i 3-5 stosuje się przepisy k.p.a. odnoszące się do decyzji administracyjnych. Uchwały podejmowane w tych sprawach powinny mieć zatem procesową formę decyzji i w związku z tym powinny spełniać wszystkie wymogi określone w art. 107 k.p.a., w tym powinny zawierać podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej.
Prezydium NRL wskazało, że przepisem ustawowym określającym zasady podpisywania uchwał podjętych na podstawie art. 12 ust. 1 i 3-5 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty jest przepis art. 57 ust. 1 tej ustawy, który wskazuje, iż uchwały o których mowa w art. 12 ust. 1 i 3-5 przepisu podpisują prezes lub wiceprezes i sekretarz okręgowej rady lekarskiej. Organ odwoławczy zauważył, że znajdująca się w aktach sprawy zaskarżona uchwała Okręgowej Rady Lekarskiej w W. została podpisana przez Prezesa oraz Zastępcę Sekretarza Okręgowej Rady Lekarskiej w R. Brak podpisu Sekretarza Okręgowej Rady Lekarskiej w W. pod zaskarżoną uchwałą powoduje, że jest ona dotknięta wadą, gdyż nie została ona w sposób prawidłowy podpisana. Brak podpisu Sekretarza Okręgowej Rady Lekarskiej w W. organ ocenił jako istotne naruszenie prawa procesowego, gdyż taki brak nie może być uzupełniony.
Skargę do sądu administracyjnego na powyższą uchwałę Prezydium NRL, złożył R. G.
Podniósł, że ww. uchwała (określona w skardze jako decyzja) wskazuje zmanipulowaną i błędną podstawę prawną. Nie wskazuje za podstawę prawną i łamie art. 57 ustawy o zawodzie lekarza. Uchwała zdaniem skarżącego jest motywowana politycznie, jest przejawem dyskryminacji, nie ma związku z wykonywaniem zawodu lekarza. Zdaniem skarżącego art. 138 § 2 nie może być zastosowany w przedmiotowej sprawie. Prezydium NRL nie zostało upoważnione przez obecną NRL do reprezentowania jej w tej kadencji NRL w niniejszej sprawie. Pozbawiono skarżącego przez tak wydaną decyzję prawa do skargi na uchwałę Naczelnej Rady Lekarskiej do sądu administracyjnego wynikającego z art. 57 ustawy o zawodzie lekarza, w następstwie pouczenia o możliwości złożenia odwołania, co jest złamaniem Konstytucji RP - art. 45 i Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z dnia 4 listopada 1950 r. - art. 6. Złamano w ten sposób też art 5 k.c. gdyż wykorzystano prawo sprzecznie z jego przeznaczeniem. Uchwała ORL nie jest podpisana przez sekretarza ORL zatem jest nieważna.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że nie jest chory psychicznie i nie leczy się psychiatrycznie, a ORL i NRL nie przedstawiły na chorobę psychiczną wiążących dowodów. Sprawa ta, zdaniem skarżącego, jest oszczerstwem bez związku z jakimkolwiek przewinieniem medycznym. Skarżący dodał, że art. 39 ust. pkt 12 i art. 39 ust. 3 ustawy o izbach lekarskich regulujące właściwości NRL w sprawie, są nie do pogodzenia i wykluczają zastosowanie art 138 par. 2 k.p.a. Przytoczona w uchwale Prezydium NRL podstawa prawna jest błędna i nadużywa prawa, czym łamie art. 5 k.c. Zastosowanie art. 138 par. 2 wyklucza skargę i prowadzi do sprzeciwu czego nie przewiduje art. 57 ustawy o zawodzie lekarza, który jest podstawą prawną w sprawie. Skarżący wskazał, że Prezydium uchyliło uchwałę organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia do organu I instancji, co jest niezgodne z ustawą o izbach lekarskich - z art. 39 ust. 3, w którym sprecyzowano uprawnienia Naczelnej Rady Lekarskiej tylko do uchylenia uchwał okręgowych rad lekarskich. Art. 138 par. 2 k.p.a. zdaniem skarżącego nie może mieć w sprawie zastosowania z uwagi na ograniczone, jasno sprecyzowane, uprawnienia NRL tylko do uchylenia uchwały ORL. Do uchwał samorządu lekarzy stosuje się przepisy k.p.a. odnoszące się do decyzji administracyjnych, czyli przepisy z działu dot. decyzji w k.p.a., natomiast przepisy z działu dotyczącego odwołań w k.p.a. nie mogą być wprost tu zastosowane. Stosowanie wszystkich możliwości, które przewiduje art. 138 k.p.a. byłoby sprzeczne zarówno z ustawą o zawodzie lekarza jak i ustawą o izbach lekarskich, która doprecyzowała w art. 39 ust. 3 możliwość rozstrzygnięcia tylko do uchylenia uchwały. Szeroki zakres możliwości z art. 138 k.p.a. odnosi się do organów administracji publicznej, a właściwość NRL w tej sprawie określa i zawęża art. 39 ust. 3 i art. 39 ust.1 pkt 12 ustawy o izbach lekarskich. Skarżący zwrócił też uwagę, że Prezydium nie posiada kompetencji podejmowania uchwał w sprawie tego typu uchwały ORL. Art. 57 ustawy o zawodzie lekarza daje prawo lekarzowi do odwołania do całej Naczelnej Rady Lekarskiej nie zaś tylko do Prezydium. Poza tym NRL w obecnej kadencji nie upoważniła w drodze uchwały Prezydium do podejmowania uchwał w sprawie skarżącego. Uchwała Nr [...]z dnia [...] lutego 2010 r. dotyczyła ówczesnej kadencji tych organów, co wynika z art. 40 ust. 4 ustawy o izbach lekarskich, gdyż cały dział i wspomniany artykuł odnosi się do wyboru organów NRL i ich uprawnień w trakcie kadencji. Art. 40 ust.4 ustawy o izbach lekarskich wskazuje też na upoważnienie Prezydium w konkretnej uchwale i sprawie lekarza, a nie na ogólne uprawnienie. Rozumowanie zawarte w przyznaniu sobie bezprawnie przez Prezydium NRL prawa do wydania uchwały w tej sprawie odbiera lekarzowi prawo odwołania do NRL jakie przyznaje mu art. 57 ustawy o zawodzie lekarza.
Uchwała Nr [...]w R. zawiera poza tym szereg innych wad, które czynią ją sprzeczną z prawem, bowiem brak w niej uzasadnienia wymaganego dla decyzji administracyjnej. Zdaniem skarżącego załączone do uchwały uzasadnienie nie jest częścią uchwały, ani załącznikiem do niej i trzeba je uznać za fałszowanie dokumentu.
Skarżący zaznaczył, że pod uchwałą brak jest podpisu sekretarza ORL co jest sprzeczne z art. 57 ustawy o zawodzie lekarza. Powołano specjalną Komisję Lekarską, podczas gdy art. 12 ustawy o zawodzie lekarza przewiduje tylko komisję. Art. 12 ustawy o zawodzie lekarza wymaga, by komisja wydała orzeczenie w przedmiocie niezdolności lekarza do wykonywania zawodu albo ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych. Ustawa o zawodzie lekarza i rozporządzenie nie przewidują powoływania specjalnych Komisji Lekarskich. Użycie słowa specjalną i dla oceny niezdolności, zamiast w przedmiocie niezdolności, zmienia intencje i sens art. 12 ustawy o zawodzie lekarza. ORL sugeruje też zdaniem skarżącego powołanej specjalnej Komisji Lekarskiej, że już jest dowiedzione, że skarżący jest niezdolny do wykonywania zawodu, wynik jej prac oraz treść orzeczenia, oraz z góry przesądza że skarżący jest niezdolny do wykonywania zawodu lekarza. Jest to sprzeczne z art. 12 ustawy o zawodzie lekarza i wskazanym w uchwale rozporządzeniem Ministra Zdrowia i w związku z art. 5 k.c. czyni także w tym punkcie przedmiotową uchwałę sprzeczną z prawem i nie spełniającą nawet wymogów formalnych tego typu uchwały. Uchwała ORL w R. nie ma związku z wykonywaniem zawodu lekarza, gdyż opiera się na wypowiedzeniu umowy o pracę, które oceni sąd pracy, a ORL nie jest właściwa by takich rozstrzygnięć dokonywać i wchodzić w relacje pracownik - pracodawca. Wydanie Uchwały ORL w R. zainicjował wniosek skarżącego o umorzenie składek, zatem uchwała ta jest sprzeczna z art. 12 ustawy o zawodzie lekarza. Skarżący wskazał ponadto, że S.znajduje się w obszarze działania Okręgowej Izby Lekarskiej w K. ORL w R. nie miała właściwości by podejmować uchwałę na podstawie zdarzeń medycznych mających miejsce na terenie innej ORL co wynika z art. 3 ust. 3 ustawy o izbach lekarskich, a art. 12 ustawy zawodzie lekarza nie precyzuje właściwości terytorialnych lecz ustawa o izbach lekarskich. Także zatem i z tego względu uchwała jest sprzeczna z prawem. Zdaniem skarżącego uchwały organu I instancji i Prezydium podjęte są z pobudek politycznych i osobistych i są wyrazem dyskryminacji skarżącego, który nie uczynił nic złego, ani nagannego, a czyny skarżącego nie zrobiły nikomu szkody. Dodał, że jest człowiekiem wolnym i ma prawo zachowywać się jak mu się podoba. Izba lekarska nie ma właściwości do oceniania takich zachowań. Żadna ORL nie prowadziła i nie prowadzi postępowania w sprawie przewinienia zawodowego skarżącego. Za swoją nieprzekupną i niekonformistyczną postawę, wiedzę i profesjonalizm, skarżący jest dyskryminowany. ORL chce poddać skarżącego bez uzasadnienia procedurom badania zdrowia psychicznego, by skarżącego upokorzyć i bez dobrowolnej zgody skarżącego co jest złamaniem Konstytucji RP i Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z dnia 4 listopada 1950 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie, jest uchwała Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia [..]września 2020 r. Nr[..]. uchylająca na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchwałę Okręgowej Rady Lekarskiej w R. Nr [...]z dnia [...] lipca 2020 r. w sprawie powołania komisji orzekającej w przedmiocie niezdolności lek. R.G. (dalej: "skarżący") do wykonywania zawodu albo ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Tytułem wstępu, odnosząc się jednocześnie do użytej przez skarżącego terminologii ( skarżący określa wniesioną przez siebie skargę jako "sprzeciw"), wskazać należy, że w dniu 1 czerwca 2017 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935). Mocą tego aktu prawnego znowelizowano przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualny tekst Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 dalej jako "p.p.s.a."). W dziale III p.p.s.a., po rozdziale 3, dodano rozdział 3a "Sprzeciw od decyzji". Zgodnie z dodanym art. 64a p.p.s.a., od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., obecnie skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści takiej decyzji może wnieść od niej sprzeciw.
Regulacja powyższa nie ma jednak zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 57 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. 2020.514 t.j. z dnia 2020.03.24, dalej: "u.z.l." ), do uchwał samorządu lekarzy w sprawach, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego odnoszące się do decyzji administracyjnych. Wskazać jednak należy, że zgodnie z utrwalonym w tym zakresie orzecznictwem, uchwały organów samorządu lekarskiego (o powołaniu komisji lekarskiej) nie są decyzjami administracyjnymi ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2016 r., sygn. akt I OSK 273/15). Ponadto zgodnie z treścią art. 57 ust. 3 u.z.l., który należy traktować jako lex specialis w stosunku do przepisów k.p.a., na uchwałę Naczelnej Rady Lekarskiej, o której mowa w ust. 1, służy zainteresowanemu skarga do sądu administracyjnego. Instytucja sprzeciwu, nie ma więc do tych uchwał zastosowania.
Podstawę prawną uchwały Prezydium NRL, stanowił art. 138 § 2 k.p.a., a zatem przedmiot rozstrzygnięcia Sądu w niniejszej sprawie, ogranicza się do oceny czy organ orzekający kasacyjnie, w tym wypadku Prezydium NRL, miał podstawy do przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, czy właściwie ocenił zakres okoliczności, co do których konieczne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, a także faktyczną i prawną możliwość dokonania tego przez organ odwoławczy z uwzględnieniem art. 136 k.p.a.
Art. 138 § 2 k.p.a. stanowi zaś, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Organ odwoławczy może zatem wydać decyzję kasatoryjną i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia jedynie wtedy, gdy postępowanie w pierwszej instancji zostało przeprowadzone z naruszeniem norm prawa procesowego, a więc gdy organ I instancji w istocie nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w takim zakresie, że miało to istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Zwrot normatywny "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie" jest zwrotem ocennym. W orzecznictwie przyjmuje się, że stwierdzenie to jest równoznaczne z nieprzeprowadzeniem przez organ pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części, co uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (tak NSA w wyroku z dnia 24 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 2846/12, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). W sytuacji gdy organ odwoławczy ma możliwość skorzystania z art. 136 k.p.a., to również braki dowodowe nie mogą co do zasady stanowić podstawy do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 15 lutego 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 1277/17, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Dopiero gdy wykazane zostanie, że prowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego w oparciu o art. 136 k.p.a., okaże się niewystarczające, należy uchylić zaskarżoną decyzję oraz przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Art. 136 k.p.a. uprawnia bowiem organ odwoławczy do przeprowadzenia na żądanie strony lub z urzędu dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecenia przeprowadzenia tego postępowania organowi, który wydał decyzję.
Wydanie decyzji kasatoryjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji jest wyjątkiem od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, a zatem niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 k.p.a.. Z orzecznictwa sądów administracyjnych jednoznacznie wynika, że na tle omawianego przepisu organ odwoławczy nie jest uprawniony do wydania kasacyjnego rozstrzygnięcia, jeśli organ pierwszej instancji nieprawidłowo ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 11 stycznia 2007 r., sygn. akt II SA/GI 439/06, Lex nr 930299). Innymi słowy decyzja kasacyjna nie może zostać wydana, jeśli kwestią sporną będzie tylko ocena prawna zebranego materiału dowodowego w sprawie (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 29 maja 2014 r., sygn. akt I SA/Sz 1256/13, Lex nr 1479048). W sprzeczności z art. 138 § 2 k.p.a. pozostaje wydanie decyzji kasacyjnej zarówno w przypadku, gdy zaskarżona decyzja była dotknięta jedynie błędami natury prawnej, jak i w przypadku, gdy postępowanie wyjaśniające przeprowadzone przez organ pierwszej instancji jest dotknięte niewielkimi brakami, które z powodzeniem można uzupełnić w postępowaniu odwoławczym na podstawie art. 136 k.p.a. (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 10 października 2013 r., sygn. akt II SA/Kr 997/13, Lex nr 1384918; wyrok NSA z dnia 22 września 1981 r., sygn. akt II SA 400/81, ONSA 1981, Nr 2, poz. 88).
W przypadku, gdy organ odwoławczy dochodzi do przekonania o konieczności wydania decyzji kasatoryjnej, winien nie tylko uzasadnić istnienie przesłanek wymienionych w art. 138 § 2 k.p.a. ale również wskazać, dlaczego nie skorzystał z możliwości przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego w trybie art. 136 k.p.a. (tak m.in. w wyroku WSA we Wrocławiu z dnia 22 września 2017 r., sygn. akt II SA/Wr 362/17, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ocena organu w tym zakresie powinna zaś znaleźć wyraz w uzasadnieniu decyzji. Wskazanie w uzasadnieniu okoliczności wyczerpujących przesłanki z art. 138 § 2 k.p.a. a także wyjaśnienie przyczyn niezastosowania art. 136 k.p.a., służy wypełnieniu dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a., określającego wymogi dla uzasadnienia faktycznego decyzji oraz realizacji wynikającej z art. 11 k.p.a. zasady przekonywania (tak: NSA w wyroku z dnia 30 kwietnia 2015 r., sygn. akt II OSK 1086/14, https://orzeczenia.nsa.qov.pl).
Przeprowadzona przez Sąd kontrola w powyżej określonych granicach wykazała, że uchwala Prezydium NRL z dnia [...] września 2020 r., spełnia wszystkie wymogi określone w art. 138 § 2 k.p.a. Uzasadnienie powyższej uchwały wskazuje na naruszenie przez organ I instancji przepisów postępowania a także, choć w sposób lakoniczny, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na rozstrzygnięcie, które uzasadnia zastosowanie dyspozycji art. 138 § 2 k.p.a.
Prezydium NRL, podejmując kontrolowaną uchwałę wskazało, że przepisem ustawowym określającym zasady podpisywania uchwał podjętych na podstawie art. 12 ust. 1 i 3-5 u.z.l. jest przepis art. 57 ust. 1 tej ustawy, który wskazuje, że uchwały o których mowa w art. 12 ust. 1 i 3-5 przepisu, podpisują prezes lub wiceprezes i sekretarz okręgowej rady lekarskiej. Prezydium wskazało, że znajdująca się w aktach sprawy zaskarżona uchwała Okręgowej Rady Lekarskiej w R. została podpisana przez Prezesa oraz Zastępcę Sekretarza Okręgowej Rady Lekarskiej w R.. Brak podpisu Sekretarza Okręgowej Rady Lekarskiej w R. pod zaskarżoną uchwałą powoduje, że jest ona dotknięta wadą, gdyż nie została ona w sposób prawidłowy podpisana. Brak podpisu Sekretarza Okręgowej Rady Lekarskiej w R. organ ocenił jako istotne naruszenie prawa procesowego, gdyż taki brak nie może być uzupełniony. Jedynie na marginesie należy wskazać, że dwukrotnie w uzasadnieniu uchwały NRL omyłkowo użyto zwrotu " Okręgowej Rady Lekarskiej w W.", nie ma jednak żadnych wątpliwości, że uchwała NRL dotyczyła uchwały Okręgowej Rady Lekarskiej w R.
Wymaga podkreślenia, że słusznie Prezydium NRL zauważyło, że uchwała ORL w R., powinna spełniać wymogi określone w art. 107 k.p.a., a zatem dopatrzyło się braków w tym zakresie. Sąd uznaje to spostrzeżenie NRL za słuszne i zauważa błędy postępowania przez organem I instancji, jak również niespełnienie przez ten organ wymogów rzetelnego uzasadnienia decyzji wynikających z art. 107 § 3 k.p.a. Należy w tym miejscu przypomnieć, że zgodnie z treścią art. 12 ust. 1 u.z.l., jeżeli okręgowa rada lekarska stwierdzi, że istnieje uzasadnione podejrzenie niezdolności lekarza do wykonywania zawodu lub ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych ze względu na stan zdrowia uniemożliwiający wykonywanie zawodu lekarza, powołuje komisję złożoną z lekarzy specjalistów z odpowiednich dziedzin medycyny. Komisja ta wydaje orzeczenie w przedmiocie niezdolności lekarza do wykonywania zawodu albo ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych.
Podkreślić należy, że uchwały organów samorządu lekarskiego dotyczące powyższej kwestii, mimo że nie są decyzjami administracyjnymi, muszą być podejmowane z zachowaniem ogólnych zasad postępowania administracyjnego. Organ zatem przez podjęciem takiej uchwały, jest zobowiązany do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 k.p.a.), informowania strony (art. 9 k.p.a.) i zapewnienia jej czynnego udziału w postępowaniu (art. 10 k.p.a.). Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 k.p.a., organy prowadzące postępowanie mają obowiązek zebrania i rozpatrzenia dostępnego materiału dowodowego, tak aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. Natomiast na podstawie art. 80 k.p.a. organy te zobowiązane są rozstrzygnąć sprawę na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Rozpatrując zgromadzony w danej sprawie materiał dowodowy organy nie mogą pominąć jakiegokolwiek przeprowadzonego dowodu, ani też uwzględnić dowodu, którego nie ma w aktach sprawy. W końcowym rozstrzygnięciu (uchwale) winno się natomiast znaleźć precyzyjne stanowisko co do tego, jak wygląda ustalony przez organ stan faktyczny, a także jakie dowody przemawiają za takim rozstrzygnięciem, jakie zaś nie mogły zostać i nie zostały uwzględnione. Organ (właściwa okręgowa rada lekarska oraz NRL) jest zatem zobowiązany do przestrzegania zasad postępowania określonych w art. 7-14, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., w szczególności do informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a także o przysługującym jej prawie do czynnego udziału w każdym stadium postępowania, zasadzie udzielania wyjaśnień i umożliwienia końcowej wypowiedzi przed wydaniem rozstrzygnięcia, tym bardziej biorąc pod uwagę ciężar gatunkowy sprawy oraz skutki, które mogą dotknąć w przyszłości lekarza z utratą pracy włącznie.
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd zauważa, że z akt postępowania, nie wynika, by skarżący był o nim informowany. Po ostatnim piśmie skarżącego z dnia [...]czerwca 2020 r. skierowanym do ORL w R., została podjęta kwestionowana uchwała ORL z [...] lipca 2020 r., a następnie doręczona skarżącemu, który dopiero z jej treści mógł się dowiedzieć o toczącym się postępowaniu. Jest to w ocenie Sądu istotne uchybienie procesowe, określone w art. 7, art. 10 i art. 80 k.p.a., mające istotny wpływ na wynik sprawy, które potwierdza zasadność uchwały NRL. Organ I instancji ponownie rozpatrując sprawę, powinien uwzględnić, że mimo, że uchwała ORL o powołaniu komisji celem zbadania stanu zdrowia lekarza, nie przesądza jeszcze o końcowym rozstrzygnięciu sprawy, w tym o pozbawieniu lekarza prawa do wykonywania zawodu, to lekarz z mocy ustawy, ma prawo kwestionować już samą możliwość powołania takiej komisji, kwestionując w ogóle zasadność i celowość prowadzenia dalszego postępowania w tym zakresie. Takie uprawnienie lekarza, jest ściśle powiązane z koniecznością zapewnienia mu obrony poprzez jego czynny udział w postępowaniu. Ponadto uchwała ORL, powinna w uzasadnieniu dokładnie wskazywać, dlaczego i na podstawie jakich dowodów zaistniało w jej ocenie uzasadnione podejrzenie niezdolności lekarza do wykonywania zawodu lub ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych ze względu na stan zdrowia. Należy wyraźnie wskazać organowi I instancji, że wynikający z uzasadnienia ORL zarzut pod adresem skarżącego, dotyczący niezdolności lekarza do wykonywania zawodu z powodu ewentualnych zaburzeń psychicznych jest na tyle poważny, że wykluczone jest opieranie go na treści oświadczenia o rozwiązaniu umowy o pracę z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Oczywistym jest, że okoliczności przedstawione przez pracodawcę będącego w konflikcie ze skarżącym, nie mogą stanowić obiektywnego dowodu. Mimo to, te właśnie nieudowodnione w żaden sposób okoliczności, w sposób bezrefleksyjny i automatyczny stały się uzasadnieniem uchwały ORL. Można powyższe spostrzeżenia zakończyć podsumowaniem, że w istocie okoliczności, które spowodowały wypowiedzenie umowy o pracę ( podkreślić należy, że nie było to rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika na podstawie art. 52 Kodeksu pracy), stały się podstawą do badania stanu zdrowia psychicznego skarżącego, co należy uznać za sytuacje niedopuszczalną. Żadne bowiem nawet zachowania, w tym wypadku jak opisane w uchwale, oczywiści przy założeniu że zostały by udowodnione nie mogą stać się podstawą dla powołania komisji lekarskiej mającej zbadać stan zdrowia psychicznego skarżącego. Przed powołaniem komisji należy uwzględnić wszystkie istotne okoliczności sprawy, w tym także argumentację skarżącego. Organ I instancji powinien uwzględnić brak jakichkolwiek skarg na lekarza ze strony pacjentów. Ponadto organ przy podejmowaniu tego rodzaju uchwały ma w sposób przekonujący wskazać, dlaczego zgromadzone przez niego dowody uzasadniają podejrzenie niezdolności lekarza do wykonywania zawodu. Nie mogły być zatem wystarczające dla powołania komisji lekarskiej okoliczności wymienione w uchwale OLR, które nie są oczywiste i nie zostały poparte dowodami. Wymienione w uchwale ORL powody jej podjęcia, będące w istocie przyczynami rozwiązania ze skarżącym umowy o pracę z zachowaniem okresu wypowiedzenia, nie stwarzają bowiem podejrzeń co do stanu zdrowia psychicznego skarżącego. Kwestia podsłuchiwania przez skarżącego rozmów pracowników, nie została w żaden sposób udowodniona. Natomiast obawy skarżącego związane z epidemią covid – 19 ( o ile opisane w uchwale zachowania skarżącego rzeczywiście miały miejsce), należy oceniać również przez pryzmat zagrożenia epidemicznego i związanych w tym innych sposobów kontaktu z pacjentem ( vide znajdujące się w katach sprawy pismo NRL z dnia [...] maja 2020 r. skierowane do skarżącego). Wskazane w uchwale ORL w R. powody rozwiązania ze skarżącym umowy o pracę za porozumieniem stron, nie są wystarczającymi powodami by przyjąć, że stan zdrowia psychicznego skarżącego stwarza uzasadnione podejrzenie co do jego zdolności do wykonywania zawodu lekarza. Ponadto poza tak daleko idącymi środkami jak badanie przez komisję stanu zdrowia psychicznego skarżącego, jest także możliwość innych rozwiązań, chociażby wszczęcia postępowania dyscyplinarnego przewidzianego w rozdziale 5 ustawy z dnia 2 grudnia 2009 r. o izbach lekarskich (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 168) Rozważenia wymaga czy w ogóle wobec skarżącego, konieczne jest z takich powodów jak wskazane w uchwale ORL wdrażanie postępowania określonego w art. 12 u.z.l.
Uchwała Prezydium NRL została zatem podjęta zgodnie z prawem i jest dla skarżącego korzystna nakazując ponowne rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem standardów przewidzianych w k.p.a. Większość słusznie podniesionych w skardze zarzutów, zwłaszcza dotyczących braku wystarczających dowodów dla zaistnienia podejrzeń co do stanu zdrowia skarżącego dotyczy uchwały ORL w R., która zasadnie została przez Prezydium NRL uchylona zaś sprawa przekazana została do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Wbrew twierdzeniu skarżącego rozstrzygnięcie takie było dopuszczalne co wynika wprost z treści art. 138 § 1 k.p.a.
Z tych względów, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło