I SA/Go 274/22
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2022-08-31
Skład orzekający: Dariusz Skupień, Anna Juszczyk – Wiśniewska, Damian Bronowicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż przez osobę fizyczną udziału we współwłasności nieruchomości, która została nabyta w drodze darowizny i nie była wykorzystywana do działalności gospodarczej, może być uznana za działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o VAT, jeśli osoba ta udzieliła przyszłemu nabywcy pełnomocnictwa do przeprowadzenia czynności związanych z przygotowaniem inwestycji na tej nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że udzielenie przez sprzedającego pełnomocnictwa przyszłemu nabywcy do przeprowadzenia czynności związanych z przygotowaniem inwestycji na sprzedawanej nieruchomości nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o VAT. Działania te, podejmowane przez nabywcę na jego koszt i we własnym interesie, mieszczą się w zakresie zwykłego zarządu majątkiem prywatnym sprzedającego, a nie profesjonalnego obrotu nieruchomościami. W związku z tym sprzedaż ta nie podlega opodatkowaniu VAT.Stan faktyczny
Skarżący, osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej, nabył w drodze darowizny udział we współwłasności nieruchomości rolnej. Wraz z pozostałymi współwłaścicielami podjął decyzję o sprzedaży nieruchomości na rzecz spółki, zawierając z nią umowę przedwstępną. Na mocy tej umowy udzielił przyszłemu nabywcy szerokiego pełnomocnictwa do przeprowadzenia szeregu czynności związanych z przygotowaniem inwestycji na nieruchomości, takich jak uzyskiwanie decyzji administracyjnych czy badań technicznych. Koszty tych działań ponosił nabywca. Skarżący złożył wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej, pytając, czy planowana sprzedaż udziału w nieruchomości będzie podlegać opodatkowaniu VAT. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał, że sprzedaż ta stanowi działalność gospodarczą i podlega opodatkowaniu VAT.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną w całości i zasądził od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk – Wiśniewska Asesor WSA Damian Bronowicki po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 31 sierpnia 2022 r. sprawy ze skargi M.K. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1. Uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną w całości. 2. Zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Skarżący M.K. złożył skargę na indywidualną interpretację Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z [...] maja 2022 r. nr [...], dotyczącą przepisów prawa podatkowego – podatku od towarów i usług.
We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:
M.K. wystąpił do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z wnioskiem wspólnym z [...] lutego 2022 r. o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.
W opisie zdarzenia przyszłego podano, że ww. jest osobą fizyczną, nieprowadzącą działalności gospodarczej, nie jest zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług, nie prowadzi także działalności rolniczej. Na podstawie umowy darowizny z [...] kwietnia 2015 roku, M.K. (dalej: "Sprzedający"), wraz z G.K. oraz J.K. (dalej zbiorczo: "Właściciele nieruchomości" lub "Sprzedający") nabyli prawo własności nieruchomości gruntowej, położonej w miejscowości [...], która składa się z działek ewidencyjnych o numerach [...] o łącznym obszarze 1,0700 ha. Właściciele nieruchomości oświadczyli, że w momencie nabycia Nieruchomości, nie mieli zamiaru dokonywać jej sprzedaży. Nieruchomość została nabyta przez Wnioskodawców w udziałach wynoszących po 1/3, do ich majątków osobistych. Nieruchomość stanowi nieruchomość rolną, a teren na którym znajduje się nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Nieruchomość jest niezabudowana i nie posiada dostępu do drogi publicznej. Nieruchomość ani udziały w Nieruchomości odpowiednio nie jest i nie są obciążone żadnymi ograniczonymi prawami rzeczowymi, prawami i roszczeniami osób trzecich, w tym prawem najmu, dzierżawy lub użyczenia. Właściciele nieruchomości podjęli decyzję o sprzedaży nieruchomości. W tym celu, [...] sierpnia 2021 roku zawarli ze spółką P. Sp. z o.o. (dalej jako: "Kupujący") przedwstępną umowę sprzedaży Nieruchomości. Kupujący planuje wybudować na terenie Nieruchomości park logistyczno-magazynowo-produkcyjny. Zgodnie z postanowieniami ww. Umowy przedwstępnej Umowa, na mocy której Sprzedający sprzeda, a P. Sp. z.o.o. kupi Przedmiot Sprzedaży (dalej: "Umowa Sprzedaży"), ma zostać zawarta w dacie wskazanej Sprzedającym przez Kupującego z co najmniej trzydniowym wyprzedzeniem nie później niż w terminie do [...] sierpnia 2023 r. ("Data Ostateczna") po spełnieniu się następujących warunków (dalej: "Warunki Zawarcia Umowy Sprzedaży"):
a) uzyskaniu przez Kupującego, nie wcześniej niż na 30 dni przed zawarciem Umowy Sprzedaży, zaświadczeń wydanych za zgodą Sprzedających przez właściwe: urząd skarbowy, urząd gminy i Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w trybie art. 306g Ordynacja podatkowa oraz zaświadczeń wydanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych lub Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, potwierdzających, że Sprzedający nie zalega z płatnością należnych podatków
i innych należności publicznoprawnych;
b) przeprowadzeniu przez Kupującego procesu analizy stanu prawnego, glebowo
- środowiskowego i technicznego Przedmiotu Sprzedaży, w tym dostępu do drogi publicznej i uznaniu przez Kupującego, według jego oceny, wyników tej analizy
za satysfakcjonujące;
c) uzyskaniu decyzji o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej, zmiany kwalifikacji gruntów wchodzących w skład Nieruchomości na nie rolną i nie leśną względnie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w którym obszar Nieruchomości będzie przeznaczony pod tereny obiektów produkcyjnych, składów
i magazynów oraz uzyskania decyzji dotyczącej zagospodarowania masami ziemi podlegającymi ochronie;
d) uzyskaniu decyzji o wycince drzew i krzewów oraz uzyskaniu decyzji
o nasadzeniach zastępczych, przy czym koszty związane z uzyskaniem takowej poniesie Kupujący;
e) nabyciu przez Kupującego prawa własności działek gruntu pozostających w tym samym obrębie ewidencyjnym, w którym posadowiona jest Nieruchomość jako niezbędnych do realizacji Inwestycji;
f) uzyskaniu przez Kupującego ostatecznej decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę zamierzonej przez Kupującego inwestycji polegającej na budowie centrum magazynowo-logistyczno-produkcyjnego
z częściami socjalno-biurowymi i infrastrukturą towarzyszącą ("Inwestycja").
g) oświadczenia i zapewnienia Sprzedających, zawarte w Umowie Przedwstępnej, pozostają ważne i aktualne w dacie zawarcia Umowy Sprzedaży;
h) uzyskania przez Sprzedających zaświadczeń właściwego urzędu skarbowego,
iż podatek od darowizn dokonanych dnia [...] kwietnia 2015 r. nie należy się bądź został uregulowany - wydanych w oparciu o art. 19 ustawy o podatku od spadków
i darowizn z dnia 18 lipca 1983 r. Strony uzgodniły, że jeżeli w dacie zawarcia Umowy Sprzedaży stan nieruchomości będzie inny niż opisany w Umowie Przedwstępnej, na wezwanie Kupującego Sprzedający dokonają na własny koszt wskazanych im czynności,
w celu usunięcia takiej niezgodności, w szczególności złożą wnioski lub dostarczą dokumenty w odpowiedniej formie. W przypadku, gdy taka niezgodność wynika
z zadłużenia Sprzedających, wówczas Kupujący może podjąć decyzję o zawarciu Umowy Sprzedaży i w takim przypadku zapłaci Sprzedającym cenę w taki sposób,
że bezpośrednio na rachunek Sprzedających zostanie zapłacona część ceny pomniejszona o wartość zadłużenia (jednak nie więcej niż kwota równa cenie),
zaś kwota zadłużenia zostanie zapłacona bezpośrednio na rachunki bankowe wierzycieli. Wydanie Nieruchomości wraz z wszystkimi pożytkami i ciężarami z nią związanymi, nastąpi w dniu zawarcia umowy sprzedaży. Wszystkie opłaty związane z nieruchomością będą do dnia zawarcia umowy sprzedaży ponoszone przez Sprzedających, a od dnia następującego po dniu zawarcia umowy sprzedaży obciążać będą Kupującego. Strony postanowiły, iż od dnia zawarcia Umowy Przedwstępnej do dnia zawarcia Umowy Sprzedaży, Kupującemu przysługiwać będzie prawo dysponowania całym obszarem Nieruchomości dla celów koniecznych do uzyskania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, przygotowania planowanej przez Kupującego Inwestycji, w zakresie przewidzianym przez Prawo budowlane tj. dla składania oświadczeń o posiadanym prawie
do dysponowania Nieruchomością na cele budowlane (z prawem cesji tego prawa
na dowolną osobę trzecią), składania i cofania wniosków oraz uzyskiwania pozwoleń, uzgodnień, sprawdzeń, opinii, warunków technicznych i przyłączy, a nadto uzyskiwania wypisów i wyrysów z ewidencji gruntów, a także do wejścia na teren całego obszaru Nieruchomości celem usunięcia kolizji istniejących sieci, prowadzenia prac przygotowawczych badań i odwiertów niezbędnych do potwierdzenia iż obszar Nieruchomości wolny jest od zanieczyszczeń, a warunki glebowe umożliwiają realizację na nim inwestycji polegającej na wybudowaniu centrum magazynowo
-logistyczno- produkcyjnego, w tym również Sprzedający wyrażają zgodę
za przebudowę lub usunięcie rowów ewentualnie znajdujących się na Nieruchomości. W przypadku konieczności obciążenia Nieruchomości służebnościami, Sprzedający zobowiązują się do ich ustanowienia na wezwanie Kupującego, zaś Kupujący nie może w takim przypadku odmówić zawarcia Umowy Sprzedaży z powodu ustanowienia takiej służebności. W ramach przygotowania do zawarcia umowy sprzedaży, Właściciele nieruchomości udzielili [...] sierpnia 2021r. Kupującemu pełnomocnictwa do:
1) uzyskania warunków technicznych przyłączenia Nieruchomości do infrastruktury technicznej, w szczególności przyłączenia do sieci energetycznej, gazowej, teleinformatycznej, wodociągowej, ciepłowniczej, kanalizacji deszczowej i sanitarnej lub innej infrastruktury technicznej, umożliwiającej odprowadzanie wód opadowych oraz włączenie do dróg, w tym do składania i podpisywania wniosków i innych dokumentów, ich zmiany, cofania i odbioru,
2) uzyskania decyzji o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej lub leśnej, zmiany klasyfikacji gruntów oraz uzyskania decyzji dot. gospodarowania masami ziemi podlegającymi ochronie,
3) uzyskania decyzji o wycince drzew i krzewów oraz uzyskania decyzji
o nasadzeniach zastępczych, a także dokonania powyżej wymienionych czynności,
4) zawarcia w imieniu Mocodawcy umów przyłączenia do sieci oraz umów drogowych, określających warunki włączenia do dróg,
5) uzyskania decyzji: pozwolenia wodnoprawnego, decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oddziaływania na środowisko planowanej inwestycji, polegającej na budowie centrum magazynowo-logistyczno-produkcyjnego z częściami socjalno
- biurowymi i infrastrukturą towarzyszącą, decyzji zezwalającej na prowadzenie badań archeologicznych, decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę inwestycji na terenie Nieruchomości,
6) uzyskania map do celów projektowych,
7) składania wniosków o wydanie wypisów z ewidencji gruntów i budynków oraz wyrysów z map ewidencyjnych dotyczących Nieruchomości, w tym uzyskania archiwalnych materiałów geodezyjnych,
8) przeglądania akt (w tym dokumentów i pism) księgi wieczystej prowadzonej dla Nieruchomości oraz ksiąg, z których Nieruchomość objęta tą księgą została odłączona lub zawierających podstawy wpisu w tych księgach, w tym ksiąg zamkniętych, z prawem do wykonywania fotokopii, uzyskiwania (przeglądania
i sporządzania kopii) dokumentów stanowiących podstawę zamieszczania wzmianek w powołanej wyżej księdze wieczystej oraz do uzyskiwania wypisów (odpisów) dokumentów złożonych do akt powołanej wyżej księgi wieczystej;
9) uzyskania od właściwych organów administracji rządowej i samorządowej wszelkich zaświadczeń, informacji, wypisów, wyrysów dotyczących stanu faktycznego i prawnego Nieruchomości, koniecznych do przeprowadzenia kompleksowego badania prawnego Nieruchomości;
10) uzyskania zaświadczeń i informacji z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w sprawie figurowania w rejestrze płatników składek lub posiadania ewentualnych zaległości we wpłatach oraz odbioru zaświadczeń i informacji;
11) składania w imieniu Mocodawcy oświadczeń woli o braku sprzeciwu wobec wydanych decyzji związanych z realizacją na terenie Nieruchomości inwestycji, polegającej na budowie centrum magazynowo-logistyczno-produkcyjnego
z częściami socjalno-biurowymi i infrastrukturą towarzyszącą oraz składania oświadczeń o zrzeczeniu się prawa odwołania od decyzji wydanych w związku
z przygotowaniem lub realizacją takiej inwestycji. Pełnomocnictwo to uprawnia pełnomocników do składania i podpisywania wniosków, pism, oświadczeń (w tym oświadczeń woli oraz oświadczeń wiedzy), umów i innych dokumentów, ich zmiany, cofania oraz przyjmowania i odbioru decyzji, postanowień, wypisów, wyrysów, map i pism oraz korespondencji związanych
i wymaganych w związku ze sprawami objętymi pełnomocnictwem. Wszystkie koszty oraz opłaty przyłączeniowe związane z warunkami technicznymi, decyzjami
i umowami przyłączeniowymi będą obciążały P. Sp. z o.o. Podano również, że strony [...] sierpnia 2021 r. zawarły porozumienie. Zgodnie z treścią porozumienia:
1) Sprzedający udzielili Kupującemu prawa dysponowania Nieruchomością na cele budowlane (z prawem udzielenia tego prawa dowolnej osobie trzeciej), składania
i cofania wniosków oraz uzyskiwania pozwoleń, uzgodnień, sprawdzeń, opinii, warunków technicznych przyłączy, a także do wejścia na teren Nieruchomości celem wykonania na koszt Kupującego, badań i odwiertów niezbędnych do potwierdzenia, iż Nieruchomość wolna jest od zanieczyszczeń, a warunki glebowe umożliwiają realizację na niej Inwestycji polegającej na budowie centrum magazynowo
- logistyczno-produkcyjnego z częściami socjalno-biurowymi i infrastrukturą towarzyszącą, a także prac dotyczących usunięcia kolizji istniejących sieci
i projektowanym przebiegiem sieci, prac przygotowawczych i związanych z realizacją Inwestycji oraz prawo posadowienia tablic reklamowych.
2) Sprzedający udzielili Kupującemu i osobom przez niego wskazanym pełnomocnictwa umożliwiającego wykonanie badań i analiz, o których mowa
w Umowie Przedwstępnej oraz zgód na uzyskiwanie przez Kupującego zaświadczeń dotyczących zaległości publicznoprawnych Sprzedających o treści wskazanej przez Kupującego.
3) Sprzedający ponadto zobowiązali się na każde wezwanie Kupującego
do udzielenia wszelkich stosownych pełnomocnictw, w tym pełnomocnictw szczególnych złożonych na druku PPS-1, niezbędnych do prowadzenia postępowań administracyjnych i innych związanych z uzyskiwaniem pozwoleń, uzgodnień itp., dla celów analizy stanu Nieruchomości i przygotowania realizacji Inwestycji, zarówno
w formie pisemnej, jak i w formie aktu notarialnego, oraz uzyskania zaświadczeń wydawanych przez właściwe: urząd skarbowy, urząd gminy oraz Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w trybie art. 306g) Ordynacji podatkowej i zaświadczenia wydanego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych
i Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w zakresie zapłaty przez Sprzedających należnych podatków i innych należności publicznoprawnych.
Na wezwanie Kupującego, Sprzedający potwierdzą czy dane podane przez Sprzedających na potrzeby uzyskiwania powyższych zaświadczeń pozostają aktualne i w razie ich zmiany niezwłocznie dostarczą skorygowane zgody
i oświadczenia.
4) Sprzedający oświadczyli, iż znane im jest zamierzenie Kupującego, polegające
na realizacji Inwestycji i oświadcza, iż zrzekają się prawa do składania jakichkolwiek odwołań, zażaleń, skarg i innych protestów w toku postępowań administracyjnych dotyczących realizacji Inwestycji, oraz zobowiązują się do niezgłaszania z tego tytułu żadnych roszczeń oraz do nieskładania żadnych powyżej określonych odwołań, skarg, zażaleń i protestów, a także do dostarczania niezbędnych dokumentów dotyczących stanu prawnego i faktycznego Nieruchomości, które mogą okazać się niezbędne w procesie inwestycyjnym.
5) Sprzedający wyrazili zgodę na przetwarzanie ich danych osobowych zgodnie
z zawartą przy Porozumieniu klauzulą informacyjną.
6) Jeżeli okaże się to konieczne dla potwierdzenia, że Sprzedający działają zgodnie
z wymogami oraz procedurami w zakresie przeciwdziałania praniu brudnych pieniędzy oraz finansowania terroryzmu, Sprzedający na wezwanie Kupującego przedłożą poświadczoną notarialnie kopię dokumentu potwierdzającego tożsamość Sprzedających (dowodu osobistego bądź paszportu) oraz inne dokumenty
i oświadczenia o treści wskazanej przez Kupującego.
7) Sprzedający wyrazili zgodę na cesję (w drodze jednej bądź więcej czynności prawnych) całości bądź części praw lub obowiązków wynikających z zawartego Porozumienia przez Kupującego na rzecz Cesjonariusza w rozumieniu Umowy Przedwstępnej. Kupujący zawiadomi Sprzedających o dokonaniu cesji w ciągu 14 dni od zawarcia umowy, w wykonaniu której cesja została dokonana. Po dokonaniu zawiadomienia, Sprzedający będą zobowiązani do wykonania obowiązków wynikających z Porozumienia na rzecz Cesjonariusza i Cesjonariusz stanie się Kupującym w rozumieniu Porozumienia (z prawem do dokonania dalszych cesji zgodnie z powyższym). Kupujący przewiduje, że dokona cesji ogółu praw i obowiązków wynikających z przedwstępnej umowy sprzedaży Nieruchomości na spółkę A. Sp. z o.o. ("Nabywca") w wyniku czego Nabywca wstąpi w ogół praw przysługujących spółce P. Sp. z o.o.
Na podstawie udzielonego pełnomocnictwa, Kupujący wystąpił o wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych na podstawie ustawy z dnia
3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania
na środowisko. Na podstawie udzielonego prawa do dysponowania Nieruchomością na cele budowlane, spółka A. wystąpiła o wydanie decyzji o warunkach zabudowy Nieruchomości i otrzymała tę decyzję. Spółka planuje również wystąpić z wnioskiem o wydanie decyzji o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej.
Właściciele nieruchomości oświadczyli, że przed zawarciem przedwstępnej umowy sprzedaży, jak również po jej zawarciu, nigdy nie prowadzili (żaden z nich)
na Nieruchomości działalności gospodarczej, jak również nie podejmowali działań zmierzających do sprzedaży Nieruchomości, w szczególności: • nie dokonywali ulepszeń; • nie dokonali wydzielenia dróg wewnętrznych; • nie wnosili o ustanowienie służebności drogi koniecznej; • nie podejmowali działań marketingowych mających na celu sprzedaż Nieruchomości; • nie występowali z wnioskiem o wydanie decyzji
o warunkach zabudowy; • nie występowali o opracowanie planu zagospodarowania przestrzennego; • nie występowali z wnioskiem o aktualizację gleboznawczej klasyfikacji gruntów.
W uzupełnieniu zdarzenia przyszłego podano, że:
1) Od momentu nabycia działek nr [...] nie były one wykorzystywane
w żaden sposób przez Zainteresowanego ani pozostałych współwłaścicieli (nie były uprawiane ani wykorzystywane do żadnej innej działalności).
2) Od momentu nabycia działek nr [...] nie były one udostępniane osobom trzecim. Nieruchomości nie będą także udostępniane osobom trzecim do momentu planowanej sprzedaży.
3) Zainteresowany nie dokonywał wcześniej sprzedaży żadnych nieruchomości. Sprzedaż działek nr [...] jest pierwszą transakcją sprzedaży nieruchomości, w której Zainteresowany będzie uczestniczyć jako sprzedający.
4) Z uwagi na udzielenie przez sprzedających spółce P. Sp. z o.o. odpowiednich pełnomocnictw w umowie przedwstępnej, Nabywcy (Spółce A.) nie zostały dotychczas udzielone ani pełnomocnictwa substytucyjne ani nowe pełnomocnictwa. Nabywca (Spółka A.) nie pojawia się w procedurze przygotowania inwestycji, tj. nie jest stroną żadnych postępowań administracyjnych prowadzonych dla tej inwestycji. Procedura administracyjna związana z inwestycją na przedmiotowych działkach prowadzona jest przez spółkę P. Sp. z o.o. lub A. bądź bezpośrednio przez właścicieli gruntu. Właściciele gruntu udzielili bezpośrednio spółce A. (powiązanej ze Spółką A.) prawa do dysponowania gruntem na cele budowlane. W związku z powyższym we wniosku prawidłowo wskazano, iż "spółka A. wystąpiła o wydanie decyzji o warunkach zabudowy Nieruchomości i otrzymała tę decyzję".
5) Nabywca (A. Sp. z o.o.) jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.
6) Nabywca będzie wykorzystywał działki nr [...] do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.
W związku z powyższym zapytano:
1) Czy sprzedaż przez Sprzedającego udziału w prawie własności nieruchomości gruntowej będzie podlegała opodatkowaniu VAT na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1
w zw. z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług?
2) Czy sprzedaż przez Sprzedającego udziału w prawie własności działek
o numerach ewidencyjnych [...], będzie podlegała zwolnieniu z podatku
od towarów i usług?
3) Czy Nabywcy w związku z nabyciem działek o numerach identyfikacyjnych [...] przysługiwać będzie możliwość dokonania odliczenia od podatku od towarów i usług? Zdaniem wnioskodawcy, w związku z umową sprzedaży Nieruchomości, Sprzedający nie będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem VAT. Właściciele nieruchomości, w tym Sprzedający, nie podejmowali i nie podejmują działań w formie zorganizowanej, w tym nie występowali i nie występują bezpośrednio o wydanie decyzji administracyjnych dotyczących zabudowy terenu, nie wykonywali
na Nieruchomości żadnych prac mających na celu zwiększenie jej wartości, jak również nie prowadzili działań marketingowych, które można by uznać
za wykraczające poza ramy zwykłego ogłoszenia. Wskazano, że działania Sprzedającego, polegające jedynie na dążeniu do sprzedaży Nieruchomości, nie mogą zostać uznane za działania profesjonalne czy też angażujące środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców czy usługodawców. W ocenie Wnioskodawcy, podjęcie przez Nabywcę czynności, do których był upoważniony na podstawie udzielonego pełnomocnictwa, nie zmienia faktu,
że Sprzedający, w ramach sprzedaży Nieruchomości, nie będzie uznany za osobę prowadzącą działalność gospodarczą, a tym samym sprzedaż nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT. Czynności wskazane w pełnomocnictwie wykonywane są przez Nabywcę na jego koszt, a także stanowią jego starania
do osiągnięcia celu w postaci wybudowania centrum magazynowo – logistyczno
-produkcyjnego. W zakresie pytania oznaczonego nr 2 stwierdzono natomiast, że w przypadku uznania stanowiska Wnioskodawców za nieprawidłowe w zakresie pytania nr 1,
w ocenie Wnioskodawcy dostawa ww. działek przez Sprzedającego na rzecz Kupującego nie będzie objęta zwolnieniem z podatku od towarów i usług przewidzianym w art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o VAT z uwagi na dokonanie dostawy terenów budowlanych tj. terenu niezabudowanego przeznaczonego pod zabudowę. Z kolei w odniesieniu do pytania nr 3 podano, że w przypadku uznania,
iż sprzedaż Nieruchomości przez Sprzedającego na rzecz Kupującego będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług, Nabywcy będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu nabycia ww. działki. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z [...] maja 2022 r. uznał, że stanowisko wnioskodawcy jest nieprawidłowe w części dotyczącej nieuznania Sprzedającego za podatnika podatku VAT z tytułu dostawy udziału w prawie własności działek nr [...] oraz prawidłowe w części dotyczącej braku zastosowania zwolnienia dla dostawy ww. udziału w prawie własności działek i prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z nabyciem ww. działek. Organ zauważył, że z opisu sprawy wynika, że Kupujący oraz podmiot z nim powiązany podjęli w stosunku do nieruchomości szereg działań. Osoby trzecie działają za pełną zgodą Sprzedającego i dokonały oraz zamierzają dokonać do chwili zakupu nieruchomości szeregu istotnych zmian mających na celu zmianę kwalifikacji gruntu, m.in. wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych, decyzji
o warunkach zabudowy, decyzji o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej. Udzielone pełnomocnictwo ma bardzo szeroki zakres, upoważnia Kupującego oraz A. na mocy prawa do dysponowania gruntem do wykonania w odniesieniu do nieruchomości wielu czynności, mających na celu niewątpliwie przygotowanie nieruchomości do inwestycji, tj. do budowy parku logistyczno – magazynowo-produkcyjnego. Działania te mają charakter ciągłości i są charakterystyczne dla profesjonalnego obrotu nieruchomościami. Fakt, że opisane w stosunku do Nieruchomości działania, nie były podejmowane bezpośrednio przez Sprzedającego, ale przez osoby trzecie nie oznacza - zdaniem organu - że pozostają bez wpływu na sytuację prawną Zainteresowanego, ponieważ jak wynika z Kodeksu Cywilnego, czynność wykonana przez pełnomocnika w imieniu mocodawcy i w zakresie udzielonego pełnomocnictwa wywołuje skutki bezpośrednio w sferze prawnej mocodawcy. Opisane czynności, dokonywane za pełną zgodą Sprzedającego, już wpłynęły i wpłyną generalnie na podniesienie atrakcyjności nieruchomości jako towaru i wzrost jej wartości. Z perspektywy Nabywcy nieruchomość zostanie do chwili sprzedaży profesjonalnie przygotowana do prowadzenia inwestycji. W związku z powyższym stwierdził, że udzielenie przez Sprzedającego stosownego pełnomocnictwa, a także udzielenie prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane skutkuje tym, że wszystkie czynności w odniesieniu do Nieruchomości podejmowane były i będą przez Sprzedającego w jego imieniu i na jego korzyść, ponieważ to on jako współwłaściciel nieruchomości jest stroną w postępowaniu o uzyskanie stosownych decyzji, pozwoleń oraz dokonania wszelkich czynności związanych z nieruchomością. W konsekwencji powyższych ustaleń uznał, że Sprzedający podjął działania podobne do tych, jakie wykonują podmioty zajmujące się profesjonalnie obrotem nieruchomościami, tj. wykazał aktywność w przedmiocie zbycia udziału
w nieruchomościach porównywalną do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem. Zatem sprzedaż udziału w prawie własności nieruchomościach gruntowych oznaczonych nr ewidencyjnymi [...] stanowić będzie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy, a Sprzedający z tytułu tej transakcji będzie podatnikiem podatku VAT zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy i w konsekwencji sprzedaż ww. udziału w Nieruchomości będzie stanowiła - wskazaną w art. 7 ust. 1 ustawy - dostawę towarów, która zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W zakresie pytania nr 2 oraz 3 podzielił z kolei stanowisko wnioskodawcy. W skardze do wojewódzkiego sądu administracyjnego wnosząc o uchylenie zaskarżonej interpretacji zarzucono naruszenie:
1. art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, poprzez błędną ocenę co do ich zastosowania
i w konsekwencji uznanie, że planowana sprzedaż udziału w prawie własności działek gruntu przez Skarżącego będzie stanowić działalność gospodarczą,
a Skarżący wystąpi w tej transakcji w roli podatnika VAT, podczas gdy działania podejmowane przez Skarżącego nie stanowiły i nie będą stanowić działalności gospodarczej, a jedynie zwykły zarząd prywatnym majątkiem;
2. art. 5 ust. 1 pkt 1 oraz art. 7 ust. 1 ustawy o VAT poprzez błędną ocenę co do ich zastosowania i w konsekwencji uznanie, że planowana sprzedaż udziału w prawie własności działek gruntu przez Skarżącego będzie stanowić dostawę towarów, podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, podczas gdy planowana sprzedaż stanowi zwykły zarząd majątkiem prywatnym;
3. art. 14c § 1 i 2 oraz art. 14h w zw. z art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez wybiórczą ocenę przedstawionego przez Skarżącego zdarzenia przyszłego, polegającą na ograniczeniu się do kwestii udzielenia przez Skarżącego pełnomocnictwa przyszłemu nabywcy oraz nieuwzględnieniu innych okoliczności przedstawionych w opisie zdarzenia przyszłego, a także poprzez nieustosunkowanie się do przywoływanej przez Skarżącego argumentacji, w tym argumentacji zawartej w orzecznictwie sądów administracyjnych oraz orzecznictwie TSUE,
co w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania Skarżącego za podatnika podatku VAT w związku z planowaną transakcją. W uzasadnieniu podniesiono, że transakcja sprzedaży będzie miała dla Skarżącego jednorazowy, incydentalny charakter. Udziały w prawie własności działek stanowią zatem majątek prywatny Skarżącego i nie utracą takiego charakteru
w chwili ich sprzedaży, jednak wspomniane okoliczności zostały pominięte przez organ. Zarzucono, że organ skupił swoją uwagę wyłącznie na tym, iż Skarżący udzielił kupującemu pełnomocnictwa do czynności opisanych we wniosku o wydanie interpretacji. Nie zgodzono się z organem, że poprzez czynności podejmowane przez pełnomocnika, Skarżący podejmuje aktywność i angażuje środki, takie jak profesjonalny handlowiec, co czyni z niego podatnika VAT, w związku z planowaną sprzedażą udziału w prawie własności gruntu. Zdaniem strony kluczowe jest, że pełnomocnikiem podejmującym czynności w toku postępowania administracyjnego jest przyszły nabywca nieruchomości, który wykonuje te czynności we własnym interesie, na własny koszt, w celu przystosowania działki do jego określonych potrzeb. Choć skutki prawne czynności wykonanych przez pełnomocnika rzeczywiście dotyczą właściciela gruntu, to jednak starania pełnomocnika nie są staraniami właściciela podejmowanymi w celu pozyskania kupującego, uczynienia gruntu bardziej atrakcyjnym czy podniesienia jego ceny. Podkreślono, że cena gruntu została ustalona przez strony w umowie przedwstępnej i nie ulegnie zmianie wskutek działań podjętych przez pełnomocnika. Ponadto, zgodnie z umową, wszelkie koszty związane z realizacją warunków określonych w umowie przedwstępnej, pokrywane są przez przyszłego nabywcę. Tym samym to przyszły nabywca czyni osobiste starania oraz nakłady finansowe
w celu umożliwienia przeprowadzenia na przedmiotowej nieruchomości zamierzonej przez siebie inwestycji. Aktywność Skarżącego ogranicza się natomiast jedynie
do udzielenia pełnomocnictwa we wskazanym zakresie. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2022 r., poz. 329; dalej: P.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. W myśl art. 57a P.p.s.a., skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie
na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Ponadto z istoty postępowania dotyczącego udzielenia indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego (art. 14b i 14c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r., poz. 1540 z późn. zm.) wynika,
że organ interpretacyjny, a następnie także i sąd administracyjny w ramach kontroli zaskarżonej interpretacji, są związani przedstawionym we wniosku opisem stanu faktycznego. Specyfika postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej polega bowiem przede wszystkim na tym, że organ wydający interpretację porusza się niejako tylko i wyłącznie w ramach stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę oraz wyrażonej przez niego oceny prawnej. Dokonując kontroli zaskarżonej interpretacji w zakresie i według kryteriów określonych powołanymi wyżej przepisami - Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Spór w sprawie sprowadzał się do rozstrzygnięcia, czy planowana przez skarżącego sprzedaż udziału w prawie własności nieruchomości gruntowej obejmującej działki o nr [...], nosi znamiona działalności gospodarczej
w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, a zatem, czy skarżący działał
w charakterze podatnika VAT. Zakreślając ramy prawne sprawy wpierw należy wskazać, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. W myśl art. 7 ust. 1 pkt 6 i 7 cyt. ustawy przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również oddanie gruntu
w użytkowanie wieczyste, czy też zbycie prawa użytkowania wieczystego gruntu. Z kolei z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT wynika, że podatnikami podatku
od towarów i usług są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą,
o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. W myśl ust. 2 tego artykułu działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo
w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające
na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Sąd stwierdza, że przy rozstrzyganiu o prawidłowej wykładni art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, stanowiących wdrożenie do polskiego porządku prawnego art. 9 dyrektywy 112, należy uwzględnić wskazówki wynikające
z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE), a w szczególności stanowisko wyrażone w wyroku z dnia 15 września 2011 r.
w sprawach połączonych Słaby i Kuć, C-180/10 i C-181/10, powoływanym zresztą
w toku sporu w niniejszej sprawie. TSUE stwierdził tam, że osoba fizyczna, która prowadziła działalność rolniczą na gruncie nabytym ze zwolnieniem od podatku
od wartości dodanej i przekształconym wskutek zmiany planu zagospodarowania przestrzennego niezależnej od woli tej osoby w grunt przeznaczony pod zabudowę, nie można uznać za podatnika podatku od wartości dodanej w rozumieniu art. 9 ust. 1 i art. 12 ust. 1 dyrektywy 112, kiedy dokonuje ona sprzedaży tego gruntu, jeżeli sprzedaż ta następuje w ramach zarządu majątkiem prywatnym. Natomiast, jeżeli osoba ta w celu dokonania wspomnianej sprzedaży podejmuje aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców,
w rozumieniu art. 9 ust. 1 akapit drugi dyrektywy 112 - należy uznać ją za podmiot prowadzący działalność gospodarczą, a więc za podatnika podatku od wartości dodanej. TSUE wskazał, iż z jego orzecznictwa wynika w tej mierze, że czynności związane ze zwykłym wykonywaniem prawa własności nie mogą same z siebie być uznawane za prowadzenie działalności gospodarczej (zob. wyrok z dnia 20 czerwca 1996 r. w sprawie C-155/94 Wellcome Trust, Rec. s. I-3013, pkt 32). Dodał, że sama liczba i zakres transakcji sprzedaży nie ma charakteru decydującego, gdyż dużych transakcji sprzedaży można dokonywać również jako czynności osobistych (zob. podobnie ww. wyrok w sprawie Wellcome Trust, pkt 37). Podobnie okoliczność, że przed sprzedażą zainteresowany dokonał podziału gruntu na działki w celu osiągnięcia wyższej ceny łącznej, sama z siebie nie jest decydująca. Nie ma takiego charakteru również długość okresu, w jakim
te transakcje następowały, ani wysokość osiągniętych z nich przychodów. Całość powyższych elementów może bowiem odnosić się do zarządzania majątkiem prywatnym zainteresowanego. Inaczej jest natomiast w wypadku, gdy zainteresowany podejmuje aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne
do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców
w rozumieniu art. 9 ust. 1 akapit drugi dyrektywy VAT. Takie aktywne działania mogą polegać na przykład na uzbrojeniu terenu albo na działaniach marketingowych i nie należą one do zakresu zwykłego zarządu majątkiem prywatnym. W związku z czym w takiej sytuacji dostawy terenu budowlanego nie można uznać za czynność związaną ze zwykłym wykonywaniem prawa własności. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem zwykłe nabycie lub sprzedaż rzeczy nie stanowi wykorzystywania w sposób ciągły majątku rzeczowego w celu uzyskania
z tego tytułu dochodu w rozumieniu art. 9 ust. 1 dyrektywy VAT, jako że jedynym przychodem z takich transakcji może być ewentualny zysk ze sprzedaży tej rzeczy. Takie transakcje nie stanowią zaś same z siebie działalności gospodarczej
w rozumieniu dyrektywy (zob. wyroki z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie C-77/01 EDM, Rec. s. I-4295, pkt 58; z dnia 21 października 2004 r. w sprawie C-8/03 BBL, Zb.Orz. s. I-10157, pkt 39). Należy podkreślić, że TSUE wskazał jedynie przykładowo okoliczności, które mogą świadczyć o tym, że dana osoba sprzedając nieruchomości działa
w charakterze podatnika podatku VAT, a podział nieruchomości w celu uzyskania lepszej ceny, liczba transakcji, odstępy pomiędzy transakcjami i wysokość osiągniętych przychodów, nie są decydujące i nie są czynnościami, które same
z siebie wykraczałyby poza zarząd majątkiem prywatnym. To, czy dany podmiot działa jako podatnik VAT wymaga bowiem oceny odnoszącej się do okoliczności faktycznych danej sprawy. Każdorazowo należy zatem zbadać, jakie środki angażuje sprzedający w celu sprzedaży gruntu. Jeżeli środki te są podobne do tych, które wykorzystują handlowcy, wówczas strona sprzedając grunt, zachowuje się jak handlowiec (por. wyroki NSA z dnia: 13 czerwca 2019 r., I FSK 796/17; 29 października 2007 r., I FPS 3/07; 22 października 2013 r., I FSK 1323/12; 14 marca 2014 r., I FSK 319/13; 16 kwietnia 2014 r., I FSK 781/13; 27 maja 2014 r., I FSK 774/13 i 8 lipca 2015 r., I FSK 729/14). W ocenie Sądu, zaskarżona interpretacja narusza wskazane w skardze przepisy prawa materialnego tj. art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT poprzez błędne uznanie, że przepisy te znajdują zastosowanie do przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego, a tym samym uznanie Skarżącego w zakresie dokonanej sprzedaży za podatnika podatku VAT. Z opisu zdarzenia przyszłego wynika, że skarżący jak i pozostali współwłaściciele nieruchomości podjęli decyzję o sprzedaży nieruchomości, i w tym też celu zawarli przedwstępną umowę sprzedaży. Strony postanowiły, iż od dnia zawarcia Umowy Przedwstępnej do dnia zawarcia Umowy Sprzedaży,
to Kupującemu przysługiwać będzie prawo dysponowania całym obszarem Nieruchomości dla celów koniecznych do uzyskania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, przygotowania planowanej przez Kupującego Inwestycji, w zakresie przewidzianym przez Prawo budowlane tj. dla składania oświadczeń o posiadanym prawie do dysponowania Nieruchomością
na cele budowlane (z prawem cesji tego prawa na dowolną osobę trzecią), składania i cofania wniosków oraz uzyskiwania pozwoleń, uzgodnień, sprawdzeń, opinii, warunków technicznych i przyłączy, a nadto uzyskiwania wypisów i wyrysów
z ewidencji gruntów, a także do wejścia na teren całego obszaru Nieruchomości celem usunięcia kolizji istniejących sieci, prowadzenia prac przygotowawczych badań i odwiertów niezbędnych do potwierdzenia iż obszar Nieruchomości wolny jest od zanieczyszczeń, a warunki glebowe umożliwiają realizację na nim inwestycji polegającej na wybudowaniu centrum magazynowo - logistyczno - produkcyjnego,
w tym również Sprzedający wyrażają zgodę za przebudowę lub usunięcie rowów ewentualnie znajdujących się na Nieruchomości. Trzeba również zauważyć, że sprzedający w ramach przygotowania
do zawarcia umowy przyrzeczonej udzielili kupującemu m.in. pełnomocnictwo, które uprawniało do składania i podpisywania wniosków, pism, oświadczeń (w tym oświadczeń woli oraz oświadczeń wiedzy), umów i innych dokumentów, ich zmiany, cofania oraz przyjmowania i odbioru decyzji, postanowień, wypisów, wyrysów, map
i pism oraz korespondencji związanych i wymaganych w związku ze sprawami objętymi pełnomocnictwem. Wszystkie koszty oraz opłaty przyłączeniowe związane
z warunkami technicznymi, decyzjami i umowami przyłączeniowymi miały obciążać P. Sp. z o.o. Na podstawie udzielonego pełnomocnictwa, Kupujący wystąpił o wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych na podstawie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Z kolei na podstawie udzielonego prawa do dysponowania Nieruchomością na cele budowlane, spółka A. wystąpiła o wydanie decyzji o warunkach zabudowy Nieruchomości i otrzymała tę decyzję. Spółka planuje również wystąpić z wnioskiem o wydanie decyzji o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej.
W świetle powyższego, Sąd nie podziela stanowiska organu, że podjęte
na podstawie pełnomocnictwa przez kupującego czynności końcowo świadczą
o tym, że to sprzedający podjął działania podobne do tych, które wykonują podmioty zajmujące się profesjonalnie obrotem nieruchomościami. Oczywistym bowiem jest
– na co zwrócił uwagę WSA w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku z 19.11.2020 r. (sygn. akt I SA/Go 335/20) – że racjonalnie gospodarującemu swoim mieniem, zależy na zbyciu niewykorzystywanej nieruchomości, co oznacza, iż ze swej strony musi podejmować pewne działania, jak chociażby udzielenie pełnomocnictw celem uzyskania określonych rozstrzygnięć administracyjnych. Rezygnacja strony
z umocowania kupującego do określonych działań, uzyskania decyzji administracyjnych, pozwoleń, stanowiłaby bezsprzecznie nieracjonalny sposób rozporządzania własnym mieniem. Nie ma podstaw, aby takie umocowanie skarżącej kwalifikować na równi z angażowaniem środków podobnych do wykorzystywanych przez "podmioty zajmujące się profesjonalnym obrotem nieruchomościami". Opisana aktywność strony, zdaniem Sądu, jest właściwa dla zakresu zwykłego zarządu majątkiem prywatnym, czynnością związaną ze zwykłym wykonywaniem prawa własności (nie wykracza poza granice zwykłego zarządu majątkiem prywatnym).
Z kolei NSA w wyroku z 11.01.2022 r. sygn. akt I FSK 645/21 podkreślił, że już
z charakteru prawnego umowy przedwstępnej i celu jej zawarcia, wynika, że umowa ta z natury rzeczy dąży do zawarcia umowy przyrzeczonej, tj. sprzedaży nieruchomości na rzecz kupującego. Podejmowanie przez przyszłego nabywcę czynności związanych z uzyskaniem stosownych decyzji i pozwoleń jest normalną okolicznością towarzyszącą zawieranym umową przedwstępnym sprzedaży nieruchomości i przyspiesza proces inwestycyjny. Także uzależnienie zawarcia umowy przyrzeczonej od możliwości uzyskania stosownych pozwoleń czy decyzji nie wykracza poza granice racjonalnego kontraktowania i nie może być uważane
za podejmowanie przez skarżącą (zbywającą nieruchomość) czynności zwiększających wartość i atrakcyjność działki, jeżeli zarówno skutki prawne
i finansowe tych czynności obciążają przyszłego nabywcę i dokonywane są na jego rzecz. Jeżeli na jego wniosek nie zostaną wydane stosowne decyzje administracyjne i pozwolenia, to w świetle przyjętych w umowie przedwstępnej postanowień, umowa przyrzeczona może nie zostać zawarta. Taki też warunek istniał w umowie przedwstępnej zawartej w niniejszej sprawie. Tak więc nie ulega wątpliwości,
że udzielenie pełnomocnictwa miało na celu przyśpieszyć proces inwestycyjny realizowany przez kupującego. Oczywistym jest, że ponieważ w momencie zawarcia umowy przedwstępnej, nabywca nie dysponował jeszcze prawem do tej nieruchomości, to nie mógł podejmować czynności przysługujących wyłącznie jej właścicielowi. Jednocześnie nabywca chciał się upewnić, czy na nieruchomości tej będzie mógł zrealizować swój zamierzony cel, co zresztą jest całkowicie uzasadnione. W przeciwnym bowiem razie prawdopodobnie nie byłby zainteresowany nabyciem przedmiotowej nieruchomości. Stąd wymogi dotyczące składania wniosków oraz uzyskiwania pozwoleń, uzgodnień, sprawdzeń, opinii, warunków technicznych i przyłączy, a także do prowadzenia badań gruntu dla potwierdzenia, że jest on wolny od zanieczyszczeń, a warunki glebowe umożliwiają realizację na nieruchomości inwestycji. Zatem rację ma skarżący twierdząc, że czynności wskazane w pełnomocnictwie wykonywane miały być przez nabywcę na jego koszt, a także stanowiły jego własne starania do osiągnięcia konkretnego celu w postaci wybudowania centrum magazynowo – logistyczno - produkcyjnego. Sam skarżący (współwłaściciel) natomiast co wynika z jego oświadczenia, nabył nieruchomość na podstawie umowy darowizny i w dniu nabycia nie miał zamiaru dokonać sprzedaży działek. Co ważne, współwłaściciele nie dokonywali ulepszeń działek, nie dokonali wydzielenia dróg wewnętrznych, nie wnosili o ustanowienie służebności drogi koniecznej, nie podejmowali działań marketingowych mających na celu sprzedaż nieruchomości, nie występowali z wnioskiem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, nie występowali o opracowanie planu zagospodarowania przestrzennego, jak również nie występowali z wnioskiem o aktualizację gleboznawczej klasyfikacji gruntów. A zatem nie podejmowali tych działań, które mogłyby świadczyć o aktywności wykraczającej poza standardowe działania zarządu majątkiem prywatnym, w celu poszukiwania chętnego do zakupu nieruchomości.
W świetle powyższego, jeżeli konkretny podmiot zainteresowany nabyciem nieruchomości za określoną cenę, zawiera umowę przedwstępną, z której wynika,
że otrzyma pełnomocnictwa do dokonania określonych czynności dla upewnienia się czy nieruchomość spełnia jego wymogi, to – zdaniem Sądu – nie można tego utożsamiać z podjęciem przez dotychczasowego właściciela nieruchomości prowadzenia działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 1 i 2 ustawy
o VAT. Działania skarżącego nie noszą znamion działalności gospodarczej
w rozumieniu przepisów ustawy o VAT, co wyklucza zastosowanie względem niego
art. 5 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy. W tych okolicznościach podniesiony w skardze zarzut naruszenia tych przepisów Sąd uznał za trafny. Przy ponownym rozpoznaniu wniosku skarżącego, organ związany będzie wykładnią art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT dokonaną w uzasadnieniu niniejszego wyroku. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a. uchylił zaskarżoną interpretację w całości (pkt 1 wyroku), o co też wnioskował skarżący, pomimo, że kwestionował część stanowiska organu. Sąd podziela pogląd zawarty
w wyroku NSA z 22.01.2020 r., sygn. akt I GSK 397/17, że treść art. 146 § 1 P.p.s.a. nie pozwala na uchylenie interpretacji w części. Odpowiednie stosowanie przepisu art.145 § 1 pkt. 1 P.p.s.a. – o czym mowa w art. 146 § 1 P.p.s.a. - odnosi się
do przesłanek uchylenia, a nie do zakresu rozstrzygnięcia. Sąd nie posiada więc umocowania prawnego do uchylenia zaskarżonej indywidualnej interpretacji
w części, gdyż indywidualna interpretacja wydawana przez organ ma charakter niepodzielny (jednolity). W pkt 2 wyroku, Sąd działając na podstawie art. 200 i 205
§ 2 P.p.s.a. orzekł o kosztach postępowania. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło