I FZ 279/12
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2012-07-26
Skład orzekający: Sędzia NSA Barbara Wasilewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku zaskarżenia decyzji obejmującej zarówno należność pieniężną, jak i odpowiedzialność osoby trzeciej za zaległości podatkowe, wynagrodzenie doradcy podatkowego powinno być ustalane według stawki dla spraw z należnościami pieniężnymi, czy według stawki dla innych spraw, gdy sąd pierwszej instancji zakwalifikował sprawę jako dotyczącą odpowiedzialności osoby trzeciej?Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie o kosztach postępowania sądowego podlega oddaleniu, jeśli sąd pierwszej instancji prawidłowo zakwalifikował sprawę jako dotyczącą odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe, co skutkuje ustaleniem wynagrodzenia pełnomocnika według stawki dla innych spraw, a nie dla spraw z należnościami pieniężnymi. Konsekwentne stosowanie przyjętej kwalifikacji sprawy przez sąd pierwszej instancji uzasadnia zasądzone koszty postępowania.Stan faktyczny
Skarżący wniósł zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu dotyczące zasądzenia kosztów postępowania sądowego. Skarżący uważał, że wynagrodzenie doradcy podatkowego powinno być wyższe, zgodnie ze stawką dla spraw z należnościami pieniężnymi, ze względu na wartość przedmiotu sporu. Sprawa dotyczyła podatku od towarów i usług oraz odpowiedzialności byłego wspólnika za zaległości podatkowe spółki.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Sędzia NSA Barbara Wasilewska, , , po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A.W. na postanowienie zawarte w pkt III sentencji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 maja 2012 r., sygn. akt I SA/Po 138/12 w zakresie kosztów sądowych w sprawie ze skargi A.W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 28 listopada 2011 r. nr [...], [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń 2007 r. i orzeczenie o odpowiedzialności byłego wspólnika za zaległości podatkowe spółki cywilnej za styczeń 2007 r. postanawia oddalić zażalenie.
Wyrokiem z dnia 25 czerwca 2012 r., sygn. akt I SA/Po 138/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną przez A.W. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 28 listopada 2011 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w C.z dnia 25 sierpnia 2008 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń 2007 r. i orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej byłego wspólnika za zaległości podatkowe Spółki. Jednocześnie Sąd I instancji zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w P. na rzecz skarżącego kwotę 757,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia 18 czerwca 2012 r. skarżący, reprezentowany przez doradcę podatkowego K.R., wniósł zażalenie na postanowienie w przedmiocie zasądzonych kosztów postępowania. Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, że WSA w Poznaniu, zasądzając zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 757,00 zł, naruszył przepis § 3 ust. 1 pkt 1 lit. f) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 roku w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz.U. Nr 31, poz. 153) w związku z art. 205 § 3 i § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.").
Zdaniem autora zażalenia, skoro wartość przedmiotu sporu wynosi 56.288,00 zł, to zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1 lit. f) powołanego rozporządzenia wynagrodzenie doradcy podatkowego wynosić powinno 3.600,00 zł, a nie 240,00 zł, dotyczące pozostałych spraw, których przedmiot zaskarżenia nie stanowi należność pieniężna.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 200 P.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Natomiast zgodnie z art. 205 § 2 P.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.
W rozpatrywanej sprawie decyzja będąca przedmiotem zaskarżenia obejmowała swoim zakresem przedmiotowym zarówno kwestie odnoszące się do należności pieniężnych (określenie wysokości podatku od towarów i usług za styczeń 2007 r.), jak i tylko pośrednio ich dotyczących (orzeczenie o odpowiedzialności podatkowej wspólnika za zaległości podatkowe spółki). Mimo powyższej, specyficznej konstrukcji zaskarżonej decyzji, obejmującej różniące się przedmiotowo zagadnienia, stronie przysługiwała skarga obejmująca cały zaskarżony akt.
W tym miejscu powstaje jednak wątpliwość dotycząca kwalifikacji charakteru wpisu sądowego od tego rodzaju decyzji, a konkretnie tego czy powinien on być ustalany w oparciu o wartość przedmiotu zaskarżenia wynikającą z wyliczeń w zakresie części wymiarowej decyzji, czy też powinien być on ustalany w oparciu o tematykę dotyczącą przeniesienia odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe. W przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak też rozporządzeń wykonawczych brak jest regulacji prawnych, które pozwalałyby wprost określić, jaki wpis należałoby pobrać w takiej sytuacji.
Sąd I instancji zadecydował zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 1 lutego 2012 r., sygn. akt I SA/Po 138/12 (k. 19 akt sądowych), że wniesiona skarga podlegała opłacie stałej. Przesądził zatem o charakterze sprawy postanawiając ustalić wpis w oparciu o przedmiot sprawy obejmujący swoim zakresem orzeczenie o odpowiedzialności wspólnika za zobowiązania podatkowe spółki w podatku od towarów i usług. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dominuje pogląd, że od skargi na decyzję o odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe należy pobierać wpis stały w wysokości 500 zł, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. np. postanowienia NSA: z 15 maja 2008 r., II FZ 182/08; z 19 listopada 2008 r., I FSK 1678/08; z 2 grudnia 2008 r., I FZ 424/08; z 15 kwietnia 2009 r., II FZ 118/09). W tego typu decyzjach organ podatkowy rozstrzyga, czy w konkretnym przypadku zachodzą przesłanki przewidziane w art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) dla odpowiedzialności członka zarządu spółki za jej zobowiązania podatkowe. Decyzja taka nie może być traktowana jako akt kreujący należność pieniężną, bądź stwierdzający jej istnienie, ponieważ okoliczność ta pozostaje poza granicami sprawy. Przedmiotem sprawy toczącej się przed organem podatkowym nie jest w istocie ustalenie należności pieniężnej, ale ustalenie istnienia przesłanek pozwalających na przypisanie osobie trzeciej odpowiedzialności za zobowiązania podatnika. Od skargi na decyzję o odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki należy pobierać wpis stały, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).
Konsekwencją powyższej decyzji Sądu o takiej kwalifikacji wpisu było również wyliczenie kosztów postępowania sądowego w oparciu o ww. założenie. Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 31 stycznia 2011 r. stawki minimalne wynoszą m. in. w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji: w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – stawkę obliczoną stosownie do pkt 1 tego przepisu, a w innej sprawie – 240 zł (§ 3 ust. 1 pkt 2). Skoro zaskarżona decyzja podlegała wpisowi stałemu, bo tak postanowił Sąd I instancji kwalifikując tą złożoną sprawę do spraw z zakresu zobowiązań podatkowych, to w takim wypadku wynagrodzenie pełnomocnika ustalane jest zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 roku w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu.
Tym samym, stosując się konsekwentnie do przyjętego przez Sąd I instancji założenia w zakresie określenia charakteru sprawy, należało uznać, że zasądzone w wyroku koszty postępowania sądowego odpowiadały wartości określonych w przepisach prawnych.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło