II GSK 1553/24

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2025-02-13

Skład orzekający: Wojciech Kręcisz, Elżbieta Czarny-Drożdżejko, Wojciech Sawczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba zarządzająca transportem w przedsiębiorstwie przewozowym może być zwolniona z odpowiedzialności za nałożenie kary pieniężnej za wykonywanie przewozu pojazdem bez ważnego badania technicznego, jeśli powołuje się na brak wpływu na powstanie naruszenia i zdarzenia, których nie mogła przewidzieć?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że okoliczności podnoszone przez skarżącego, takie jak urlop, wprowadzenie procedur wewnętrznych czy informowanie prezesa spółki o konieczności wykonania badania technicznego, nie stanowią podstawy do zwolnienia z odpowiedzialności za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Sąd podkreślił, że przepis art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym przewiduje wyjątek od odpowiedzialności tylko w sytuacjach nadzwyczajnych, ponadprzeciętnych i nieuniknionych, których doświadczony podmiot nie byłby w stanie przewidzieć przy zachowaniu najwyższej staranności, a takie okoliczności w sprawie nie zaistniały.
Stan faktyczny
Kontrola drogowa wykazała, że naczepa ciężarowa używana do międzynarodowego przewozu drogowego nie posiadała aktualnego badania technicznego. Osoba zarządzająca transportem w przedsiębiorstwie, któremu wydano licencję, została ukarana karą pieniężną. Organ odwoławczy utrzymał karę w mocy, uznając, że zarządzający transportem miał wpływ na powstanie naruszenia poprzez brak należytego nadzoru. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że podnoszone przez skarżącego okoliczności (urlop, bariera językowa, informowanie prezesa) nie zwalniają go z odpowiedzialności. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko (spr.) Sędzia del. WSA Wojciech Sawczuk po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej T. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 19 marca 2024 r. sygn. akt II SA/Rz 2022/23 w sprawie ze skargi T. P. na decyzję Komendanta Bieszczadzkiego Oddziału Straży Granicznej w Przemyślu z dnia 30 października 2023 r. nr 18/2023 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z 19 marca 2024 r. oddalił skargę T. P. (dalej: "skarżący"), na decyzję Komendanta Bieszczadzkiego Oddziału Straży Granicznej w Przemyślu z dnia 30 października 2023 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy. W dniu 6 czerwca 2023 r. została przeprowadzona przez funkcjonariusza Placówki Straży Granicznej w K. w drogowym przejściu granicznym w K. kontrola ciągnika samochodowego marki D. o nr rej. [...] wraz z naczepą ciężarową marki K. o nr rej. [...]. Kierowca wykonywał międzynarodowy zarobkowy przewóz drogowy na podstawie licencji wydanej dla S. Sp. z o.o. (dalej: "Spółka"). W toku kontroli stwierdzono, że kierowca wykonywał przewóz drogowy pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego. Termin ważności badania technicznego naczepy pojazdu na podstawie bazy CEPIK upłynął 10.05.2023 r. Osobą zarządzającą transportem w Spółce był skarżący. Komendant Placówki Straży Granicznej w K. decyzją z 28 sierpnia 2023 r. na podstawie lp. 15.1. zał. nr 4 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (j.t. Dz. U. z 2022 r., poz. 2201 z późn. zm. zwanej dalej u.t.d.) nałożył na skarżącego jako zarządzającego transportem karę pieniężną w wysokości 200 zł. Decyzją z 30 października 2023 r., Komendant Bieszczadzkiego Oddziału Straży Granicznej działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2023 r., poz. 775, dalej k.p.a.) w związku z art. 92a ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (j.t. Dz. U. z 2022 r., poz. 2201 z późn. zm., dalej u.t.d.), utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W ocenie organu odwoławczego nie budziło wątpliwości, że skarżący był podmiotem, o którym mowa w art. 92a ust. 2 u.t.d. tj. zarządzającym transportem w Spółce. Zdaniem organu II Instancji, skarżący nieskutecznie próbował wyłączyć swoją odpowiedzialność. Organ odwoławczy podkreślił, że badanie techniczne przedmiotowej naczepy dobiegło końca jeszcze przed urlopem skarżącego, a obowiązek dopilnowania terminowego przeprowadzenia badań technicznych pojazdów spoczywa nie tylko na właścicielu pojazdów, ale także na osobie wykonującej obowiązki zarządzającego transportem w przedsiębiorstwie przewoźnika. Zdaniem Organu II instancji, nie zaszły przesłanki z art. 92c ust. 1 i 92c ust. 1a u.t.d., gdyż skarżący miał wpływ na powstanie naruszenia poprzez brak należytego nadzoru nad formalnościami związanymi z przeglądem technicznym pojazdów, o których mowa w pkt 3 części G załącznika nr I do rozporządzenia 1071/2009. Organ odwoławczy zaznaczył, że zgodnie z ww. regulację, brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć i nie wystarczy tylko zakwestionować swoją odpowiedzialność. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę skarżącego. W opinii Sądu I instancji, w przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że naczepa ciężarowa nie posiadała aktualnego okresowego badania technicznego oraz iż skarżący na dzień stwierdzonego naruszenia był zarządzającym transportem w Spółce, na rzecz której wykonywano międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy kontrolowaną naczepą. W opinii Sądu I instancji, przedstawiona przez skarżącego argumentacja nie przemawia za zastosowaniem zwolnienia z odpowiedzialności, ponieważ nie wskazuje, by w okolicznościach ujawnionego naruszenia doszło do sytuacji wyjątkowej, nadzwyczajnej, która świadczyłaby o wystąpieniu przesłanek z art. 92c ust. 1 w zw. z ust. 1a u.t.d. Zdaniem WSA, bez znaczenia dla zakresu odpowiedzialności skarżącego pozostają te argumenty, które dotyczą przebywania na urlopie od 22 maja 2023 r., faktu wprowadzenia dokumentu "Procedury działalności firmy transportowej", jak również informowaniem o konieczności wykonania badania Prezesa Spółki. Sąd podkreślił, że nie zasługuje na uwzględnienie argumentacja skarżącego, że informowanie prezesa Spółki o konieczności wykonywania badania było jedynym możliwym rozwiązaniem z uwagi na brak znajomości języka ukraińskiego. Sąd I instancji podkreślił, iż sprawowanie funkcji zarządzającego transportem w sytuacji braku możliwości bezpośredniej komunikacji z kierowcami z powodu bariery językowej pozostawało w wyłącznej sferze ryzyka skarżącego i z całą pewnością nie może prowadzić do zastosowania wobec skarżącego przesłanek zwalniających z odpowiedzialności, wymienionych w art. 92c u.t.d. W podstawie prawnej wyroku wskazano art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: "p.p.s.a."). Skarżący zaskarżył wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie w całości zarzucając mu: 1. na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. - naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to: a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi z dnia 23 listopada 2023 r. na decyzję Komendanta Bieszczadzkiego Oddziału Straży Granicznej w Przemyślu nr 18/2023 z dnia 30 października 2023 r., mimo rażącego naruszenia przez Organ przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej "k.p.a.") - przejawiającego się w niepodjęciu przez Organ wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, skutkującego brakiem rozważenia całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej i dokonaniem błędnych ustaleń stanu faktycznego sprawy przez organy administracji obu instancji; b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi z dnia 23 listopada 2023r. na decyzję Komendanta Bieszczadzkiego- Oddziału Straży Granicznej w Przemyślu nr 18/2023 z dnia 30 października 2023 r., mimo rażącego naruszenia przez Organy administracyjne I i II instancji przepisów art. 75 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., przejawiającego się w: – nieprzeprowadzeniu wszystkich dowodów niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy; – niezebraniu i nierozpatrzeniu w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego; – ustalaniu stanu faktycznego sprawy na podstawie wybiórczo potraktowanego materiału dowodowego; – niedokonaniu oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy okoliczności mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy zostały udowodnione; – wydaniu decyzji administracyjnej w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny sprawy, nie wyjaśniający wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy; – błędne przyjęcie, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki związane z art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym poprzez jego bezzasadne niezastosowanie, w sytuacji, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których skarżący nie mógł przewidzieć. c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi z dnia 23 listopada 2023r. na decyzję Komendanta Bieszczadzkiego Oddziału Straży Granicznej w Przemyślu nr 18/2023 z dnia 30 października 2023 r., mimo rażącego naruszenia przez Organy administracyjne I i II instancji przepisów art. 7 k.p.a. i art. 8 k.p.a. - przejawiającego się w braku podjęcia przez organy administracyjne I i II instancji odpowiednich działań, zmierzających do wnikliwego i ostatecznego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, jak również braku podjęcia jakichkolwiek działań na rzecz słusznego interesu obywateli. 2. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. - naruszenie prawa materialnego, a to: a) art. 92a ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w zakresie naruszenia polegającego na wykonywanie przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym ważnego aktualnego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego; b) art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym poprzez jego bezzasadne niezastosowanie, w sytuacji, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Mając na uwadze, skarżący wniósł o: 1. uchylenie - na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. - zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi I instancji; 2. zasądzenie - na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a. - od organu administracji publicznej na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art. 182 § 2 p.p.s.a. z uwagi na to, że skarżący zrzekł się przeprowadzenia rozprawy, a organ nie wniósł o jej przeprowadzenie. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, która zachodzi w wypadkach określonych w § 2 tego przepisu. Podstaw nieważnościowych w niniejszej sprawie nie stwierdzono. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Granice skargi są więc wyznaczone przez podstawy i wnioski. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem sam autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma obowiązku ani prawa do domyślania się i uzupełniania argumentacji autora skargi kasacyjnej. Przytoczenie podstawy kasacyjnej musi więc być precyzyjne, gdyż - z uwagi na związanie sądu kasacyjnego granicami skargi kasacyjnej - Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone. Nie jest natomiast władny badać, czy sąd administracyjny pierwszej instancji nie naruszył innych przepisów (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 września 2000 r., sygn. akt IV CKN 1518/2000, OSNC 2001/3, poz. 39 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 sierpnia 2004 r., sygn. akt FSK 299/2004, OSP 2005/3, poz. 36, wyrok NSA z 12.09.2019 r., II GSK 634/19, LEX nr 2739689). Skarga kasacyjna została oparta na podstawie kasacyjnej, wymienionej w art. 174 pkt 1 jak i 2 p.p.s.a., to jest na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na naruszeniu przepisów postępowania których uchybienie ,mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W takiej sytuacji, co do zasady, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, ponieważ dopiero po ustaleniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania wykładni prawa materialnego oraz subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowane w sprawie przepisy prawa materialnego (por. wyrok NSA z 9 marca 2005 r., sygn. akt FSK 618/04, wyrok NSA z 3.12.2024 r., II GSK 1000/24, LEX nr 3788107). Należy jednak zauważyć, że w niniejszej sprawie zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego, jak i procesowego częściowo na siebie zachodzą. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, 8, 75 § 1, 77 § 1, art. 80 oraz 107 § 3 k.p.a. sformułowane w skardze kasacyjnej sprowadzają się w istocie do twierdzenia, że Sąd I instancji nie dostrzegł, iż organy administracji naruszyły reguły zawarte w tych przepisach. Odnosząc się zatem ogólnie do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że kontrolowane przez Sąd I instancji decyzje zostały wydane w postępowaniu, które zostało przeprowadzone zgodnie ze standardami procedury administracyjnej. Ze zgromadzonego w aktach materiału dowodowego oraz wydanych w tej sprawie decyzji wynika, że zostały wyjaśnione istotne okoliczności sprawy (popełnienie deliktu w postaci braku ważnego aktualnego badania technicznego pojazdu, ustalenie odpowiedzialności za delikt osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie), których wyjaśnienie było konieczne do zastosowania przepisów prawa materialnego. Ponadto z uzasadnienia zaskarżonego wyroku oraz zaskarżonej decyzji jednoznacznie wynika, że Sąd I instancji dokonał prawidłowej oceny zaskarżonej decyzji w zakresie istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych i prawnych. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że formułując zarzut na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., autor skargi kasacyjnej powinien wskazać, jaki był związek naruszenia przepisów określonych w skardze kasacyjnej z rozstrzygnięciem. Brak wskazania takiej relacji między naruszeniem a rozstrzygnięciem jest istotnym brakiem skargi kasacyjnej i powoduje niemożność jej uwzględnienia w tym zakresie. Nie wszystkie bowiem naruszenia przepisów postępowania mogą być skutecznym zarzutem kasacyjnym, ale tylko takie, które miały istotny wpływ na wyrok. Wpływ ten w sposób jednoznaczny musi wykazać strona, zaniechanie zaś tego obowiązku powoduje, że niemożliwa staje się merytoryczna ocena zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Przez "wpływ", o którym mowa w tym przepisie, rozumieć należy istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej a zaskarżonym orzeczeniem sądu pierwszej instancji, który to związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny, musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy (zob. wyrok NSA z 15 grudnia 2010 r., sygn. akt II FSK 1333/09). Chodzi o wykazanie, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub skali, iż kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w sprawie orzeczenia. Brak wskazania takiej relacji między naruszeniem a rozstrzygnięciem jest istotnym brakiem skargi kasacyjnej i powoduje niemożność jej uwzględnienia w tym zakresie (wyrok NSA z 1.04.2022 r., II GSK 1899/18, LEX nr 3333001). Oprócz jednak wykazania istotnego wpływu uchybienia na wynik sprawy skarżący ma również obowiązek wskazać jakich konkretnie zaniedbać dopuścił się organ, a które zaakceptował Sąd I instancji, jakie dowody zostały pominięte przez organ i do których konkretnie zarzutów organ czy następnie Sąd I instancji nie ustosunkował się. W niniejszej sprawie zarzuty dotyczące naruszenia norm proceduralnych są gołosłowne, a uzasadnienie skargi kasacyjnej stanowi jedynie polemikę z wypowiedziami Sądu I instancji. Skarżący nie przedstawił bowiem materiału dowodowego, który miałby ewentualnie wpływ na podjęte przez organy decyzje, a następnie na rozstrzygniecie Sądu I instancji. Nie ulega wątpliwości, że w rozpoznawanej sprawie organy stosowały odpowiednio przepisy k.p.a. Na organach transportu drogowego prowadzących postępowania na podstawie przepisów ustawy o transporcie drogowym ciążył zatem obowiązek wszechstronnego i wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Powszechnie w doktrynie i judykaturze przyjmuje się, że w postępowaniu administracyjnym, w tym szczególności w sprawach sankcji administracyjnych, to na organie spoczywa ciężar dowodu. Tak ukształtowana zasada ciężaru dowodu doznaje przełamania w tych przypadkach, w których możliwości poczynienia ustaleń przez organ są ograniczone, zwłaszcza, gdy wykazanie określonych faktów pozostaje w interesie strony (por. wyroki NSA z: 15 grudnia 2017 r., sygn. akt II OSK 603/16, 10 października 2007 r., sygn. akt II GSK 172/07, 17 lutego 2011 r., sygn. akt II GSK 273/10; 10 grudnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1677/10). Organy, jak i Sąd I instancji wzięły również pod uwagę twierdzenia skarżącego dotyczące braku wpływu na postępowanie kierowców w przedsiębiorstwie, w którym pełni funkcję zarządzającego transportem, problemy komunikacyjne (skarżący bowiem nie zna języka ukraińskiego, a kierowcy nie znają języka polskiego) oraz urlop skarżącego. Jednak okoliczności te nie zostały ocenione tak, jak chciałby tego skarżący co nie oznacza, że nie zostały one wzięte pod uwagę w ustalanym stanie faktycznym, tyle że pozostały one bez wpływu na subsumcję zachowania skarżącego pod normę prawna wyrażoną w art. 92a ust. 2 u.t.d. i odmowę objęcia zachowania skarżącego normą określoną w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Przechodząc do oceny zasadności zarzutów opartych na podstawie kasacyjnej opisanej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a., tj. naruszenia przepisów prawa materialnego, przypomnieć należy, że zarzuty oparte na wskazanej podstawie kasacyjnej powinny wykazać, że Sąd I instancji dopuścił się naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Tak więc kasator powinien wykazać i uzasadnić, że wojewódzki sąd administracyjny nieprawidłowo odczytał normę prawną wynikającą z treści przepisu prawa materialnego, bądź mylnie zrozumiał treść przepisu prawa materialnego. W każdym więc z tych przypadków chodzi o sytuację, gdy wykładnia dokonana przez sąd jest nie do przyjęcia w kontekście logiczno-językowym pozostałych przepisów prawa lub celu, w jakim został wprowadzony dany przepis. Natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, iż sąd stosując przepis popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie nie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia, a w przypadku zarzutu niezastosowania przepisu, dlaczego powinien być zastosowany (wyrok NSA z 1.04.2022 r., II GSK 1899/18, LEX nr 3333001). Istotą sporu w niniejszej sprawie jest fakt odmowy zastosowania zarówno przez organ, jak i kontrolujący go Sąd I instancji w odniesieniu do deliktu skarżącego art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Zgodnie z powołanym przepisem art. 92c ust. 1 pkt 1 nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli między innymi okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć Art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. przewiduje więc wyjątek od zasady wynikającej z art. 92a u.t.d. W świetle przywołanego przepisu prawa chodzi więc o brak możliwości przewidzenia określonych zdarzeń i okoliczności - w odniesieniu do których przyjmuje się w orzecznictwie, że są to wyłącznie sytuacje ponadprzeciętne, odbiegające od standardowych stanów faktycznych, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć (por. wyroki NSA z dnia: 11 maja 2023 r., sygn. akt II GSK 364/20; 10 marca 2023 r., sygn. akt II GSK 76/20; 3 marca 2023 r., sygn. akt II GSK 1447/19; 12 stycznia 2023 r., sygn. akt II GSK 696/20; 3 listopada 2022 r., sygn. akt II GSK 1046/19). Regulacja przyjęta w art. 92c ust. 1 pkt 1 w związku z art. 92c ust. 1a u.t.d. ma charakter wyjątkowy i podlega interpretacji ścieśniającej. Odpowiedzialność osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie jest bowiem rygorystyczna, z powodu dążenia do zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego. Dla zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: brak wpływu przewoźnika na powstanie naruszenia oraz wystąpienie naruszenia wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Okolicznościami, o których mowa w tym przepisie, mogą być wyłącznie sytuacje ponadprzeciętne, odbiegające od standardowych stanów faktycznych, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć (wyrok NSA z 11.09.2024 r., II GSK 706/21, LEX nr 3774284). Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że organy orzekające w sprawie oraz Sąd I Instancji prawidłowo oceniły wpływ skarżącego jako zarządzającego transportem w przedsiębiorstwie na naruszenie ustawy o transporcie drogowym w zakresie terminowego wykonania badań technicznych pojazdu wykorzystywanego w tym przedsiębiorstwie do prowadzenia działalności gospodarczej. Wskazać należy, że skarżący nie możne skutecznie powoływać się na treść art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. w sytuacji, gdy działając w imieniu i na rzecz przedsiębiorcy w zakresie zarządzania transportem, dopuszcza się zaniechania w tym zakresie, za które ustawa przewiduje nałożenie kary. Należy podkreślić, że w przepisie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. chodzi o sytuacje nadzwyczajnych trudności niezależnych od woli osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie, a także nieuniknionych i niedających się przewidzieć, nawet przy zachowaniu najwyższej staranności. Tak więc w stanie faktycznym sprawy zasadnie Sąd I instancji uznał, że okoliczności sprawy wskazujące jednoznacznie na zaniechanie skarżącego w zakresie przeprowadzenia badań technicznych pojazdu, nie mogą stanowić okoliczności stanowiącej podstawę do zastosowania przedstawionych wyżej regulacji prawnych. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło