II SA/Wr 546/10

WyrokWSA we Wrocławiu2010-12-02

Skład orzekający: Zygmunt Wiśniewski, Olga Białek, Julia Szczygielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka posiadająca status wierzyciela może uzyskać wypis z ewidencji gruntów i budynków zawierający numery ksiąg wieczystych nieruchomości należących do dłużnika, wykazując jedynie interes faktyczny związany z prowadzeniem postępowania egzekucyjnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że spółka będąca wierzycielem nie wykazała interesu prawnego do uzyskania wypisu z ewidencji gruntów i budynków zawierającego numery ksiąg wieczystych nieruchomości należących do dłużnika. Samo prowadzenie postępowania egzekucyjnego i poszukiwanie majątku dłużnika stanowi jedynie interes faktyczny, a nie prawny, który jest wymagany do uzyskania takich danych na podstawie art. 24 ust. 5 pkt 3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. W związku z tym, organy prawidłowo odmówiły wydania zaświadczenia.
Stan faktyczny
Spółka A złożyła wniosek o udostępnienie danych z operatu ewidencji gruntów i budynków, w tym numerów ksiąg wieczystych dla nieruchomości należących lub będących w użytkowaniu wieczystym P.H., wskazując na potrzebę prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Starosta odmówił wydania zaświadczenia w formie wypisu, uznając, że wnioskodawca nie wykazał interesu prawnego, a jedynie interes faktyczny. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy postanowienie starosty. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących udostępniania danych i błędną interpretację interesu prawnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Spółki A.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek Sędzia NSA Julia Szczygielska (spr.) Protokolant: Asystent sędziego Katarzyna Grott po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi Spółki A na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia w formie wypisu z ewidencji gruntów i budynków oddala skargę. Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu postanowieniem Nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a. oraz art. 7b ust. 2 pkt. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz. U. z 2005r. Nr 240, poz. 2027 ze zm./, po rozpatrzeniu zażalenia Spółki A z/s w O. na postanowienie Starosty P. z dnia [...]r., Nr [...], odmawiające uwzględnienia wniosku z dnia 1 marca 2010r. L.dz. [...] o udostępnienie danych z operatu ewidencji gruntów i budynków, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego we W. utrzymał w mocy w/w postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że pełnomocnik Spółki A z/s w O., radca prawny M.M. wnioskiem z dnia 1 marca 2010r. zwrócił się do Starosty P. o udostępnienie danych z operatu ewidencji gruntów i budynków, w przedmiocie wydania zaświadczenia w formie wypisu z operatu ewidencji gruntów i budynków dotyczących podania numerów ksiąg wieczystych dla nieruchomości należących lub będących w użytkowaniu wieczystym P.H.. We wniosku tym – jak wskazał organ - wnioskujący nie wykazał interesu prawnego, lecz wskazał jako podstawę pozyskania danych art. 23 ust. 1 pkt 5 oraz art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. o ochronie danych osobowych /Dz. U. z 1997r. Nr 133, poz. 883 ze zm./, a także art. 24 ust. 2 i ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne. Jednocześnie wnioskujący zwrócił się o udzielenie informacji o numerach ksiąg wieczystych przypisanych do konkretnych nieruchomości, położonych w G.: przy ul. [...] oraz przy ul. [...], należących do P.H.. Starosta P. w odpowiedzi na powyższy wniosek pismem z dnia 16 kwietnia 2010r., Nr [...], z dnia 31 maja 2010r., Nr [...] udzielił informacji o numerach ksiąg dla wskazanych we wniosku nieruchomości. Natomiast postanowieniem z dnia [...]r., Nr [...] Starosta P. powołując się na przepis art.219 k.p.a. oraz art.24 ust.2 i 3 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - odmówił wydania zaświadczenia w formie wypisu z ewidencji gruntów i budynków dotyczących numerów ksiąg wieczystych dla nieruchomości będących w posiadaniu P.H.. W uzasadnieniu organ stwierdził m.innymi, że przedmiotem żądania wnioskodawcy nie było uzyskanie informacji o konkretnych nieruchomościach gruntowych, budynkowych czy lokalowych, lecz poszukiwanie nieznanego wnioskodawcy majątku nieruchomego należącego do P.H.. W ocenie organu jest to żądanie udzielenia informacji nie tylko o charakterze przedmiotowym, ale także podmiotowym, gdy zaś informacje o charakterze podmiotowym lub podmiotowo-przedmiotowym z uwagi na ochronę danych osobowych mogą być udzielane tylko w trybie art. 24 ust. 3 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne z uwzględnieniem wszystkich zawartych w tym przepisie ograniczeń. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła Spółka A, zarzucając w nim naruszenie przepisów art. 24 ust. 2 i ust. 3 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz przepisów art. 23 ust. 4 pkt 2 ustawy o ochronie danych osobowych. Rozpatrując powyższe zażalenie WINGiK we W. wskazał, że zgodnie z art. 51 ust. 3 Konstytucji każdy ma prawo dostępu do dotyczących go urzędowych dokumentów i zbiorów danych. Ograniczenie tego prawa może określić ustawa i tu organ powołał się na przepisyart.24 ust.2 i ust.5 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz akty wykonawcze do tej ustawy. Wskazując równocześnie, że w ust.3 art.24 ustawy uregulowana została forma udostępniania danych zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków. Podstawową formą udzielania pisemnych informacji z operatu ewidencji gruntów i budynków, w zakresie obejmującym dane, o których mowa w art. 20 ust. 1 i 2 ustawy, a w tym i oznaczeń numerów ksiąg wieczystych, jest wypis z rejestru gruntów. Treść i forma wypisu z operatu ewidencyjnego unormowana została w załączniku nr 5 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków /Dz. U. Nr 38, poz. 454/. Wypis z operatu ewidencyjnego jest zaświadczeniem w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, stąd zasady dotyczące wydawania zaświadczeń mają tutaj zastosowanie. Zgodnie z przepisami art. 217 § 2 k.p.a. zaświadczenie wydaje się, jeśli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego, wymaga przepis prawa oraz gdy osoba ubiega się o nie ze względu na swój interes prawny. Zatem przepisy k.p.a. również przewidują istnienie interesu prawnego po stronie wnioskodawcy. Dalej organ wskazał, że stosownie do przepisu art.24 ust. 5 pkt 3 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne /w brzmieniu obecnie obowiązującym/ - uzyskanie wypisu z operatu ewidencyjnego przez wnioskodawcę, zawierającego dane osobowe podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 51, oraz wypisów z operatu ewidencyjnego, zawierające takie dane osobowe, na żądanie innych podmiotów niż wymienione w pkt. 1 i 2, jest możliwe wówczas, gdy wykażą interes prawny związany z gruntami, budynkami lub lokalami będącymi przedmiotem wypisu. Kategoria zaś interesu prawnego jest – jak wskazał organ - kategorią materialnoprawną i dlatego dla wykazania takiego interesu należy wskazać przepis prawa materialnego zobowiązujący organ do wydania dokumentu lub uprawniający wnioskującego do jego otrzymania. Z akt sprawy – podkreślił organ - wynika natomiast, że uzyskane, cyt: "dane zostaną wykorzystane w celu odpisu księgi wieczystej, a następnie dokonania wpisu hipoteki w tejże celem ujawnienia swojego roszczenia. Jednocześnie uzyskane informacje zostaną przekazane komornikowi sądowemu przy Sądzie Rejonowym w L., w celu skutecznego prowadzenia postępowania egzekucyjnego". W ocenie organu przedmiotem żądania wnioskodawcy jest poszukiwanie majątku nieruchomego wskazanej we wniosku osoby, a nie potwierdzenie określonych faktów lub stanu prawnego zgodnie z art. 217 k.p.a.. Wnioskodawca nie posiada interesu prawnego do uzyskania żądanych informacji, gdyż posiada jedynie interes faktyczny, a wobec tego nie ma podstawy dla organu do udzielenia żądanej informacji o nieruchomościach osoby wskazanej we wniosku. Nie jest to także podstawa do posiadania interesu prawnego, którego istnienie wymagane jest u osoby ubiegającej się o wydanie zaświadczenia w trybie art. 217 k.p.a.. Czynność jaką jest poszukiwanie majątku dłużnika może być dochodzona w trybie postępowania cywilnego nie zaś w postępowaniu administracyjnym i w oparciu o ustawę - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Podstawą prawną interesu wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym są przepisy proceduralnoprawe a nie materialnoprawne /wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 10 czerwca 2009r., sygn. akt IIISA/Wr 535/07/. Odnosząc się do pozostałych zarzutów podniesionych w zażaleniu, WINKiG uznał zarzut naruszenia art. 24 ust 2 i ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne dotyczące odmowy udostępnienia danych w zakresie udzielenia informacji o numerach ksiąg wieczystych nieruchomości, należących lub będących w użytkowaniu wieczystym P.H., za nieuzasadniony. Wniosek do organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków, o udostępnienie danych z tego operatu, mógł być rozpatrzony wyłącznie w oparciu o wówczas obowiązujące przepisy wyżej powołanej ustawy, z uwzględnieniem wszystkich zawartych, w tym przepisie ograniczeń. Na podstawie wówczas obowiązujących przepisów prawa do uzyskania informacji z operatu ewidencji gruntów i budynków odnośnie numerów ksiąg wieczystych nieruchomości, należących do osoby wskazanej we wniosku, niezbędne było istnienie u wnioskodawcy interesu prawnego w tym zakresie. Wnioskodawca żądał udzielenia informacji z operatu ewidencji gruntów i budynków, które miały posłużyć do ustalenia majątku dłużnika co jest czynnością z zakresu prawa cywilnego, któremu służy postępowanie przed sądem powszechnym. Zgodnie z art. 24 ust. 2 tej ustawy w brzmieniu obowiązującym od 7 czerwca 2010r., informacje zawarte w operacie ewidencyjnym są jawne. /zapis ten nie dotyczy pkt. 1 i 2, czyli właściciela i adresu/. Stosownie do art. 24 ust. 4 każdy z zastrzeżeniem ust. 5 może żądać udostępnienia informacji zawartych w operacie ewidencyjnym. Zatem, w art.24 ust.5 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, określony został katalog osób, którym mogą być udostępnione informacje z operatu ewidencji gruntów i budynków. Osoba nie będąca właścicielem nieruchomości wpisanej do ewidencji gruntów, może uzyskać wypis jedynie w przypadku, gdy wykaże interes prawny. Zdaniem organu na uwzględnienie nie zasługuje także zarzut nieudostępnienia danych z operatu ewidencji gruntów i budynków na podstawie "przepisu prawa materialnego art. 23 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. o ochronie danych osobowych: za prawnie usprawiedliwiony cel, o którym mowa w ust. 1 pkt 5, uważa się w szczególności: dochodzenie roszczeń z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej". Ograniczenia jawności mogą wynikać wyłącznie z ustaw. Ustawa z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne jest ustawą (lex specialis) regulującą między innymi zasady udzielenia informacji z operatu ewidencji gruntów i budynków w trybie art. 24 ust. 2 i 3, o które wystąpił wnioskodawca. W związku z powyższym tylko w oparciu o przepisy tej ustawy można było uzyskać informacje dotyczące oznaczeń numerów ksiąg wieczystych z operatu ewidencji gruntów i budynków. W przedmiotowej sprawie wnioskodawca żądając udostępnienia danych wymienionych w swoim wniosku, dotyczących oznaczenia numerów ksiąg wieczystych nieruchomości, należących lub będących w użytkowaniu wieczystym P.H., nie wskazał interesu prawnego do uzyskania zaświadczenia o żądanej treści. Reasumując WINKiG stwierdził, że organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie mógł udzielić wnioskodawcy informacji dotyczących osoby wskazanej we wniosku, ani w trybie przepisów ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, ani też w trybie przepisów k.p.a., poprzez wydanie zaświadczenia. W skardze na powyższe postanowienie Spółka A zarzuciła naruszenie przepisów art. 24 ust. 2 i art. 24 ust. 5 pkt 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie kosztów. W uzasadnieniu skargi podniesiono ponadto, odnosząc się do kwestii interesu prawnego, że skarżący nie był zobowiązany do jego wykazania gdyż dane, o które wnioskował, a o których stanowi art. 24 ust. 2 w/w ustawy, są jawne i powszechnie dostępne. Błędna interpretacja organu I instancji podtrzymana w zaskarżonym postanowieniu ma swoje źródło w uznaniu, że skarżący wnosił o wydanie wypisu z ewidencji zawierającego dane osobowe P.H., gdy zaś skarżący wnosił o wydanie innych danych niż wskazane powyżej, tj. wnosił jedynie o wydanie informacji obejmujących wydanie numerów ksiąg wieczystych, gdyż dane w postaci właściciela lokalu oznaczonych nieruchomości oraz jego miejsce zamieszkania były mu znane i zostały wskazane na podstawie zaświadczenia uzyskanego z Urzędu Gminy w G.. Zdaniem skarżącej strony - organy obu instancji przeinaczyły żądanie Spółki, która nie domagała się wydania pełnego odpisu z operatu ewidencyjnego, a jedynie zaświadczenia w zakresie wskazania numerów ksiąg wieczystych nieruchomości, osoby której dane osobowe zostały wskazane. Nawet gdyby przyjąć, że skarżąca była zobowiązana do wykazania interesu prawnego to tenże warunek również w ocenie Spółki został zrealizowany. Skarżąca Spółka wskazała, że jako wierzyciel winna wskazywać majątek dłużnika, który może służyć jego skutecznemu zaspokojeniu. Powyższe potwierdził wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2008r. /sygn. akt I OSK 1038/07/, w którym stwierdzono, że udostępnione numery ksiąg wieczystych mogą dostarczyć stronie danych niezbędnych do zabezpieczenia jej wierzytelności, a także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 3 marca 2010r. /sygn. akt IVSA/Po 802/09/. W ocenie skarżącego należy uznać, że interes prawny przejawia się nie tylko w związku z istnieniem konkretnej normy prawa materialnego, z której wynika prawo danego podmiotu do żądania określonego zachowania danej osoby. Interes prawny polegać może też na prawie do ochrony interesów wierzyciela, której to ochrony wierzyciel może się domagać od organów działających w imieniu również państwa również pośrednio. Taką ochroną interesów wierzyciela jest powstrzymywanie dłużnika przed wyzbywaniem się majątku przed i w toku postępowania egzekucyjnego. Jak zauważył pełnomocnik, by móc zaspokoić się z nieruchomości dłużnika, wierzyciel na którego wniosek toczy się postępowanie egzekucyjne musi wskazać nieruchomość, podając numer księgi wieczystej. Gdy organ prowadzący rejestr gruntów i budynków odmawia udzielenia informacji w żądanym zakresie, bezsprzecznie doprowadza do pogwałcenia żywotnych interesów wierzyciela. Ponadto – zdaniem strony skarżącej - organ błędnie interpretuje przepisy procedury cywilnej, owszem zawierają one przepisy umożliwiające poszukiwanie majątku dłużnika, natomiast to wierzyciel jest dysponentem prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Określenie sposobu egzekucji jest w zasadzie dla organu egzekucyjnego wiążące /nie jest dopuszczalne prowadzenie egzekucji ze składników majątku dłużnika niewskazanych we wniosku/. Określając sposób egzekucji świadczeń pieniężnych, wierzyciel tym samym wskazuje z jakich składników majątku dłużnika ma być prowadzona egzekucja. Przy czym składniki te powinny być przez wierzyciela dokładnie oznaczone. We wniosku o wszczęcie egzekucji z nieruchomości należy wymienić rodzaj nieruchomości, miejsce jej położenia, numer księgi wieczystej oraz określać sąd, który księgę tę prowadzi. Ze względu na powyższe, ponieważ podmiot, który na podstawie art. 901 k.p.c. ma prawo, ale i obowiązek wskazać komornikowi z jakich składników majątku dłużnika ma prowadzić egzekucję, musi mieć możliwość powzięcia wiedzy o składnikach majątkowych dłużnika. Pełnomocnik skarżącej Spółki zwrócić również uwagę na treść każdej klauzuli wykonalności, która wraz z tytułem egzekucyjnym stanowi podstawę prowadzenia egzekucji: "Każdy urząd oraz osoba ma obowiązek udzielić pomocy w prowadzeniu egzekucji". W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego we W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji /postanowienia/, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji /postanowienia/. Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/ w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja /postanowienie/ odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art. 145 lub art. 151 w/w ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia, Sąd stosownie do zapisu art. 134 powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie jest związany granicami skargi. Przepis ten umożliwia Sądowi wszechstronne i obiektywne zbadanie sprawy niezależnie od podniesionych zarzutów. Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, co powoduje, że skarga wniesiona przez Spółkę A podlega oddaleniu. Podstawą wydania zaskarżonego w niniejszej sprawie postanowienia są przepisy art. 219 k.p.a., zgodnie z którym odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie oraz przepisy art. 24 ust.5 pkt.3 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz. U. z 2005r. Nr 240, poz. 2027 ze zm./, zwanej dalej "p.g.k.". Należy w tym miejscu wskazać, że zgodnie z art. 20 ust. 1 p.g.k. ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące: 1) gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty; 2) budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych; 3) lokali - ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej. 2. W ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także: 1) właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - inne osoby fizyczne lub prawne, w których władaniu znajdują się grunty i budynki lub ich części; 2) miejsce zamieszkania lub siedzibę osób wymienionych w pkt 1; 3) informacje o wpisaniu do rejestru zabytków; 4) wartość nieruchomości. W myśl zaś art. 24 ust. 1 p.g.k. informacje, o których mowa w art. 20 ust. 1, zawiera operat ewidencyjny, który składa się z: 1) bazy danych, o której mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2, prowadzonej za pomocą systemu teleinformatycznego zapewniającego w szczególności: a) odpowiednio zabezpieczone przechowywanie danych i ich aktualizację, b) udostępnianie oraz wspólne korzystanie z danych na zasadach określonych w przepisach o infrastrukturze informacji przestrzennej, c) wizualizację danych w formie rejestrów, kartotek i wykazów oraz mapy ewidencyjnej, a także udostępnianie zainteresowanym wypisów z tych rejestrów, kartotek i wykazów oraz wyrysów z mapy ewidencyjnej; 2) zbioru dokumentów uzasadniających wpisy do bazy danych. Podkreślić przy tym należy, że dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy istotny jest przepis ust. 4 art. 24 p.g.k., który stanowi, iż każdy, z zastrzeżeniem ust. 5, może żądać udostępnienia informacji zawartych w operacie ewidencyjnym. Przy czym ust. 5 stanowi, że starosta udostępnia dane ewidencji gruntów i budynków zawierające dane osobowe podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 51, oraz wydaje wypisy z operatu ewidencyjnego, zawierające takie dane osobowe, na żądanie: 1) właścicieli oraz osób i jednostek organizacyjnych władających gruntami, budynkami lub lokalami, których dotyczy udostępniany zbiór danych lub wypis; 2) organów administracji publicznej albo podmiotów niebędących organami administracji publicznej, realizujących, na skutek powierzenia lub zlecenia przez organ administracji publicznej, zadania publiczne związane z gruntami, budynkami lub lokalami, których dotyczy udostępniany zbiór danych lub wypis; 3) innych podmiotów niż wymienione w pkt 1 i 2, które mają interes prawny w tym zakresie. Na powyższej redakcji przepisów art. 20 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 p.g.k. ukształtował się powszechnie przyjęty w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, że przedmiotem ewidencji gruntów i budynków są dane o charakterze przedmiotowym /art. 20 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 i 4 p.g.k./ oraz dane o charakterze podmiotowym /art. 20 ust. 2 pkt 1 i pkt 2 p.g.k./ (por. np. wyrok NSA z dnia 20 listopada 2009r., sygn. akt I OSK 189/09, wyrok NSA z dnia 21 lipca 2010r., sygn. akt I OSK 1312/09; wyrok NSA z dnia 19 maja 2010r., sygn. akt I OSK 1030/09, wyrok WSA w Gliwicach z 28 października 2010r., sygn. akt II SA/Gl 668/10, publ.www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy czym podkreślić należy, że udzielanie na żądanie wszystkich zainteresowanych w trybie art. 24 ust. 2 p.g.k. informacji o gruntach, budynkach i lokalach mogą być tylko informacje o charakterze przedmiotowym, a więc nie zawierające danych podmiotowych, o których mowa m.in. w art. 20 ust. 2 pkt 1 p.g.k.. Gdy zaś, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, żądanie podania informacji o numerach ksiąg wieczystych nieruchomości, których właścicielem bądź użytkownikiem wieczystym jest P.H. – dotyczy danych o charakterze podmiotowo-przedmiotowy, czyli w istocie danych osobowych. Zasadne jest tym samym stanowisko orzekających w sprawie organów, że wnioskodawca winien był w tej sytuacji - zgodnie z art. 24 ust. 5 pkt 3 p.g.k.- wykazać interes prawny w uzyskaniu informacji podmiotowo-przedmiotowej W ocenie Sądu takiego interesu strona skarżąca nie wykazała. Za taki nie można uznać bowiem prowadzenia postępowania egzekucyjnego przeciwko osobie, której dane dotyczą. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organów, że źródłem interesu prawnego jest przepis prawa powszechnie obowiązującego, który kształtuje sytuację określonego podmiotu w zakresie stanu prawnego regulowanego tym przepisem. O istnieniu interesu prawnego nie decyduje jedynie wola czy subiektywne przekonanie danego podmiotu. Nie chodzi tu bowiem wyłącznie o interes faktyczny niepoparty żadnymi przepisami mogącymi stanowić podstawę skierowania żądania w zakresie podjęcia przez organ administracji stosownych czynności w konkretnej sprawie. Interes prawny musi być indywidualny i konkretny. Jego istotną cechą jest także realność /aktualność/. Nie może być on zatem udowadniany zamiarem i okolicznościami, które mogą dopiero wystąpić w przyszłości /zob. wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2008r., sygn. akt I OSK 1038/07, publ.www.orzeczenia.nsa.gov.pl/. Ponadto podkreślić należy, że omawiana ewidencja, zgodnie z art. 2 pkt 8 i art. 20 ust.1 p.g.k. stanowi jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach. Ewidencja służy zapewnieniu prawidłowej gospodarki gruntami. Zawarte w niej dane są podstawą między innymi planowania przestrzennego, wymiaru podatków, oznaczenia nieruchomości w księgach wieczystych itp. /art. 21 ust. 1 p.g.k./. Celem ewidencji jest ujawnianie danych faktycznych o nieruchomościach. Obejmują one w szczególności położenie, granice, klasy gleboznawcze użytków gruntowych, położenie i przeznaczenie budynków oraz położenie i funkcje użytkowe lokali. Jeżeli chodzi o dane prawne, to w ewidencji wpisuje się właściciela nieruchomości, jeżeli jest on znany. Wpis takich danych ma jedynie znaczenie informacyjne. Z takim wpisem do ewidencji nie jest związane - tak jak w przypadku ksiąg wieczystych - domniemanie zgodności z rzeczywistym stanem prawnym. Ochronie i rejestracji praw podmiotowych do nieruchomości służą zatem księgi wieczyste, a nie ewidencja gruntów, budynków i lokali. Dlatego to zapisy nie w operacie ewidencyjnym, ale w księgach wieczystych mogą dostarczyć skarżącej Spółce niezbędnych danych do zabezpieczenia jej wierzytelności. Numery stosownych ksiąg wieczystych nieruchomości wymienionych we wniosku zostały zaś stronie skarżącej udostępnione. Spółka niewątpliwie dążąc do ujawnienia majątku jej dłużnika, jest zainteresowana zapisami w ewidencji. Jednak samo zainteresowanie nie uprawnia jej jeszcze do skutecznego żądania z operatu ewidencyjnego wypisów dotyczących nieruchomości stanowiących własność innych osób. Nie jest bowiem równoznaczne z interesem prawnym, o którym mowa w art. 24 ust. 5 pkt.3 p.g.k.. Uwzględniając powyższe Sąd uznał zarzut naruszenia przepisów art. 24 ust. 2 i art. 24 ust. 5 pkt 3 p.g.k. za nieuzasadniony. Istotne jest, że przepisy § 44 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. /Dz. U. Nr 38, poz. 454 ze zm./, zwanego dalej "rozporządzeniem", zaliczają do zadań starosty jako organu prowadzącego ewidencję gruntów m.in. udostępnianie danych ewidencyjnych /pkt 4/ i ochronę danych ewidencyjnych przed ich utratą, zniszczeniem, niepożądaną modyfikacją, nieuprawnionym do nich dostępem i ujawnieniem /pkt 5/. W myśl przepisu § 53 rozporządzenia starosta przy wykonywaniu zadań, o których mowa w § 44 pkt 5, stosuje odpowiednio przepisy o ochronie danych osobowych. Powyższe regulacje prowadzą jednak do wniosku, że oparte na przepisie art. 24 ust. 2 p.g.k. żądanie udzielenia informacji o gruntach, budynkach i lokalach mających charakter przedmiotowo-podmiotowy, w zakresie w jakim informacje dotyczą podmiotów określonych art. 20 ust. 2 pkt 1 p.g.k., musi być rozpatrzone z uwzględnieniem zasad udostępniania danych osobowych przewidzianych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych /tj. Dz. U. z 2002r. Nr 101, poz. 926 ze zm./, szczególnie w kontekście ich ochrony. Informacje z zasobu geodezyjnego i kartograficznego, o ile nie przybierają formy odpisu i wyrysu, mogą dotyczyć jedynie konkretnego /zindywidualizowanego/ gruntu, budynku, bądź lokalu, z którym przecież każdorazowo związany jest właściciel bądź inna osoba fizyczna lub prawna nim władająca. Mimo bowiem, że stronie skarżącej znane jest nazwisko, imię czy adres dłużnika, to żądanie od organów prowadzących ewidencję gruntów informacji dotyczących nieruchomości należących lub będących w użytkowaniu wieczystym dłużnika i udzielanie o tym informacji, niewątpliwie pośrednio zmierza do udzielenia informacji o danych osobowych. W niniejszej sprawie skarżąca Spółka domagając się wskazania numerów ksiąg wieczystych nieskonkretyzowanych nieruchomości, a hipotetycznie będących własnością lub znajdujących się w użytkowaniu wieczystym dłużnika strony skarżącej, żąda w istocie ujawnienia majątku dłużnika. To zaś niewątpliwie należy do sfery postępowania cywilnego przed sądem powszechnym, a nie do procedury postępowania administracyjnego, w tym, w trybie wydawania zaświadczeń o stanie posiadania osób trzecich /zob. wyrok NSA z dnia 22 kwietnia 1998r., sygn. akt II SA 1378/97, LEX nr 41684/. Ponadto należy zauważyć, że zasadą jest, iż organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie /art. 217 § 1 k.p.a./ Zaświadczenie wydaje się, jeżeli /§ 2/: 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa, 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Uwzględniając powyższe przepisy oraz okoliczności niniejszej sprawy, Sąd uznał, że prawidłowo organy orzekające stwierdziły, że w niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z powyższych sytuacji. Niesporne jest bowiem, że skarżąca Spółka ubiegała się o udzielenie informacji o majątku dłużnika, co wyraźnie wynika z treści wniosku. Taki stan rzeczy uzasadnia zaś – jak trafnie przyjęły organy - istnienia po jej stronie interesu faktycznego, a nie interesu prawnego w urzędowym potwierdzeniu danych i to bliżej nieskonkretyzowanych, skoro w istocie chodzi o poszukiwanie majątku w celu wdrożenia egzekucji komorniczej. W rozpatrywanej sprawie skarżąca Spółka ma bezspornie interes w uzyskaniu żądanych informacji w zakresie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Jest to jednak interes faktyczny, a nie interes prawny z punktu widzenia przepisów procedury administracyjnej oraz ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Interes ten nie może być więc traktowany jako przesłanka do żądania od organu wydania zaświadczenia - wypisu z ewidencji gruntów. Nie można zaś uznać za przepisy uzasadniające interes prawny strony przepisów proceduralnych Kodeksu postępowania cywilnego, dotyczących postępowania egzekucyjnego. Poszukiwanie majątku nieruchomego dłużników nie należy zaś do procedury administracyjnej, lecz uregulowane jest przepisami art. 913-9201 k.c.. Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Wniosek skarżącej Spółki mógł być rozpatrywany w procedurze wydania wypisu i wyrysu albo zaświadczenia, ale – co istotne – oba z wymienionych dokumentów mogą być wydane jedynie osobom, mającym interes prawny w ich uzyskaniu. Tymczasem skarżącej Spółce nie przysługuje interes prawny w uzyskaniu tego rodzaju dokumentu. Działając jako wierzyciel skarżąca Spółka nie była zwolniona od wykazania interesu prawnego w żądaniu udzielenia informacji. Interesu prawnego nie można też wywodzić z treści art. 901 k.p.c., który to przepis nie dotyczy w żadnej mierze zasad udostępnienia danych z ewidencji gruntów i budynków. Wypis z ewidencji nie jest też niezbędny dla przeprowadzenia postępowania egzekucyjnego, zaś ustanowienie hipoteki dotyczy zindywidualizowanej nieruchomości. Wymogów takich nie spełniał zaś wniosek skarżącej Spółki, który nie wskazywał żadnej konkretnej nieruchomości dłużnika, lecz w istocie zmierzał do uzyskania informacji o jego majątku, czemu nie służy ewidencja gruntów i budynków. Stąd też prawidłowo organy obydwu instancji orzekły o odmowie wydania zaświadczenia z braku przesłanek ustawowych /art. 219 k.p.a./. Stanowisko takie jest ugruntowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (zob. wyroki NSA z dnia 22 kwietnia 1998r., sygn. akt IISA 1378/97, oraz z dnia 22 lutego 2007r., sygn. akt I OSK 560/06, wyroki WSA w Gdańsku z dnia 19 czerwca 2008r., sygn. akt IIISA/Gd 150/08, oraz z dnia 21 maja 2008 r., sygn. akt III SA/Gd 77/08, wyroki WSA w Gliwicach z dnia 13 października 2010r., sygn. akt II SA/Gl 458/10, z dnia 30 lipca 2008r., sygn. akt II SA/Gl 1054/07, oraz z dnia 2 lipca 2008 r., sygn. akt II SA/Gl 1055/07, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 17 czerwca 2008r., sygn. akt III SA/Wr 599/07, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 21 maja 2008r., sygn. akt II SA/Ol 185/08, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 5 marca 2008r., sygn. akt II SA/Sz 1134/07, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 5 marca 2008r., sygn. akt II SA/Sz 1135/07, publ.www.orzeczenia.nsa.gov.pl/. Badając zatem pod kątem legalności zaskarżone postanowienie, Sąd uznał, że nie doszło do naruszenia przepisów prawa, co obligowało do oddalenia skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stąd orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło