IV SA/Po 945/11
WyrokWSA w Poznaniu2011-12-08
Skład orzekający: Bożena Popowska, Ewa Kręcichwost-Durchowska, Tomasz Grossmann
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, wzywając inwestora do doprowadzenia lokalizacji planowanego budynku gospodarczego do zgodności z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury, zamiast do uzupełnienia braków zgłoszenia, narusza przepisy Prawa budowlanego dotyczące terminu na wniesienie sprzeciwu?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, wzywając inwestora do modyfikacji lokalizacji planowanego budynku gospodarczego zamiast do uzupełnienia braków zgłoszenia zgodnie z art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, narusza przepisy prawa. Takie postanowienie nie wpływa na bieg 30-dniowego terminu do wniesienia sprzeciwu, który rozpoczyna bieg od dnia skutecznego zgłoszenia. Wniesienie sprzeciwu po upływie tego terminu pozbawia organ kompetencji do jego wydania.Stan faktyczny
M. O. zgłosiła zamiar budowy budynku gospodarczego – drewutni. Starosta P. wniósł sprzeciw, uznając, że budowa wymaga pozwolenia na budowę ze względu na objęcie sąsiedniej działki obszarem oddziaływania. Wojewoda W. utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Prawa budowlanego i Kpa, wskazując m.in. na błędne uzasadnienie decyzji i konieczność uzyskania pozwolenia na budowę dla obiektu, który powinien być realizowany w trybie zgłoszenia. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody W. z dnia [...] lipca 2011 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty P. z dnia [...] maja 2011 r. Zasądził od Wojewody W. na rzecz M. O. kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Orzekł o niewykonalności zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Popowska Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost- Durchowska (spr.) WSA Tomasz Grossmann Protokolant st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 grudnia 2011 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w P. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu od zamiaru budowy budynku gospodarczego, 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty P. z dnia [...] maja 2011 r. nr [...], 2. zasądza od Wojewody W. na rzecz M. O. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2011 r. M. O. zgłosiła zamiar wykonania robót budowlanych polegających na budowie budynku gospodarczego – drewutni na działce nr ewid. [...], położonej w B. przy ul. O., gmina P..
Postanowieniem z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] Starosta P. zobowiązał inwestora do usunięcia stwierdzonych braków i nieprawidłowości poprzez doprowadzenie lokalizacji wnioskowanej budynku do zgodności z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm. – dalej jako rozporządzenie Ministra Infrastruktury).
Odpowiadając na powyższe postanowienie strona w piśmie z dnia [...] maja 2011r. wskazała, iż zgodnie z § 12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury, w zabudowie jednorodzinnej uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60 i 271-273, dopuszcza się sytuowanie budynku gospodarczego i garażu o długości mniejszej niż 5,5 m i o wysokości mniejszej niż 3 m bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych.
Strona wskazała, iż projektowany budynek gospodarczy - drewutnia - nie przekracza wymiarów wskazanych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury (długość mniejsza niż 5,5m, wysokość mniejsza niż 3m) i z tych względów zaproponowana lokalizacja spełnia wymogi § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury.
Decyzją z dnia [...] maja 2011 r., [...] Starosta P., działając na podstawie art. 30 ust. 5 oraz art. 30 ust. 6 pkt. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010r. nr 243, poz. 1623) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.- dalej Kpa) wniósł sprzeciw w sprawie zamiaru budowy budynku gospodarczego - drewutni na działce nr [...] położonej w B. przy ul. O., gmina P..
W uzasadnieniu organ wskazał, iż przedmiotowe przedsięwzięcie budowlane wymaga uzyskania decyzji pozwolenia na budowę, gdyż zgodnie z § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. z 2003r Nr 120 poz. 1133) oraz z art. 28 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego usytuowanie budynku na działce budowlanej w sposób określony w przedmiotowym zgłoszeniu powoduje objęcie sąsiedniej działki budowlanej obszarem oddziaływania w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła M. O. podnosząc, iż wskazany przez organ § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego nie ma żadnego związku ze złożonym zgłoszeniem. Strona wskazała, iż nie występowała do organu z wnioskiem o przebudowę obiektu budowlanego.
Strona podkreśliła, iż wydając swoją decyzję Starosta P. nie wyjaśnił w sposób wystarczający skąd wysnuł wniosek, iż "przedsięwzięcie budowlane wymaga uzyskania decyzji pozwolenia na budowę gdyż (...) usytuowanie budynku (..) powoduje objęcie sąsiedniej działki budowlanej obszarem oddziaływania".
Odwołująca podniosła, iż w stosunku do wolnostojących parterowych budynków gospodarczych, do których bez wątpienia należy zaliczyć zgłaszaną drewutnię, przepisy Prawa budowlanego dopuszczają szczególny tryb zgłaszania budowli bez konieczności uzyskiwania pozwolenia na budowę, warunkując ten tryb jedynie powierzchnią zabudowy nie większą od 25 m2, a także ilością takich obiektów na działce. Odwołująca wskazał, iż oba te warunki wnioskowany obiekt spełnia, tj. powierzchnia zabudowy wynosząca 11,53m3 jest znacznie poniżej granicy 25 m2, a wnioskowany budynek jest pierwszym tego typu na działce o numerze [...], której powierzchnia wynosi 2307 m2, a więc również jest większa niż minimalne wymagane 500 m2.
Skarżąca wyjaśniła, iż lokalizacja drewutni jest zgodna z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury oraz, że z przepisów prawa w żadnym stopniu nie można wyciągnąć wniosku, że w przedmiotowej sprawie budowa budynku gospodarczego-drewutni umiejscowionej zgodnie z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury, jeżeli spełnia ona wszystkie wymagania postawione w art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego miałaby wymagać pozwolenia na budowę. Również orzecznictwo Sądów Administracyjnych w żaden sposób nie wskazuje, aby lokalizacja budynku gospodarczego zgodna z § 12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury miała wykluczać jego realizację w trybie zgłoszenia.
Decyzją z dnia [...] lipca 2011 r., nr [...] Wojewoda W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję wskazując, iż decyzja sprzeciwu wydana przez organ I instancji została wydana w terminie o jakim mowa w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego.
Dalej organ odwoławczy wyjaśnił, iż artykuł 29 Prawa budowlanego ustala katalog budów i robót budowlanych niewymagających pozwolenia na budowę. Zgodnie z ust. 1 pkt 2) wskazanego artykułu pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m², przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m² powierzchni działki. Organ wyjaśnił także, iż każdy planowany do realizacji budynek powinien spełniać przepisy i wymogi zawarte w przepisach prawa. Organ podniósł, iż § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury określa odległości w jakich należy usytuować planowane do realizacji budynki.
Zgodnie z ust. 1, pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury - budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż:
1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy,
2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.
Organ wskazał, iż inwestor na planie zagospodarowania działki, załączonym do zgłoszenia budowy, wkreśliła budynek gospodarczy - drewutnię o długości 5,5 m i wysokości 3 m w odległości 1,5 metra od granicy z działką sąsiednią (działka nr [...]). § 12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury zezwala w zabudowie jednorodzinnej na sytuowanie budynku gospodarczego o długości mniejszej niż 5,5 m i o wysokości mniejszej niż 3 m bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych - co ma miejsce w niniejszej sprawie. Jednak w ocenie organu na podstawie § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury, sytuowanie budynku na działce budowlanej w sposób określony w § 12 ust. 2 i 3 powoduje objęcie sąsiedniej działki obszarem oddziaływania w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego.
W przedmiotowej sprawie na podstawie przytoczonych przepisów należy wyznaczyć obszar oddziaływania budynku gospodarczego - drewutni, co wiążę się to z tym, że należy uzyskać pozwolenie na budowę.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła M. O. zarzucając jej naruszenie:
- art. 107 § 3 Kpa poprzez wskazanie przez Starostę w przedmiotowej decyzji błędnego i nieprzekonywującego uzasadnienia, w szczególności podanie niewłaściwej podstawy prawnej w uzasadnieniu sprzeciwu. Strona wskazała, iż błąd ten został wyjaśniony i wyprostowany przed Wojewodę W. w jego decyzji, jednak Wojewoda nie miał w kompetencji uzupełniania i objaśniania decyzji I instancji, a jeżeli uznał, iż rzeczywiście decyzja zawierała błędy, wówczas powinien ją uchylić.
- art. 6 Kpa oraz art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego poprzez błędną interpretację przepisów przez polegającą na ustaleniu konieczności uzyskania decyzji pozwolenia na budowę dla prac budowlanych, dla których przepisy jednoznacznie wskazują, iż pozwolenie na budowę nie jest wymagane.
- art. 7 Kpa oraz art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego poprzez nie dokonanie w sposób należyty i niebudzący wątpliwości sprawdzenia czy zgłoszona przez skarżącą inwestycja budowlana polegająca na zamiarze postawienia drewutni, określonej we wniosku przez skarżącą jako budynek gospodarczy, rzeczywiście wypełnia znamiona budynku. Skarżąca podniosła, iż w załączonych do wniosku szkicach widać było, iż drewutnia nie ma posiadać fundamentów, w związku z tym może nie wypełniać definicji budynku, która stanowi, że budynek to "taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach".
W uzasadnieniu skargi w ślad za odwołaniem strona wskazała, iż wskazany przez organ § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego nie ma żadnego związku ze złożonym zgłoszeniem.
Skarżąca podniosła, iż uzasadnienie decyzji powinno być napisane szczególnie starannie. Strona musi bowiem mieć możliwość zapoznania się z motywami podjętego przez organ rozstrzygnięcia, oceną zebranego materiału oraz z przyjętą kwalifikacją prawną.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 6 Kpa i art. 29 Prawa budowlanego skarżąca wskazała, iż art. 29 Prawa budowlanego ustala katalog budów i robót budowlanych niewymagających pozwolenia na budowę. Zgodnie z ust. 1 pkt 2 wskazanego artykułu pozwolenia na budowę nie wymaga między innymi budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych oraz wiat o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. Strona podniosła, iż owszem art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego przewiduje możliwość nałożenia przez organ obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę również dla inwestycji, dla których zgodnie z art. 29 Prawa budowlanego pozwolenie nie jest wymagane. Jednakże katalog powodów uzasadniających takie działanie organu jest enumeratywnie wyliczony i żaden z tych powodów nie jest adekwatny do zgłaszanej przez skarżącą inwestycji. Niezrozumiałe jest więc nakładanie na skarżącą obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę drewutni w przedmiotowej sprawie. Strona podkreśliła, iż zarówno organ I instancji jak i organ II instancji nie wykazał w rzetelny sposób podstaw obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dla obiektu, który ustawodawca co do zasady z takiego obowiązku zwolnił.
Skarżąca podniosła, iż zarówno organ I jak i II instancji twierdzą, iż obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę wynika z takiego usytuowania planowanego obiektu, które powoduje objęcie sąsiednich działek obszarem oddziaływania. Również orzecznictwo Sądów Administracyjnych w żaden sposób nie wskazuje, aby lokalizacja budynku gospodarczego zgodna z § 12 ust. 3 rozporządzeniem Ministra Infrastruktury miała wykluczać jego realizację w trybie zgłoszenia.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 7 Kpa oraz art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego skarżąca podniosła, iż organ nie ustalił czy budynek gospodarczy – drewutnia - podlega pod przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenia powtarzając argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 8 grudnia 2011 r. skarżąca podtrzymała skargę oraz wniosła o zwrot kosztów postępowania.
Prokurator Prokuratury Okręgowej, który zgłosił swój udział na rozprawie wniósł o uchylenie decyzji organu I i II instancji wskazując na naruszenie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego, § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz art. 7, 9 i 77 § 1 Kpa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej Ppsa) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 Ppsa, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.
Przeprowadzając ocenę zgodności z prawem podjętych w sprawie rozstrzygnięć należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa.
Podstawą wydania w niniejszej sprawie decyzji o wniesieniu sprzeciwu było ustalenie przez organ, iż planowana budowa drewutni wymaga uzyskania pozwolenia na budowę.
Co do zasady, zgodnie z treścią art. 28 Prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Wyjątki od tej zasady zostały określone w art. 29-31 Prawa budowlanego i są to jedyne odstępstwa od przedstawionej powyżej reguły. Przepis art. 29 wymienia rodzaje obiektów budowlanych, których budowa nie wymaga pozwolenia na budowę oraz robót budowlanych, których rozpoczęcie nie wymaga pozwolenia na budowę. Z kolei przepis art. 30 Prawa budowlanego określa, które z budów oraz robót budowlanych wymienionych w art. 29 podlegają zgłoszeniu właściwemu organowi. Rodzaj wymienionych w przepisie art. 30 ust.1 Prawa budowlanego budów i robót budowlanych wskazuje, że są to inwestycje o niewielkim ciężarze gatunkowym, co do zasady niewymagające nawet sporządzenia projektu budowlanego.
W niniejszej sprawie skarżąca zgłosiła zamiar wykonania robót budowlanych polegających na budowie budynku gospodarczego – drewutni.
W tym miejscu wskazać należy, iż zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Powyższe roboty w myśl art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego wymagają zgłoszenia właściwemu organowi.
W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, iż realizacja przedmiotowej inwestycji mogła nastąpić na podstawie zgłoszenia. Przedmiotowa drewutnia ma być zrealizowana na działce o pow. Ponad 500 m2, na której nie znajduje się inny obiekt o którym mowa w art, 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, a łączna powierzchnia zabudowy wynosi około 12 m2
Wobec powyższego nie ulega wątpliwości, iż przedmiotowa inwestycja spełnia przesłanki określone w art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego do realizowania jej na mocy art. 30 Prawa budowlanego w trybie zgłoszenia.
Organ w niniejszej sprawie obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę upatruje w fakcie, iż sytuowanie budynku na działce budowlanej w sposób określony w § 12 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury powoduje objęcie sąsiedniej działki obszarem oddziaływania, co pociąga za sobą konieczność prowadzenia postępowania celem uzyskania pozwolenia na budowę.
Z powyższym stanowiskiem organu nie można się zgodzić.
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż instytucja zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych stanowi swego rodzaju substytut pozwolenia na budowę, a ściślej wniosku o pozwolenie na budowę (Z.Niewiadomski, Prawo budowlane. Komentarz, Warszawa CH. Beck 2006, s. 366). Na skutek zgłoszenia zamiaru budowy wszczyna się zatem postępowanie administracyjne mające na celu ustalenie przez właściwy organ architektoniczno-budowlany, czy zamierzona budowa lub roboty budowlane są zgodne z wymogami prawa. Konsekwencją tego postępowania jest albo możliwość realizacji tych robót, albo brak takiej możliwości, ze względu na nie dopuszczenie do tego przez organ.
Zgodnie z § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż:
1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy,
2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.
Natomiast w myśl § 12 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60 i 271-273, dopuszcza się sytuowanie budynku gospodarczego i garażu o długości mniejszej niż 5,5 m i o wysokości mniejszej niż 3 m bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych.
Co prawda z ust. 4 § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury wynika, iż usytuowanie budynku na działce budowlanej w sposób, o którym mowa w ust. 2 i 3, powoduje objęcie sąsiedniej działki budowlanej obszarem oddziaływania w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, to jednakże powyższe nie oznacza, że dla realizacji inwestycji wskazanych w art. 29 Prawa budowlanego wymagane jest pozwolenie na budowę.
W przedmiotowej sprawie jak wynika ze zgłoszenia planowana inwestycja nie przekracza parametrów określonych w § 12 ust. 3 pkt. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury, co prowadzi do wniosku, iż lokalizacja przedmiotowej inwestycji przedstawiona na planie sytuacyjnym zgodna z wyżej wskazanym przepisie jest dopuszczalna.
Organ rozpoznając niniejszą sprawę winien mieć na uwadze, iż na mocy art. 29 Prawa budowlanego budowy określone w tym przepisie nie wymagają z mocy prawa uzyskania pozwolenia na budowę nawet w sytuacji zamiaru ich realizacji sprzecznie z przepisami techniczno-budowlanymi.
W myśl art. 30 ust. 6 pkt 3 Prawa budowlanego, organ wnosi sprzeciw w przedmiocie dokonanego zgłoszenia, jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub inne przepisy.
Organ winien uwzględnić przepis art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego zgodnie z którym właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować:
1) zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia;
2) pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków;
3) pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych;
4) wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich.
Z powyższego wynika, iż organ jest zatem uprawniony w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia do wniesienia w formie decyzji sprzeciwu z przyczyn wskazanych w art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego, albo w sytuacji wystąpienia przesłanek określonych w art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego do nałożenia na inwestora w decyzji o sprzeciwie obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w ust.1.
Wobec powyższego w razie ustalenia, iż zamierzenie inwestycyjne ma być realizowane zgodne z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury, to organ w razie uznania, że realizacja inwestycji może spowodować wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich ma prawo wydać w decyzji o sprzeciwie nałożyć na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. Natomiast w żadnym wypadku nie można uznać, iż objęcie sąsiedniej działki obszarem oddziaływania skutkuje automatycznie uznaniem, że wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę.
Odnosząc się natomiast do kwestii zachowania terminu przewidzianego w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego podnieść należy, iż zgodnie z tym przepisem zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia.
Dla prawidłowego ustalenia, czy organ wnosząc sprzeciw dochował 30 dniowego terminu konieczne jest określenie daty jego początkowego biegu, jak również daty, z jaką bieg tego terminu się kończy.
W ocenie Sądu początkowym dniem biegu trzydziestodniowego terminu, o którym mowa w przepisie art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego jest dzień następny po dniu, w którym dokonano skutecznego zgłoszenia, bądź - w przypadku nałożenia obowiązku uzupełnienia zgłoszenia - dzień następny po dniu, w którym zgłoszenie zostało uzupełnione, albo dzień następny po bezskutecznym upływie terminu wskazanego w postanowieniu nakładającym obowiązek uzupełnienia zgłoszenia (zob. wyrok WSA w Poznaniu z 9 czerwca 2011 r., w sprawie IV SA/Po 321/11, wyrok NSA z 21 kwietnia 2009 r., w sprawie II OSK 574/08 - opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach na stronie www.nsa.gov.pl).
Dla zachowania terminu z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego konieczne jest wydanie i wysłanie przed upływem tego terminu albo sprzeciwu, albo postanowienia o nałożeniu obowiązku uzupełnienia zgłoszenia (por. dnia 21 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK 574/08, z dnia 12 grudnia 2006 r., sygn. akt II OSK 79/06).
Ponadto zwrócić należy uwagę, iż tylko skuteczne zgłoszenie powoduje, że rozpoczyna bieg 30 dniowy termin do wniesienia sprzeciwu.
Podkreślić należy, iż zgłoszenie robót budowlanych nie jest klasycznym wnioskiem, w rozumieniu przepisu art. 61 Kpa, to jednakże również zgłoszenie tak jak każde podanie powinno odpowiadać wymogom art. 63 § 2 i 3 Kpa. Kompletność zgłoszenia jest podstawowym warunkiem, od spełnienia którego ustawodawca uzależnił możliwość skorzystania z uproszczonej procedury realizacji robót budowlanych.
W tym miejscu zwrócić należy uwagę, iż art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, wymaga ściśle określonej treści pisma (określenia rodzaju, zakresu i sposobu wykonywania robót budowlanych oraz terminu ich rozpoczęcia) i dołączenia określonych dokumentów.
Wskazać należy, iż ewentualne braki zgłoszenia, w zakresie treści i załączników wymaganych w/w przepisami art. 30 ust.2, 3 i 4, skutkują wydaniem postanowienia nakładającym obowiązek uzupełnienia zgłoszenia, a w przypadku jego nieuzupełnienia, wniesieniem sprzeciwu w drodze decyzji. Natomiast w razie zaistnienia innych braków podania określonych w art. art. 63 § 2 i 3 Kpa, a nie wymienionych w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego organ obowiązany jest wezwać stronę do ich uzupełnienia w terminie 7 dni, a w razie nieusunięcia braków, pozostawienie podania bez rozpoznania.
Wyjaśnić należy, iż przepis art. 30 ust.2 Prawa budowlanego nie zawiera m.in. wymogu wskazania osoby, od której pochodzi i jej adresu oraz podpisania przez wnoszącego. Powyższe braki winne być uzupełnione w trybie art. 64 Kpa.
W tym miejscu wskazać trzeba, iż dotknięte brakami formalnymi podanie nie może skutecznie doprowadzić do wszczęcia postępowania w sprawie, co wyłącza wydanie decyzji o jego zakończeniu, w tym decyzji o wniesieniu sprzeciwu (por. Barbara Adamiak, glosa do uchwały SN z 8 czerwca 2000 r., sygn. akt III ZP 11/00, OSP 2001/1/12; Jan Zimmermann, glosa do wyroku NSA z dnia 3 lutego 1992 r., sygn. akt IV SA 1377/91, OSP 1993/10/205).
W świetle wyżej wskazanych przepisów nie ma podstaw do przyjęcia, że każde braki zgłoszenia podlegają uzupełnieniu w trybie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego. Uzupełnieniu w tym trybie podlegają wyłącznie braki, o których mowa w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, a decyzja o sprzeciwie, przewidziana w tym przepisie, może być skutkiem nieuzupełnienia właśnie tych dokumentów.
W niniejszej sprawie organ, co prawda przed upływem 30 dni, postanowieniem z dnia [...] maja 2011 r., wezwał inwestora do uzupełnienia zgłoszenia, to jednakże na gruncie niniejszej sprawy nie można uznać, że wydanie przedmiotowego postanowienia spowodowało, iż termin do wniesienia sprzeciwu rozpoczął swój bieg od uzupełnienia zgłoszenia. Z postanowienia z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] wynika, iż w ocenie organu stwierdzone braki i nieprawidłowości polegały na niezgodności lokalizacji wnioskowanej inwestycji z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury.
Z powyższego wynika, iż organ faktycznie wezwał inwestora nie do uzupełnienia braków zgłoszenia, a jedynie do modyfikacji zgłoszenia.
Takie postępowanie organu w ocenie Sądu narusza przepisy prawa. W tym miejscu przypomnieć należy, iż zgodnie z art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego organ obowiązany jest do wniesienia sprzeciwu jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub inne przepisy. Nie ulega wątpliwości, iż przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury mieszczą się w katalogu przepisów, o którym mowa w art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego.
Zatem organ wobec stwierdzenia sprzeczności zamierzenia inwestycyjnego z przepisami prawa obowiązany był do wniesienia sprzeciwu, a nie do wydania postanowienia na podstawie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego. W przedmiotowej sprawie organ wydając postanowienie nie wezwał skarżącego do uzupełnienia braków zgłoszenia wskazanych w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, lecz do doprowadzenia budowy do zgodności z przepisami.
Takie postanowienie w ocenie składu orzekającego nie ma wpływu na bieg terminu do wniesienia sprzeciwu określonego w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego. Tylko postanowienie wzywające do uzupełnienia braków zgłoszenia, o których mowa w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego ma wpływ na bieg trzydziestodniowego terminu do wniesienia sprzeciwu.
W tym miejscu przypomnieć należy, iż początkowym dniem biegu trzydziestodniowego terminu, o którym mowa w przepisie art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego jest dzień następny po dniu, w którym dokonano skutecznego zgłoszenia, bądź - w przypadku nałożenia obowiązku uzupełnienia zgłoszenia - dzień następny po dniu, w którym zgłoszenie zostało uzupełnione, albo dzień następny po bezskutecznym upływie terminu wskazanego w postanowieniu nakładającym obowiązek uzupełnienia zgłoszenia. Natomiast w sytuacji wydania postanowienia z naruszeniem normy wynikającej z art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego uznać należy, iż termin do wniesienia sprzeciwu biegnie od dnia dokonania skutecznego zgłoszenia.
Odnosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż przedmiotowe zgłoszenie wpłynęło do starostwa powiatowego dnia [...] kwietnia 2011 r. Zatem wobec ustalenia, iż wydane w niniejszej sprawie postanowienie nie miało wpływu na bieg terminu do wniesienia sprzeciwu, uznać należy, że wniesienie sprzeciwu w dniu [...] maja 2001 r. (data nadania korespondencji - stempel na zwrotnym potwierdzeniu odbioru) nastąpiło po terminie wskazanym w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego.
Podnieść w tym miejscu wypada, że termin określony w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego – ze względu na jego skutki – zgodnie uznawany jest w orzecznictwie i w doktrynie za termin prawa materialnego (por. np. wyrok WSA w Krakowie z dnia 20 sierpnia 2007 r. II SA/Kr 971/05 nie publik; wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2005 r. VII SA/Wa 555/04, LEX nr 169408; wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 czerwca 2005 r. VII SA/Wa 1450/04 nie publik; Z.Niewiadomski, Prawo budowlane. Komentarz, Warszawa CH. Beck 2006, s. 374). Ma on więc charakter zawity i nie jest dopuszczalne jego przedłużanie przez organ administracji. Przekroczenie omawianego terminu skutkuje pozbawieniem organu kompetencji do wniesienia sprzeciwu. Brak w omawianym okresie reakcji organu jest zaś równoznaczny ze zgodą na rozpoczęcie i prowadzenie robót budowlanych. Dlatego też wobec upłynięcia z dniem 19 maja 2011r. terminu określonego w art. art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego organ nie był uprawniony do wydania w dniu 26 maja 2011 r. decyzji o wniesieniu sprzeciwu.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) Ppsa orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 Ppsa, a o wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 Ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło