II SAB/Kr 52/21
WyrokWSA w Krakowie2021-04-29
Skład orzekający: SNSA Anna Szkodzińska, SWSA Joanna Człowiekowska, SWSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien umorzyć postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu lub podjęcia czynności, jeśli organ wydał taki akt lub podjął czynność po wniesieniu skargi na bezczynność, ale przed wydaniem wyroku?Ratio decidendi
Sąd umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu lub podjęcia czynności, jeśli organ wydał taki akt lub podjął czynność po wniesieniu skargi na bezczynność, ale przed wydaniem wyroku. W takiej sytuacji bezczynność organu ustaje, a dalsze zobowiązywanie go do działania staje się bezprzedmiotowe. Sąd jednocześnie stwierdza, czy bezczynność miała miejsce, i ocenia, czy naruszenie prawa było rażące.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na bezczynność Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) w przedmiocie nierozpoznania ich zażalenia na postanowienie PINB o sprostowaniu omyłki. Zażalenie zostało złożone w sierpniu 2020 r., a WINB otrzymał je we wrześniu 2020 r. Termin na rozpoznanie zażalenia upłynął w październiku 2020 r. Po wniesieniu ponaglenia, WINB wyznaczył nowy termin do stycznia 2021 r., jednakże do daty wniesienia skargi (styczeń 2021 r.) sprawa nie została rozstrzygnięta. Skarżący domagali się zobowiązania organu do rozpoznania zażalenia, stwierdzenia bezczynności i rażącego naruszenia prawa, a także przyznania sum pieniężnych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do wydania aktu lub podjęcia czynności, stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, ale bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oddalił wniosek o przyznanie sum pieniężnych i zasądził od WINB na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 29 kwietnia 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Anna Szkodzińska SWSA Joanna Człowiekowska SWSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi G. L. i A. L. na bezczynność [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w sprawie znak [...] I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. do wydania aktu lub podjęcia czynności, II. stwierdza, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. dopuścił się bezczynności, a bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. oddala wniosek o przyznanie od organu na rzecz każdego ze skarżących sumy pieniężnej, IV. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. solidarnie na rzecz skarżących G. L. i A. L. kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
A. L. i G. L. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Inspektor Nadzoru Budowlanego w przedmiocie braku rozpoznania zażalenia skarżących na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta N. S. z dnia 12 sierpnia 2020 roku nr [...] znak [...] w przedmiocie sprostowania z urzędu oczywistej omyłki w postanowieniu tego organu z dnia 18 czerwca 2020 roku nr [...]. Skarżący wnieśli o
- zobowiązanie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do rozpoznania wskazanego wyżej zażalenia skarżących w terminie 14 dni;
- stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności;
- stwierdzenie, iż bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
- zasądzenie od organu na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego, według norm przepisanych;
- przyznanie od organu na rzecz skarżącej, G. L. sumy pieniężnej w wysokości 5 000,00 zł;
- przyznanie od organu na rzecz skarżącego A. L. sumy pieniężnej w wysokości 5 000,00 zł;
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że pismem z dnia 28 sierpnia 2020 roku, skarżący wnieśli zażalenie na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta N. S. z dnia 12 sierpnia 2020 roku nr [...] znak [...] w przedmiocie sprostowania z urzędu oczywistej omyłki w postanowieniu tego organu z dnia 18 czerwca 2020 roku nr [...]. Przesyłka pocztowa zawierająca zażalenie została nadana w dniu 31 sierpnia 2020 roku, a samo zażalenie za pismem PINB z dnia 2 września 2020 roku zostało przekazane do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Inspektor Nadzoru Budowlanego otrzymał przedmiotowe zażalenie w dniu 7 września 2020 roku.
Stosownie do art. 35 § 3 k.p.a. sprawa w postępowaniu odwoławczym winna zostać zakończona w terminie miesiąca od daty otrzymania odwołania a zatem termin ten upłynął organowi dnia 7 października 2020 roku.
Zważywszy na fakt, iż organ nie informował skarżących w żaden sposób o przyczynach zwłoki w rozpoznaniu sprawy wnieśli oni pismem z dnia 9 listopada 2020 r. ponaglenie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w następstwie którego, postanowieniem tego organu z dnia 2 grudnia 2020 roku znak. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego został zobligowany do rozpoznania sprawy w terminie do dnia 15 stycznia 2020 roku. W odpowiedzi na ponaglenie organ powoływał się na takie okoliczności jak:
- znaczna ilość rozpatrywanych postępowań administracyjnych (okoliczność żaden sposób nie wykazana przez organ)
- problemy kadrowe powodowane dużą rotacją pracowników (okoliczność w żaden sposób przez organ nie wykazana);
Powyższe stoi niejako w sprzeczności do okoliczności wskazywanych przez sam organ w zawiadomieniu z dnia 19 listopada 2020 roku, gdzie organ powoływał się natomiast na ograniczenia w działaniu spowodowane epidemią COVID-19.
Do dnia wniesienia skargi (28 stycznia 2021 r.) sprawa nie została rozstrzygnięta.
Powyższa bezczynność organu w ocenie skarżących wystąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Usprawiedliwieniem dla opóźnienia w rozpoznaniu sprawy mogą być wyłącznie okoliczności niezależne od organu. Sprawy kadrowe, pracownicze, oraz dostosowanie liczby pracowników do zakresu oraz ilości spraw leży wyłącznie w gestii organu, zatem nie stanowi przyczyny od tego organu niezależnej. Nadto, ustawodawca w art. 35 § 3 k.p.a. nawet dla sprawy szczególnie skomplikowanej w postępowaniu odwoławczym zakreślił dla jej rozpoznania termin miesięczny. Powoływanie się przez organ na kwestie związane z COVID-19 również jest nieuzasadnione, bowiem organ winien wykazać, w jaki sposób ograniczenia w funkcjonowaniu administracji spowodowane tą epidemią wpłynęły bezpośrednio na jego funkcjonowanie.
Rażące naruszenie prawa w bezczynności organu przejawia się również w fakcie braku informowania stron co do przyczyn opóźnienia w rozpoznaniu sprawy w postępowaniu odwoławczym.
Zawiadomienie organu z dnia 19 listopada 2020 roku zostało implikowane wyłącznie tym, iż skarżący wnieśli ponaglenie. Jak słusznie zauważył Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, zawiadomienie to było pierwszą a zarazem jedyną czynnością zrealizowaną przez organ w sprawie administracyjnej.
Skarżący również negatywnie oceniają postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w zakresie w jakim organ ten, mimo wyraźnego brzmienia art. 35 § 3 k.p.a. sam wyznaczył termin do rozpoznania sprawy odwoławczej dłuższy, tj. blisko 1,5 miesięczny, niż przewidziany ustawą co stawia i również to rozstrzygnięcie w rażącej sprzeczności do przytoczonej normy prawnej. Całość tych okoliczności poddaje w wątpliwość działanie organu w zgodzie z zasadą wyrażona w art. 8 k.p.a. i art. 9 k.p.a.
Nadto, o rażącym naruszeniu prawa świadczy fakt, iż sprawa jest już procedowana blisko pięć miesięcy, a w świetle podniesionych w zażaleniu zarzutów i rażących uchybień organu I instancji nie jest sprawą szczególnie skomplikowaną. Nadto, organ w sposób rażący nie zastosował się do terminu wyznaczonego mu przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wynikającego z postanowienia tego organu z dnia 2 grudnia 2020 roku, tj. nie zakończył postępowania odwoławczego w terminie do dnia 15 stycznia 2021 roku.
Skarżący nadto domagają się przyznania od organu sumy pieniężnej o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a. również i z tej przyczyny, iż przewlekłe prowadzenie sprawy za każdy dzień opóźnienia w jej rozpoznaniu wywołuje wymierną oraz wyliczalną szkodę w ich majątku. Dla terenu objętego postępowaniem w niniejszej sprawie wydana została bowiem decyzja o warunkach zabudowy, na podstawie której ma zostać przeprowadzony budowlany proces inwestycyjny. Po myśli art. 35 ust. 5 ustawy prawo budowlane postępowanie w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę może zostać zawieszone z racji toczącego się postępowania, w zakresie którego wniesiono środek odwoławczy. Tym samym, postępowanie prowadzone przewlekle powoduje, iż skarżący nie mogą wykonywać przysługującego im prawa własności przez okres dłuższy niż byłoby to konieczne dla rzetelnego zakończenia sprawy. Nadto, wskazana w skardze wysokość kwoty, której domagają się skarżący winna odpowiadać stopniowi naruszenia prawa a nadto spełniać również role prewencyjną mobilizując organ do podjęcia realnych działań celem zapobieżenia powstaniu tego rodzaju bezczynności w przyszłości.
W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, ewentualnie - w przypadku uwzględnienia skargi - o:
- umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu;
- stwierdzenie, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa;
- oddalenie wniosków o przyznanie od organu na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. na rzecz skarżącej G. L. sumy pieniężnej w wysokości 5 000,00 zł oraz na rzecz skarżącego A. L. sumy pieniężnej w wysokości 5 000,00 zł.
Opisując przebieg postępowania organ wyjaśnił, że 7 września 2020 r. wpłynęło do niego zażalenie A. L. i G. L. na postanowienie PINB nr [...] z dnia 12 sierpnia 2020 r. znak: [...], którym sprostowano z urzędu oczywistą omyłkę w postanowieniu PINB nr [...] z dnia 18 czerwca 2020 r. znak: [...] Sprawa została zarejestrowana pod znakiem: [...]
Pismem z dnia 19 listopada 2020 r. znak: [...] organ, działając na podstawie art. 36 § 1 i 2 k.p.a. wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do dnia 31 stycznia 2021 r.
Postanowieniem z dnia 2 grudnia 2020 r. znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wyznaczył MWINB dodatkowy termin rozpoznania sprawy do dnia 15 stycznia 2021 r.
W dniu 12 lutego 2021 r. MWINB zakończył postępowanie zażaleniowe poprzez wydanie postanowienia, którym na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 144 kpa uchylił zaskarżone postanowienie w całości.
Mając na uwadze fakt wydania tego postanowienia organ wniósł o oddalenie skargi.
Wyjaśniając przyczyny opóźnienia stwierdzono, że wynika ono ze znacznej liczby postępowań administracyjnych będących aktualnie w trakcie rozpatrywania przed MWINB. W związku z tym w pierwszej kolejności rozpatrywane są sprawy, w których występuje udokumentowany stan zagrożenia. W niniejszym postępowaniu zażaleniowym stan taki nie występował. Ponadto od kilku lat sytuacja kadrowa w tut. Inspektoracie jest bardzo trudna, bowiem istnieje duża rotacja pracowników, wobec czego nie ma realnej możliwości takiej organizacji pracy, by nie zachodziły opóźnienia w załatwianiu spraw. Postępowania administracyjne prowadzone przez organ nadzoru budowlanego są w większości skomplikowane i wymagają specjalistycznej wiedzy, której nabycie wymaga co najmniej kilkunastu miesięcy pracy w WINB. Powyższe uwarunkowania powodują spiętrzenie dużej liczby spraw oczekujących na rozpatrzenie. Dodatkowo opóźnienie w rozpatrzeniu powyższej sprawy wynika z konieczności wyjaśnienia wszelkich okoliczności sprawy przy uwzględnieniu zaistniałych w toku postępowania zażaleniowego ograniczeń w działaniu organu związanych z COVID-19 (konieczność zmiany organizacji pracy jednostki w związku z wdrożeniem pracy zdalnej oraz przypadkami nieobecności pracowników w pracy z powodu izolacji domowej, kwarantanny lub konieczności sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem w sytuacji zamknięcia szkół, przedszkoli lub żłobków).
W niniejszym przypadku opóźnienie w załatwieniu sprawy nie wynikało ze złej woli organu, lecz ze wskazanych wyżej problemów związanych z funkcjonowaniem tut. Inspektoratu, które powodują wydłużenie czasu rozpatrywania wszystkich spraw, a nie tylko sprawy skarżących.
W odniesieniu do wniosku o przyznanie na rzecz skarżących sumy pieniężnej organ podniósł, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że środki wskazane w art. 149 § 2 p.p.s.a. są środkami dyscyplinująco-represyjnymi o charakterze dodatkowym, które powinny być stosowane z rozwagą, a więc w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy. Odnosić je należy do sytuacji, gdy oceniając całokształt działań organu, można dojść do przekonania, że działania te noszą znamiona celowego unikania podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tej dodatkowej sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa (por. wyroki NSA z dnia 30 listopada 2020 r. sygn. akt I OSK 1558/20, z dnia 20 listopada 2020 r. sygn. akt I OSK 171/19, z dnia 20 listopada 2020 r. sygn. akt II OSK 3455/19). Jak podniesiono wcześniej, opóźnienie w załatwieniu sprawy nie wynikało ze złej woli organu, lecz z problemów związanych z funkcjonowaniem tut. Inspektoratu. Organ nie unikał podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie. W dniu 12 lutego 2021 r. sprawa została załatwiona postanowieniem MWINB nr [...] znak: [...]
Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, bowiem zgodnie z art. 119 pkt 4 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325.) - dalej określanej, jako "p.p.s.a." - sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 i ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1- 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a oraz w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1–3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.
Na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Z kolei § 1a powołanego przepisu stanowi, że jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości lub w części (art. 151 p.p.s.a.). Istotnym jest również wskazanie, że Sąd powinien skargę na bezczynność oddalić, jeżeli stwierdzi, że organ nie pozostawał w bezczynności w dniu wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Natomiast okoliczność wydania aktu lub podjęcia czynności po wniesieniu skargi powoduje, że bezprzedmiotowe jest orzekanie w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, ale uwzględnienie skargi może wówczas polegać na stwierdzeniu, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo naruszenie prawa nie było rażące (wyrok NSA z dnia 2 lutego 2018 roku, sygn. akt II OSK 2966/17). Sąd mając na względzie katalog możliwych rozstrzygnięć wymienionych w art. 149 p.p.s.a. - winien odnieść się do całości sprawy orzekając zarówno w zakresie bezczynności, jak i dokonując oceny, czy miało miejsce rażące naruszenie prawa oraz rozważając, czy zachodzą podstawy do wymierzenia grzywny.
Warunkiem formalnym skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest wcześniejsze wyczerpanie środków zaskarżenia. Jak stanowi art. 53 § 2b p.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Skarżący przed wniesieniem skargi wnieśli ponaglenie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Tym samym przyjąć należy, że spełniony został warunek wynikający z art. 53 § 2b p.p.s.a.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas gdy organ ten, pomimo istniejącego obowiązku, nie załatwia, w określonej prawem formie i w określonym prawem czasie, sprawy co do której obowiązujące regulacje czynią go właściwym i kompetentnym. Celem skargi na bezczynność jest doprowadzenie do wydania przez organ aktu lub podjęcia czynności, jednakże bez przesądzenia o treści, czy skutkach tych działań. Sąd nie wnika w merytoryczną i procesową poprawność czynności, a bierze pod uwagę jedynie sam fakt, czy w danej sprawie została dokonana czynność lub czy z innych powodów organowi nie można zarzucić stanu bezczynności (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 grudnia 2013 r., sygn. I OSK 2114/13, LEX nr 1421789).
Zarzucana Inspektor Nadzoru Budowlanego bezczynność polegała na nierozpoznaniu wniesionego do tego organu zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta N. S.. Tego rodzaju bezczynność podlega kognicji sądów administracyjnych na mocy art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z pkt 2 p.p.s.a.
W okolicznościach niniejszej sprawy bezczynność ustała w dniu rozpoznania zażalenia tj. 12 lutego 2021 r. Nastąpiło to zatem już po wniesieniu rozpoznawanej obecnie skargi (28 stycznia 2021 r.). W dacie wyrokowania organ nie pozostawał w bezczynności, wobec czego w pkt. I wyroku należało umorzyć postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania w określonym terminie aktu – na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. ("Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe").
W pkt. II wyroku Sąd orzekł, że organ pozostawał w bezczynności, jednak nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W dniu 7 września 2020 r. do organu wpłynęło zażalenie skarżących. Zgodnie z ogólnymi regułami wynikającymi z art. 35 § 3 Kpa, załatwienie sprawy w postępowaniu odwoławczym winno nastąpić w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania, czyli do dnia 7 października 2020 r., tymczasem nastąpiło to dopiero w dniu 12 lutego 2021 r. Oznacza to, że organ pozostawał w bezczynności przez okres 4 miesięcy, co niewątpliwie stanowi o naruszeniu prawa. Jednak oceniając, czy naruszenie prawa jest rażące, Sąd bierze pod uwagę nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, ale całość okoliczności sprawy. Istotna jest także skala przekroczenia terminu do załatwienia sprawy. O ile rację mają skarżący, że trudności czy braki kadrowe nie są same w sobie usprawiedliwieniem dla pozostawaniu organu w bezczynności, o tyle już zestawienie ich z przywoływanymi przez organ w odpowiedzi na skargę okolicznościami związanymi z ograniczeniami w działaniu organu związanych ze stanem epidemii (konieczność zmiany organizacji pracy jednostki w związku z wdrożeniem pracy zdalnej oraz przypadkami nieobecności pracowników w pracy z powodu izolacji domowej, kwarantanny lub konieczności sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem w sytuacji zamknięcia szkół, przedszkoli lub żłobków), powodują, że zdaniem Sądu przekroczenie terminu do załatwienia sprawy nie stanowiło w tych okolicznościach rażącego naruszenia prawa. Oczywiście nie jest tak, że stanem epidemii można usprawiedliwiać co do zasady wszelkie opóźnienia w działaniu organu, jednak nie można też nie dostrzegać tego, że stan bezczynności w niniejszej sprawie przypadał akurat na czas tzw. "drugiej fali" epidemicznej, podczas której notowany był znaczny wzrost zakażeń. Związane z tym utrudnienia są faktem notoryjnym i nie wymagają szczególnego uzasadnienia.
W pkt. III wyroku Sąd oddalił wniosek o przyznanie skarżącym sumy pieniężnej, kierując się w głównej mierze tym, że po wpływie skargi organ wydał akt administracyjny, a bezczynność ustała oraz także tymi okolicznościami, które Sąd wskazał powyżej, a które przesądziły o tym, że w ocenie Sadu bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 15 września sygn. II OSK 1075/20, wybór sądu (pomiędzy grzywną a sumą pieniężną) powinien być w pierwszym rzędzie uwarunkowany celem skargi na bezczynność, którym jest zwalczenie bezczynności i doprowadzenie do zakończenia postępowania, a także zapobieganie bezczynności lub przewlekłemu prowadzeniu postępowania. Cele powyższe realizuje wymierzenie organowi grzywny, jednak sąd może dojść do przekonania, że poza wymiarem represyjnym i prewencyjnym zasadne jest przyznanie stronie rekompensaty za niewłaściwe działanie organu. Nie chodzi tu jednak o rekompensatę wszelkich rzeczywiście poniesionych strat lub utraconych zysków. To, że przyznanie sumy pieniężnej ma charakter kompensacyjny, nie podważa stanowiska, że może być ona przyznana tylko w sytuacji, gdy to przyznanie jest potrzebne dla osiągnięcia celu orzeczenia rozstrzygającego skargę na bezczynność: zwalczenia bezczynności organu oraz zdyscyplinowania organu. Niniejsza sprawa została już zakończona i nie ma powodów do dyscyplinowania organu, natomiast wszelkie działania prewencyjne mają sens wówczas, gdy do bezczynności czy przewlekłości nie przyczyniają się powody natury nadzwyczajnej, takie jak epidemia.
O kosztach orzeczono w pkt. IV wyroku na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na zasądzone koszty w wysokości 580 zł składa się: kwota 100 zł tytułem uiszczonego przez skarżącą wpisu oraz kwota 480 zł tytułem wynagrodzenia radcy prawnego reprezentującego skarżącą, ustalona jako stawka minimalna na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło