III SAB/Gl 17/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Asesor WSA Adam Pawlyta (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi J. M. na bezczynność Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w Z. w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej 1) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności bez rażącego naruszenia prawa; 2) zobowiązuje organ do załatwienia wniosku w terminie 14 dni od daty zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem; 3) zasądza od Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w Z. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z 7 stycznia 2024 r. J. M. (dalej: wnioskodawca, strona, skarżący), złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach (WSA w Gliwicach) w trybie art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 50 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) na bezczynność Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w Z. (dalej: organ) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący zarzucił naruszenie: 1) art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. w zakresie w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek; 2) art. 10 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2022, poz. 902; dalej: u.d.i.p.) w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacja, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek, poprzez błędne zastosowanie, polegające na braku zrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Wobec powyższego wniósł o: 1) zobowiązanie organu do załatwienia wniosku z 12 listopada 2023 r. (błędnie określonego w petitum skargi jako wniosku z 13 listopada 2022 r.) w części dotyczącej udostępnienia poprzez epuap elektronicznej wersji dokumentów otrzymanych, wytworzonych i wysłanych w związku z działaniami w przedmiocie organizacji ruchu na drodze [...] w 2023 r. 2) zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że za pomocą platformy epuap 12 listopada 2023 r. złożył do Powiatowego Zarządu Dróg w Z. wniosek dotyczący przesłania poprzez epuap: a) informacji na temat działań zrealizowanych oraz zaplanowanych w przedmiocie organizacji ruchu na drodze [...] w 2023 r. b) elektronicznej wersji dokumentów otrzymanych, wytworzonych i wysłanych w związku z tymi działaniami. Natomiast pismem z 23 listopada 2022 r., jak wskazał dalej skarżący, otrzymał pismo podpisane przez Dyrektora Powiatowego Zarządu Dróg w Z., w którym zawarto: a) wykaz przedsięwzięć związanych z organizacją ruchu na drodze [...] realizowanych w 2023 r., b) potwierdzenie posiadania wnioskowanej dokumentacji w wersji papierowej, c) propozycję przesłania papierowych kopii wnioskowanej dokumentacji ze wskazaniem, że "będzie to usługa odpłatna" z oczekiwaniem decyzji "w ustawowym terminie", d) zastrzeżenie, że w przypadku braku akceptacji ze strony wnioskodawcy dla proponowanego sposobu udostępnienia dokumentacji w ciągu 14 dni będzie skutkowało wydaniem decyzji o umorzeniu postępowania. W związku z powyższym skarżący poinformował organ, że przedmiotowa odpowiedź stanowi załatwienie jedynie pierwszej części wniosku z 12 listopada 2023 r. Odnośnie do drugiej części w/w wniosku strona wskazywała, że skoro organ posiada dokumentację w wersji papierowej to jej obowiązkiem jest dokonanie przekształcenia do wersji elektronicznej przy pomocy posiadanego sprzętu. Następnie pismem z 23 listopada 2023 r. organ podtrzymał swoje stanowisko w zakresie propozycji zmiany formy udostępnienia dokumentacji równocześnie podając oszacowany koszt realizacji wniosku strony w wysokości 333,50 zł z zastrzeżeniem możliwej niewielkiej zmiany. W konsekwencji pierwsze pismo o konieczności poniesienia kosztów udostępnienia informacji, jak argumentował dalej skarżący, zostało przesłane 23 listopada 2023 r., a pismo o wysokości kosztów - 28 listopada 2023 r. Zdaniem skarżącego przyjmując, że dopiero w drugim piśmie organ podał kwotę ewentualnych kosztów wraz z błędnym pouczeniem to od tej daty należy liczyć termin 14 dni na udostępnienie informacji, który tym samym upłynął 12 grudnia 2023 r. W odpowiedzi na skargę organ, wniósł o jej oddalenie. Podniósł, że w piśmie z 23 listopada 2023 r. podał stronie żądane informacje oraz wskazał, że nie dysponuje wersją elektroniczną dokumentacji dotyczącej realizacji przedmiotowych zadań, gdyż obecnie nie ma możliwości prowadzenia pełnej bazy elektronicznej w zakresie prowadzonych inwestycji, czy też zmian organizacji ruchu na drogach. Organ poinformował skarżącego o możliwości udostępnienia dokumentów w formie papierowej, przy czym wskazał również wstępną szacunkową wartość wykonania kopii. Z powołaniem się na art. 14 pkt 1 u.d.i.p. organ zaproponował skarżącemu przekazanie wnioskowanej dokumentacji na wskazany przez niego adres w formie papierowej, natomiast drukowanie nastąpiłoby w firmie zewnętrznej posiadającej stosowny sprzęt umożliwiający szybką i właściwą realizację zadania. Następnie pismem z 18 grudnia 2023 r. organ wskazał szczegółowe wyliczenie kopii dokumentów z wyszczególnieniem na strony tj. w formacie A4, A3, A1 oraz poinformował stronę, że w przypadku braku akceptacji propozycji tj. udostępnienia dokumentacji w formie papierowej z uwagi na obszerność dokumentacji, może udostępnić skarżącemu wnioskowaną dokumentację do wglądu w siedzibie organu. Organ w piśmie z 16 stycznia 2024 r. wskazał, że ostatecznie nie została naliczona opłata, a wartość wskazana w pismach kierowanych do strony stanowiła wyłącznie informację dla niej co do ewentualnych dodatkowych kosztów ich wytworzenia i udostępnienia w tej formie, a nie wezwanie do zapłaty. Organ przyznał, że na dzień składania odpowiedzi na skargę nie została wydana decyzja administracyjna w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga okazała się uzasadniona. Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Mocą art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje sprawy wymienione w tym przepisie. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1. zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2. zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie, zgodnie z art. 149 § 1a p.p.s.a, sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.). Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym, w postępowaniu uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a. Skarga w niniejszej sprawie dotyczy bezczynności organu w rozpoznaniu wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z 12 listopada 2023 r. w części dotyczącej udostępnienia poprzez epuap elektronicznej wersji dokumentów otrzymanych, wytworzonych i wysłanych w związku z działaniami w przedmiocie organizacji ruchu na drodze [...] w 2023 r. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w ustawie. Podstawowy katalog podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej został wskazany w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Przedmiotowym obowiązkiem są objęte władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Jakkolwiek katalog podmiotów objęty art. 4 ust. 1 u.d.i.p. jest stosunkowo rozbudowany i szczegółowy, to ma on charakter jedynie przykładowy i niewyczerpujący. Należy przy tym zauważyć, że przepis art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. wprawdzie nie definiuje i nie wymienia żadnych organów władzy publicznej, jednak utożsamia z pojęciem organów władzy publicznej wszystkie organy administracyjne funkcjonujące w istniejącym aparacie władzy, a także te podmioty, których w sensie organizacyjnym nie zalicza się do administracji, a które są powołane w drodze ustawy do organizacji i realizacji zadań publicznych (por. wyrok NSA z 6 marca 2008 r., I OSK 1918/07, Lex nr 505424). Nie ulega wątpliwości, że Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych w Z. jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Poza sporem jest zatem, że w niniejszej sprawie, adresatem wniosku skarżący uczynił podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej. Ustawodawca zdefiniował pojęcie "informacji publicznej" w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p., wskazując, że informacją taką jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ust. 1 i 2, przy czym dokumentem urzędowym, w rozumieniu przepisów u.d.i.p., jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy. Z kolei, sprawa publiczna oznacza przejaw działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP w jej rozumieniu wynikającym z unormowań Konstytucji RP, tj. takiej aktywności tych podmiotów, która ukierunkowana jest na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych, co nie jest tożsame z każdym przejawem aktywności tych podmiotów. Wykładnia prokonstytucyjna art. 6 u.d.i.p. prowadzi do wniosku, że informacją o sprawie publicznej jest więc również informacja o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy oraz zasadach ich funkcjonowania, jedynie w zakresie dotyczącym działalności tych podmiotów. Tak też należy rozumieć informację w zakresie organizacji tych podmiotów (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b u.d.i.p.), czy w zakresie prowadzonych przez nie rejestrów, ewidencji i archiwów (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. f u.d.i.p.) a także w zakresie danych publicznych (art. 6 ust. 4 u.d.i.p.) lub w zakresie polityki wewnętrznej i zagranicznej, w tym o zamierzeniach działań władzy ustawodawczej oraz wykonawczej (art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. a u.d.i.p.). Koresponduje z tą wykładnią treść art. 4 ust. 1 u.d.i.p. eksponująca element "wykonywania zadań publicznych" przez podmioty będące adresatami roszczeń o udostępnienie informacji publicznej, czyli zadań, które cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie (por. wyrok NSA z 18 sierpnia 2010 r., I OSK 851/10, Legalis nr 553728). Powyższe rozumienie istoty sprawy publicznej, a w konsekwencji i informacji publicznej odkodowywane z treści art. 61 Konstytucji RP i unormowań ustawy o dostępie do informacji publicznej przyjmowane jest w orzecznictwie sądów administracyjnych. Zgodnie z ugruntowanymi już poglądami orzecznictwa, wypracowanymi na tle analizy art. 1 ust. 1, jak i precyzującego go art. 6 ust. 1 i 2 w związku z art. 4 u.d.i.p., informacją taką jest każda informacja wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Status informacji publicznej uzyskuje przy tym taka informacja, która związana jest z funkcjonowaniem wspólnoty publicznoprawnej (państwa). Wskazuje się zatem, że informacją publiczną są informacje dotyczące wykonywania zadań publicznych, w tym gospodarowania mieniem publicznym, utrwalone na nośniku w formie pisemnej, dźwiękowej, wizualnej lub audiowizualnej, eksponując powiązania informacji publicznej z dynamiczną działalnością państwa, jako organizatora życia społeczno-gospodarczego z jednoczesnym wskazaniem, że w demokratycznym państwie prawa jak najszerszy katalog informacji musi być przedmiotem kontroli społecznej (por. wyroki NSA z 23 lutego 2018 r., I OSK 1514/16, Legalis nr 1759507; z 31 maja 2004 r., I OSK 205/04, Legalis nr 94047). W przypadku skierowania wniosku o udzielenie informacji publicznej podmiot, do którego wniosek taki został skierowany może dokonać następujących działań: udzielić informacji publicznej, gdy jest jej dysponentem oraz nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość jej udzielenia w formie czynności materialno-technicznej; poinformować wnioskodawcę, że jego wniosek nie znajduje podstawy w przepisach u.d.i.p., gdyż żądanie nie dotyczy informacji mających charakter informacji publicznej, lub też wskazać, że organ nie jest dysponentem informacji, o których udzielenie wnioskodawca się zwrócił (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.), bądź też poinformować stronę, że w sprawie obowiązuje inny tryb udzielenia informacji, niż ten, w którym strona się zwróciła (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.); odmówić udostępnienia informacji lub umorzyć postępowanie, w sytuacji wskazanej w art. 14 ust. 2 stosownie do treści art. 16 u.d.i.p., czego dokonuje w formie decyzji administracyjnej; może również odmówić w drodze decyzji udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez stronę warunku wskazanego w art. 3. Przy czym działań tych należy dokonać w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkami wynikającymi z omawianej ustawy (art. 13 u.d.i.p.). Jednocześnie w tym miejscu należy wyjaśnić, że prawo do informacji publicznej, nie ma charakteru bezwzględnego. Zgodnie bowiem z art. 5 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (ust. 1). Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy, przy czym ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (ust. 2). Należy zaznaczyć, że warunkiem udzielenia informacji publicznej, jest skuteczne doręczenie organowi wniosku o udostępnienie określonej informacji publicznej. Wprawdzie ustawodawca nie sprecyzował bliżej formy, w jakiej wniosek powinien zostać złożony, to nie zmienia to faktu, że dopóki wniosek w sposób niebudzący wątpliwości nie zostanie doręczony organowi, to nie można mu zarzucać bezczynności. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że wniosek z 12 listopada 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej został doręczony organowi. Należy wskazać, że zgodnie z art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Nie ulega również wątpliwości, że to wnioskodawca wskazuje sposób udostępnienia żądanej informacji, a także decyduje o wyborze formy jej udostępnienia. Sposobem jest więc doręczenie listowne na wskazany adres, wysłanie pocztą elektroniczną, wysłanie przy pomocy e-puap czy odebranie na miejscu w siedzibie podmiotu zobowiązanego lub wgląd do dokumentów na miejscu w organie. Natomiast przez formę udzielenia informacji publicznej należy rozumieć postać, w jakiej wnioskodawca oczekuje jej pozyskania. Forma udostępnienia informacji publicznej odnosi się zatem do wszelkich czynności o charakterze technicznym, polegających ma zmianie nośnika danych. Są to czynności, które prowadzą do przekazania informacji w formie takiej jak kserokopia, skan, przegranie danych na nośnik zewnętrzny, skany wielkopowierzchniowe czy zmiana formatu danych (por. wyrok NSA z 21 marca 2024 r., III OSK 1426/23, opublikowano w: centralna baza orzeczeń sądów administracyjnych). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). Ustawodawca wskazał natomiast, że odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Z akt administracyjnych wynika, że skarżącego poinformowano (zob. pismo z 16 stycznia 2024 r.), co do ewentualnych dodatkowych kosztów związanych z wytworzeniem i udostępnieniem żądanej informacji publicznej w formie określonej przez stronę we wniosku z 12 listopada 2023 r. Dalej organ wyjaśnił, że – w jego ocenie - wypełnił dyspozycję określoną w art. 14 u.d.i.p., gdyż wskazał skarżącemu, że nie może udostępnić informacji w formie przez niego wnioskowanej oraz poinformował, że może udostępnić żądaną informację na jego koszt zgodnie z art. 15 u.d.i.p. lub udostępnić na miejscu w siedzibie organu. W ocenie Sądu postępowanie organu w powyższym zakresie było nieprawidłowe. W sytuacji bowiem, gdy nie jest możliwe udostępnienie informacji publicznej w sposób i w formie żądanych przez skarżącego, organ musi o tym powiadomić stronę. Chodzi tutaj wyłącznie o sytuacje, gdy podmiot jest w posiadaniu informacji publicznej, ale nie może jej udzielić zgodnie z wnioskiem (por. wyrok NSA z 21 listopada 2022 r., III OSK 5636/21, Legalis nr 2792114). Ustawodawca wskazuje, że powiadomienie powinno mieć formę pisemną i ma zawierać przyczyny braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem oraz sposób lub formę, w jakiej informacja może być udostępniona niezwłocznie. W konsekwencji w ciągu 14 dni od dnia otrzymania pisma strona powinna złożyć wniosek o udostępnienie informacji w sposób lub formie możliwej do zrealizowania przez podmiot zobowiązany. W przypadku, gdy żądający informacji nie odpowie na pismo (bądź będzie podtrzymywał swoje wcześniejsze stanowisko), wówczas podmiot zobowiązany wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Przy czym jak wskazuje się w orzecznictwie: "organ może, zatem umorzyć postępowanie z wniosku o udzielenie informacji publicznej tylko wówczas, gdy nie może udostępnić informacji w formie, w jakiej życzy sobie tego wnioskodawca, ale wcześniej ma on obowiązek wezwać wnioskodawcę do zdecydowania, czy chce on otrzymać informację w formie, która jest możliwa" (por. wyrok WSA w Poznaniu z 26 czerwca 2012 r., II SAB/Po 27/12, Legalis nr 569739; wyrok WSA w Poznaniu z 3 listopada 2010 r., II SAB/Po 49/10, Legalis nr 283262; wyrok WSA w Warszawie z 26 czerwca 2008 r., II SA/Wa 111/08, Legalis nr 837953). Natomiast umorzenie postępowania kończy się wydaniem decyzji, od której służy odwołanie. W niniejszej sprawie, jak wynika z akt administracyjnych, wyżej wymieniona procedura nie znalazła zastosowania. Organ nie udzielił bowiem odpowiedzi na żądanie sformułowane w pkt 2 wniosku skarżącego z 12 listopada 2023 r., co zresztą zostało pośrednio przyznane w treści odpowiedzi na skargę. Zdaniem Sądu, bezczynność podmiotu obowiązanego do rozpoznania wniosku informacyjnego ma miejsce nie tylko wtedy, gdy zostanie naruszony art. 13 u.d.i.p. wyznaczający terminy realizacji wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Bezczynność podmiotu obowiązanego wystąpi także wówczas, gdy w terminie prawem przypisanym nie zrealizuje on wniosku o udostępnienie informacji publicznej w nakazanej formie (por. wyrok WSA w Gliwicach z 22 sierpnia 2023 r., III SAB/Gl 147/23, Legalis nr 2975106). Przenosząc powyższe na grunt kontrolowanej sprawy stwierdzić trzeba, co bezspornie wynika z akt administracyjnych, że organ nie podjął, w reakcji na wniosek o udostępnienie informacji publicznej z 12 listopada 2023 r. przepisanego regulacjami u.d.i.p. działania. Wniesienie skargi na bezczynność zobowiązuje Sąd do dokonania oceny, czy organ dopuścił się bezczynności oraz czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Obowiązek ten wynika z treści art. 149 § 1 pkt 3 oraz art. 149 § 1a p.p.s.a. Jak wyżej wskazano, bezczynność wystąpiła. Nie miała ona jednak miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Kwalifikacja naruszenia prawa jako rażącego oznacza stan, w którym wyraźnie, ewidentnie naruszono treść obowiązku wynikającego z przepisu prawa i naruszenie to posiada pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako "zwykłe" naruszenie prawa. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, ale musi być ono znaczne i niezaprzeczalne oraz pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności czy oczywistego lekceważenia przepisów (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12, Legalis nr 779170; wyrok NSA z 29 listopada 2018 r., II GSK 1619/18, Legalis nr 1890573). Postępowanie organu w kontrolowanej sprawie świadczyło o błędnym interpretowaniu prawa i nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nakładanych na niego mocą u.d.i.p. Świadczy o tym także dochowanie terminu, oznaczonego w art. 13 u.d.i.p. na udzielenie odpowiedzi na wniosek w sprawie informacji publicznej. Z tych też względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., orzekł, że bezczynność organu nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa (pkt 1 sentencji). Sąd stwierdził, że organ nie udzielając informacji w sposób prawem określony pozostawał i nadal pozostaje w bezczynności w związku z czym zobowiązał organ do udzielenia informacji w żądanym przez stronę zakresie, w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu (pkt 2 sentencji). Konsekwencją niniejszego rozstrzygnięcia Sądu jest konieczność ponownego rozpatrzenia przez organ wniosku o udostępnienie informacji publicznej, z uwzględnieniem oceny prawnej i wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku, stosownie do treści art. 153 p.p.s.a. W ocenie Sądu nie istnieje również możliwość uzależnienia udostępnienia informacji publicznej od uprzedniego wniesienia opłaty, o której mowa w art. 15 u.d.i.p. Przepis art. 15 ust. 2 u.d.i.p. przewiduje realizację obowiązku udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem także w przypadku braku odpowiedzi ze strony wnioskodawcy na zawiadomienie podmiotu zobowiązanego o wysokości opłaty związanej z udostępnieniem żądanej informacji (czyli bez wniesienia opłaty). Oznacza to, że z powodu braku wniesienia opłaty podmiot zobowiązany nie będzie mógł ani odmówić udostępnienia informacji (wydać decyzji o odmowie udostępnienia informacji), ani też pozostawić sprawy (wniosku) bez rozpoznania (art. 14 u.d.i.p.). Nie jest więc to czynność warunkowa tj. wykonanie danej czynności żądanej przez stronę nie jest uzależnione od uiszczenia należnej opłaty. O kosztach postępowania Sąd orzekł na mocy art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 1 p.p.s.a. Na zasądzone koszty składa się wpis sądowy w kwocie 100 zł.