II SA/Gl 1509/21
WyrokWSA w Gliwicach2022-03-02
Skład orzekający: Rafał Wolnik, Aneta Majowska, Artur Żurawik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, której nieruchomość znajduje się w odległości większej niż 100 metrów od granic terenu planowanego przedsięwzięcia, a planowane przedsięwzięcie nie spowoduje przekroczenia standardów jakości środowiska ani ograniczeń w zagospodarowaniu tej nieruchomości, ma status strony w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo ustaliły, iż skarżący nie posiadał statusu strony w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Nieruchomości skarżącego znajdowały się w odległości przekraczającej 100 metrów od terenu inwestycji, a planowane przedsięwzięcie nie spowoduje przekroczenia standardów jakości środowiska ani ograniczeń w zagospodarowaniu tych nieruchomości. W związku z tym, umorzenie postępowania odwoławczego jako bezprzedmiotowego było uzasadnione.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi G. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, która umorzyła postępowanie odwoławcze w sprawie oceny oddziaływania na środowisko dla planowanej budowy hali produkcyjno-logistyczno-magazynowej. Skarżący kwestionował ustalenie kręgu stron postępowania i odmowę dopuszczenia go do udziału w postępowaniu, twierdząc, że jego nieruchomość może być narażona na zalewanie, hałas i zanieczyszczenie powietrza. Organy administracji uznały, że skarżący nie posiada interesu prawnego, ponieważ jego nieruchomość znajduje się w odległości ponad 100 m od terenu inwestycji i nie zostanie przekroczona jakość środowiska.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Asesor WSA Aneta Majowska (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, , , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 marca 2022r. sprawy ze skargi G. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie oceny oddziaływania na środowisko oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wójt Gminy Z. (dalej: "organ", "organ I instancji"), na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 72 ust. 1 pkt 1, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b, art. 84, art. 85 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 247 z późn. zm., dalej: "ustawa") w zw. z § 3 ust. 1 pkt 54 lit. b oraz pkt 58 lit. b Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 z późn. zm., dalej: "k.p.a."), stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla realizacji planowanego przedsięwzięcia pod nazwą: "Budowa hali produkcyjno-logistyczno-magazynowej z zapleczem socjalno-biurowym wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr 1 i 2 obręb [...], gmina Z., powiat [...]" oraz wskazał warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia z uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich, tj. określił warunki i wymagania, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy. Integralną częścią decyzji jest załącznik - charakterystyka przedsięwzięcia.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż w dniu 3 marca 2020 r. Inwestor "A" Sp. z o.o. z siedzibą w W., reprezentowany przez pełnomocnika, zwrócił się z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla wyżej opisanego przedsięwzięcia. Dalej wyjaśnił, iż zgodnie z art. 74 ust. 3a ustawy, na podstawie danych zawartych w dokumentach, ustalił strony postępowania, tj. podmioty posiadające prawa rzeczowe do nieruchomości znajdujących się w obszarze, na który oddziaływać będzie przedsięwzięcie, a z uwagi na to, że liczba stron przekraczała 10, dokonał zawiadomienia poprzez zamieszczenie stosownych obwieszczeń (art. 74 ust. 3 ustawy).
Po dokonanej analizie organ stwierdził, iż przedsięwzięcie jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Planowaną inwestycję zakwalifikowano do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, określoną w § 3 ust. 1 pkt 54 lit. b oraz § 3 ust. 1 pkt 58 lit. b w/w rozporządzenia. Jest to przedsięwzięcie, dla którego zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 2 ustawy wymagane jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a organem właściwym jest Wójt Gminy Z. Następnie wskazał na treść art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy, zgodnie z którym realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia tej oceny został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy. W związku z tym organ zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K., Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. oraz Dyrektora Zarządu Zlewni w G. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie o wyrażenie opinii odnośnie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia, uzyskując odpowiedzi o braku konieczności jej przeprowadzenia.
W dalszej części wskazał, iż w dniu 24 kwietnia 2020 r. do organu wpłynął wniosek G. C. (dalej: "Skarżący"), reprezentowanego przez profesjonalnego pełnomocnika, o wgląd w akta sprawy. Postanowieniem z dnia [...] r. organ nie dopuścił Skarżącego do udziału w postępowaniu na prawach strony. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach, na skutek wniesionego zażalenia, postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] stwierdziło niedopuszczalność wniesionego zażalenia. Następnie pismem z dnia 22 lipca 2020 r. Skarżący wniósł ponaglenie na bezczynność odnośnie braku rozpatrzenia wniosku o wgląd w akta sprawy. Kolegium postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] wskazało, że organ dopuścił się bezczynności i wyznaczyło dodatkowy termin załatwienia sprawy do dnia 30 września 2020 r. W związku z tym organ rozpatrzył wniosek i postanowieniem z dnia [...] r. odmówił Skarżącemu wglądu w akta sprawy. Skarżący wniósł zażalenie. Postanowieniem z dnia się [...] r. nr [...] Kolegium uchyliło w całości przedmiotowe postanowienie i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. W ocenie organu odwoławczego organ I instancji nie zbadał prawidłowo interesu prawnego Skarżącego w kontekście art. 74 ust. 3a pkt 2 i 3 ustawy. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że pominięto zagadnienie dotyczące wzmożonego ruchu pojazdów samochodowych związku z planowaną inwestycją a już istniejącą, a co z tym związane potencjalnego wzrostu emisji hałasu i zanieczyszczeń do powietrza oraz kwestii ewentualnej kumulacji oddziaływań zrealizowanego przedsięwzięcia i planowanego w zakresie zagospodarowania wód opadowych i roztopowych.
W następstwie wezwania Inwestora przez organ I instancji do złożenia wyjaśnień, do organu wpłynęła zaktualizowana Karta Informacyjna Przedsięwzięcia dla planowanej inwestycji, wobec powyższego organ zwrócił się z ponownym wnioskiem do wyżej wymienionych organów o wyrażenie opinii odnośnie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. Dyrektor Zarządu Zlewni w G. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie wyraził opinię, że dla przedmiotowego przedsięwzięcia nie ma obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz określił warunki jego realizacji zawarte w pkt 3-6 sentencji decyzji. Opinią z dnia [...] r. nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K. wyraził opinię, że dla planowanego przedsięwzięcia nie istnieje potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz wskazał na konieczność określenia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach istotnych warunków korzystania ze środowiska na etapach realizacji oraz eksploatacji przedsięwzięcia, co zostało uwzględnione przez organ w pkt 1-2 sentencji decyzji. Następnie organ I instancji postanowieniem z dnia [...] r. odmówił Skarżącemu wglądu w akta sprawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach postanowieniem z dnia [...] r. orzekło utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. W dniu 15 kwietnia 2021 r. do organu wpłynęło pismo Skarżącego dotyczące potencjalnej odpowiedzialności odszkodowawczej organu związanej z wydaniem decyzji z naruszeniem prawa. W postępowaniu swój udział zgłosiło również Stowarzyszenie "B" z siedzibą w K. oraz przedstawiło stanowisko w sprawie.
Uwzględniając opinie w/w organów, stanowiska stron oraz informacje zawarte w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia, organ przeanalizował uwarunkowania określone w art. 63 ust. 1 pkt 1-3 ustawy, mianowicie: 1. Rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, 2. Usytuowanie przedsięwzięcia z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym i planowanym użytkowaniu terenu, zdolności samooczyszczania się środowiska i odnawiania się zasobów naturalnych, walorów przyrodniczych i krajobrazowych oraz uwarunkowań miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, 3. Rodzaj, cechy i skalę możliwego oddziaływania rozważonego w odniesieniu do kryteriów wymienionych w pkt 1 i 2 oraz w art. 62 ust. 1 pkt 1.
W związku z przedstawionymi przez strony wątpliwościami, organ zwrócił szczególną uwagę na rozwiązanie kwestii wód opadowych i roztopowych na etapie eksploatacji inwestycji, a także wpływu na środowisko w postaci wzrostu emisji hałasu i emisji zanieczyszczeń powietrza. Organ uznał, iż w związku z planowaną do realizacji inwestycją i inwestycją już istniejącą ewentualna nieznaczna kumulacja oddziaływań w zakresie emisji hałasu i zanieczyszczeń do powietrza nie będzie wykraczać poza dopuszczalne poziomy określone przepisami prawa i będzie mieściła się w zasięgu do 100m od granic terenu inwestycji.
Organ zaznaczył, iż stosownie do dyspozycji art. 84 ust. 1a ustawy, w decyzji określono warunki i wymagania, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy, tj. Istotne warunki korzystania ze środowiska w fazie jego realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczania uciążliwości dla terenów sąsiednich.
Skarżący wniósł odwołanie od opisanej wyżej decyzji formułując zarzuty: naruszenia przepisów postępowania poprzez nieprawidłowe ustalenie stron postępowania i niedopuszczenie Skarżącego do udziału w tym postępowaniu, a także naruszenie prawa materialnego - art. 61, 62, 62a, 63, 84 ustawy oraz przepisów postępowania - art. 6, 7, 8, 75, 80 k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący podkreślił, że organ nieprawidłowo ustalił krąg podmiotów, którym przysługują prawa strony oraz wydał decyzję przed rozstrzygnięciem tej kwestii przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, co może skutkować jej uchyleniem. Skarżący w całości podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko oraz przyjął za własne zgłoszone w sprawie zarzuty i twierdzenia Stowarzyszenia "B" w K. Podkreślił także, że został pozbawiony możliwości zgłoszenia dalszych zarzutów z uwagi na odmowę wglądu w akty sprawy.
Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach decyzją z dnia [...] r. nr [...], na podstawie art. 1 i art. 2 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 570), oraz art. 138 § 1 pkt 3 w zw. art. 105 § 1 k.p.a., umorzyło postępowanie odwoławcze jako bezprzedmiotowe.
Organ odwoławczy przedstawił zwięźle stan sprawy. Następnie wyjaśnił, że jest obowiązany do przeprowadzenia badania wstępnego odwołania, którego dopuszczalność jest wyznaczona przesłankami przedmiotowymi i podmiotowymi. Do przesłanek podmiotowych należy złożenie odwołanie przez podmiot legitymowany, tj. podmiot posiadający interes prawny w załatwieniu sprawy. W przypadku ustalenia, że odwołujący jest stroną postępowania, organ odwoławczy rozpatruje jego odwołanie merytorycznie, natomiast w sytuacji, gdy uzna, że nie ma przymiotu strony umarza postępowanie odwoławcze, stosownie bowiem do art. 127 § 1 k.p.a. odwołanie służy stronie postępowania. Wskazał również, w powołaniu na literaturę i orzecznictwo, co należy rozumieć przez pojęcie interesu prawnego oraz interesu faktycznego.
W dalszej części organ odwoławczy zwrócił uwagę, że badając istnienie interesu prawnego należy odnieść się do konkretnego przepisu prawa, z którego ten interes prawny można wyprowadzić. W sprawach o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przepisem prawa materialnego, z którego wywodzi się interes prawny, jest przepis art. 74 ust. 3a ustawy. Następnie stwierdził, iż z akt sprawy wynika, w szczególności z mapy ewidencyjnej z zaznaczonym obszarem oddziaływania przedsięwzięcia, że nieruchomość Skarżącego znajduje się w odległości znacznie przekraczającej ustawowe kryterium wynoszące 100m od terenu inwestycji (tj. około 600m). Wskazał, że Skarżący w toku postępowania przedłożył opracowanie (kwiecień 2021 r.), w którym stwierdzono, że istnieje konieczność przeprowadzenia pełnej oceny oddziaływania na środowisko dla planowanej inwestycji oraz uznania Skarżącego za stronę postępowania. Zdaniem autora opracowania prawidłowe ustalenie strefy oddziaływania powinno uwzględnić również działki 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10 obręb [...], stanowiące własność Skarżącego, w związku z zagrożeniem ze strony planowanej inwestycji, przekroczeniem standardów jakości środowiska w zakresie hałasu i jakości wód powierzchniowych, a także zmianą stosunków wodnych, wskutek czego istnieje ryzyko graniczące z pewnością wystąpienia podtopień i powodzi, a także ograniczeniem możliwości zagospodarowania oraz korzystania z nieruchomości Skarżącego.
Organ odwoławczy zaznaczył, że dokonał wszechstronnej analizy materiału dowodowego w zakresie legitymacji Skarżącego do wniesienia odwołania i stwierdził, że Skarżący nie posiada interesu prawnego stanowiącego podstawę do jego złożenia. Ustalił, iż z przedłożonych przez Skarżącego dokumentów, a także złożonych wyjaśnień, nie wynika, aby nieruchomości stanowiące własność Skarżącego były zlokalizowane w odległości 100m od granic terenu, na którym zaplanowano realizację inwestycji, nadto w świetle akt sprawy nie stwierdzono, aby na nieruchomościach Skarżącego doszło do przekroczenia standardów jakości środowiska m.in. w zakresie hałasu i oddziaływań zanieczyszczeń. Z materiału dowodowego nie wynika także, aby nieruchomości te znajdowały się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, które spowodowałoby ograniczenia zagospodarowania nieruchomości zgodnie z ich aktualnym przeznaczeniem.
W ocenie Kolegium organ I instancje w sposób prawidłowy ustalił krąg stron w postępowaniu zakończonym decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ odwoławczy wyjaśnił również, iż przeszkody do wydania zaskarżonej decyzji nie stanowi złożona skarga na postanowienie utrzymujące w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji w przedmiocie odmowy dostępu do akt sprawy. Postanowienie Kolegium jest ostateczne i podlega uchyleniu dopiero wskutek orzeczenia sądowego. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż nie podważa istnienia interesu faktycznego Skarżącego, lecz jego wystąpienie nie upoważnia do żądania czynności organu, ponieważ interes faktyczny nie tworzy legitymacji procesowej. Powyższe w ocenie Kolegium uzasadniało umorzenie postępowania odwoławczego.
Skarżący nie podzielił argumentacji Kolegium. W skardze, sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach sformułował zarzuty: naruszenia prawa materialnego, w szczególności art. 73 § 1 k.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3a pkt 2 i 3 ustawy, poprzez brak stwierdzenia istniejących w sprawie przesłanek uznania Skarżącego ze stroną postępowania, oraz naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, 8, 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie sprawy, w szczególności podstaw i przesłanek wydania zaskarżonej decyzji, oraz art. 105 § 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy regulacja ta nie ma zastosowania.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu podkreślił, iż jako podstawę decyzji organ odwoławczy wskazał art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a., w sytuacji stwierdzenia, że podmiot który wniósł odwołanie nie jest stroną, zatem rozstrzygnięcie organu powinno nastąpić wyłącznie w oparciu o art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., dlatego już tylko z tego powodu w ocenie Skarżącego decyzja powinna zostać uchylona.
Następnie Skarżący wskazał, iż jest oczywistym, że odległość planowanej inwestycji od nieruchomości Skarżącego jest większa niż 100m, co stało się głównym argumentem organu odwoławczego. Zdaniem Skarżącego, uszło uwadze organu, iż jedynym dokumentem w aktach sprawy jest zaktualizowana Karta Informacyjna Przedsięwzięcia jednostronnie i arbitralnie przygotowana przez Inwestora.
Skarżący podkreślił, iż wywodzi okoliczność, że jest stroną postępowania o przepis art. 74 ust. 3a pkt 2 i 3 ustawy, tj. oddziaływanie wody opadowej, która ma być przez Inwestora odprowadzana do pobliskiego rowu melioracyjnego i dalej na najniżej położone nieruchomości Skarżącego, co grozi ich zalewaniem. Ponadto organ odwoławczy nie przeprowadził żadnych własnych analiz, w tym z udziałem specjalistów, czy oddziaływanie w zakresie hałasu, zanieczyszczeń i wód opadowych będzie miało miejsce na nieruchomościach Skarżącego, natomiast bezkrytycznie przyjął twierdzenia Inwestora zawarte w "nowej" Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia z dnia [...] r., co stanowi naruszenie przepisów postępowania poprzez niedostateczne wyjaśnienie sprawy.
Skarżący zaakcentował, że złożył do akt przejrzystą i wiarygodną analizę uprawnionego, powołanego przez siebie, specjalisty geologa, a ewentualna polemika z ustaleniami specjalistów powinna zostać prowadzona ze wskazaniem konkretnych, ewentualnie wadliwych elementów przedstawionej opinii, tymczasem organ wezwał Inwestora o wyjaśnienie, wskutek czego została przedłożona w/w zaktualizowana Karta Informacyjna Przedsięwzięcia. Zdaniem Skarżącego aktualizacja poprzez rozszerzenie o niewielki zbiornik retencyjny nie usunęła oddziaływania planowanej inwestycji na nieruchomość Skarżącego. W tym zakresie Skarżący ponownie zlecił, na swój koszt, zbadanie "nowej" Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia. W treści opinii nie podzielono zawartych na str. 64 Karty twierdzeń, iż pojemność planowanego zbiornika retencyjnego będzie wystarczająca dla zakładanej do odprowadzenia ilości wód opadowych i nie spowoduje zalania terenów sąsiednich, jak wynika bowiem z obliczeń już po 1 godzinie intensywnych opadów zbiornik się napełni, jego ewentualne sukcesywne opróżnianie wozami asenizacyjnymi będzie niemożliwe. zatem przy dalszym opadzie dojdzie do nieuchronnego zrzutu wody opadowej na tereny niżej położone, w tym zabytkowy park i pałac, stanowiąc oddziaływanie na nieruchomości będące własnością Skarżącego, powodując faktycznie ich zalanie oraz niszczenie. Podwyższenie nie zostało zweryfikowane przez organ.
Ponownie zwrócono również uwagę na powielenie dotychczasowych błędów zawartych w pierwotnej i nowej Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia w szczególności: brak uwzględnienia faktu "kumulacji oddziaływań" z inwestycją już istniejącą jak i równolegle planowaną przez tego samego Inwestora inwestycją na działce 11 (postępowanie przed Wójtem Gminy W., [...]), brak prawidłowych analiz i wniosków w zakresie presji na środowisko w zakresie wód opadowych i roztopowych, wadliwe ustalenie obszarów oddziaływania na środowisko jako 100m od granicy terenu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach wniosło o jej oddalenie. Organ odwoławczy podtrzymał dotychczasowe stanowisko prezentowane w sprawie, podkreślając w odniesieniu do zarzutów skargi, że Kolegium przeanalizowało wszystkie przesłanki z art. 74 ust. 3a pkt 2 i 3 ustawy mając na względzie zarówno materiał dowodowy sprawy jak i przedłożoną przez Inwestora Kartę Informacyjną Przedsięwzięcia, a wobec stwierdzenia, że Skarżący nie jest stroną postępowania zasadnym było umorzenie postępowania odwoławczego, co wbrew stanowisku Skarżącego zostało oparte o prawidłową podstawę prawną art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.
Na wstępie należy wskazać na regulację art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "p.p.s.a."), zgodnie z którą sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części - art. 151 p.p.s.a. Ponadto zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, zatem uwzględnia w granicach danej sprawy wszelkie naruszenia prawa a także przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie niezależnie od zarzutów i wniosków podniesionych w treści skargi.
Uwzględniając tak zakreśloną kognicję sądów administracyjnych oraz przyczyny wzruszenia decyzji organów administracji publicznej, Sąd uznał, że decyzje organów pierwszej i drugiej instancji odpowiadają prawu. Zarzuty skargi okazały się niezasadne. Zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku, a także przepisami kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu zawarte w zaskarżonej decyzji rozstrzygnięcie jest prawidłowe, a jego uzasadnienie spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a., obejmując uzasadnienie faktyczne oraz prawne decyzji. Analiza przeprowadzona przez Sąd doprowadziła do wnioski, iż organy prawidłowo dokonały zbadania przesłanek warunkujących ustalenie interesu prawnego Skarżącego, co skutkowało w pełni uzasadnionym umorzeniem przez Kolegium postępowania odwoławczego jako bezprzedmiotowego.
Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło z uwagi na złożony w treści odpowiedzi na skargę przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym przy jednoczesnym braku żądania przeprowadzenia rozprawy przez Skarżącego w terminie czternastu dni od dnia przesłania odpisu odpowiedzi na skargę wraz z wnioskiem w tym przedmiocie (art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 p.p.s.a.).
Przedmiotem oceny Sądu w rozpoznawanej sprawie uczyniona została decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] umarzająca postępowanie odwoławcze, prowadzone na skutek wniesionego przez Skarżącego odwołania od decyzji Wójta Gminy Z. z dnia [...] r. nr [...], którą organ stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla realizacji planowanego przedsięwzięcia pod nazwą: "Budowa hali produkcyjno-logistyczno-magazynowej z zapleczem socjalno-biurowym wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr 1 i 2 obręb [...], gmina Z., powiat [...]" oraz wskazał warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia z uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich.
Postępowanie odwoławcze zostało umorzone przez Kolegium ze względu na stwierdzenie, że Skarżącemu nie przysługuje przymiot strony w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla opisanego wyżej przedsięwzięcia. Kwestią sporną pozostawało zatem ustalenie, czy Skarżący był legitymowany do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji.
Zauważenia wymaga, iż uprzednio - w toku postępowania w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań planowanego przedsięwzięcia organ postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] odmówił Skarżącemu wglądu w akta sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 23 września 2021 r. II SA/Gl 611/21 (orzeczenie nieprawomocne) oddalił skargę G. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] utrzymujące w mocy w/w postanowienie organu I instancji o odmowie wglądu w akta sprawy.
W zakresie spornego pomiędzy stronami statusu strony, należy zwrócić w pierwszej kolejności uwagę, iż w postępowaniu administracyjnym przy ustaleniu kręgu stron postępowania należy uwzględnić treść art. 28 k.p.a., jednakże w postępowaniu w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia przepisem szczególnym określającym krąg stron postępowania jest przepis art. 74 ust. 3a ustawy, zgodnie z którym stroną postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wnioskodawca oraz podmiot, któremu przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości znajdującej się w obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie w wariancie zaproponowanym przez wnioskodawcę, z zastrzeżeniem art. 81 ust. 1. Przez obszar ten rozumie się:
1) przewidywany teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie, oraz obszar znajdujący się w odległości 100 m od granic tego terenu;
2) działki, na których w wyniku realizacji, eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska, lub
3) działki znajdujące się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, które może wprowadzić ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem.
Ustawodawca w tym samym przepisie zdecydował się zatem na zdefiniowanie pojęcia obszaru oddziaływania, który to, należy zgodnie z przywołanymi w przepisie regułami wyznaczyć, aby ustalić strony postępowania. W doktrynie zauważa się zatem, że skoro ustawodawca zdecydował się w sposób odmienny określić pojęcie strony postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, nie będą w tym przypadku znajdowały zastosowania reguły ogólne wynikające z art. 28 k.p.a. (zob. K. Gruszecki, Komentarz do ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, wyd. III, Lex el. 2020). Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił natomiast uwagę, iż art. 74 ust. 3a ustawy stanowi lex specialis względem przywołanego wyżej art. 28 k.p.a., przy czym nie wyłącza tego przepisu. Podstawę do ustalenia kręgu stron stanowi art. 74 ust. 3a natomiast przepis art. 28 k.p.a. może być stosowany jedynie pomocniczo (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 stycznia 2020 r. II OSK 3964/19). W rezultacie wprowadzony art. 74 ust. 3a istotnie ogranicza status strony w postępowaniu dotyczącym środowiskowych uwarunkowań, w odniesieniu do regulacji ogólnej art. 28 k.p.a. Uwzględniając powyższe, słusznie organy rozpoznając kwestię uznania Skarżącego za stronę toczącego się postępowania, oparły swoje rozstrzygnięcie w tym zakresie o brzmienie art. 74 ust. 3a ustawy.
Na gruncie niniejszej sprawy, zgodnie z treścią omawianej regulacji stroną postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach poza Inwestorem mogą być wyłącznie podmioty, którym przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości znajdującej się w obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie polegające na budowie hali produkcyjno-logistyczno-magazynowej z zapleczem socjalno-biurowym wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr 1 i 2 obręb [...] w gminie Z., powiecie [...].
Odnosząc się zatem kolejno do określonych w art. 74 ust. 3a ustawy podstaw ustalenia obszaru, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie w wariancie zaproponowanym przez Inwestora, Sąd zwraca uwagę na następujące kwestie.
Zauważając, iż Skarżący opiera status strony w prowadzonym postępowaniu o pkt 2 i 3 przywołanej regulacji, zasygnalizowania jedynie wymaga, iż bezsporne w sprawie pozostawało, iż działki, których Skarżący pozostaje właścicielem położne są w odległości przekraczającej 100m od granic terenu, na którym będzie realizowane planowane przedsięwzięcie. Odległość ta została wskazana przez organy na około 600m, a dopiero na etapie uzasadnienia skargi Skarżący podał, że jest to odległość około 200-300m, co jednak nie znajduje oparcia w przedłożonej do akt dokumentacji sprawy, w tym mapy ewidencyjnej. Sąd nie miał zatem wątpliwości, iż nie ma tutaj zastosowania art. 74 ust. 3a pkt 1 ustawy.
Co do drugiej przesłanki, określonej w art. 74 ust. 3a pkt 2 ustawy, organy uznały, w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, w szczególności dane zawarte w zaktualizowanej Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia, iż na działkach których właścicielem pozostaje Skarżący, w wyniku realizacji, eksploatacji lub użytkowania planowanego przedsięwzięcia nie dojdzie do przekroczenia standardów jakości środowiska (str. 5 uzasadnienia decyzji organu I instancji, str. 4 zaskarżonej decyzji). Pojęcie standardów jakości środowiska, użyte w przywołanym przepisie nie zostało zdefiniowane w tej ustawie. Definicję zawiera natomiast ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jedn. Dz. U. 2021 r., poz. 1973 z późn. zm.) wskazując w art. 3 pkt 34, iż przez standard jakości środowiska rozumie się poziomy dopuszczalne substancji lub energii oraz pułap stężenia ekspozycji, które muszą być osiągnięte w określonym czasie przez środowisko jako całość lub jego poszczególne elementy przyrodnicze. Przy uwzględnieniu powyższego a także zarzutów skargi, które oscylują wokół kwestii związanych z "oddziaływaniem wodą opadową", która zdaniem Skarżącego "ma być przez Inwestora odprowadzana do pobliskiego rowu melioracyjnego i dalej na niżej położone nieruchomości", co rodzi obawy Skarżącego o zalewanie nieruchomości i ich niszczenie, a także oddziaływanie "w zakresie hałasu i zanieczyszczeń" na nieruchomość Skarżącego" (str. 3 skargi), konieczne pozostaje bliższe ich omówienie, należy bowiem zauważyć, iż przesłanka zawarta w pkt 2 mogłaby zaistnieć w przypadku, gdyby na działkach stanowiących własność Skarżącego przekroczenie standardów jakości środowiska miała nastąpić w wyniku realizacji, eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia.
W odniesieniu do wód opadowych i roztopowych organ I instancji zwrócił uwagę, że nie będą one odprowadzane do rowu, tylko do szczelnego zbiornika retencyjno-odparowującego. Na etapie eksploatacji inwestycji będą wykorzystywane na potrzeby własne, np. do zraszania terenów zielonych, natomiast w przypadku zapełnienia zbiornika wody w nim zgromadzone będą opróżniane przez wyspecjalizowane firmy. Przed dopływem do przepompowni i zbiornika będą oczyszczane z wykorzystaniem osadnika zawiesin i separatora węglowodorów ropopochodnych. W powołaniu na informacje zawarte w Karcie, wskazał również, iż istnieje nieznaczny, w granicach dopuszczalnych poziomów określonych przepisami prawa, wpływ na środowisko w postaci wzrostu emisji hałasu i emisji zanieczyszczeń powietrza, emisji substancji do powietrza, powodowanych przez ruch pojazdów w związku z planowanym przedsięwzięciem, które będą ograniczać się do obszaru wskazanego na załączniku graficznym do Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia, tj. obszaru znajdującego się w odległości 100m od granic terenu, na którym realizowane będzie przedsięwzięcie, bowiem w wyniku jego realizacji nie zostaną przekroczone standardy jakości środowiska i nie nastąpi znaczące oddziaływanie przedsięwzięcia, które może wprowadzić ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem (str. 5 uzasadnienia decyzji organu I instancji). Stanowisko to zostało zaaprobowane, po przeprowadzonej analizie, przez organ odwoławczy, wskazujący, iż w świetle akt sprawy nie stwierdzono, aby na nieruchomościach Skarżącego doszło do przekroczenia standardów jakości środowiska w związku z planowaną inwestycją m.in. w zakresie hałasu i oddziaływań zanieczyszczeń, ani też aby nieruchomości Skarżącego znajdowały się w zasięgu znaczącego odziaływania przedsięwzięcia, które spowodowałoby ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, zgodnie z ich aktualnym przeznaczeniem (str. 4 zaskarżonej decyzji).
Kolegium nie podzieliło również zarzutów odwołania formułowanego przez Stowarzyszenie "B" z siedzibą w K. względem decyzji organu I instancji z dnia [...] r. objętą niniejszym postępowaniem, postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] utrzymując ją w mocy.
W ocenie Sądu, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, dokonana przez organy ocena przesłanki określonej w art. 74 ust. 3a pkt 2 ustawy jest w pełni prawidłowa. Jak wynika z akt administracyjnych przedłożonych do sprawy, ocena ta została dokonana na podstawie danych zaktualizowanej Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia (Karta Informacyjna Przedsięwzięcia [...] r. Nr [...] oraz zaktualizowana Karta Informacyjna Przedsięwzięcia [...] r. Nr [...]), której słusznie przyznano walor wiarygodności. Prawidłowość wniosków potwierdza jej analiza w kwestionowanym przez Skarżącego zakresie.
Mianowicie w odniesieniu do wód opadowych i roztopowych wskazano, że będą one odprowadzane do projektowanego szczelnego zbiornika retencyjno-odparowującego o pojemności ok. 3906m3. Wody opadowe i roztopowe będą w całości wykorzystywane na potrzeby własne na etapie eksploatacji inwestycji, np. do zraszania terenów zielonych. W przypadku zapełnienia zbiornika, wody opadowe i roztopowe w nim zgromadzone, będą wywożone wozami asenizacyjnymi do oczyszczalni ścieków na podstawie stosownej umowy (str. 61 zaktualizowanej KIP). Analiza w tej części obejmuje szczegółowe obliczenia maksymalnych i średnich spływów z powierzchni cząstkowych, z uwzględnieniem m.in. natężenia deszczu, rodzaju terenu utwardzonego i nieutwardzonego, terenów dachów, zbiornika retencyjno-odparowującego. Dla współczynnika spływu powierzchniowego powołano literaturę fachową (str. 61-63 zaktualizowanej KIP). Przy doborze wielkości zbiornika retencyjnego uwzględniono prawdopodobieństwo, czas trwania, natężenie i wysokość opadu, powierzchnię zredukowaną zlewni, obliczając objętość retencyjnego zbiornika na 3906m3. Pojemność zbiornika została wyliczona w oparciu o normę PN-EN 752 ze wskazaniem, iż będzie wystarczająca dla zakładanej do odprowadzenia ilości wód opadowych i roztopowych oraz nie spowoduje zalania terenów sąsiednich (str. 64 aktualizowanej KIP). Dokonując w tym zakresie porównania pomiędzy pierwotną wersją Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia ([...] r.) a wyżej opisanym dokumentem ze stycznia 2021 r., zwrócenia uwagi wymaga, iż wersja zaktualizowana uwzględnia przeznaczenie wód opadowych i roztopowych z podaniem przykładowo zraszania terenów zielonych, oraz przewiduje, że w przypadku zapełnienia zbiornika ich wywożenie będzie następować wozami asenizacyjnymi do oczyszczalni ścieków na podstawie stosownej umowy. Dodano również informację, iż pojemność zbiornika została wyliczona w oparciu o normę PN-EN 752 (str. 61-64 zaktualizowanej KIP oraz str. 61-64 KIP z 2020 r.). W ocenie Sądu, zaktualizowane dane zawarte w zaktualizowanej Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia pozwalały organom rozpoznającym sprawę przyjąć, iż realizacja planowanego przedsięwzięcia nie spowoduje zalewania terenów sąsiednich. W rezultacie nieruchomości stanowiących własność Skarżącego nie można zakwalifikować jako obszaru, o którym mowa w art. 74 ust. 3a pkt 2 ustawy w oparciu o oddziaływanie związane z wodami opadowymi i roztopowymi.
W ramach emisji hałasu, aktualizowana Karta Informacyjna Przedsięwzięcia, poza przedstawionymi w pierwotnej Karcie dopuszczalnymi wartościami poziomów hałasu, przyjętymi założeniami do obliczeń akustycznych, charakterystyką źródeł hałasu i danymi do obliczeń, w tym punktowych i liniowych źródeł hałasu, obliczeniami emisji hałasu do środowiska (str. 50-60 zaktualizowanej KIP, str. 51-61 KIP z 2020 r.), w odniesieniu do obliczeń akustycznych związanych z ruchem samochodów dodatkowo wskazuje, iż ruch samochodów ciężarowych typu TIR przyjęty w obliczeniach obejmuje wjazd na teren inwestycji, przejazd do odpowiedniego doku, rozładunek/załadunek i wyjazd z terenu inwestycji (str. zaktualizowanej 56 KIP). Zdaniem autorów Karty, stosownie do wyników obliczeń akustycznych, w których, uwzględniono najgorszy możliwy wariant pracy w porze dnia oraz w porze nocy, w tym równoczesną pracę wszystkich kluczowych źródeł hałasu, stan ten nie przekracza wartości dopuszczalnych i pozostaje zgodny z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. Planowana inwestycja, przy uwzględnieniu rozwiązań wskazanych w tym dokumencie, nie będzie obiektem uciążliwym dla środowiska pod względem akustycznym (str. 60 zaktualizowanej KIP). Również w tym zakresie Karta Informacyjna Przedsięwzięcia zawiera odwołanie do literatury fachowej. Zwrócono również uwagę, iż klimat akustyczny w sąsiedztwie planowanej inwestycji kształtowany jest głównie przez autostradę [...] przebiegającą w odległości ok. 500m w kierunku wschodnim od planowanej inwestycji, a także przez samochody dojeżdżające do centrum logistycznego sąsiadującego z przedmiotową inwestycją od strony północnej (str. 51 zaktualizowanej KIP).
Zgodnie z wnioskami pierwotnej i aktualizowanej Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia, przeprowadzona analiza źródeł emisji na stan zanieczyszczenia powietrza wykazała, że spełnione są wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu. Emisja substancji takich jak pył zawieszony PM10, dwutlenek siarki, tlenek węgla, węglowodory alifatyczne i węglowodory aromatyczne oraz kwas siarkowy (VI) nie będzie powodować przekroczenia 10% wartości odniesienia poza terenem inwestycji, zatem emisja ta nie stanowi istotnego wpływu na jakość powietrza (str. 47-50 zaktualizowanej KIP, str. 47-51 KIP z 2020 r.). Wyniki tej analizy zostały poparte obliczeniami, natomiast wydruki danych wejściowych i obliczeń rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń oraz graficzne przedstawienie wyników tych obliczeń zawarto odpowiednio w załącznikach nr 4 i 5. Informacje powyższe zostały przedstawione szczegółowo wraz z obliczeniami oraz przyjętymi założeniami. Powyższe stanowiło uzasadnioną podstawę do przyjęcia przez organy, iż także w zakresie emisji hałasu oraz wpływu źródeł emisji na stan zanieczyszczenia powietrza realizacja planowanego przedsięwzięcia nie spowoduje wystąpienia na trenie działek Skarżącego sytuacji, o której mowa w art. 74 ust. 3a pkt 2 ustawy. W wyniku realizacji, eksploatacji lub użytkowania planowanego przedsięwzięcia nie dojdzie bowiem na działkach Skarżącego do przekroczenia standardów jakości środowiska.
Nie bez znaczenia przy tym pozostaje, iż w sprawie dwukrotnie zajmowały stanowisko wyspecjalizowane w danej dziedzinie organy opiniujące. Stosownie do treści art. 64 ust. 1 ustawy organ zwrócił się o wyrażenie opinii do: Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K., Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. oraz Dyrektora Zarządu Zlewni w G. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie odnoście obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia, uzyskując w odpowiedzi opinie o braku konieczności przeprowadzenia wskazanej oceny, przy jednoczesnym wskazaniu przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. oraz Dyrektora Zarządu Zlewni w G. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie warunków realizacji przedsięwzięcia (karta nr 162-172 akt administracyjnych).
Na skutek aktualizacji Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia dokonanej w związku z wytycznymi zawartymi w uzasadnieniu postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach nr [...] z dnia [...] r., organ I instancji ponownie zwrócił się do wymienionych organów o wyrażenie opinii. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K., opinią nr [...] z dnia [...] r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B., oraz opinią nr [...] z dnia [...] r. Dyrektor Zarządu Zlewni w G. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (karta nr 475-486 akt administracyjnych), jednoznacznie wskazywano na brak konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, natomiast wskazane przez organy opiniujące warunki zostały wprowadzone do decyzji. W rezultacie zarówno pierwotna Karta Informacyjna Przedsięwzięcia jak również Karta zaktualizowana stanowiły przedmiot oceny wskazanych wyżej organów opiniujących, jak również przedmiot badania organów orzekających w sprawie. Powyższe wzmacnia prawidłowość obliczeń przyjętych w zaktualizowanej Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia, a dodatkowo uzasadnia oparcie na danych przedstawionych w tym dokumencie analizy czynionej dla ustalenia stron postępowania.
W orzecznictwie wskazuje się, Iż dołączona do wniosku Karta Informacyjna Przedsięwzięcia jest dokumentem i zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. stanowi dowód w sprawie (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lutego 2013 r. II OSK 1944/11). Jest to dokument prywatny o szczegółowej i specjalistycznej treści, stanowiąc szczególne źródło ustaleń faktycznych. Jak zaakcentował Naczelny Sad Administracyjny dokumentowi temu przysługuje szczególna wartość dowodowa, która wynika z kompleksowego charakteru analizy planowanego do realizacji przedsięwzięcia. Podważenie jego ustaleń mogłoby nastąpić jedynie, co do zasady, poprzez przedstawienie nowej analizy uwarunkowań środowiskowych (sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą jak autorzy karty informacyjnej przedsięwzięcia), z której wynikałyby wnioski pozostające w sprzeczności do tych zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2017 r. II OSK 713/16, podobnie: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 kwietnia 2021 r. III OSK 1538/21, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia23 września 2021 r. II SA/Gl 611/21, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 13 października 2021 r. II SA/Po 913/20). Weryfikacja jej wiarygodności i mocy dowodowej wymaga przeprowadzenia co najmniej porównywalnych pod względem fachowości i specjalistycznej analizy dowodów. W ocenie Sądu takiego charakteru nie sposób przyznać sporządzonej na zlecenie Skarżącego "Analizie inwestycji polegającej na budowie hali produkcyjno-logistyczno-magazynowej z zapleczem socjalno-biurowym wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr 12 i 2 obręb [...], gmina Z., powiat [...] pod katem konieczności wykonania Raportu oddziaływania na środowisko oraz uznania Wnioskodawcy za stronę postępowania administracyjnego" (wersja zaktualizowana: kwiecień 2021 r.).
W tym miejscu Sąd wskazuje, iż w całości podziela słusznie zauważone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w uzasadnieniu wyroku z dnia 23 września 2021 r. II SA/Gl 611/21 w sprawie ze skargi Skarżącego na postanowienie Kolegium z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy wglądu w akta sprawy w postępowaniu administracyjnym dotyczącym wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, zastrzeżenia w odniesieniu do przedłożonej przez Skarżącego "Analizy.." odnoszącej się jeszcze do pierwotnej wersji Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia, kwestie te jednak pozostają aktualne także w odniesieniu do przedłożonej przez Skarżącego zaktualizowanej Analizy z kwietnia 2021 r. Podkreślono bowiem zasadnie, iż autorem Analizy jest "hydrolog, a zatem osoba posiadająca wiedzę specjalistyczną, która dotyczy jedynie niewielkiego wycinka zagadnień poddanych analizie w ramach Karty Informacyjnej, tym samym nie sposób uznać, że analiza ta w równym lub choćby zbliżonym zakresie bazuje na wiedzy fachowej porównywalnej z wiedzą autorów Karty Informacyjnej" (str. 11 uzasadnienia wyroku w sprawie II SA/Gl 611/21). Nadto Analiza (z Załącznikami Nr 1-2), w zestawieniu z przedstawionymi założeniami i obliczeniami zaktualizowanej Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia (z Załącznikami nr 1-8), ma zdaniem Sądu jedynie charakter ogólnikowy. Dodany w zaktualizowanej Analizie rozdział "Zmiany zagospodarowania terenu, a zagrożenie wodne" przedstawia jedynie kwestie ogólne, m.in. związane z wodami opadowymi na terenach o różnego rodzaju powierzchni, uszczelnionych i nieuszczelnionych, odpływem tych wód, przepuszczalnością podłoża, nie odnosząc się bezpośrednio do obszaru inwestycji, nie zawiera również szczegółowych obliczeń w tym przedmiocie. Zastrzeżenia mające pozostawać w związku z zarzutami skargi w zakresie wód opadowych i roztopowych, formułowane są w formie pytań (str. 17 Analizy, pkt 5,), nie zaś w formie założeń i konkretnych obliczeń mogących w jakikolwiek sposób zbudzić wątpliwości co do prawidłowości przeprowadzonych ustaleń zawartych w zaktualizowanej Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia. W podobny sposób formułowane są uwagi w zakresie emisji hałasu i zanieczyszczeń (str. 18 i 19 Analizy). Z treści zaktualizowanej Analizy wynika natomiast, iż uznaje za prawidłowo przyjęte w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia założenia, a także obliczenia średniego spływu wód z terenów utwardzonych dla planowanej inwestycji na poziomie 39.225,75m3/rok, a także dobraną wielkość zbiornika retencyjnego na poziomie 3906m3 (str. 20 Analizy – kwiecień 2021 r.). Należy zatem uznać, że wielkość zbiornika pozostaje poza sporem.
Sąd orzekający w niniejszej sprawie także zwraca uwagę, iż zaktualizowana wersja Analizy, podobnie jak w wersji pierwotnej, zawierają nawet rozważania o charakterze prawnym, w tym wskazania, iż "przepisy dotyczące stron postępowania powinny być interpretowane rozszerzająco", a nawet twierdzenie, iż Skarżący "powinien zostać uznany za stronę przedmiotowego postępowania środowiskowego" (str. 22 Analizy – kwiecień 2021 r., podobne stanowisko wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w przywołanej wyżej sprawie II SA/Gl 611/21).
Powołana natomiast w Analizie dokumentacja fotograficzna wykonana w marcu 2021 r. obrazująca, jak w niej wskazano, zalewanie terenu działek Skarżącego (str. 13-14 Analizy kwiecień 2021 r.), dotyczy stanu aktualnego, tj. stanu sprzed realizacji planowanej inwestycji, w żaden sposób w ocenie Sądu nie uwiarygadnia obaw Skarżącego, że przedsięwzięcia zwiększy zalewanie działek pozostających własnością Skarżącego.
Zasadnie zatem w ocenie Sądu, organy administracji przyznały przedłożonej do akt zaktualizowanej Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia walor wiarygodności, nie zachodziła, w realiach niniejszej sprawy, także przy uwzględnieniu stanowisk organów opiniujących, konieczność przeprowadzania innych dowodów na okoliczności w niej stwierdzone. Powyższe przekonuje również o braku słuszności stanowiska Skarżącego w zakresie, w którym wskazuje na "bezkrytyczne przyjęcie twierdzeń Inwestora zawartych w "nowej" Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia" (str. 3 skargi).
Przechodząc do trzeciej przesłanki określającej obszar oddziaływania przedsięwzięcia, wskazanego w art. 74 ust. 3a pkt 3 ustawy, tj. działki znajdującej się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, które może wprowadzić ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem, Sąd zauważa, że Skarżący w żaden sposób nie wykazał aby przedmiotowa inwestycja miała w jakikolwiek sposób wprowadzić ograniczenia w potencjalnym zagospodarowaniu nieruchomości Skarżącego. Skarżący nie przedstawił w tym zakresie jakichkolwiek dowodów ani na etapie postępowania administracyjnego ani na etapie skargi. Zgodzić należało się zatem z organami rozpoznającymi w sprawie, iż planowane przedsięwzięcie nie prowadzi do żadnych ograniczeń w potencjalnym zagospodarowaniu nieruchomości Skarżącego.
Analiza akt sprawy doprowadziła do wniosku, że wskazane przesłanki nie zostały spełnione w odniesieniu do obszaru, na którym położone są działki stanowiące własność Skarżącego, a których ustalenie warunkuje status strony. W ramach przeprowadzonego postępowania w tym zakresie Sąd nie dopatrzył się uchybień mogących stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonych decyzji.
Analiza dokonana przez Sąd prowadzi do wniosku, że organy dokonały prawidłowej wykładni obowiązujących przepisów prawa, w szczególności art. 74 ust. 3a ustawy, nieruchomości Skarżącego są położone w odległości większej niż 100m od granic terenu planowanej inwestycji, nadto przedsięwzięcie nie doprowadzi do przekroczenia standardów jakości środowiska na działkach należących do Skarżącego, ani też do ograniczenia w ich zagospodarowaniu zgodnie z aktualnym przeznaczeniem. W rezultacie zasadnie uznano, iż nieruchomości Skarżącego nie znajdują się w obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie, stąd też brak było podstaw do przyznania Skarżącemu przymiotu strony postępowania.
Uwzględniając powyższe, Sąd nie podziela zarzutów skargi co do naruszenia prawa materialnego art. 73 § 1 k.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3a pkt 2 i 3 ustawy poprzez brak stwierdzenia istniejących w sprawie przesłanek uznania Skarżącego ze stroną postępowania, z przyczyn podanych powyżej.
Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów postępowania mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie. Nie zyskuje akceptacji zarzut naruszenia art. 7, 8, 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie sprawy, w szczególności podstaw i przesłanek wydania zaskarżonej decyzji. Przeczą temu wyżej przedstawione rozważania. Organy dokonały prawidłowego zastosowania przepisów postępowania określających zasady związane z zebraniem dowodów, ich oceną oraz uzasadnieniem decyzji. Dowody poddane zostały szczegółowej analizie i ocenie. Wbrew twierdzeniom skargi, organy prawidłowo dokonały ustalenia obszarów, o których mowa w art. 74 ust. 3a ustawy, szczegółowo dokonały analizy w zakresie wód opadowych i roztopowych, a także kwestii kumulacji oddziaływań z inwestycją już istniejącą. Wszystkie istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, w aspekcie ustalenia obszaru, na który będzie oddziaływać planowane przedsięwzięcie w wariancie proponowanym przez Inwestora, a w konsekwencji ustalenia czy Skarżący powinien zostać uznany za stronę postępowania czy też nie, zostały należycie wyjaśnione, wnioski przedstawione przez organy korespondują z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie, zachowując charakter wniosków logicznych i poprawnych, a uzasadnienia decyzji spełniają wymogi określne w art. 107 § 3 k.p.a.
Co do zarzutu skargi naruszenia przepisu art. 105 § 1 k.p.a., zauważenia wymaga, iż umorzenie postępowania odwoławczego może nastąpić jedynie w przypadku dostrzeżenia bezprzedmiotowości samego postępowania odwoławczego a nie bezprzedmiotowości całego postępowania administracyjnego. W orzecznictwie sądów administracyjnych i literaturze przedmiotu akcentuje się, iż z uwagi na brak wskazania w przepisie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. podstaw umorzenia postępowania odwoławczego, należy przy jego wykładni posługiwać się art. 105 § 1 k.p.a., a więc ogólną regulacją odnoszącą się do przesłanek umorzenia postępowania administracyjnego, natomiast w postępowaniu odwoławczym nie ma zastosowania § 2 przywołanego przepisu. (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 stycznia 2021 r. VII SA/Wa 1388/20, za: A. Wróbel (w): M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, Kraków 2000 r. str. 758 i 759, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 marca 2021 r. I SA/Wa 1196/20). Powołanie przez organ odwoławczy w podstawie prawnej rozstrzygnięcia art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. nie może zatem stanowić podstawy zakwestionowania decyzji mającej prowadzić do jej uchylenia.
Zwracając uwagę na szczególnie akcentowaną przez Skarżącego kwestię wód opadowych i roztopowych wskazać należy, że w sytuacji ewentualnego wystąpienie okoliczności naruszających stosunki wodne w tym zakresie, przysługują roszczenia uregulowane w art. 234 i nast. ustawy z dnia 29 lipca 2017 r. Prawo wodne (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 2233 z późn. zm.).
Sąd nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi, dokonując kontroli w granicach danej sprawy, ale poza granicami zarzutów, także nie dopatrzył się przyczyn mogących stanowić podstawę do zastosowania kompetencji kasacyjnych.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Orzeczenia przywołane w treści niniejszego uzasadnienia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło