II OSK 1264/21
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2022-06-14
Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz, Grzegorz Czerwiński, Grzegorz Antas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zgłoszenie budowy tymczasowych obiektów budowlanych, które zostały już wybudowane i są trwale związane z gruntem, może skutkować wniesieniem sprzeciwu przez organ administracji architektoniczno-budowlanej na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 lub 4 Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że choć Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie zastosował art. 30 ust. 6 pkt 3 Prawa budowlanego, to ostateczne rozstrzygnięcie o oddaleniu skargi było prawidłowe. Sąd podkreślił, że trwałe połączenie hal namiotowych z gruntem wyklucza ich kwalifikację jako tymczasowych obiektów budowlanych w rozumieniu art. 29 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego, co oznacza, że wymagają one pozwolenia na budowę. Ponadto, zgłoszenie budowy obiektów już istniejących stanowi naruszenie art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, co uzasadnia wniesienie sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 4 Prawa budowlanego. W związku z tym, skarga kasacyjna została oddalona.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła sprzeciwu Starosty wobec zgłoszenia przez Z. sp. z o.o. budowy trzech prefabrykowanych hal namiotowych. Organy administracji uznały, że obiekty te, trwale związane z gruntem, wymagają pozwolenia na budowę, a nie zgłoszenia. Spółka twierdziła, że obiekty nie są budowlami i nie wymagają pozwolenia ani zgłoszenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki, uznając, że obiekty są budowlami trwale związanymi z gruntem. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną spółki, podzielając w istocie stanowisko sądu I instancji, choć z częściowo odmiennym uzasadnieniem prawnym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Sędzia del. WSA Grzegorz Antas (spr.) po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Z. sp. z o.o. w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 25 lutego 2021 r. sygn. akt II SA/Ol 8/21 w sprawie ze skargi Z. sp. z o.o. w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zamiaru wykonania robót budowlanych oddala skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z 25 lutego 2021 r., II SA/Ol 8/21 oddalił skargę Z. sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Wojewody [...]ego (dalej: W[...]) z [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zamiaru wykonania robót budowlanych.
W odniesieniu do ustaleń faktycznych i prawnych, które stały za wydanym orzeczeniem, Sąd I instancji przyjął, że Starosta [...] decyzją z [...] października 2020 r. znak [...] w wyniku rozpatrzenia złożonego 30 września 2020 r. przez Z. sp. z o.o. zgłoszenia budowy trzech obiektów tymczasowych o konstrukcji prefabrykowanych namiotów wraz z poszyciem zewnętrznym na działkach nr ew. [...] i [...], obręb [...], działając na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm.), dalej: p.b., zgłosił sprzeciw do ww. zgłoszenia. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie, organ wskazał, że rozpatrując zgłoszenie, uzyskał 7 października 2020 r. informacje z Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w [...], iż zgłaszane przez spółkę obiekty tymczasowe zostały już wybudowane i prowadzone są względem nich czynności wyjaśniające.
Pismem z 19 października 2020 r. Z. sp. z o.o. złożyła odwołanie od powyższej decyzji. Odwołująca przyznała, że faktycznie są prowadzone w stosunku do należących do niej obiektów czynności wyjaśniające. Powodem dokonanego zgłoszenia była chęć uregulowania prawnego ich statusu. Odwołująca wskazała, że w przypadku dokonania zgłoszenia nie może być prowadzona procedura prowadząca do wydania nakazu rozbiórki wyżej wymienionych obiektów. Zdaniem odwołującej, nie wymagają one ani pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, ponieważ nie są obiektami budowlanymi.
Decyzją z [...] listopada 2020 r. W[...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, przyjmując po weryfikacji całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, że odwołanie nie jest zasadne. Organ odwoławczy wskazał, że notatka służbowa z 7 października 2020 r. z wydrukiem mapy, na której widoczne są objęte zgłoszeniem obiekty tymczasowe na działkach nr ew. [...] i [...], obręb [...] w [...], potwierdza, że zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowych obiektów budowlanych, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7 p.b., w miejscu, w którym takie obiekty istnieją. Wniesienie sprzeciwu względem zgłoszonego zamierzenia budowlanego w tych okolicznościach było zasadne.
Z. sp. z o.o. złożyła skargę na powyższą decyzję W[...], zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego przez ich niewłaściwą wykładnię i zastosowanie, tj. art. 29 ust. 1 w zw. z art. 3 pkt 1 i 5 oraz art. 30 ust. 6 pkt 3 p.b. wskutek przyjęcia, że przedmiotowe trzy obiekty, których dotyczy zaskarżona decyzja, o konstrukcji prefabrykowanych namiotów wraz z poszyciem zewnętrznym są tymczasowymi obiektami budowlanymi, które wymagają zgłoszenia.
W odpowiedzi na skargę W[...] wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w uzasadnieniu powołanego wyżej wyroku stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd przypomniał, odwołując się do zgłoszenia i załączonych do niego dokumentów, że sporne obiekty to trzy hale namiotowe utworzone z konstrukcji prefabrykowanej (z profili metalowych), zamontowane na utwardzonej powierzchni, o poszyciu zewnętrznym z PCV, o wymiarach [...]m x [...] m x [...]m. Opisując zakres robót, skarżąca stwierdziła w zgłoszeniu, że namiot będzie użytkowany jako magazyn przez okres 180 dni, w skardze natomiast podała, że jej zamiarem jest, aby hale były rozstawione przez nieograniczony czas. Odnosząc się do twierdzenia skarżącej, że namioty nie są obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 1 p.b., a zatem nie mogą stanowić tymczasowych obiektów budowlanych, o którym mowa w art. 3 pkt 5 p.b., w konsekwencji czego ich posadowienie nie wymaga uprzedniego zgłoszenia ani pozwolenia na budowę, Sąd I instancji wyjaśnił, że tym, co odróżnia tymczasowy obiekt budowlany od innych obiektów budowlanych, jest albo czas użytkowania, albo wynikająca z jego charakteru trwałość związania z gruntem. W okolicznościach niniejszej sprawy, jak wskazał Sąd I instancji, nie może budzić wątpliwości fakt trwałego związania spornych namiotów z gruntem. Skarżąca podała w odwołaniu, że przedmiotowe namioty są zakotwiczone do gruntu przy pomocy stalowych prętów i śrub. Nie ulega zatem wątpliwości, że taki sposób trwałego związania obiektów z gruntem ma im zapewnić stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, które mogą je zniszczyć lub spowodować przemieszczenie w inne miejsce.
Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 7 p.b., nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 p.b., budowa tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce - w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Na podstawie zgłoszenia można więc zrealizować tymczasowy obiekt budowlany, który nie może być związany trwale z gruntem i musi być przeznaczony do rozbiórki lub przeniesienia w okresie wskazanym w cyt. przepisie. W art. 29 ust. 2 p.b. ustawodawca wyłączył z obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę i zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 p.b., budowę wymienionych w tym przepisie enumeratywnie obiektów. Uregulowanie to nie obejmuje obiektów będących przedmiotem niniejszego postępowania. Wobec powyższego, należało, zdaniem Sądu, stwierdzić, że przedmiotowe hale namiotowe są obiektami budowlanymi trwale związanymi z gruntem, w konsekwencji czego wymagają dla swej realizacji uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę i nie ma do nich zastosowania w art. 29 ust. 1 pkt 7 p.b. Stosownie do art. 30 ust. 6 pkt 1 p.b., organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Sąd I instancji stwierdził, że pomimo dokonania przez organy obu instancji błędnej oceny, iż w sprawie ma zastosowanie art. 30 ust. 6 pkt 3 p.b., naruszenie to nie miało wpływu na podjęte rozstrzygnięcie. W okolicznościach faktycznych i prawnych rozpoznawanej sprawy zaistniały bowiem przesłanki obligujące organ administracji architektoniczno-budowlanej do wniesienia sprzeciwu.
Z. sp. z o.o. wniosła skargę kasacyjną, zaskarżając powyższy wyrok w całości. Skarżąca zarzuciła mu naruszenie przepisów prawa materialnego przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 30 ust. 6 pkt 1 i 3, art. 29 ust. 1 pkt 7 oraz art. 29 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 1 i nast. p.b. przez przyjęcie, iż organ administracji architektoniczno-budowlanej miał prawo wystąpić ze sprzeciwem w przedmiotowej sprawie, gdyż słusznie uznał, że obiekty, których dotyczy postępowanie wszczęte przez skarżącą w postaci trzech obiektów o konstrukcji prefabrykowanych namiotów wraz z poszyciem zewnętrznym są obiektami budowlanymi wymagającymi zgłoszenia, a co więcej to nawet w rzeczywistości są obiektami budowlanymi wymagającymi pozwolenia, gdyż są obiektami trwale związanymi z gruntem.
Z uwagi na powyższe zarzuty w skardze kasacyjnej skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i poprzedzających go decyzji oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym po stwierdzeniu spełnienia ustawowych warunków przewidzianych w art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329), dalej: p.p.s.a. Pełnomocnik skarżącej, która wniosła skargę kasacyjną, w piśmie z 7 maja 2021 r. oświadczył, że zrzeka się rozpoznania sprawy na rozprawie, a pozostałe strony, w wyznaczonym prawem terminie, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy.
Rozpoznając wniesioną skargę kasacyjną, wskazać należy, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, który w odróżnieniu od sądu I instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.
Rozpoznając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w niniejszej sprawie należy stwierdzić, że nie została ona oparta na podstawach, które uzasadniałyby uchylenie zaskarżonego wyroku. Przedmiotem oceny Sądu I instancji pozostawała decyzja, którą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] wnoszącą sprzeciw do złożonego przez skarżącą kasacyjnie zgłoszenia budowy trzech obiektów tymczasowych o konstrukcji prefabrykowanych namiotów wraz z poszyciem zewnętrznym. Podstawę prawną decyzji o sprzeciwie stanowił art. 30 ust. 6 pkt 3 p.b., zgodnie z którym organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7 p.b., w miejscu, w którym taki obiekt istnieje. Sąd I instancji, oceniając charakter zgłoszonych przez skarżącą obiektów, stwierdził, że nie spełniają one warunków pozwalających uznać je za tymczasowe obiekty budowlane, do których nawiązuje ww. przepis art. 29 ust. 1 pkt 7 p.b., a zatem niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce - w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Jakkolwiek nie pozwalało to Sądowi I instancji podtrzymać stanowiska organu wskazującego na zasadność zastosowania art. 30 ust. 6 pkt 3 p.b., tym niemniej nie skutkowało wadliwością podjętego rozstrzygnięcia, orzekające w sprawie organy administracji architektoniczno-budowlanej, zdaniem Sądu, zasadnie bowiem wniosły sprzeciw do zgłoszenia z 30 września 2020 r., ponieważ dotyczył on obiektów niezwolnionych z obowiązku uzyskania przez zgłaszającego jako inwestora pozwolenia na budowę. Sytuację taką ustawodawca uregulował jako podstawę wniesienia sprzeciwu w art. 30 ust. 6 pkt 1 p.b.
Tę ocenę prawną przyjętą przez Sąd I instancji skarżąca w całości podważyła w skardze kasacyjnej, wskazując, że właściwa wykładnia nadawana powołanym w podstawie kasacyjnej przepisom p.b. (art. 30 ust. 6 pkt 1 i 3, art. 29 ust. 1 pkt 7 i art. 29 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 1 i nast. p.b.) nakazuje traktować sporne hale namiotowe jako obiekty pozbawione cech obiektów budowlanych poddanych reglamentacji w drodze uzyskania pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. Naczelny Sąd Administracyjny nie uznaje jednakże powyższego zapatrywania za trafne, ponieważ wspierająca go argumentacja cechuje się istotną wadliwością. Ocena ta wypływa ze stwierdzenia, że skarżąca w sposób błędny poddała rozważeniu znaczenie normatywne analizowanych w skardze kasacyjnej przepisów, jak też wskazując na okoliczności faktyczne istotne dla zastosowania powołanych przepisów p.b., oparła się na uogólnieniach sprowadzających zgłoszone obiekty do namiotów "większych rozmiarów"
Obiektami budowlanym, o których mowa w art. 3 pkt 1 p.b., są budynki, budowle, a także obiekty małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektów zgodnie z ich przeznaczeniem, wzniesione z użyciem wyrobów budowlanych. Kategoria tymczasowych obiektów budowlanych, którą wprowadził ustawodawca w art. 3 pkt 5 p.b., nie stanowi odrębnej grupy obiektów względem wymienionych w art. 3 pkt 1 p.b., ponieważ ich wyróżnienie wynika wyłącznie z wprowadzonego kryterium odwołującego się do przeznaczenia części obiektów budowlanych do czasowego użytkowania lub ich niepołączenia trwale z gruntem. O tym, czy hala namiotowa pozostaje obiektem budowlanym, w szczególności jest budowlą (art. 3 pkt 3 p.b.), czy też nie powinno się jej kwalifikować jako obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 pkt 1 p.b., w tym również jako tymczasowego obiektu budowlanego, decyduje przede wszystkim jej wielkość, rodzaj konstrukcji, przeznaczenie oraz sposób, w jaki jest wykorzystywana. Ma rację Sąd I instancji w zakresie, w jakim wskazał, że trzy hale namiotowe, mające pełnić funkcje magazynowe, wykonane z konstrukcji prefabrykowanej (z profili stalowych), zamontowane na utwardzonej powierzchni, o poszyciu zewnętrznym z PCV, o wymiarach [...]m x [...] m x [...]m stanowią obiekty budowlane. Z załączonego do zgłoszenia opisu wynika, że objęte zgłoszeniem zostały obiekty namiotowe posiadające wzmocnioną konstrukcję nośną, przeznaczone do całorocznego użytkowania (konstrukcja "[...]") jako powierzchnie magazynowe.
Trwałe połączenie z gruntem hal namiotowych, jak zasadnie przyjął Sąd, uniemożliwiało przypisanie im cech właściwych tymczasowym obiektom budowlanym wymienionym w art. 29 ust. 1 pkt 7 p.b., co tym samym nie pozwalało wyłączyć ich z zakresu przedmiotowego obiektów, których realizacja, jakkolwiek podlega zgłoszeniu, to jest zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę (art. 29 ust. 1 p.b.). Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest przypomnieć, że w świetle utrwalonego orzecznictwa sądowoadministracyjnego, do którego odwołał się Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, cecha "trwałego połączenia z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu budowlanego na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć lub spowodować przemieszczenie lub przesunięcie w inne miejsce (por. wyrok NSA z 21 grudnia 2021 r., II OSK 125/19; wyrok NSA z 19 grudnia 2018 r., II OSK 697/18). O tym, czy dany obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem decyduje nie tylko metoda i sposób związania go z gruntem, lecz także sama wielkość takiego obiektu, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagające zapewnienia jego stabilizacji (por. wyrok NSA z 27 października 2021 r., II OSK 3707/18; wyrok NSA z 27 maja 2021 r., II OSK 2549/18; wyrok NSA z 20 sierpnia 2020 r., II OSK 1630/18). Naczelny Sąd Administracyjny podziela wniosek, że ocenę trwałości związania z gruntem należy rozważać nie tyle poprzez akcentowaną przez skarżącą możność łatwego przeniesienia obiektu, będącą pochodną jego szybkiego montażu/demontażu, ale poprzez powyższe cechy, co powoduje, że jeżeli przyjęte przy projektowaniu i wykonywaniu obiektu jego techniczne właściwości zapewniają jego trwałą stabilizację w miejscu zlokalizowania, to obiekt ten pozostaje obiektem budowlanym charakteryzującym się trwałym związaniem z gruntem.
Powyżej sformułowane wnioski, co wymaga podkreślenia, są aprobowane w piśmiennictwie dotyczącym zasad realizacji tymczasowych obiektów budowlanych, w szczególności hal namiotowych (por. A. Rawska-Skotniczny, A. Marynowicz, M. Nalepka, Błędy przy projektowaniu stałych i tymczasowych hal namiotowych, XXVIII Międzynarodowa Konferencja Naukowo-Techniczna Awarie budowlane, Międzyzdroje 2017, s. 458-459), gdzie trafnie wskazuje się, że sens fizyczny trwałego związania obiektu budowlanego z gruntem należy rozumieć w kontekście mechaniki budowli i sprowadza się on do oceny, czy możliwe jest odłączenie obiektu budowlanego od podłoża w sposób nie powodujący zmiany jego schematu statycznego, a co za tym idzie – nośności. Analizując zagadnienie przez pryzmat zapewnienia stateczności obiektu, nie sposób przyjąć, aby hala namiotowa mogła być nietrwale związana z gruntem. Brak trwałego związania z gruntem prowadziłby bowiem do ryzyka przewrócenia, poderwania lub przesunięcia hali magazynowej pod wpływem działania wiatru, co przy uwzględnieniu jej rozmiarów i masy stanowiłoby niewątpliwie poważne zagrożenie.
Wbrew twierdzeniom skarżącej kasacyjnie, sporne trzy hale namiotowe nie mogły w tych warunkach zostać uznane za niemieszczące się w żadnej kategorii obiektów wymienionych w p.b., jak ujmuje to skarga kasacyjna. Aprobując stanowisko Sądu I instancji, że podstawy wniesienia sprzeciwu nie mógł stanowić w sprawie art. 30 ust. 6 pkt 3 p.b., jak przyjęły organy, skoro zgłoszenie nie dotyczyło budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7 p.b., Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela jednak przekonania Sądu I instancji, że podstawę tę należało powiązać w kontrolowanym postępowaniu z art. 30 ust. 6 pkt 1 p.b.
Okolicznością niesporną w sprawie pozostawało to, że skarżąca zgłosiła zamiar wykonania hal namiotowych, które w dacie wpłynięcia zgłoszenia, na co wskazywały informacje przedstawione przez PINB, znajdowały się już na działkach nr ew. [...] i [...], obręb [...] w [...]. Ustaleniom tych skarżąca w złożonym odwołaniu od decyzji z [...] października 2020 r. nie zaprzeczyła, wyjaśniając, że świadomie skorzystała z instytucji zgłoszenia, chcąc podjęte przez organ administracji architektoniczno-budowlanej rozstrzygnięcie użyć do uregulowania statusu prawnego istniejących obiektów, przeciwdziałając w ten sposób wydaniu ewentualnego nakazu ich rozbiórki. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie powinien stanowić przedmiotu sporu wniosek, zgodnie z którym w art. 30 ust. 6 pkt 3 i 4 p.b. ustawodawca uregulował dwie powiązane ze sobą z uwagi na swoją naturę szczególne sytuacje, gdy zgłoszenie powinno obligatoryjnie kończyć się wniesieniem przez organ administracji architektoniczno-budowlanej sprzeciwu. Pierwsza z nich dotyczy zgłoszenia budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7 p.b., w miejscu, w którym taki obiekt istnieje, druga natomiast przypadku, gdy roboty budowlane zostały rozpoczęte z naruszeniem art. 30 ust. 5 p.b. W rozpatrywanej sprawie Sąd I instancji, poddając analizie zakres zastosowania art. 30 ust. 6 pkt 1-4 p.b., powinien zasadnicze znaczenie przypisać nie tyle temu, że budowa hali namiotowej wymaga uzyskania przez skarżącą jako inwestora pozwolenia na budowę, ile przede wszystkim ustaleniu, że rozpatrywane zgłoszenie dotyczyło zamierzenia budowlanego już zrealizowanego. Z punktu widzenia sytuacji prawnej podmiotu, który dokonuje zgłoszenia, całkowicie odmienne skutki wiązać trzeba z wydaniem decyzji wnoszącej sprzeciw na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 oraz pkt 4 p.b. Na gruncie przepisów p.b. przypadkowi określonemu w art. 30 ust. 1 pkt 4 p.b. należy przypisać charakter szczególny, stąd w sytuacji, gdy okoliczności faktyczne wskazują, że działanie zgłaszającego opowiada hipotezie ww. przepisu, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie powinien odstąpić od nadania temu działaniu wskazanej przez ustawodawcę kwalifikacji, poprzestając wyłącznie na kierowaniu się ogólnymi zasadami reglamentacji robót budowlanych, które zamierza zrealizować zgłaszający.
Przesłanka rozpoczęcia robót budowlanych z naruszeniem art. 30 ust. 5 p.b. obejmuje nie tylko rozpoczęcie robót po dokonaniu zgłoszenia przed upływem terminu na wniesienie sprzeciwu, ale także objęcie zgłoszeniem robót już zrealizowanych, jak traktować trzeba rozpatrywane w niniejszej sprawie zgłoszenie skarżącej. Potwierdza to art. 30 ust. 5 zd. 1 p.b., zgodnie z którym zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Wypełnienie hipotezy art. 30 ust. 6 pkt 4 p.b. potwierdzała w sprawie nie tylko stwierdzona okoliczność zgłoszenia budowy hal namiotowych, które zostały już wykonane, co ustalił PINB, ale i sama treść zgłoszenia, którą organy, ale i Sąd I instancji pominęły – w zgłoszeniu z 30 września 2020 r. (k. 12) skarżąca zawiadomiła, że w tym samym dniu zamierza przystąpić do wykonania robót budowlanych, co pozostaje oczywiście sprzeczne z wynikającą z przywołanego wyżej przepisu normą dozwalającą, iż do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia.
Wadliwość dotykająca omawianą część oceny prawnej sformułowanej przez Sąd I instancji nie ma jednakże istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ mimo częściowo błędnego uzasadnienia, zaskarżony wyrok oddalający skargę odpowiada prawu. W pełni podzielić należy bowiem twierdzenie, że zgłoszenie w takiej postaci, w jakiej zostało wniesione, wymagało wniesienia sprzeciwu i zaskarżona decyzja W[...] z [...] listopada 2020 r. rozstrzygająca w taki sposób o żądaniu skarżącej jest zgodna z prawem. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło