II SA/Wr 802/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński, Sędziowie: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.), Asesor WSA Malwina Jaworska-Wołyniak, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II w dniu 8 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi Fundacji "C. " z/s w J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z dnia 21 marca 2024 r. nr SKO.SO/41/25/24 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji o nakazaniu usunięcia odpadów oddala skargę w całości. Fundacja C. z siedzibą w J. (dalej: skarżąca fundacja, strona skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze (dalej: SKO, Kolegium) z 21 marca 2024 r. (Nr SKO.SO/41/25/24), którym utrzymano w mocy postanowienie tegoż organu z 26 lutego 2024 r. (Nr SKO.SO/41/12/24) odmawiające wstrzymania decyzji SKO z 30 listopada 2022 r. (Nr SKO/41/SO-2/2022), o utrzymaniu w mocy wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta J. decyzji z 8 września 2022 r. (Nr 4/m/2022) o nakazaniu skarżącej fundacji usunięcie odpadów z terenu działki gruntu nr [...], obręb [...] J. [...], położonej w J. przy ul. [...]. Postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy. Decyzją z 8 września 2022 r. (Nr 4/m/2022) Prezydenta Miasta J. nakazał stronie skarżącej usunięcie odpadów o następujących kodach: 15 01 02 - opakowania z tworzyw sztucznych, 16 01 19 - tworzywa sztuczne, 16 01 22 - inne niewymienione elementy, 17 01 01 - odpady betonu oraz gruz betonowy z rozbiórek i remontów, 17 01 02 – gruz ceglany, 20 03 99 - odpady komunalne niewymienione w innych podgrupach z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania tj. na terenie działki nr [...] obręb [...] J. [...] położonej w J. przy ul. [...] w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna. Jednocześnie w decyzji nakazano, aby usuwane odpady przekazać do zagospodarowania firmie (firmom) posiadającym stosowne zezwolenia w zakresie gospodarowania tymi odpadami oraz przekazać do Urzędu Miasta J. informację o sposobie wykonania nałożonego obowiązku wraz z dokumentacją potwierdzającą usunięcie odpadów. W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącej fundacji SKO decyzją z 30 listopada 2022 r. (Nr SKO/41/SO-2/2022), orzekło o jej utrzymaniu w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu prawomocnym postanowieniem z 6 marca 2023 r., sygn. akt II SA/Wr 18/23, odrzucił skargę strony skarżącej na powyższą decyzję SKO. Pismem z 27 grudnia 2023 r. skarżąca fundacja wniosła do SKO o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną i prawomocną decyzją Kolegium z 30 listopada 2022 r. Jednocześnie wniesiono o wstrzymanie wykonania tejże decyzji. Kolegium postanowieniem z 26 lutego 2024 r. (Nr SKO.SO/41/2/24) odmówiło wznowienia postępowania, a w uzasadnieniu wskazano m.in., że postępowanie nie mogło być wznowione z uwagi na uchybienie przez skarżącą fundację miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 i 2 k.p.a. Z kolei postanowieniem z 26 lutego 2024 r. (Nr SKO.SO/41/12/24) Kolegium odmówiło wstrzymania wykonania decyzji z 30 listopada 2022 r. W uzasadnieniu podniesiono, że okoliczności sprawy nie wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania. Postanowienie zostało doręczone skarżącej fundacji 29 lutego 2024 r., zaś wnioskiem z 3 marca 2024 r. strona skarżąca wniosła do SKO o ponowne rozpatrzenie sprawy wstrzymania wykonania decyzji z 30 listopada 2022 r., podnosząc, że rażąco wadliwie odmówiono wznowienia postępowania. Zaskarżonym postanowieniem powołanym na wstępie SKO utrzymało w mocy swoje postanowienie z 26 lutego 2024 r. (Nr SKO.SO/41/12/24). Jednocześnie podkreślono, że postanowieniem z 26 lutego 2024 r. (Nr SKO.SO/41/2/24) odmówiono wznowienia sprawy zakończonej ostateczną decyzją SKO z 30 listopada 2022 r. (Nr SKO/41/SO-2/2022). Zdaniem SKO nie można na tym etapie sprawy zasadnie twierdzić, że zaistniała w niej ustawowa przesłanka w postaci prawdopodobieństwa uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania, skoro postępowanie wznowieniowe nie zostało wszczęte i nie jest prowadzone. Końcowo zaznaczono, że odmowa wstrzymania wykonania decyzji nie tworzy powagi rzeczy osądzonej i nie uniemożliwia ponownego złożenia wniosku - w przypadku ewentualnego wszczęcia postępowania wznowieniowego. W skardze na powyższe postanowienie SKO zakwestionowano m.in. aktywny udział pełnomocnika skarżącej fundacji w postępowaniu wskazując, że pełnomocnik skarżącej fundacji opiekował się członkiem rodziny. Nadto podkreślono, że odpady nie znajdują się na działce skarżącej fundacji, a podmiotów odpowiedzialnych za nie mogło być kilka. W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Przy czym w myśl art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2024 r. poz. 935 ze zm.) - dalej: p.p.s.a., rozstrzygając w granicach danej sprawy sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną jednakże powyższe regulacje nie pozwalają sądowi na stosowanie przy orzekaniu zasad współżycia społecznego lub zasad słuszności. Uchylenie decyzji lub postanowienia, względnie stwierdzenie ich nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania lub prawa materialnego, odpowiednio mogących mieć lub mających wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 p.p.s.a.). Dokonując zatem, w myśl tych wskazań, oceny zaskarżonego postanowienia co do jego zgodności z prawem, Sąd doszedł do przekonania, że wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontroli Sądu w niniejszej sprawie podlega postanowienie SKO z 21 marca 2024 r. (Nr SKO.SO/41/25/24), którym utrzymano w mocy postanowienie tegoż organu z 26 lutego 2024 r. (Nr SKO.SO/41/12/24) odmawiające wstrzymania decyzji SKO z 30 listopada 2022 r. (Nr SKO/41/SO-2/2022) w przedmiocie nakazu usunięcia odpadów. Zgodnie z treścią art. 152 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej właściwy w sprawie wznowienia postępowania wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania. W konsekwencji stwierdzić należy, że przesłanką wstrzymania wykonania decyzji, której wznowione postępowanie dotyczy, jest prawdopodobieństwo jej uchylenia w wyniku wznowienia postępowania. Ocena tego prawdopodobieństwa musi być jednocześnie dokonana przez pryzmat możliwości zaistnienia zgłoszonej we wniosku podstawy wznowienia postępowania w świetle zebranego dotychczas materiału dowodowego oraz możliwości uchylenia badanej decyzji. Interpretacja tych przesłanek z uwagi na zasadę trwałości decyzji ostatecznych powinna mieć jednak charakter ścieśniający. Wstrzymanie wykonania decyzji na żądanie strony jest uwarunkowane wykazaniem przez tę stronę okoliczności wskazujących na występowanie prawdopodobieństwa uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania (por. wyrok NSA z 21 października 2020 r., sygn. akt II OSK 1520/20, publ. CBOSA). Ocena "prawdopodobieństwa" musi być dokonana przez pryzmat możliwości zaistnienia w sprawie zgłoszonej we wniosku podstawy wznowienia postępowania, w świetle zebranego dotychczas materiału dowodowego oraz możliwości uchylenia badanej decyzji. Prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania wymaga szacowania przez organ możliwości wystąpienia skutku w postaci uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania (zob. wyrok NSA z 9 października 2018 r., sygn. akt II OSK 2456/16, publ. CBOSA). Nie wystarczy tu zatem samo istnienie przesłanki wznowieniowej. W postępowaniu o wstrzymanie wykonania decyzji nawet ustalenie istnienia przesłanki wznowieniowej nie przesądza o wstrzymaniu wykonania decyzji, ale dopiero uprawdopodobnienie, że przesłanka wznowieniowa doprowadzi do uchylenia decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., obliguje organ do wstrzymania wykonania decyzji w trybie art. 152 § 1 k.p.a. Co równie istotne w orzecznictwie wskazuje się, że nawet samo wszczęcie postępowania wznowieniowego nie jest tożsame z prawdopodobieństwem uchylenia weryfikowanej w trybie nadzwyczajnym decyzji i automatycznego zastosowania art. 152 § 1 (zob. wyrok NSA z 15 września 2016 r., sygn. akt II OSK 3060/14, publ. CBOSA). W okolicznościach sprawy organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia stwierdził brak podstaw do uwzględnienia wniosku i wstrzymania wykonania decyzji będącej przedmiotem wniosku o wznowienie postępowania powiązał z faktem wydania 26 lutego 2024 r. postanowienia Nr SKO.SO/41/2/24 odmawiającego wznowienia sprawy zakończonej ostateczną decyzją SKO z 30 listopada 2022 r. (Nr SKO/41/SO-2/2022). Słusznie przy tym wyjaśnił organ, że prawdopodobieństwo takie może zachodzić jedynie w toku postępowania wznowieniowego, bowiem w przypadku nieistnienia takiego postępowania nie sposób twierdzić, że zachodzi ustawowa przesłanka w postaci prawdopodobieństwa uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania. Rozumowanie to potwierdzone zostało w judykaturze (zob. np. wyrok NSA z 25 sierpnia 2021 r., sygn. akt II OSK 1552/18, publ. CBOSA). W rezultacie prawidłowo stwierdził organ, że nie było podstaw prawnych do wstrzymania wykonania decyzji SKO z 30 listopada 2022 r. (Nr SKO/41/SO-2/2022). Skoro postępowanie wznowieniowe (od którego zależne jest postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji na podstawie art. 152 § 1 k.p.a.) nie zostało wszczęte to nie można było wstrzymać decyzji zgodnie z żądaniem strony skarżącej. Bez wpływu na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy miały również podnoszone w skardze kwestie, które w istocie odnoszą się do zasadności wznowienia postępowania. Mając powyższe na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym, w postępowaniu uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a.