II GZ 451/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dorota Dąbek po rozpoznaniu w dniu 15 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia B. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 6407/23 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi B. K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 28 kwietnia 2023 r. nr 459/2023/Ub w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego postanawia: oddalić zażalenie. I. B. K. (dalej: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: Prezes NFZ) z dnia 28 kwietnia 2023 r. nr 459/2023/Ub w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z 15 listopada 2023 r. stwierdził swą niewłaściwość i przekazał sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 19 stycznia 2024 r. odrzucił skargę na decyzję Prezesa NFZ z dnia 28 kwietnia 2023 r. nr 459/2023/Ub w przedmiocie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Sąd uznał, że skarga została wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia. WSA w Warszawie postanowieniem z 16 lutego 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 6407/23 odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącej 11 marca 2024 r. (k. 84 akt sądowych). Skarżąca pismem z 15 marca 2024 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie zażalenie na postanowienie z 16 lutego 2024 r.(k. 86). Wydział Informacji Sądowej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie pismem z 19 marca 2024 r., sygn. WIS.052.3.2024, przekazał zażalenie skarżącej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 6407/23, odrzucił zażalenie skarżącej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lutego 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 6407/23 w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 28 kwietnia 2023 r. nr 459/2023/Ub w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Uzasadniając wydane postanowienie Sąd odwołując się do treści art. 194 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634, dalej "p.p.s.a.") oraz 178 i art. 197 § 2 p.p.s.a. wskazał że w aktach sprawy znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki zawierającej odpis zaskarżonego postanowienia z dnia 16 lutego 2024 r. (k. 84 akt sądowych). Wynika z niego, że postanowienie zostało doręczone Skarżącej 11 marca 2024 r. Tym samym siedmiodniowy termin na wniesienie zażalenia upłynął z dniem 18 marca 2024 r. Skarżąca wniosła zażalenie pismem z 15 marca 2024 r. do niewłaściwego sądu, a mianowicie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Sąd ten przekazał zażalenie skarżącej pismem z 19 marca 2024. (stempel pocztowy k. 90 akt sądowych). W związku z powyższym, Sąd pierwszej instancji odwołując się do stanowiska doktryny oraz orzecznictwa wskazał, że zażalenie skarżącej zostało wniesione z naruszeniem ustawowego terminu, jako że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie przekazał zażalenie Skarżącej po dniu 18 marca 2024 r., kiedy to upływał termin na wniesienie zażalenia, i z tego względu zażalenie to podlegało odrzuceniu. III. Skarżąca pismem z dnia 8 maja 2024 r. (data nadania na poczcie 9 maja 2024r.) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zażalenie na postanowienie WSA z dnia 9 kwietnia 2024 r. Skarżąca wskazała, że zwraca się z wnioskiem o rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Skarżąca wskazała, że taki wniosek został złożony łącznie z zażaleniem. Skarżąca wskazała również, że zażalenie wysłane do Sądu w Szczecinie, zostało nadane do niewłaściwego Sądu - z uwagi na fakt, że część korespondencji w niniejszej sprawie otrzymywała z Sądu w Warszawie, a część ze szczecińskiego sądu. III. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie Sądu pierwszej instancji odpowiada prawu. Na wstępie NSA wskazuje, że możliwość wniesienia środka odwoławczego w postępowaniu sądowoadministracyjnym regulują wskazane już przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Środkiem takim jest skarga kasacyjna oraz zażalenie. Wniesienie każdego ze wskazanych środków łączy się z obowiązkiem zachowania określonych wymogów formalnych. Stosownie do treści art. 194 § 2 p.p.s.a. zażalenie wnosi się w terminie 7 dni od doręczenia postanowienia. Przepis art. 178 p.p.s.a. stanowi, że wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Z art. 197 § 2 p.p.s.a. wynika, że do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej. Z zestawienia powyższych przepisów wynika, że aby skutecznie wnieść do sądu kasacyjnego zażalenie, skarżący musi to uczynić za pośrednictwem sądu, którego orzeczenie kwestionuje, w terminie prawem przewidzianym. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, że termin do wniesienia skargi jest zachowany wyłącznie w przypadku nadania pisma w placówce pocztowej do właściwego adresata (por. postanowienia NSA z 11 stycznia 2019 r., II GZ 466/18, oraz z 11 kwietnia 2017 r. sygn. akt II GZ 262/17, publ. CBOSA) oraz że w przypadku złożenia przez stronę skargi do sądu lub organu niewłaściwego (w tym do organu I instancji), sąd lub organ powinien przesłać ją właściwemu organowi administracji publicznej celem nadania skardze biegu. W tej sytuacji o zachowaniu terminu do wniesienia środka zaskarżenia decyduje data nadania skargi przez sąd lub organ niewłaściwy w urzędzie pocztowym na adres właściwego organu administracji publicznej (por. postanowienia NSA: z dn. 27 lutego 2009 r., sygn. akt I FSK 1597/08, z dnia 12 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 1918/08). W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest również pogląd, że w sytuacji wniesienia pisma, dla którego ustalony został termin, do niewłaściwego sądu administracyjnego (bądź organu), datą wniesienia pisma jest data jego przekazania (nadania) przez niewłaściwy sąd (lub organ) do sądu właściwego (zob. postanowienia NSA z: 25 maja 2010 r., sygn. akt II GSK 536/10, 29 stycznia 2015 r., sygn. akt II OZ 59/15, 5 grudnia 2018 r., sygn. akt II FZ 718/18). W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, (fakt ten nie jest kwestionowany przez skarżącą), że zażalenie z dnia 15 marca 2024 r. na postanowienie WSA w Warszawie z 16 lutego 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 6407/23 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi zostało zaadresowane i nadane za pośrednictwem operatora pocztowego do WSA w Szczecinie. Wydział Informacji Sądowej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie pismem z 19 marca 2024 r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym Szczecin Zł 01), sygn. WIS.052.3.2024, przekazał zażalenie skarżącej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Termin do wniesienia zażalenia upływał skarżącej w dniu 18 marca 2024 r., a zatem zostało przekazane przez WSA w Szczecinie do WSA w Warszawie już po upływie ustawowego terminu do wniesienia zażalenia. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie ma wątpliwości, że skarżąca powinna wnieść zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem właściwego Sądu pierwszej instancji, tj. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Nadanie zażalenia za pośrednictwem WSA w Szczecinie oznaczało, zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, konieczność przesłania pisma skarżącej do WSA w Warszawie. Datą wpływu zażalenia skarżącej do właściwego Sądu była zatem data nadania tej przesyłki przez WSA w Szczecinie do WSA w Warszawie, a więc 19 marca 2024 r. Powyższe oznacza, że skarżąca nie dochowała terminu do wniesienia zażalenia, a w konsekwencji WSA w Warszawie prawidłowo odrzucił zażalenie. Wobec stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu zażalenia, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a.