I SA/Kr 1773/11
WyrokWSA w Krakowie2012-02-09
Skład orzekający: Maja Chodacka, Beata Cieloch, Bogusław Wolas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Gminy określająca zasady udzielania dotacji na zakup i montaż kolektorów słonecznych w formie refundacji poniesionych kosztów, narusza przepisy ustawy Prawo ochrony środowiska oraz ustawy o finansach publicznych, co uzasadniałoby stwierdzenie jej nieważności przez organ nadzoru?Ratio decidendi
Uchwała Rady Gminy określająca zasady udzielania dotacji na zakup i montaż kolektorów słonecznych w formie refundacji poniesionych kosztów nie narusza przepisów ustawy Prawo ochrony środowiska ani ustawy o finansach publicznych w sposób istotny, uzasadniający stwierdzenie jej nieważności. Przepisy te nie zakazują udzielania dotacji w drodze refundacji, a kompetencje Rady Gminy obejmują określenie sposobu rozliczania dotacji. Niewielka nieścisłość dotycząca obowiązku zwrotu dotacji dla osób prawnych nie jest wadą istotną, która prowadziłaby do nieważności uchwały.Stan faktyczny
Gmina Chełmiec podjęła uchwałę określającą zasady udzielania dotacji na zakup i montaż kolektorów słonecznych w formie refundacji poniesionych kosztów. Regionalna Izba Obrachunkowa w Krakowie stwierdziła nieważność tej uchwały, zarzucając naruszenie przepisów prawa ochrony środowiska i finansów publicznych, w tym brak możliwości refundacji wydatków poniesionych przed zawarciem umowy oraz nieprecyzyjne uregulowanie obowiązku zwrotu dotacji dla osób prawnych. Gmina Chełmiec zaskarżyła uchwałę RIO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, kwestionując zasadność stwierdzenia nieważności.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną uchwałę Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie i zasądził od RIO na rzecz Gminy Chełmiec zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SA/Kr 1773/11 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 lutego 2012 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Maja Chodacka (spr.), Sędzia: WSA Beata Cieloch, Sędzia: WSA Bogusław Wolas, Protokolant: Patryk Jawor, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2012 r., sprawy ze skargi Gminy Chełmiec, na uchwałę Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie, z dnia 24 sierpnia 2011r. Nr KI-411/405/11, w przedmiocie określenia zasad postępowania o udzielenie dotacji dla osób fizycznych i prawnych I. uchyla zaskarżoną uchwałę II. zasądza od Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania w kwocie 540 zł (pięćset czterdzieści złotych)
Zaskarżoną uchwałą nr KI 411/405/11 z dnia 24 sierpnia 2011r., Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie stwierdziło nieważność uchwały Rady Gminy Chełmiec nr X/139/2011 z dnia 17 czerwca 2011r. w sprawie określenia zasad postępowania o udzielenie dotacji dla osób fizycznych i prawnych na pokrycie kosztów zakupu i montażu kolektorów słonecznych.
Zaskarżona uchwała zapadła w następujących okolicznościach stanu faktycznego.
W dniu 17 czerwca 2011 r. Rada Gminy Chełmiec podjęła uchwałę w sprawie określenia zasad postępowania o udzielenie dotacji dla osób fizycznych i prawnych na pokrycie kosztów zakupu i montażu kolektorów słonecznych.
Na treść podjętej uchwały składał się regulamin udzielania dotacji z tytułu przedsięwzięć wskazanych w nazwie uchwały oraz dwa załączniki, tj. wniosek o przyznanie dotacji oraz wzór oświadczenia o wpięciu kolektora słonecznego w instalację i jego funkcjonowaniu.
W § 2 pkt 4 regulaminu ustalono, że kwota dofinansowania wyliczana jest na podstawie przedstawionej przez osobę uprawnioną faktury lub rachunku za zakup i wykonanie prac związanych z montażem kolektorów słonecznych i stanowić może 20 % ostatecznej wartości poniesionych kosztów, jednak nie więcej niż 2000 zł. W § 5 ust. 4 regulaminu postanowiono, że podstawą przekazania dofinansowania ze środków funduszu jest zawarta umowa, która określa min. zasady kontroli przyznanego dofinansowania, uwzględniające w szczególności warunki rozwiązania umowy oraz zasady zwrotu dofinansowania w razie stwierdzenia naruszenia postanowień niniejszego regulaminu. Zgodnie z § 7 pkt 5 regulaminu dotacja podlega zwrotowi w terminie 30 dni wraz z ustawowymi odsetkami w przypadku stwierdzenia przez Komisję nieprawidłowości przy realizacji zadania przez osobę fizyczną.
Realizując czynności nadzorcze, Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie stwierdziło, że wymieniona wyżej uchwała została podjęta z istotnym naruszeniem prawa uzasadniającym wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały. W konsekwencji uchwałą Nr KI-411/398/11 z dnia 10 sierpnia 2011r. Kolegium RIO w Krakowie wszczęło postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności badanej uchwały Rady Gminy Chełmiec.
Na posiedzeniu w dniu 24 sierpnia 2011r., po zapoznaniu się z wyjaśnieniami Rady Gminy Chełmiec, Kolegium RIO w Krakowie podjęło uchwałę o stwierdzeniu nieważności uchwały Gminy Chełmiec Nr X/139/2011 z dnia 17 czerwca 2011r. w sprawie określenia zasad postępowania o udzielenie dotacji dla osób fizycznych i prawnych na pokrycie kosztów zakupu i montażu kolektorów słonecznych.
W ww. uchwale stwierdzono, że uchwała Rady Gminy Chełmiec udzielając dotacji na zasadzie refundacji poniesionych wydatków na zakup i montaż kolektorów słonecznych, naruszyła przepisy art. 403 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008r., nr 25, poz. 150 ze zm.) w zw. z art. 126 i art. 127 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (Dz. U. z 1997r., nr 78, poz. 483). Zdaniem Kolegium RIO ww. regulacje nie przewidują możliwości refundowania z budżetu gminy wydatków poniesionych przez wskazane ustawowo podmioty na przedsięwzięcia związane z ochroną środowiska. W ocenie organu kontroli, środki pochodzące z dotacji powinny być przyznawane wyłącznie po zawarciu umowy o dotację. Tymczasem z postanowień badanej uchwały Rady Gminy Chełmiec wynika, że dotacja będzie udzielana jako częściowy zwrot kosztów inwestycji, wykonanej przed zawarciem umowy o dotację. Na podstawie art. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska zakwestionowano także możliwość podejmowania uchwał udzielających dotacji refundujących koszty inwestycji poniesionych przed wejściem w życie tego rodzaju uchwały. Kolegium Izby zarzuciło też, że badana uchwała nie wypełnia wymogów z art. 403 ust. 5 ustawy Prawo ochrony środowiska, gdyż nie zawiera postanowień dotyczących sposobu rozliczenia dotacji. Ponadto stwierdzono, że z uwagi na fakt, iż o przedmiotową dotację mogą ubiegać się osoby prawne uchwała powinna zawierać postanowienia wymagane unormowaniem art. 403 ust. 6 ustawy Prawo ochrony środowiska, dotyczące warunków i trybu udzielania dotacji jako pomocy publicznej. Kolejne uchybienie, zdaniem Kolegium RIO, dotyczyło postanowienia § 7 ust. 5 regulaminu, gdzie określono obowiązek zwrotu dotacji w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości jedynie w stosunku do osób fizycznych, z pominięciem osób prawnych, podczas gdy badana uchwała skierowana jest do obu wyżej wymienionych grup podmiotów. Podniesiono też, że powołany w postawie prawnej badanej uchwały art. 221 ustawy o finansach publicznych nie jest właściwy ze względu na przedmiot i rodzaj uregulowań w niej zawartych. Ponadto Kolegium RIO stwierdziło, że nie wypłynęła do organu nadzoru uchwała Rady Gminy Chełmiec z dnia 17 marca 2011r. Nr VII/95/2011, o utracie mocy której mówi § 4 badanej uchwały.
W dniu 28 września 2011 r. Rada Gminy Chełmiec podjęła uchwałę Nr XIII/191/2011, którą to postawiono wnieść skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na ww. uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zaskarżonej uchwale Kolegium RIO, skarżąca gmina zarzuciła naruszenie art. 403 ust. 4 ustawy Prawo ochrony środowiska w zw. z art. 126 i art. 127 ustawy o finansach publicznych, poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że dotacja celowa może być wykorzystana przez beneficjenta wyłącznie na wydatki poniesione po zawarciu umowy o dotację, a co za tym idzie przyjęcie, że sposób rozliczenia dotacji przez beneficjenta za pomocą refundowania z budżetu gminy wydatków poniesionych na pokrycie kosztów zakupu i montażu kolektorów słonecznych jest sprzeczny z prawem.
Zarzucono także naruszenie art. 403 ust. 5 ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez ograniczenie kompetencji uchwałodawczych Rady w zakresie sposobu rozliczania dotacji w formie refundacji poniesionych kosztów inwestycji.
W ocenie skarżącej gminy ww. przepisy nie zakazują udzielania dotacji w drodze refundacji kosztów poniesionych na wskazane inwestycje z zakresu ochrony środowiska. Przyjęcie takiego sposobu dofinansowania leży w kompetencjach Rady Gminy, która w drodze uchwały określa sposób przydziału i rozliczania udzielonej dotacji celowej. Zaznaczono, że przyjęty tryb udzielania dotacji wynika z ostrożności o finanse gminy, gdyż beneficjent by mógł otrzymać dotację musi przedstawić komplet wymaganych dokumentów łącznie w wnioskiem i fakturą na zakup i montaż kolektora słonecznego. Stwierdzono, że brak wyraźnego wskazania w treści uchwały obowiązku zwrotu dotacji wobec osób prawnych nie oznacza, że podmioty te zostały od niego zwolnione. Zdaniem gminy wobec faktu, że uchwała jest skierowana do osób fizycznych i prawnych obowiązek zwrotu dotacji w przypadku zaistnienia nieprawidłowości wynika analogicznie również w stosunku do osób prawnych. Odnośnie zarzutu braku w uchwale postanowień wymaganych art. 403 ust. 6 ustawy Prawo ochrony środowiska w zakresie warunków i trybu udzielenia dotacji jako pomocy publicznej wskazano, ze warunki udzielania pomocy zostały określone w przepisach prawa Unii Europejskiej, a zatem zbędne było powielanie przez Radę powyższych regulacji w podjętej uchwale.
W odpowiedzi na skargę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjne w Krakowie zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Przepis § 2 wymienionego artykułu wymienia podstawową zasadę wykonywania przez te sądy funkcji kontrolnej stanowiąc, iż sprawowana jest ona pod względem zgodności z prawem. Rozpoznawanie skarg na decyzje organów administracji nie ma charakteru merytorycznego orzekania w sprawie. Sąd administracyjny pełni wyłącznie funkcje kasacyjne. W myśl art. 148 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę jednostki samorządu terytorialnego na akt nadzoru uchyla ten akt.
Podstawą uchylenia przez sąd aktu nadzoru powinno być każde naruszenie prawa przez organ nadzorczy, bez względu na materialnoprawny lub procesowy charakter naruszonego prawa. W szczególności naruszenie takie może polegać na wadliwej ocenie legalności aktu jednostki samorządu terytorialnego zakwestionowanego aktem nadzoru, a więc błędnej interpretacji przez organ nadzorczy normy prawnej przyjętej za podstawę aktu nadzoru. (tak m.in. J. Zimmermann: Elementy procesowe, str. 50, T. Woś [w:] T. Woś (red.): Postępowanie, str. 312, ten sam autor [w:] T. Woś, H. Krysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz - Warszawa 2005, Wyd. Praw LexisNexis oraz A. Kabat [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX 2009 Wyd. III.).
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest zgodność z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie. W ocenie Sądu zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze stwierdzające nieważność przywołanej uchwały Rady Gminy Chełmiec nie jest zgodne z prawem.
Należy mieć na uwadze, że działania organu nadzoru wobec samorządu terytorialnego są znacznie ograniczone z uwagi na zdecentralizowany charakter samorządu. Jego samodzielność jest gwarantowana konstytucyjnie (art. 164 Konstytucji RP) i podlega ochronie sądowej. Ograniczenie nadzoru przejawia się w ścisłej reglamentacji zarówno samych organów nadzorczych, jak i środków nadzorczych oraz ograniczeniu kryterium nadzoru wyłącznie do kryterium legalności. Organ nadzoru dokonując kontroli legalności (zgodności z prawem) danego aktu, musi zatem ściśle trzymać się wyznaczonych mu ram nadzoru, każde bowiem ich przekroczenie kwalifikowane być musi jako naruszenie konstytucyjnie gwarantowanej zasady samodzielności samorządu terytorialnego.
Zgodnie z treścią art. 91 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591) za nieważne uznaje się uchwały lub zarządzenia sprzeczne z prawem (ust. 1). Jednocześnie przepis ten stanowi, że w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności takiego aktu, ograniczając się do wskazania, iż wydano go z naruszeniem prawa (ust. 4). Analiza wskazanych przepisów prowadzi do wniosku o istnieniu dwu rodzajów wad uchwały lub zarządzenia w postaci "nieistotnego naruszenia prawa" oraz "sprzeczności z prawem", która obejmuje naruszenia prawa o charakterze istotnym. Przez sprzeczność taką należy rozumieć niezgodność z aktami prawa powszechnie obowiązującego, a więc Konstytucją RP, ustawami, aktami wykonawczymi oraz powszechnie obowiązującymi aktami prawa miejscowego (wyrok NSA z dnia 29 listopada 2006 r., I OSK 1287/06, LEX nr 320891). Termin "sprzeczność" jest pojęciem nieostrym. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że sprzeczność uchwały lub zarządzenia musi być oczywista i bezpośrednia (wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 marca 2007, IV SA/Wa 2296/06, LEX nr 320813). Za "istotne" naruszenie prawa uznać należy uchybienie, prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym (z uzasadnienia wyroku TK z dnia 9 grudnia 2003 r., P 9/02). Może ono polegać na naruszeniu prawa materialnego albo procesowego, o ile naruszenie norm procesowych mogło mieć wpływ na materialne ukształtowanie treści aktu. W wyroku z dnia 29 lipca 2005 r., IV SA/Wa 995/05, LEX nr 190588, WSA w Warszawie podkreśla, że przedmiotem kontroli sądu administracyjnego jest legalność aktu, co oznacza konieczność zbadania, czy akt ten, biorąc pod uwagę jego treść, może zostać pozostawiony w obrocie prawnym. Zasada ta obowiązuje również organ nadzoru ( por. A. Matan, Komentarz ABC 2010, Lex Omega).
Główny zarzut Kolegium RIO względem badanej uchwały Rady Gminy Chełmiec sprowadzał się do stwierdzenia, że przewidziana w badanej uchwale forma udzielania dotacji na zakup i montaż kolektorów słonecznych w postaci refundacji poniesionych i udokumentowanych kosztów zadania stanowi naruszenie przepisów art. 403 ust. 4 i 5 ustawy Prawo ochrony środowiska w zw. z art. 126 i art. 127 ust. 1 ustawy o finansach publicznych. Zdaniem Kolegium RIO brak możliwości udzielania dotacji w formie refundacji wynika z samej "istoty dotacji celowej", a ww. przepisy nie przewidują możliwości refundowania z budżetu gminy wydatków poniesionych przez wskazane ustawowo podmioty na przedsięwzięcia związane z ochroną środowiska.
Zgodnie z treścią art. 403 ust. 4 i ust. 5 ustawy Prawo ochrony środowiska finansowanie ochrony środowiska i gospodarki wodnej, o którym mowa w ust. 1 i 2, może polegać na udzielaniu dotacji celowej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych z budżetu gminy lub budżetu powiatu na finansowanie lub dofinansowanie kosztów inwestycji podmiotów niezaliczonych do sektora finansów publicznych, w szczególności: osób fizycznych, wspólnot mieszkaniowych, osób prawnych, przedsiębiorców oraz jednostek sektora finansów publicznych będących gminnymi lub powiatowymi osobami prawnymi. Zasady udzielania dotacji celowej, o której mowa w ust. 4, obejmujące w szczególności kryteria wyboru inwestycji do finansowania lub dofinansowania oraz tryb postępowania w sprawie udzielania dotacji i sposób jej rozliczania określa odpowiednio rada gminy albo rada powiatu w drodze uchwały.
Artykuł 126 ustawy o finansach publicznych stanowi natomiast, że dotacje to podlegające szczególnym zasadom rozliczania środki z budżetu państwa, budżetu jednostek samorządu terytorialnego oraz z państwowych funduszy celowych przeznaczone na podstawie niniejszej ustawy, odrębnych ustaw lub umów międzynarodowych, na finansowanie lub dofinansowanie realizacji zadań publicznych. Jednym z takich zadań gminy jest z pewnością ochrona środowiska. Zauważyć należy, że treść cyt. przepisu nie wskazuje aby zadanie, na które jest przeznaczona dotacja nie mogło być zrealizowane przed jej przyznaniem. Nawet przy założeniu, że użyte w przepisie słowa "dofinansowanie" i "finansowanie" wyłączają refundację (co jest w ocenie Sądu wykładnią dalece rozszerzającą) to przepis ten odnosi się do realizacji samego zadania publicznego (jakim jest np. ochrona środowiska).
Tymczasem uchwała przewidująca refundację wydatków poniesionych na kolektory słoneczne jest już kolejnym krokiem podejmowanym w ramach zadania z zakresu ochrony środowiska, a zatem nie odnosi się do niej sposób finansowania określony w cytowanym przepisie. W tym zakresie znajdzie natomiast zastosowanie art. 403 ust. 5 ustawy Prawo ochrony środowiska.
Stosownie do treści art. 127 ust. 1 cyt. ustawy dotacje celowe są to środki przeznaczone na:
1) finansowanie lub dofinansowanie:
a) zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostkom samorządu terytorialnego ustawami,
b) ustawowo określonych zadań, w tym zadań z zakresu mecenatu państwa nad kulturą, realizowanych przez jednostki inne niż jednostki samorządu terytorialnego,
c) bieżących zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego,
d) zadań agencji wykonawczych, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. b,
e) zadań zleconych do realizacji organizacjom pozarządowym,
f) kosztów realizacji inwestycji;
2) dopłaty do oprocentowania kredytów bankowych w zakresie określonym w odrębnych ustawach.
W ocenie Sądu treść przywołanych wyżej przepisów w żaden sposób nie zakazuje określania w uchwałach organów gminy formy przyznania dotacji na zasadzie refundacji poniesionych kosztów inwestycji. Przepis art. 403 ust. 5 ustawy prawo ochrony środowiska precyzując zasady udzielania dotacji celowej określonej w art. 126 i art. 127 ust. 1 ustawy o finansach publicznych - obejmujące kryteria wyboru inwestycji do finansowania lub dofinansowania oraz tryb postępowania w sprawie udzielania dotacji i sposób jej rozliczania - stanowi lex specialis w stosunku do cyt. wyżej przepisów ustawy o finansach publicznych. Przepis art. 403 ust. 5 ustawy Prawo ochrony środowiska wyraźnie ustanawia kompetencję dla organu gminy, aby w drodze podjętej uchwały określić zasady udzielania dotacji celowej. Również z cytowanych przepisów ustawy o finansach publicznych w żadnej mierze nie wynika ograniczenie, aby dotacja nie mogła być udzielana w formie refundacji poniesionych kosztów inwestycji.
Nie znajduje uzasadnienia zatem kategoryczne i arbitralne stwierdzenie organu nadzoru, iż przedmiotowa uchwała rady "narusza w sposób istotny" cytowane wyżej przepis ustawy o finansach publicznych i ustawy Prawo ochrony środowiska. Twierdzenia organu nadzoru, że z istoty dotacji celowej wynika, że może być ona wykorzystana jedynie na pokrycie wydatków ponoszonych po zawarciu umowy o dotację, nie są w ocenie Sądu wystarczające dla zakwestionowania legalności badanej uchwały Rady Gminy Chełmiec.
Kolegium RIO w Krakowie w żaden sposób nie uzasadniło też zarzutu, że uprawnień do udzielania dotacji refundujących koszty inwestycji poniesionych przed wejściem życie uchwały organu stanowiącego jednostek samorządu terytorialnego nie można wywieść z przepisu art. 2 ustawy z dnia 29 października 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2010 r., Nr 29, poz. 1498). Zgodnie z treścią przywołanego przepisu, przepisy art. 403 ust. 3-6 ustawy zmienianej w art. 1 (Prawo ochrony środowiska) mają zastosowanie do dochodów budżetów powiatów i budżetów gmin uzyskanych od dnia 1 stycznia 2010r. Badana uchwała została podjęta w dniu 17 czerwca 2011r., a zatem dotyczy dochodów budżetu uzyskanych od dnia 1 stycznia 2010r. Przywołana regulacja zdaniem Sądu w żaden sposób nie ogranicza udzielania dotacji w formie refundacji kosztów przedsięwzięć realizowanych od dnia 1 stycznia 2011r. czyli przed przyjęciem uchwały Rady Gminy. Zgodnie z art. 403 ust. 5 do kompetencji Rady Gminy należy określenie w uchwale kryteriów wyboru inwestycji do finansowania lub dofinansowania, tryb postępowania w sprawie udzielania dotacji i sposób jej rozliczania. Zatem w ocenie Sądu badana uchwała Rada Gminy w przywołanym zakresie nie naruszała przepisów prawa.
Sąd nie podzielił stanowiska Kolegium RIO w zakresie zarzutu, że badana uchwała nie zawiera postanowień dotyczących sposobu rozliczania dotacji. Na określenie sposobu rozliczania dotacji wskazuje treść § 2 pkt 4 oraz § 7 pkt 1 załącznika do uchwały. Ponadto zgodnie z § 5 pkt 4 i 5 przywołanego załącznika podstawą przekazania dofinansowania ze środków funduszu jest zawarta umowa, która określa min. zasady kontroli przyznanego dofinansowania, uwzględniające w szczególności warunki rozwiązania umowy oraz z zasady zwrotu dofinansowania w razie stwierdzenia postanowień niniejszego regulaminu.
W tym miejscy należy odnieść się do zarzutu wyłączenia osób prawnych od obowiązku zwrotu dotacji, w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości przy realizacji zadania. Kwestia ta została uregulowana w § 7 ust. 5 załącznika do uchwały, zgodnie z którym "dotacja podlega zwrotowi w terminie 30 dni wraz z ustawowymi odsetkami w przypadku stwierdzenia przez Komisję nieprawidłowości przy realizacji zadania przez osobę fizyczną". Wobec faktu, że badana uchwała jest skierowana do osób fizycznych i prawnych, a obowiązek zwrotu został nałożony z pominięciem osób prawnych, Sąd stwierdza, że w tym zakresie uchwała została sformułowana w sposób nieprecyzyjny. Uchybienie to jednak nie jest tego rodzaju, aby decydowało o bezpośredniej sprzeczności badanej uchwały z prawem, a także w ocenie Sądu, nie jest ono "istotne" czyli prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Z postanowień bowiem cytowanego wyżej § 5 pkt 4 i 5 wynika, że umowa na podstawie której wypłacana jest dotacja określa warunki rozwiązania umowy oraz z zasady zwrotu dofinansowania w razie stwierdzenia postanowień regulaminu. A zatem skutki tej nieścisłości będą zniwelowane poprzez nałożenie obowiązku zwrotu dotacji względem osób prawnych w treści umowy stanowiącej podstawę wypłaty dofinansowania.
Odnośnie zarzutu, że badana uchwała powinna zawierać postanowienia wymagane unormowaniem art. 403 ust. 6 ustawy Prawo ochrony środowiska, dotyczące warunków i trybu udzielania dotacji jako pomocy publicznej, Sąd stwierdził, że jest on niezasadny. Zgodnie z art. 403 ust. 6 ustawy Prawo ochrony środowiska w przypadku gdy dotacja stanowi pomoc publiczną lub pomoc de minimis jej udzielenie następuje z uwzględnieniem warunków dopuszczalności tej pomocy określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej. Cytowany przepis nie nawiązuje do aktów organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego, lecz wskazuje na dodatkowe regulacje, które organy gminy zobowiązane są uwzględniać przy udzielaniu dotacji albowiem determinują one możliwość lub zakres otrzymania pomocy przez niektóre podmioty. Jednocześnie zakres przedmiotowy uchwały rady gminy (art. 403 ust. 5 ustawy Prawo ochrony środowiska) wskazuje, że w stosunku do tejże ustawy uchwała przyznająca dotację ma charakter niejako wykonawczy – jej celem jest bowiem ustanowienie reguł przyznania dotacji w zakresie, w jakim nie zostało to uczynione w cyt. ustawie lub też innych aktach prawa powszechnie obowiązującego, nadrzędnych wobec uchwały. Z powyższego wynika, że skoro określone zagadnienie dotyczące udzielania dotacji celowej zostało w sposób wyczerpujący uregulowane w innych aktach prawnych wiążących organy gminy, to brak takich regulacji w uchwale nie może powodować stanu jej sprzeczności z prawem.
Sąd zauważa też, że Kolegium RIO słusznie podniosło błędne wskazanie w podstawie prawnej badanej uchwały przepisu art. 221 ustawy o finansach publicznych, jednakże uchybienie to nie sprawia, że badana uchwała jest sprzeczna z prawem.
Reasumując stwierdzić należy, że badana uchwała nie jest sprzeczna z prawem w ten sposób, że narusza prawo w sposób istotny, w konsekwencji czego nie istniała podstawa do stwierdzenia jej nieważności.
Mając na uwadze przedstawione powyżej argumenty Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze zostało wydane niezgodnie z prawem, z tego powodu podlegało uchyleniu, na podstawie art. 148 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło