II SA/Gd 566/20
WyrokWSA w Gdańsku2020-11-10
Skład orzekający: Dariusz Kurkiewicz, Mariola Jaroszewska, Diana Trzcińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy roboty budowlane polegające na utwardzeniu drogi gruntowej za pomocą płyt żelbetowych, poprzedzone niwelacją terenu, stanowią roboty budowlane wymagające pozwolenia na budowę, czy też mogą być wykonane na podstawie zgłoszenia, a jeśli zostały wykonane bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia, czy organ nadzoru budowlanego ma podstawy do zastosowania art. 50 i 51 Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że roboty budowlane polegające na utwardzeniu drogi płytami żelbetowymi, poprzedzone niwelacją terenu, mogą być uznane za roboty budowlane wymagające pozwolenia na budowę, jeśli stanowią prace przygotowawcze do budowy obiektu budowlanego lub zmierzają do powstania budowli ziemnej. W sytuacji, gdy roboty zostały wykonane na podstawie zgłoszenia, które zostało przyjęte bez sprzeciwu przez właściwy organ, inwestor nie ponosi konsekwencji wadliwie przyjętego zgłoszenia. Jeśli roboty zostały wykonane po dokonaniu zgłoszenia, nie stosuje się trybu z art. 48 Prawa budowlanego. Sąd stwierdził, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo oceniły materiał dowodowy i zastosowały przepisy Prawa budowlanego, oddalając skargę.Stan faktyczny
A. M. złożył skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) o braku podstaw do rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego. Sprawa dotyczyła robót budowlanych polegających na budowie utwardzenia drogi z płyt żelbetowych. Organy ustaliły, że inwestor W. W. wykonał utwardzenie drogi po zgłoszeniu tego zamiaru Staroście, które zostało przyjęte bez sprzeciwu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów materialnego i proceduralnego, w tym niezastosowanie art. 48 Prawa budowlanego, błędne ustalenie stanu faktycznego dotyczące rozpoczęcia prac i charakteru niwelacji terenu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Mariola Jaroszewska sędzia WSA Diana Trzcińska po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 listopada 2020 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 maja 2020 r., nr [...] w przedmiocie robót budowlanych oddala skargę.
A. M. wniósł skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 20 maja 2020 r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 30 października 2018 r. orzekającą o braku podstaw do rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o przepisy art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w przedmiocie robót budowlanych polegających na budowie utwardzenia drogi z ażurowych prefabrykowanych płyt żelbetowych (typu yomb) o długości 44,5m, usyt. na terenie działki nr [..] w M., gm. Ż.
Skarga została wniesiona w następującym stanie sprawy:
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w ramach prowadzonego postępowania w przedmiocie robót budowlanych związanych z utwardzeniem terenu działki nr [..] w miejscowości M., gmina Ż. ustalił, że W. W. wykonał w maju 2016 r., na terenie działki nr [..] w M., utwardzenie drogi gruntowej z ażurowych, prefabrykowanych płyt żelbetowych o długości 44,5m. Według oświadczenia inwestora, roboty te wykonane zostały po otrzymaniu zawiadomienia Starosty o przyjęciu do wiadomości zgłoszonych robót budowlanych. Powyższe prace polegały na posypaniu na istniejącą drogę gruntową żwiru, w celu jej wyrównania, a następnie montażu prefabrykowanych, ażurowych płyt - typu yomb. Wykonane utwardzenie składa się z dwóch ułożonych rzędów płyt o szerokości 1 m każdy. W środku, pomiędzy tymi płytami, jest nieutwardzony pas o szerokości 1 m. Roboty budowlane zostały w całości zakończone.
Z akt sprawy wynika, że W. W. dokonał zgłoszenia Staroście utwardzenia drogi i położenia płyt yomb na drodze gruntowej stanowiącej działkę nr [..] w M. Zgłoszenie dotyczące przebudowy drogi zostało przyjęte przez właściwy organ w dniu 26 kwietnia 2016 r. a następnie W. W. rozpoczął roboty budowlane.
W ocenie organu nadzoru budowlanego wykonane roboty budowlane stanowiły przebudowę drogi, która nie mogła być zrealizowana w trybie przepisu art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r., lecz wymagała uzyskania decyzji pozwolenie na budowę. Tym samym w sprawie tej należało zastosować tryb postępowania określony w przepisie art. 50 i art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Podczas oględzin przeprowadzonych w terenie, w dniu 1 września 2016 r., nie stwierdzono aby poprzez realizację wykonanych robót budowlanych nie można było swobodnie wjechać na teren działek sąsiednich oraz aby prace te stwarzały zagrożenie bezpieczeństwa dla ludzi lub mienia. Mając na uwadze fakt. że właściciel działek sąsiednich nr [..] i [...] w M. podnosił kwestię związaną z podbudową drogi - tj. posypaniem terenu drogi gruntowej materiałem sypkim, co spowodować miało podniesienie terenu utwardzonego i spływ wód opadowych na teren działek stanowiących jego własność, PINB - postanowieniem z 22 września 2016 r., wydanym na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, nałożył na W.W. obowiązek przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego utwardzenia działki nr [..] w M.
Z przedłożonej przez inwestora ekspertyzy wynika, że wykonana podbudowa z materiałów chłonnych nie powoduje odprowadzania wód opadowych poza drogę, roboty budowlane polegające na budowie przedmiotowej drogi zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną i normami, a droga ta nie ma negatywnego wpływu na tereny sąsiadujące i może być użytkowana.
W konsekwencji PINB decyzją z 16 grudnia 2016 r. orzekł o braku podstaw do podjęcia rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o przepisy art. 51 ust. 1 pkt 2, w związku z art. 51 ust. 7 ustawy -Prawo budowlane w przedmiocie robót budowlanych polegających na budowie utwardzenia drogi z ażurowych prefabrykowanych płyt żelbetowych (typu yomb) o długości 44,5 m, usytuowanych na terenie działki nr [..] w M.. gm. Ż.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z 23 czerwca 2017 r. utrzymał ww. decyzję organu I instancji w mocy.
Wobec wniesienia skargi prawomocnym wyrokiem z dnia 6 grudnia 2017 r. sygn. akt II SA/Gd 579/17 WSA w Gdańsku uchylił decyzję organu odwoławczego i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z 16 grudnia 2016 r. - m.in. wskazując, że: "istotne dla omawianej sprawy było ustalenie daty rozpoczęcia budowy przedmiotowej drogi. W tym zakresie organy obu instancji nie poczyniły prawidłowych ustaleń ".
Ponownie rozpatrując sprawę organ I instancji decyzją z 30 października 2018 r. orzekł o braku podstaw do rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o przepisy art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust.7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane w przedmiocie robót budowlanych polegających na budowie utwardzenia drogi z ażurowych prefabrykowanych płyt żelbetowych (typu yomb) o długości 44,5m, usyt. na terenie działki nr [..] w M., gm. Ż.
WINB w postępowaniu odwoławczym decyzją z 27 maja 2019 r. - uchylił w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a. decyzję organu I instancji z 30 października 2018 r.
WSA w Gdańsku wyrokiem sygn. akt II SA/Gd 621/19 z 21 listopada 2019 r. uchylił decyzję kasacyjną organu odwoławczego z 27 maja 2019 r., wskazując w uzasadnieniu, że "materiał dowodowy, jakim dysponował organ odwoławczy, poddany prawidłowej ocenie, umożliwiał wydanie decyzji co do istoty sprawy. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika jednoznacznie, że swoje twierdzenia organ odwoławczy oparł wyłącznie na dowodzie z oględzin dokonanych w dniu 25 kwietnia 2016 r., tj. przed dniem otrzymania przez inwestora zaświadczenia o przyjęciu bez sprzeciwu zgłoszenia robót związanych z budową drogi na działce nr [..]. Z uwagi na to, że podczas tych oględzin stwierdzono uprzednie wykonanie wyrównania działki i ustabilizowanie jej materiałem sypkim, organ ten uznał, że przystąpiono do budowy drogi bez wymaganego zgłoszenia Nie uwzględniono jednakże, że w sprawie zostały przeprowadzone ponowne oględziny w dniu 13 sierpnia 2018 r., które wyjaśniały przebieg całego przedsięwzięcia i pozwalały na ustalenie stanu faktycznego i jego pełną ocenę w świetle przepisów prawa materialnego.
Mianowicie podczas tych oględzin ustalono, że rzeczywiście uprzednio w roku 2015 zostały wykonane roboty polegające na wyrównaniu terenu działki i usypaniu jej kruszywem w celu polepszenia dojazdu do działek sąsiednich. Fakt ten potwierdza także protokół z kontroli z dnia 9 grudnia 2015 r. Jednocześnie jednak wyjaśniono, że tak wykonane roboty zostały następnie rozebrane na początku roku 2016 i taki stan istniał w dniu oględzin z 25 kwietnia 2016 r. Dopiero później, po otrzymaniu zaświadczenia o braku sprzeciwu do dokonanego zgłoszenia robót, inwestor przystąpił do prac zakwestionowanych w niniejszym postępowaniu, tj. ułożeniu na podsypce żwirowej płyt ażurowych, prefabrykowanych (typu yomb). Zdaniem sądu, tylko dokonanie oceny tak zebranego, całego materiału dowodowego, tj. zarówno protokołów oględzin z dnia 9 grudnia 2015 r, 25 kwietnia 2016 r., jak i z dnia 13 sierpnia 2018 r., pozwoliłoby organowi odwoławczemu na poczynienie ustaleń istotnych dla sprany, a mianowicie daty wykonania kontrolowalnych robót i w efekcie ustalenie, czy zostały one wykonane przed dokonaniem zgłoszenia, co determinowałoby tryb procedowania z art. 48 Prawa budowlanego, czy też po dokonaniu tej czynności, co umożliwiałoby ocenę robót w kontekście przepisów art. 50 i art, 51 tej ustawy.
Co więcej, jak trafnie wskazano w sprzeciwie, stan rozważany w dniu oględzin z 25 kwietnia 2016 r. dotyczył części działki nr [..] i wykonanej drogi wzdłuż zachodnich granic działek nr [..] i [..], tymczasem przedmiotowe roboty prowadzone były na odcinku działki nr [..] wzdłuż północnej granicy działki nr [..]. Powyższe oznacza, że stan faktyczny sprawy, który stał się podstawą stanowiska organu odwoławczego nie dotyczy robót będących przedmiotem niniejszego postępowania, co również świadczy o nieprawidłowym zastosowaniu art. 80 k.p.a. i wadliwości wydanego rozstrzygnięcia".
Ponownie rozpoznając sprawę WINB uznał, że kwestią zasadniczą w sprawie jest ustalenie terminu rozpoczęcia przez W. W. prac budowlanych polegających na podsypaniu kruszywa i ułożeniu płyt yomb na odcinku działki nr [..] w M. - co pozwoli z kolei na właściwą ocenę sprawy. Utwardzenie to składa się z dwóch ułożonych rzędów płyt o szerokości 1 m każdy, pomiędzy płytami pozostawiono nieutwardzony pas o szerokości 1 m. To odcinek o długości 44,5m, przed położeniem płyt wyrównany i ustabilizowany materiałem sypkim. Właścicielem dz. nr [..] jest A. P.
W ww. zgłoszeniu w trybie art. 30 Prawa budowlanego z 1994 r. podano termin rozpoczęcia robót w dniu 15 maja 2016 r. Zgłoszenie nr [..] - dotyczące przebudowy ww. drogi zostało skutecznie przyjęte przez właściwy organ bez sprzeciwu w dniu 26 kwietnia 2016 r.
Aby sprawę dokładnie wyjaśnić, w ocenie WINB należało się odnieść do dowodu z oględzin PINB z dnia 09 grudnia 2015 r., z dnia 25 kwietnia2016 r., z dnia 01 września 2016 r. oraz ustaleń z dowodu z oględzin z dnia 13 sierpnia 2018 r.
Organ odwoławczy wskazał, że jako jedyny dowód mogący świadczyć o tym, że roboty zostały rozpoczęte przed wydaniem zaświadczenia Starosty, podane zostały dołączone przez PINB do protokołu oględzin z dnia 25.04.2016 r. fotografie (str. 27-30 akt PINB) przedstawiające fragment drogi leżącej wzdłuż działek nr [..] i [..] od strony zachodniej. Tymczasem niniejsze postępowanie dotyczyło innego fragmentu drogi, tj. leżącego wzdłuż działki nr [..] od strony północnej, na którym zostały ułożone płyty typu yomb. Dokumentacja, na której oparł się organ odwoławczy uprzednio nie dotyczy zatem fragmentu drogi będącego przedmiotem niniejszego postępowania.
Natomiast w protokole oględzin PINB z dnia 13 sierpnia 2018 r. ustalono, że roboty na działce nr [..], polegające na usypaniu tłucznia, gruzu bez spoiny celem polepszenia dojazdu do działek sąsiednich - wykazane w protokole oględzin z dnia 9 grudnia 2015 r., zostały rozebrane w 2016 r., W szczególności zdemontowane zostały płyty żelbetowe z podsypką. Po przeprowadzeniu tej rozbiórki inwestor dokonał zgłoszenia Staroście robót związanych z utwardzeniem terenu działki nr [..], a po otrzymaniu w dniu 26 kwietnia 2016 r. zaświadczenia o braku sprzeciwu uprawnionego organu, na podsypce żwirowej ułożył prefabrykowane ażurowe płyty, które to roboty stały się przedmiotem niniejszego postępowania. Co więcej, w toku oględzin z dnia 13 sierpnia 2018 r. A. M. właściciel sąsiednich działek nr [..] i [..] również oświadczył, że pierwsze ułożenie płyt zostało rozebrane, przy czym jego zdaniem drugie ułożenie płyt na działce miało miejsce nie w kwietniu, a później w roku 2016.
Tak więc, jak wynika z materiału dowodowego (w tym ustaleń PINB z ww. oględzin), inwestor pierwotnie wyrównał teren i wysypał podsypkę, na której ułożył płyty w 2015 r. Jednakże z uwagi na fakt, że dokonał tego bez wymaganego zgłoszenia, rozebrał płyty wraz z podsypką, a następnie po dokonaniu w 2016 r. zgłoszenia i uzyskaniu zaświadczenia Starosty z dnia 26 kwietnia 2016 r. o braku sprzeciwu przystąpił do ponownego wysypania podsypki i układania płyt. Zatem najwcześniejszym terminem do rozpoczęcia przedmiotowych prac był dzień 26 kwiecień 2016 r. Zarówno inwestor, jak i właściciel działki nr [.] wskazywali w toku postępowania, że rozpoczęcie przedmiotowych prac objętych zgłoszeniem nastąpiło później niż w kwietniu 2016 r. (wg oświadczenia inwestora roboty budowlane zostały zrealizowane w maju 2016 r., po otrzymaniu zawiadomienia Starosty, o przyjęciu do wiadomości zgłoszonych prac). Wskazał przy tym organ odwoławczy, że (jak wynika z zebranego przez PINB materiału dowodowego str. 31 akt PINB - oświadczenie z dnia 11 kwietnia 2016 r.) właściciel dz. nr [..] A. P. wyraził zgodę na realizację tych prac (co zostało też potwierdzone w protokole oględzin PINB z dnia 01 września 2016 r.) -zgoda właściciela na " utwardzenie i ułożenie płyt jumbo na odcinku od drogi krajowej [..] do dz. nr [..]".
W wydanym na wcześniejszym etapie sprawy wyroku sygn. akt II SA/Gd 579/17 z dnia 6 grudnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wskazał, że: "z uwagi na ustalony stan faktyczny konieczne stało się rozważenie zastosowania w sprawie art. 48 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., bowiem jedynie w przypadku, gdy inwestor rozpoczął wykonywać przedmiotowe roboty budowlane po dokonaniu zgłoszenia Staroście, wtedy - tak jak przyjęły to organy, należało prowadzić postępowanie w omawianej sprawie na podstawie przepisów art. 50 i art. 51 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. "
Organ odwoławczy przyjął, że analiza materiału dowodowego pozwala na stwierdzenie, że inwestor rozpoczął przedmiotowe prace po uzyskaniu zaświadczenia Starosty, co uzasadniało zastosowanie w sprawie przez PINB trybu z art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego z 1994 r.
Zgodnie z art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r.: W przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych:
1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub
2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub
3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub
4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach.
Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ww. ustawy:
1. Przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji:
1)nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo
2) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych da stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania.
Jak wykazano w trakcie postępowania - przedmiotowe roboty zostały zakończone, tak więc zastosowano w sprawie dyspozycje art. 51 ust. 7 ww. ustawy, zgodnie z którym: przepisy ust. 1 pkt i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1.
Organ I instancji zebrał w sprawie i przeanalizował materiał dowodowy - pod kątem ew. wystąpienia w sprawie jednej lub więcej z ww. przesłanek art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r. - co z kolei ma decydujący wpływ na dalsze działanie w sprawie w trybie art. 50, 51 ww. ustawy,
Odnośnie ew. zaistnienia w sprawie przyczyny art. 50 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy organ odwoławczy zaznaczył, że w aktach PINB (str. 30-37) znajduje się kopia zgłoszenia W. W. z dnia 11 kwietnia 2016 r. zamiaru "utwardzenia drogi i położenia płyt yomb bo na drodze gruntowej na odcinku dz. nr [..] w M. Do zgłoszenia dołączono oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z dnia 11 kwietnia 2016 r. oraz wyrys z mapy ewidencyjnej z zaznaczeniem obszaru planowanej inwestycji. Starosta pismem nr [..] z dnia 26. Kwietnia 2016 r. przyjął bez sprzeciwu przedmiotowe zgłoszenie.
Mając na uwadze dokonane powyżej ustalenia (w tym faktycznie wykonany zakres robót w przedmiotowej sprawie porównany z zakresem ww. zgłoszenia) – stwierdził organ odwoławczy, że wykonano roboty budowlane w zakresie objętym ww. zgłoszeniem inwestora, przyjętym bez sprzeciwu przez Starostę.
Zatem nie zachodzi przesłanka określona w art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1994 r.
Odnośnie zaistnienia w sprawie przyczyny art. 50 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy WINB przystąpił do dokonania oceny, czy przedmiotowe roboty budowlane można było legalnie wykonać w oparciu o zgłoszenia z art. 30 w związku z art. 29 Prawa budowlanego z 1994 r. Przede wszystkim uznał, że wykonanych robót budowlanych nie można uznać za remont drogi, gdyż roboty te de facto doprowadziły do utwardzenia drogi gruntowej. Wykonanych robót budowlanych również nie można uznać za przebudowę istniejącej drogi gruntowej, gdyż zgodnie z art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego z 1994 r. przebudować można jedynie istniejący już obiekt budowlany, a w omawianym przypadku wykonane roboty doprowadziły dopiero do powstania utwardzonej drogi. Organ I instancji zasadnie stwierdził, że droga gruntowa nie jest obiektem budowlanym a pasem komunikacyjnym, zatem nie można było dokonać jej przebudowy w trybie art. 30 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1994r.
W związku z powyższym zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r. roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 - 31. Stwierdził organ odwoławczy, że inwestor takiego pozwolenia na ww. roboty budowlane nie posiadał. Natomiast Starosta pismem nr [..] z dnia 26 kwietnia 2016 r. przyjął bez sprzeciwu zgłoszenie zamiaru "utwardzenia drogi i położenia płyt jumbo na drodze gruntowej na odcinku dz. nr [..] w M.". W świetle ustaleń organu I instancji inwestor wykonał powyższe roboty zgodnie ze zgłoszeniem.
Zdaniem organu odwoławczego przedmiotowe roboty budowlane wymagały uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, a nie zgłoszenia. Skoro jednak Starosta przyjął na zgłoszenie roboty budowlane, które wymagały pozwolenia na budowę, to inwestor nie może ponosić konsekwencji wadliwie przejętego zgłoszenia. Przyjął organ odwoławczy, że w sprawie zachodzi przesłanka określona w art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. - roboty budowlane wykonano na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r.
Wobec wystąpienia sytuacji, o której mowa w art. 50 ust. 1 pkt 3 Prawo budowlane - organ nadzoru budowlanego dokonuje następnego działania w sprawie - analizuje sytuację pod kątem oceny prawidłowości wykonanych robót i pojawiających się w sprawie wątpliwości i zastrzeżeń.
W związku z powyższym, mając na uwadze podnoszone podczas postępowania liczne uwagi właściciela sąsiednich działek, stwierdzające, że wykonane roboty zagrażają bezpieczeństwu użytkowania jego terenów i są wykonane niezgodnie z przepisami (podnoszone kwestie dotyczą bezpieczeństwa, jakości wykonanych robót budowlanych, w tym zdaniem strony nieprawidłowego spadku wody z przedmiotowego terenu, niwelacji terenu naruszającej stan istniejący na dz. nr [..] i [..]) konieczne było zbadanie przedmiotowych robót pod kątem art. 50 ust. 1 pkt 2 i pkt 4 Prawa budowlanego z 1994 r. - celem ustalenia, czy przedmiotowe roboty zostały prawidłowo wykonane i jakie organ nadzoru budowlanego winien podjąć w sprawie dalsze działania, gdy ujawnione zostaną ew. nieprawidłowości w wykonanych robotach. I tak WINB uznał, że:
- odnośnie ew. zaistnienia w sprawie przesłanek art. 50 ust 1 pkt 2 ww. ustawy - czy przedmiotowe roboty budowlane wykonano w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska: w trakcie przedmiotowego postępowania organ I instancji postanowieniem z 22 września 2016 r. w trybie art. 81 c ust 2 Prawa budowlanego z 1994 r. nałożył na inwestora W. W. obowiązek przedstawienia w PINB w wyznaczonym terminie ekspertyzy stanu technicznego przedmiotowych robót budowlanych. Zobowiązany przy piśmie z dnia 28 października 2016 r. przedłożył w organie I instancji dokumentację pt: "Orzeczenie techniczne" sporządzoną przez uprawnioną do tego osobę (mgr inż. L. R.). Z przedłożonej dokumentacji (str. 76-84 akt [..]) dotyczącej przedmiotowych robót - wynika, że:
- w pkt 4.2 ww. dokumentacji (opis stanu technicznego budowli) wskazano, że: "Stan techniczny - uznaje się za dobry. Rozwiązanie techniczne przyjęte podczas budowy gwarantuje możliwość przejazdu pojazdów o nacisku osi na powierzchnię jezdni co najmniej 100 kN. Wykonana podbudowa z materiałów chłonnych nie powoduje odprowadzenia wód opadowych poza drogę. Zaznaczone na dokumentacji fotograficznej spadki poprzeczne do ok. 1% w kierunku działki nr [..] nie powodują odprowadzenia wód opadowych na teren wymienionej działki, gdyż większość jest odprowadzona środkowym chłonnym pasem drogi pomiędzy płytami yomb. Z dokumentacji fotograficznej także wynika, że droga nie została podniesiona. Na fot. 1 wynika, że dz. nr [..] jest poniżej terenu fragmentu drogi nie utwardzonej płytami. Na fot. 3 także widać "iż teren dz. nr [..] naturalnie podnosi się w stronę dz. po przeciwnej stronie. Z informacji inwestora wynika, że droga została odpowiednio wykorytkowana aby zachować jej rzędne na poziomie istniejącym. Na fot. 2-3 zaznaczono spadki"
- w pkt 5 (wnioski końcowe), stwierdzono, że: " droga z płyt YOMB wykonana została zgodnie ze sztuką budowlaną i normami i nie ma negatywnego wpływu na tereny sąsiadujące i możliwe jest jej użytkowanie ". Powyższe pozwala na stwierdzenie, że w sprawie nie występuje przesłanka art. 50 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1994 r.
- odnośnie ew. zaistnienia w sprawie przyczyny art. 50 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy - czy przedmiotowe roboty budowlane wykonano w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach – ustalił organ odwoławczy, że zgodnie z obowiązującymi na przedmiotowym obszarze przepisami prawa miejscowego - miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonym uchwałą nr XX/343/2008 Rady Miejskiej z dnia 27 czerwca 2008r. (Dz. U. Woj. nr 117, poz.2781 z 2008r.) teren działki nr [..] w M. oznaczony jest symbolem 85.KD.D - co stanowi drogę klasy D dojazdowa. W związku z tym znajduje potwierdzenie ustalenie organu I instancji, że przedmiotowe roboty budowlane nie naruszają obowiązujących na tym obszarze przepisów - ustaleń ww. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W odniesieniu do przepisów techniczno-budowlanych - jak już wskazano powyżej, organ I instancji dokonał analizy przedłożonej w sprawie dokumentacji tj. "Orzeczenia technicznego" sporządzonego przez uprawnioną do tego osobę (mgr inż. L. R.). Dokumentacja ta nie wykazuje, aby wykonanie przedmiotowych robót naruszało obowiązujące przepisy. Wskazał dodatkowo organ odwoławczy, że strona przeciwna wskazuje na dokonanie przez inwestora niwelacji pozostałej części terenu dz. nr [..] co jej zdaniem narusza obowiązujące przepisy prawa. Materiał dowodowy wskazuje (mapa geodezyjna, str. 32, 116 akt PINB), że na pozostałej części działki drogowej nr [..] (od strony zachodniej działek nr [..] i [..]) został obniżony teren działki o wielkości od 11 do 59 cm. Jednak ta część działki drogowej nr [..] nie była objęta przedmiotowym postępowaniem organu I instancji. WINB zgodził się w tej kwestii ze stanowiskiem PINB, że organ I instancji nie miał więc podstaw do działań w tej kwestii w omawianym postępowaniu - kwestie te winny być brane pod uwagę w ew. odrębnym od niniejszej sprawy trybie działania PINB (nawiezienie oraz częściowe usunięcie gruntu na pozostałej części dz. nr [..]).
Powyższe pozwala na stwierdzenie, że w sprawie nie występuje przesłanka art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego z 1994 r.
Podsumowując WINB wskazał, że ocena zebranego przez PINB materiału dowodowego pozwala stwierdzić, że jakkolwiek przedmiotowe roboty wykonano z naruszeniem art. 50 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego z 1994 r. - to jednak brak jest w przedmiotowej sprawie którejkolwiek z przesłanek art. 50.ust. 1 pkt 2 i 4 Prawa budowlanego z 1994 r. Przedmiotowe prace nie spowodowały zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenia środowiska, lub wykonane zostały w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach.
Tak więc brak jest podstaw do nakazania jakichkolwiek robót naprawczych w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1994 r., w odniesieniu do wykonanych przedmiotowych robót. Brak jest również podstaw do zastosowania w sprawie dyspozycji ww. art. 51 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy (brak jest uzasadnienia, aby nakazać przywrócić poprzedni stan przedmiotowego odcinka dz. nr [..] w M.). W konsekwencji WINB utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
We wniesionej skardze A. M. zarzucił naruszenie:
I. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.:
art. 48 ust. 1 w zw. z art. 29 (a contrario) ustawy Prawo budowlane poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której budowa drogi z ażurowych prefabrykowanych płyt żelbetowych (typu yomb) odbyła się bez wymaganego pozwolenia na budowę.
art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane poprzez przyjęcie, iż niwelacja terenu, a następnie nawiezienie gruzu na teren działki nr [..] w M., graniczącej z działkami [..] i [..] od strony zachodniej, nie jest obiektem budowlanym wobec czego nie upoważnia organu nadzoru budowalnego do wszczęcia postępowania w trybie przepisów ustawy Prawo budowlane, w sytuacji w której w myśl w/w ustawy jest budowlą tj. obiektem liniowym i podlega nadzorowi budowlanemu.
art. 41 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo budowalne poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że niwelacja terenu oraz nawiezienie gruntu nie stanowią robót budowlanych, podczas gdy stanowiły prace przygotowawcze pod budowę obiektu liniowego tj. drogi na terenie działki nr [..] w M.
II. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.,
1. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez nierozpoznanie istoty sprawy i błędne ustalenie stanu faktycznego wyrażającego się przyjęciem, że:
W. W. rozpoczął budowę drogi po uzyskaniu zaświadczenia Starosty o braku sprzeciwu, podczas gdy z protokołu oględzin z dnia 25 kwietnia 2016 r. wynika, że w tej dacie część prac polegających na budowie drogi była już wykonana;
niwelacja terenu na działce nr [..] wzdłuż granicy z działkami [..] i [..] nie stanowi obiektu budowlanego i nie podlega nadzorowi budowlanemu, podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, iż zamierzeniem W. W. była budowa budowli - obiektu liniowego - tj. drogi, której część została dodatkowo pokryta płytami typu yomb;
niwelacja terenu na działce nr [..] wzdłuż granicy z działkami [..] i [..] nie stanowi obiektu budowlanego i nie podlega nadzorowi budowlanemu, podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a zwłaszcza orzeczenia technicznego L. R., jednoznacznie wynika, że stanowiła prace przygotowawcze do późniejszego ułożenia płyt yomb na odcinku graniczącym z działką [..] od strony północnej;
2. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. poprzez: utrzymanie w mocy przez organ II instancji decyzji organu I instancji kiedy zachodziła podstawa do jej uchylenia i orzeczenia na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane.
Skarżący domaga się uchylenia w całości zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 20 maja 2020 r. oraz zasądzenia kosztów postępowania.
W pierwszej kolejności skarżący podkreślił, że organy obu instancji w sposób niewłaściwy oceniły przebieg procesu budowlanego na działce nr [..]. W. W., jak słusznie zauważył WINB wykonał roboty budowlane polegające na budowie utwardzonej drogi. Pracami przygotowawczymi do powstania tego obiektu liniowego były właśnie m.in. wykonywane niwelacje terenu od strony zachodniej działki nr [..] i [..] w M. Organy w sposób zupełnie niezrozumiały rozróżniają proces inwestycyjny, który miał miejsce na działce nr [..] i odrębnie traktują część zniwelowaną z nawiezionym gruzem oraz część, na której następnie ułożono płyty yomb, podczas gdy był to jeden obiekt budowalny. Organ pierwszej instancji wadliwie ustalił, iż prace budowlane W. W. polegały jedynie na podsypaniu kruszywa i ułożeniu na nim płyt typu yomb. Wstępem do tych prac była niwelacja całego terenu działki nr [..]. W. W. przed ułożeniem płyt w sposób dla siebie wygodny zmienił punkty wysokościowe działki nr [..], dzięki którym zmienił się kierunek wód opadowych. Następnie na tak przygotowanym terenie na części działki nr [..] wysypał kruszywo, na którym zostały ułożone płyty typu yomb.
Z przepisu art. 41 ust. 1 Prawo budowlane wynika, że rozpoczęcie budowy następuje z chwilą podjęcia prac przygotowawczych na terenie budowy. W ust. 2 tego artykułu wymieniono zamkniętą listę prac uznanych za prace przygotowawcze, w tym w pkt 2 wskazano niwelacją terenu. Prace przygotowawcze, jak sama nazwa wskazuje, stanowią przygotowanie do inwestycji, której realizacja ma się dopiero rozpocząć. W niniejszej sprawie niwelacja terenu działki o numerze [..] miała na celu wyrównanie drogi, a następnie jej utwardzenie płytami, tak by powstał dogodny dojazd do nieruchomości sąsiednich. Z pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 lutego 2017 r. wynika, że niwelacja terenu działki nr [..] polegała na obniżeniu jej poziomu o prawie 60 cm.
Jak już wskazano powyżej budowa drogi, polegająca na jej utwardzeniu finalnie płytami typu yomb nie ograniczała się jedynie do wysypania podsypki i ułożenia płyt. Te ostatnie czynności były poprzedzone pracami przygotowawczymi, do których należała niwelacja terenu i odpowiednie przygotowanie podłoża - wyrównanie i zagęszczenie.
W znajdującym się w aktach sprawy orzeczeniu technicznym wykonanym przez L.R. opisany został stan techniczny elementów budowy. Specjalista wskazał, iż drogę wykonano po uprzednim usunięciu gruntu rodzimego i wykonaniu podbudowy z tłucznia, na którym następnie ułożono płyty ażurowe yomb.
Nie sposób zatem uznać, jak czyni to organ, że inwestycja ograniczała się jedynie do ułożenia płyt albowiem poprzedzały je prace przygotowawcze, czyli niwelacja terenu, usunięcie gruntu rodzimego, wysypanie tłucznia, a dopiero finalnie położenie płyt yomb.
W protokole oględzin z dnia 1 września 2016 r. R. M. podała, iż w kwietniu 2016 r. W. W. zdemontował jedynie płyty yomb. Pozostałe wcześniej wykonane prace pozostały nienaruszone.
Potwierdzenie powyższej okoliczności znajduje się również w protokole oględzin z dnia 25 kwietnia 2016 r., z którego wynika, iż działkę [..] w miejscu sąsiadującym z działkami [..] i [..] wyrównano i ustabilizowano materiałem sypkim - kruszywo. Podkreślił skarżący, że w protokole nie znajduje się informacja, iż wyrównanie i usypanie dotyczy tylko sąsiedztwa z działką od strony zachodniej, w protokole mowa jest ogólnie o sąsiadowaniu z działkami [..] i [..], co nie wyklucza, że stan taki miał miejsce także od strony północnej. Również z zawiadomienia z dnia 31 marca 2016 r. wynika, iż kontrola ma dotyczyć prac budowalnych prowadzonych na terenie drogi - działki nr [..] (całej, nie tylko jej fragmentu) oraz ogrodzenia działki nr [..] i [..].
Na działce nr [..] w miejscu sąsiadującym z działkami [..] i [..] nigdy nie wspominano o usypywaniu kruszywa lub tłucznia. W tym miejscu od samego początku wskazywano, na niwelację terenu oraz wysypaniu gruzu, który zresztą znajduje się na zdjęciach.
W tej sytuacji nie może być wątpliwości, że w protokole oględzin z dnia 25 kwietnia 2016 r. opisano stan działki nr [..] w miejscu, w którym następnie ułożono płyty yomb. Tym samym prawdziwe były informacje podawane zarówno przez R. M., jak i A. M., iż rozbiórce uległy jedynie płyty yomb, a nie kruszywo, na którym płyty zostały ponownie ułożone.
W tej sytuacji zupełnie błędne są ustalenia organu wskazujące na fakt, iż W. W. rozebrał płyty wraz z podsypką, a następnie po dokonaniu zgłoszenia i uzyskania zaświadczenia Starosty o braku sprzeciwu ponownie przystąpił do wysypania podsypki i układania płyt.
W. W. w wyniku prowadzonych kontroli rozebrał jedynie płyty typu yomb, które następnie ponownie wyłożył. Inwestor nigdy nie usunął podsypki, a tym bardziej nie przywrócił drogi dz. nr [..] do stanu sprzed dokonanej samowoli budowlanej - nie nawiózł wcześniej zniwelowanego gruntu rodzimego.
W związku z powyższym nie może być wątpliwości, że roboty polegające na utwardzeniu drogi zostały w znacznej części zrealizowane jeszcze przed dokonaniem zgłoszenia, zaś po uzyskaniu zaświadczenia Starosty W. W. wyłożył ponownie, na wcześniej przygotowany teren, płyty typu yomb.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2019, poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Przedmiotem niniejszego postępowania jest ocena legalności decyzji organów nadzoru budowlanego orzekających o braku podstaw do rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o przepisy art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w przedmiocie robót budowlanych polegających na budowie utwardzenia drogi z ażurowych prefabrykowanych płyt żelbetowych (typu yomb) o długości 44,5m, usyt. na terenie działki nr [..] w M., gm. Ż.
W tym miejscu przypomnieć należy, że zaskarżona decyzja została wydana na skutek uchylenia poprzedniej decyzji organu odwoławczego na mocy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 21 listopada 2019 r., sygn. II SA/Gd 621/19 oraz uchylenia obu wydanych w sprawie rozstrzygnięć na mocy wyroku WSA w Gdańsku z 6 grudnia 2017 r. sygn. akt II SA/Gd 579/17. Zgodnie zaś z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. W konsekwencji, wskazany wyrok w zakresie wyrażonych tam ocen prawnych i wskazań co do dalszego postępowania, wiązał organ II instancji i wiąże sąd orzekający w niniejszej sprawie. Jak podkreśla się w orzecznictwie zarówno wskazania co do dalszego postępowania jak ocena prawna zawarta w orzeczeniu stanowią postanowienia o wiążącym charakterze, przy czym ocena prawna dotyczy dotychczasowego postępowania w sprawie, zaś wskazania określają sposób postępowania w przyszłości (jednocześnie stanowiąc konsekwencję oceny prawnej). Celem takiej oceny i wynikającej z niej wskazań jest zapobieżenie w przyszłości błędom stwierdzonym przez sąd administracyjny w trakcie kontroli zaskarżonego orzeczenia (zob. wyrok NSA z 1 lipca 2020 r., sygn. II GSK 366/20, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako CBOSA). Co istotne, na mocy art. 153 p.p.s.a. orzeczenie sądu wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, w którym zostało wydane, oraz poza zakres postępowania administracyjnego, w którym zostało wydane zaskarżone rozstrzygnięcie a jego zasięg oddziaływania obejmuje również wszystkie przyszłe postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne dotyczące danej sprawy administracyjnej (zob. wyrok NSA z 18 czerwca 2020 r., sygn. I GSK 557/20, CBOSA).
Z uwagi na związanie składu orzekającego przywołanymi wyrokami zauważyć należy, że w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym sąd nie może formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania. Ze względu na powyższe wskazać należy, że z wyroku w sprawie II SA/Gd 579/17 wynika, że zakreślił w nim sąd zakres postępowania co do którego organy nadzoru budowlanego winny prowadzić postępowanie. Mianowicie w uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia został rozstrzygnięty zarzut podnoszony w obecnie wniesionej skardze odnoszący się do kwestii robót stanowiących prace niwelacyjne.
W uzasadnieniu do sprawy II SA/Gd 579/17 sąd wyjaśnił, że "ustawa - Prawo budowlane przewiduje możliwość uznania prac niwelacyjnych, polegających na wyrównywaniu bądź podwyższeniu poziomu gruntu, za roboty budowlane w rozumieniu tej ustawy jedynie w dwóch wypadkach. Po pierwsze wówczas, gdy są pracami przygotowawczymi do rozpoczęcia budowy określonego obiektu budowlanego w rozumieniu art. 41 ust. 2 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane. Po drugie, w sytuacji, gdy zmierzają do powstania budowli ziemnej. Tylko zatem zamiar wzniesienia budowli ziemnej bądź prace przygotowawcze pod budowę innego obiektu budowlanego mogą podlegać rygorom ustawy - Prawo budowlane.
W rozumieniu art. 41 ust. 2 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane pracami przygotowawczymi są między innymi - wytyczenie geodezyjne obiektu w terenie oraz wykonanie niwelacji terenu. Niwelacja terenu polega na wyznaczeniu wysokości punktów terenu nad umownym poziomem odniesienia na podstawie ustalenia różnic wysokości poszczególnych punktów. Trzeba przy tym wskazać, że prace te muszą stanowić niejako bazę do wzniesienia jakiegoś obiektu budowlanego i są z tym celem nieodłącznie związane.
W braku definicji legalnej dla budowli ziemnej, należy natomiast odnieść się do ukształtowanego w tym zakresie orzecznictwa sądów administracyjnych. Zgodnie z utrwaloną judykaturą, budowla ziemna to budowla, której podstawowym tworzywem jest ziemia. Budowla taka jest wykonana w gruncie lub z gruntu. Budowla ziemna musi mieć jednak charakter kubaturowy, być widoczna i istnieć w kategoriach obiektywnych. Dokonując kwalifikacji wykonanego obiektu jako budowli należy ocenić nakład pracy potrzebny do wykonania obiektu, trwałość wykonanych prac i jego użyteczność (vide wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 4 marca 2015 r. w sprawie II SAB/Gd 6/15, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie II OSK 2320/12, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 20 marca 2013 r. w sprawie II SA/Kr 95/13). Do budowli ziemnych zaliczyć można nasypy formowane pod drogi, wały przeciwpowodziowe czy też kopce.
W niniejszej sprawie bezspornie ustalone zostało, że inwestor wykonał na działce nr [..] drogę w zakresie szczegółowo opisanym powyżej. Organy uznały natomiast, że nawiezieniu gruntu na pozostałą część działki nr [..] - stanowiące niwelację terenu tej działki, nie stanowi robót budowlanych, co do których organy winny orzekać na podstawie przepisów ustawy – Prawo budowlane. W ocenie Sądu taka ocena jest prawidłowa, ponieważ z dotąd zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby wykonane na pozostałej części działki nr [..] prace ziemne należałoby zaliczyć do prac przygotowawczych w rozumieniu art. 41 ust. 2 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane lub też do budowli ziemnych.
Odnosząc się do ewentualnego zakwalifikowania przeprowadzonych prac jako prac przygotowawczych w rozumieniu art. 41 ust. 2 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane, należy dodatkowo podkreślić, że jedynie przesunięcie mas ziemnych mające na celu przygotowanie terenu pod budowę powstałej na działce nr [..] drogi należy zaliczyć do robót budowlanych wymagających pozwolenia na budowę. Natomiast w pozostały zakresie nie sposób uznać, że samo przesunięcie mas ziemnych stanowiło element wzniesienia jakiegoś obiektu budowlanego, w tym powstania budowli ziemnej. Powstałe w wyniku tych prac zmiany na działce nr [..] nie mają charakteru kubaturowego. Trudno założyć bowiem, że powstała w wyniku tych prac skarpa, wskazywana przez uczestnika postępowania A. M., ma charakter kubaturowy.
Pogląd wskazujący na niemożność uznania podwyższenia i wyrównania terenu za roboty budowlane wyraził również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w wyroku z dnia 26 sierpnia 2015 r., wydanym w sprawie o sygnaturze akt II SA/Ke 571/15 (Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl)".
Cytowane stwierdzenie przesądza o niezasadności zarzutu sformułowanego w punkcie I.2 i I.3 skargi, oznaczając jednocześnie, że w niniejszym postępowaniu skład orzekający nie może kwestionować takiego stanowiska skoro zostało wyrażone w niniejszej sprawie w prawomocnym wyroku.
Odnosząc się do zarzutu I.1 skargi dotyczącego naruszenia art. 48 ust. 1 w zw. z art. 29 (a contrario) ustawy Prawo budowlane poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której budowa drogi z ażurowych prefabrykowanych płyt żelbetowych (typu yomb) odbyła się bez wymaganego pozwolenia na budowę podnieść należy, że słusznie organ odwoławczy wskazał, że inwestor nie powinien ponosić konsekwencji braku sprzeciwu ze strony Starosty co do treści złożonego zgłoszenia, a ponadto w wyroku sygn. akt II SA/Gd 621/19 sąd wskazał, że jeśli inwestor rozpoczął roboty budowlane po dokonaniu zgłoszenia to tryb regulowany w art. 48 nie może mieć w sprawie zastosowania.
Przechodząc do oceny zarzutów odnoszących się do naruszenia przepisów postępowania to od razu należy zaznaczyć, że z racji objęcia postępowaniem organów nadzoru tylko tej części drogi, gdzie powstało utwardzenie z płyt yomb, sąd nie może wypowiadać się do tych kwestii, które nie były przedmiotem rozstrzygania w zaskarżonej decyzji. Niniejsze postępowanie odnosi się jedynie do fragmentu drogi leżącego wzdłuż działki nr [..] od strony północnej. Tymczasem zarzuty wadliwego procedowania odnoszą się do fragmentu drogi leżącego wzdłuż działki nr [..] od strony zachodniej, co do którego organy nadzoru budowlanego w kwestionowanych rozstrzygnięciach się nie wypowiedziały i wypowiedzieć nie mogły, gdyż jak już wyżej zaznaczono w wyroku sygn. akt II SA/Gd 579/17 przesądzone zostało, że skoro na tym odcinku pomimo dokonania prac niwelacyjnych nie powstał obiekt kubaturowy to takich prac nie można uznać za prace budowlane. Takie ustalenie i związanie oceną prawną dokonaną w wyroku II SA/Gd 579/17 oznacza, że sąd orzekając obecnie nie ma uprawnień do dokonywania ponownej oceny zasadności zarzutów odnoszących się do pominięcia prac na odcinku drogi leżącym wzdłuż działki nr [..] od strony zachodniej. Tym samym zarzuty te są chybione. Nie sposób uznać, że odmienna ocena materiału dowodowego przez skarżącego, stanowiąca polemikę z prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, powoduje konieczność odstąpienia od związania wyrokiem sądu w zakresie, w jakim sąd ten ocenił charakter wykonanych prac niwelacyjnych na części działki drogowej. Natomiast w odniesieniu do prac, w wyniku których powstała droga z płyt yomb na podbudowie z kruszywa i żwiru stan faktyczny sprawy został należycie i rzetelnie przez organy nadzoru budowlanego zebrany i ustalony. Także w zgodzie z przepisami materialnymi został następnie oceniony, zaś będące efektem końcowym kontrolowane rozstrzygnięcie jest zdaniem sądu prawidłowe.
W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę należało oddalić.
Sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło