I SA/Gd 7/15
WyrokWSA w Gdańsku2015-03-24
Skład orzekający: Alicja Stępień, Marek Kraus, Joanna Zdzienicka-Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy usługi polegające na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz trwałym montażu zabudowy meblowej w obiektach budowlanych zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym podlegają preferencyjnej 8% stawce podatku VAT jako usługa modernizacji, a dostawa sprzętu AGD powinna być opodatkowana stawką podstawową 23%?Ratio decidendi
Sąd uznał, że trwała zabudowa meblowa, która jest trwale połączona z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego lub jego części, stanowi usługę modernizacji podlegającą preferencyjnej 8% stawce podatku VAT na podstawie art. 41 ust. 12 ustawy o VAT. Natomiast dostawa sprzętu AGD, nawet zabudowanego, nie jest trwale związana z budynkiem i podlega opodatkowaniu podstawową stawką 23%. Organ błędnie interpretował art. 41 ust. 12, ograniczając pojęcie trwałej zabudowy do sytuacji, gdy demontaż powoduje uszkodzenie konstrukcji budynku.Stan faktyczny
Spółka jawna A J. S., J. Ś. z Gdańska została objęta kontrolą podatkową dotyczącą rozliczenia podatku VAT za IV kwartał 2011 r. Organ I instancji zwiększył podatek należny o kwotę 30.888 zł, zarzucając błędne zastosowanie stawki podatku do świadczenia kompleksowego polegającego na wyposażeniu pomieszczeń kuchennych i łazienkowych w meble i sprzęt AGD. Organ odwoławczy uchylił decyzję w części i utrzymał ją w pozostałej. Spółka zaskarżyła decyzję, kwestionując prawidłowość stawki podatku VAT zastosowanej do zabudowy meblowej i sprzętu AGD.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, określił, że decyzja nie może być wykonana oraz zasądził od organu na rzecz skarżącej kwotę 3.344 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień, Sędziowie Sędzia WSA Marek Kraus, Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Claudia Kozłowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 marca 2015 r. sprawy ze skargi ,,A" J. S. i J. Ś. Spółka Jawna z siedzibą w G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 14 listopada 2014 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za IV kwartał 2011 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 3.344 (trzy tysiące trzysta czterdzieści cztery) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania
Po przeprowadzeniu postępowania kontrolnego w A J. S.,
J. Ś. Sp. jawna z siedzibą w G. Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał w dniu 28 stycznia 2013 r. decyzję, którą na podstawie art.41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. jedn. Dz. U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 ze zm.) – dalej określanej jako "ustawa o VAT" - zwiększył podatek należny o (łączną) kwotę 30.888 zł za IV kwartał 2011r.
Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpoznaniu odwołania, decyzją
z dnia 2 maja 2013 r. uchylił w całości rozstrzygnięcie organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ, uznając że rozpoznanie sprawy wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części.
Naczelnik Urzędu Skarbowego, w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, wydał decyzję z dnia 17 czerwca 2014 r. którą zwiększył podatek należny o (łączną) kwotę 30,888 zł za IV kwartał 2011 r. Zdaniem organu Spółka zaniżyła podatek należny, gdyż błędnie zastosowała 8% stawkę podatku do świadczenia kompleksowego, polegającego na wyposażeniu pomieszczeń kuchennych
i łazienkowych w lokalach mieszkalnych w meble kuchenne, sprzęt AGD i inne akcesoria (baterie, zlewozmywaki, okapy); z tego tytułu Spółka wykazała sprzedaż brutto w kwocie 265.936zł. Świadczone przez Spółkę jawną czynności opodatkowane są wg 23 % stawki podatku, gdyż nie mieszczą się w pojęciu "modernizacja" o której mowa w art.41 ust. 12 ustawy. Organ zakwestionował rozliczenie podatku należnego wg 31 umów w kwocie brutto 265.936 zł. W ocenie organu Spółka błędnie ujęła ponadto w rejestrze VAT za październik 2011r. fakturę VAT korygującą nr 29/10/1l/O z dnia 4 października 2011r. na wartość netto (-) 3.739,84zł, podatek VAT 23% (-) 860,16zł, która została prawidłowo rozliczona
we wrześniu 2011 r. w związku z otrzymaną w tym miesiącu zaliczką.
Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpoznaniu odwołania, decyzją
z dnia 14 listopada 2014 r. uchylił decyzję organu I instancji w części określającej zobowiązanie podatkowe o kwotę 800 zł i określił wysokość zobowiązania w kwocie 5.302 zł oraz utrzymał w pozostałej części rozstrzygnięcie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie przedmiotem sporu jest, czy do wykonywanych czynności przez A J. S.,
J. Ś. Spółka jawna mają zastosowanie przepisy art.41 ust. 12-12c ustawy
o podatku od towarów i usług przewidujące preferencyjną 8% stawkę podatku
od towarów i usług. Zdaniem podatnika ma on prawo do zastosowania obniżonej 8% stawki podatku do świadczonych czynności, gdyż polegają one na modernizacji obiektów budowlanych (ich części) zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.
Odwołując się do treści art. 7 ust. 1 i art. 8 ust. 1 ustawy o VAT oraz analizy materiałów przedłożonych przez stronę w tym umów, faktur zakupu i dodatkowych dokumentów, np. szkiców pomieszczeń, planów, projektów architektonicznych, opisów przygotowania pomieszczeń – Dyrektor stwierdził, że Spółka realizuje
na indywidualne zamówienie klienta świadczenia polegające na wyposażeniu pomieszczeń kuchennych i łazienkowych w lokalach mieszkalnych w meble kuchenne (łazienkowe), sprzęt AGD i inne akcesoria typu: baterie, zlewozmywaki, okapy. Czynności te mają charakter transakcji złożonych i dla tego typu czynności powinno się przyjmować jednolitą stawkę podatku VAT dla całego kompleksu czynności, biorąc pod uwagę charakter czynności podstawowej. Takie stanowisko zajął m.in. NSA w wyroku z dnia 25 stycznia 2007 r. sygn. akt I FSK 499/06, podobnie uznał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z dnia 27 października 2005 r. sprawa C 41/04 Levob Verzekeringen i OV Bank.
Dalej organ odwoławczy podkreślił, że w celu ustalenia prawidłowej stawki podatku od towarów i usług do czynności polegających na wykonaniu stałej zabudowy meblowej należy przede wszystkim zbadać, czy czynności te można zakwalifikować jako usługę modernizacji obiektu budowlanego lub jego części (lokalu) objętego społecznym programem mieszkaniowym, czy też w istocie czynności te sprowadzają się do dokonania dostawy towaru w rozumieniu art. 7
ust. 1 ustawy o VAT. W zależności od dokonanej kwalifikacji zastosowanie będzie miała preferencyjna lub podstawowa stawka podatku od towarów i usług - art. 41 ust. 1 i ust. 2 w związku z przepisami art. 146a pkt 1 ustawy o VAT.
W dalszych rozważaniach Dyrektor Izby Skarbowej wskazał na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2013 r. sygn. akt I FPS 2/13, w której NSA stwierdził, że: "w stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia 2011 r. świadczenie kompleksowe polegające na zaprojektowaniu, dopasowaniu
oraz montażu komponentów w sposób tworzący wraz z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego lub jego części trwałą zabudowę meblową, wykonywane
w obiektach budowlanych zaliczanych do budownictwa objętego Społecznym programem mieszkaniowym stanowi usługę modernizacji opodatkowaną stawką obniżoną podatku od towarów i usług na podstawie art. 41 ust. 12 w związku z ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2014 r. o podatku od towarów i usług (...)." Organ zwrócił uwagę, że w omawianym wypadku nie chodzi - jak stwierdził NSA -
o jakiekolwiek wykorzystanie elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu) przy wykonywaniu zabudowy meblowej, lecz jedynie takie, które
przez konstrukcyjne połączenie komponentów meblowych i elementu obiektu budowlanego (lokalu) stworzy trwałą zabudowę spełniającą jako całość określoną funkcję użytkową. Tylko bowiem w takim zakresie można mówić o modernizacji obiektu budowlanego w rozumieniu art. 41 ust. 12 ustawy o VAT. Innymi słowy montaż komponentów meblowych niezależnie od stopnia ich przetworzenia,
do którego nie zostaną wykorzystane w sposób istotny elementy konstrukcyjne obiektu budowlanego (lokalu) nie korzysta z obniżonej stawki przewidzianej w tym przepisie.
Dyrektor Izby Skarbowej - w oparciu o przedłożoną przez A J. S., J. Ś. Sp. j. dokumentację stwierdził, że realizacja świadczenia przez Spółkę na rzecz klienta polega na zaprojektowaniu (łączeniu) ze sobą elementów meblowych, wklejeniu w blaty meblowe płyt indukcyjnych, skręceniu i spasowaniu z szafkami piecyków i kuchenek mikrofalowych, wykonaniu z elementów meblowych frontów i ścianek bocznych do zmywarek, wklejeniu zlewozmywaków w blaty, przymocowaniu baterii do zlewozmywaków i podłączeniu jej do instalacji wodociągowej, zespoleniu ze sobą poszczególnych elementów meblowych.
Połączenie elementów meblowych z elementami budynku/lokalu, polega na przytwierdzeniu mebli do ściany, podłogi, sufitu przy użyciu wkrętów, haków, listew montażowych.
Zabudowa meblowa, którą wykonuje Spółka nie ingeruje w konstrukcje budynku/lokalu. Przytwierdzenie elementów zabudowy meblowej do ścian, podłogi czy sufitu za pomocą kotew, wsporników, listew mocujących połączonych ze ścianą, okuć i ram stalowych, nie powoduje automatycznie, że elementy konstrukcyjne obiektu budowlanego (lokalu) są wykorzystane w sposób istotny, co skutkować może brakiem możliwości demontażu tej zabudowy bez uszkodzenia konstrukcji budynku/lokalu.
Z internetowego Słownika języka polskiego wynika, że słowo "trwały" oznacza niezmienny, nieulegający zmianom, ponadczasowy. Zabudowa została wykonana
z wykorzystaniem ścian konstrukcyjnych, jednak zaistniały związek nie jest na tyle istotny, aby uzasadniać twierdzenie, że wykonywane przez Spółkę w IV kwartale 2011 r. świadczenia - mają charakter modernizacji obiektu budowlanego
w rozumieniu art. 41 ust. 12 w związku z ust. 2 ustawy. Świadczenia wykonywane przez A J. S., J. Ś. Sp.j. polegające na zabudowie lokalu komponentami meblowymi oraz dostarczeniu sprzętu AGD/wyposażenia - stanowią dostawę towaru (przeniesienia prawa do dysponowania towarem jako właściciel)
w rozumieniu przepisów art. 7 ust. 1 ustawy; w związku z dokonaną kwalifikacją zastosowanie będzie miała podstawowa 23% stawka podatku VAT na podst. art. 41 ust. 1 w związku z przepisami art.146a pkt 1 ustawy.
Organ odwoławczy potwierdził prawidłowość rozliczenia przez organ pierwszej instancji podatku należnego w kwocie 49.727,86 zł od ww. sprzedaży towaru w IV kwartale 2011 r.
Organ odwoławczy potwierdził ponadto prawidłowość rozstrzygnięcia organu I instancji w zakresie błędnego rozliczenia przez Spółkę w październiku 2011r. faktury VAT korygującej nr 29/10/11/O z dnia 4 października 2011r. wartość netto (-) 3.739,84zł, podatek VAT 23% (-) 860,16zł prawidłowo rozliczonej we wrześniu 2011r. w związku z otrzymaną w tym miesiącu zaliczką.
Na podstawie dokumentów źródłowych Dyrektor stwierdził, że Spółka jawna
w deklaracji za IV kwartał 2011 r. wykazała kwotę podatku naliczonego w wysokości 48.800zł, zaś organ I instancji nie zakwestionował rozliczenia strony w zakresie podatku naliczonego. Organ I instancji w rozliczeniu za IV kwartał błędnie rozliczył wysokość podatku naliczonego w wysokości 48.000zł zamiast 48.800zł. Powyższe skutkuje uchyleniem decyzji organu pierwszej instancji w części określającej zobowiązanie podatkowe o kwotę 800 zł i określeniem zobowiązania w wysokości 5.302,-zł, w pozostałej części organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
Za bezzasadne uznał Dyrektor Izby Skarbowej zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 123 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku A J. S., J. Ś. Spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonej decyzji Spółka zarzuciła:
- błędną ocenę zebranego materiału dowodowego w zakresie ustalenia czy wykonywane przez Spółkę zabudowy meblowe wraz ze sprzętem AGD wykazują trwałe powiązanie z pomieszczeniami kuchennymi, co stanowi naruszenie art. 191 Ordynacji podatkowej,
- nieprawidłowe określenie stawki podatku od towarów i usług właściwej
dla wykonywania przez Stronę zabudów kuchennych obejmujących sprzęt AGD do zabudowy, co stanowi naruszenie art. 41 ust. 12 ustawy.
Uzasadniając skargę strona, powołując uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2013 r. sygn. akt I FPS 2/13 – podniosła,
że hipoteza przepisu art. 41 ust. 12 ustawy obejmuje wykonanie takich zabudów kuchennych, które wykorzystują w istotnym stopniu elementy konstrukcyjne obiektu budownictwa mieszkaniowego (budynku lub lokalu mieszkalnego).
Na wykonanie znacznej części zabudów składał się również montaż specjalistycznego sprzętu AGD przeznaczonego do zabudowy, czyli
w szczególności: okapów, piekarników, płyt indukcyjnych oraz zmywarek. Czynności wielokrotnie obejmowały wykonanie dodatkowych robót budowlanych, stanowiących realizację projektu aranżacji poszczególnych pomieszczeń kuchennych, tj. położenie glazury (gresu, terakoty), wykonanie sufitów podwieszanych, wyburzenie (postawienie ścianek działowych), przesunięcie przyłączy elektrycznych (przyłączy wodnokanalizacyjnych), wykonanie kominów kryjących kanały odprowadzenia powietrza z okapów.
Dokonana w zaskarżonej decyzji wykładnia art. 41 ust. 12 ustawy jest zdaniem skarżącej błędna. W jej ocenie nie sposób twierdzić,
że modernizacja miała miejsce wyłącznie w sytuacji, w której dochodzi do ingerencji w konstrukcję budynku, iż usunięcie efektu modernizacji powoduje jej uszkodzenie. Tego rodzaju roboty budowlane stanowią przebudowę, która z reguły wymaga uzyskania pozwolenia na budowę.
Strona podniosła również, że zabudowy są wykonywane wg indywidualnych projektów uwzględniających wymiary pomieszczenia kuchennego, często nawet zmieniających te wymiary poprzez kucie czy przesuwanie ścianek działowych, tworzenie nowych ścianek; demontaż zabudów kuchennych w celu ich wykorzystania w innym pomieszczeniu, byłby z technicznego i ekonomicznego punktu widzenia, przedsięwzięciem bezsensownym.
Skarżąca podała, że kwestia "uszkodzenia" konstrukcji lokalu nie może być wyznacznikiem determinującym trwałość zabudowy. Usługa modernizacji lokalu mieszkalnego poprzez wykonanie stałej zabudowy kuchennej obejmuje: aranżację wnętrz, projektowanie elementów zabudów na indywidualne zamówienia, zlecenie wykonania takiej ilości podzespołów, która jest potrzebna do wykonania modernizacji dla konkretnego klienta w konkretnym lokalu.
Istotnym elementem usługi modernizacji, odróżniającym usługi opodatkowane 8% stawką podatku od dostaw mebli kuchennych opodatkowanych przez stronę 23% stawką podatku, jest wykonanie usług architektoniczno - aranżacyjnych w obiekcie budownictwa mieszkaniowego.
W ocenie skarżącej usługi modernizacji lokali mieszkalnych poprzez wykonanie trwałych zabudów kuchennych stanowią wraz z wbudowaniem specjalistycznego sprzętu AGD do zabudowy świadczenia kompleksowe, których rozdzielenie poprzez wyodrębnienie dostawy sprzętu AGD miałoby charakter sztuczny.
Zabudowa kuchenna pozbawiona sprzętu AGD nie może realizować większości podstawowych funkcji pomieszczenia kuchennego. Na potwierdzenie swojego stanowiska skarżąca przywołała wyroki ETS potwierdzające jednolite opodatkowanie podatkiem świadczeń złożonych: z dnia 11 lutego 2010 r. w sprawie C-88/09, z dnia 27 października 2005 r. w sprawie C-41/04, z dnia 22 października 1998 r. w połączonych sprawach C-308/96 i C-94/97. Strona powołała ponadto wyrok WSA z dnia 10 kwietnia 2014 r. sygn. akt I SA/Ol 191/14, w którym Sąd orzekł, że świadczenie kompleksowe polegające na modernizacji lokalu mieszkalnego poprzez wykonanie trwałej zabudowy kuchennej obejmuje również wykorzystanie sprzętu AGD, o ile tylko cała zabudowa jest w sposób istotny, trwały związana
z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Sąd administracyjny w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżanych decyzji z prawem. W niniejszej sprawie okolicznością bezsporna jest dokonywanie przez skarżącą zakupu sprzętu AGD i następnie dostawy w ramach zawieranych umów dotyczących stałej zabudowy pomieszczeń kuchennych, łazienek i przedpokojów w budynkach mieszkalnych. Rozliczanie opodatkowania stawką VAT nabycia towarów (23%) oraz usług modernizacji w obiektach budowalnych zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkalnym jest ekonomicznie korzystna dla podatnika, który korzystał z prawa do odliczenia podatku naliczonego od podatku należnego.
Podstawowe znaczenie dla oceny prawnej w niniejszej sprawie ma uchwała NSA z 24 czerwca 2013 r., wydana w sprawie sygn. akt I FPS 2/13. Pojęcie świadczeń kompleksowych analizowane w uzasadnieniu uchwały dotyczy szeregu działań podjętych przez podatnika na rzecz kontrahenta w zakresie czynności montażu stałej zabudowy. Sąd, związany treścią uchwały, podzielając pogląd w niej wyrażony, stoi na stanowisku, że kompleksowe świadczenie polegające
na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz trwałemu zainstalowaniu komponentów meblowych stanowi usługę modernizacji opodatkowaną stawką obniżoną podatku od towarów i usług na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z ust. 2 ustawy o podatku
od towarów i usług.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie organ dokonał oceny umów zawartych
przez Spółkę (na podstawie przedłożonego wzoru umowy), uwzględniając, że treść umowy zawiera oprócz zobowiązania do wykonania i montażu kuchennej zabudowy meblowej również odrębne zobowiązanie w zakresie usług modernizacji oraz dostaw sprzętu AGD, potwierdzając złożony charakter transakcji.
W ocenie Sądu brak podstaw do traktowania transakcji jako dotyczącej elementów ściśle związanych, albowiem rozdzielenie elementów jest ekonomicznie uzasadnione wskutek możliwości wyodrębnienia zakupów umożliwiających dostawę towarów – sprzętu AGD.
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 września 2013 r. (sygn. akt I FSK 614/12), że dostawa sprzętu AGD podlega odrębnej ocenie. Treść uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2013 r.,
w sprawie o sygn. akt I FPS 2/13, w której stwierdzono, że w stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia 2011 r. świadczenie kompleksowe polegające
na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz montażu komponentów w sposób tworzący wraz z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego lub jego części trwałą zabudowę meblową, wykonywane w obiektach budowlanych zaliczanych
do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym stanowi usługę modernizacji opodatkowaną stawką obniżoną podatku od towarów i usług
na podstawie art. 41 ust. 12 w związku z ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r.
o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.) dotyczy trwałej zabudowy kuchennej, stanowiącej po zamontowaniu element konstrukcyjny obiektu budowlanego. Odmiennie jednak należy ocenić dostawę sprzętu AGD. Lodówka, pralka, zmywarka, czy też kuchnia, nawet przeznaczona do zabudowy,
nie stanowi po jej zamontowaniu trwałego elementu konstrukcyjnego budynku.
Nie może być więc elementem modernizacji. Wymiana uszkodzonego
lub przestarzałego sprzętu AGD nawet zabudowanego, jest możliwa bez zmian konstrukcyjnych w budynku. Zatem wyżej wskazana uchwała nie odnosi się
do dostawy sprzętu AGD.
Sąd nie podzielił poglądu wyrażonego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Gdańsku w wyroku wydanym w dniu 28 stycznia 2015 r. (sygn. akt I SA/Gd 1543/14) w sprawie ze skargi A J. S. i J. Ś. Spółka Jawna z siedzibą w G., że czynności polegające na sprzedaży zabudowy meblowej wraz z jej montażem i wyposażeniem sprzętem AGD mieszczą się w kryterium normy zawartej w art. 41 ust. 2 w zw. z ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, uzasadniającą zastosowanie obniżonej stawki podatku.
Sąd podzielił stanowisko organu w części, uznając za prawidłową ocenę,
że sprzęt AGD nie jest ściśle i trwale związany z budynkiem (lokalem), w którym jest ustawiony, nie jest również trwale związany z zabudową meblową (por. wyrok WSA w Gliwicach z 5 sierpnia 2014 r., sygn. III SA/Gl 411/14).
W ocenie Sądu dostawa sprzętu AGD nie stanowi elementu usługi kompleksowej, w konsekwencji czego nie podlega preferencyjnej stawce opodatkowania. Należy dostrzec nie tylko samodzielne występowanie w obrocie towaru w postaci sprzętu do zabudowy, ale również fakt, że sprzęt ten w istocie jest montowany poprzez połączenie z szafami kuchennymi, a nie elementami konstrukcyjnymi budynku.
Niedopuszczalne w ocenie Sądu jest stosowanie wykładni rozszerzającej zakres unormowania o charakterze wyjątkowym, tym bardziej że różnica stawek opodatkowania powodować może nieuzasadnione przysporzenie na rzecz wystawcy faktury wskutek korzystania z możliwości odliczenia wyższego podatku należnego wynikającego z faktury dokumentującej zakup przez niego sprzętu AGD.
W ocenie Sądu również prezentowane w orzecznictwie poglądy, że na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych (zryczałtowany podatek dochodowy
z tytułu zbycia lokalu przed upływem pięciu lat od daty nabycia) nie uzasadnia uznania, że na gruncie podatku od towarów i usług wyposażenie mieszkania podlega niższej stawce podatkowej (por. wyrok NSA z 17 marca 2015 r., sygn. akt II FSK 230/13).
Powołany wyrok dotyczy poniesionych wydatków na lokal będący następnie przedmiotem sprzedaży wraz z zakupionym i zamontowanym wyposażeniem.
W niniejszej sprawie Sąd stwierdza, że w zakresie usług zabudowy kuchni, montażu i modernizacji wykonywanych przez stronę skarżącą ocena organu jest sprzeczna z treścią uzasadnienia powołanej uchwały.
Podkreślić należy, że przedmiotem wątpliwości NSA była zabudowa montowana za pomocą kołków i wkrętów, a ten sposób mocowania NSA uznał
za uzasadniający stwierdzenie, że zabudowa jest dostatecznie trwale związana
z obiektem, aby możliwe było zastosowanie do niej 8 % stawki podatku VAT.
Z uzasadnienia cytowanej wyżej uchwały wynika, że została ona wydana
na gruncie konkretnej sprawy. Z opisu jej stanu faktycznego wynika, że dotyczy wniosku o interpretację zgłoszonego przez spółkę, której "część oferty handlowej stanowi kompleksowe świadczenie polegające na montażu elementów mebli (wykonanych przez podmioty zewnętrzne) do zabudowy kuchennej, wnękowej, łazienkowej itp., przygotowanych na konkretny wymiar z materiałów zakupionych przez skarżącą od innych podmiotów, które są wbudowane w sposób trwały w lokalu mieszkalnym lub budynku mieszkalnym jednorodzinnym wskazanym przez klienta.
W szczególności kompleksowe świadczenie oferowane przez skarżącą polega
na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz trwałym zainstalowaniu (zabudowie lokalu klienta drewnianymi komponentami meblowymi – "kompleksowe świadczenie"). Jednocześnie sprzedaż poszczególnych elementów opisanego wyżej świadczenia kompleksowego na rzecz klienta nie jest możliwa. W szczególności nie jest możliwe zamówienie przez klienta poszczególnych elementów mebli bez ich zaprojektowania
i montowania. Świadczenie kompleksowe można nabyć wyłącznie jako całość."
Rozstrzygając zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości składu orzekającego, NSA uznał, że nie chodzi o jakiekolwiek wykorzystanie elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu) przy wykonywaniu zabudowy meblowej, lecz jedynie takie, które przez konstrukcyjne połączenie komponentów meblowych i elementów obiektu budowlanego (lokalu) stworzy trwałą zabudowę spełniającą jako całość określoną funkcję użytkową. Tylko bowiem w takim zakresie można mówić o modernizacji obiektu budowlanego w rozumieniu art. 41 ust. 12 ustawy o VAT. Innymi słowy montaż komponentów meblowych niezależnie od stopnia ich przetworzenia, do którego nie zostaną wykorzystane w sposób istotny elementy konstrukcyjne obiektu budowlanego (lokalu) nie korzysta z obniżonej stawki przewidzianej w tym przepisie. Po trwałym połączeniu komponentów meblowych
z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego lub jego części komponenty
te podnoszą standard takiego obiektu. Dlatego też należy uznać, że czynności, polegające na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz trwałym montażu takich komponentów w obiekcie budowlanym lub jego części, mieszczą się w pojęciu modernizacji obiektów budowlanych lub ich części. W przypadku zaś
gdy modernizacja dotyczy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych
do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym to wymienione wyżej czynności są objęte hipotezą normy wyprowadzonej z art. 41 ust. 12 ustawy
o VAT. Oznacza to, że do takich czynności ma zastosowanie preferencyjna stawka podatku, o której mowa w ust. 2 tego artykułu.
W powołanej uchwale NSA nie wskazał na konieczność powiązania zabudowy z obiektem, w którym jest wykorzystywana, w ten sposób, aby jej demontaż dotyczył naruszenia elementów konstrukcyjnych budynku.
Organ przyznał, że usługi wykonywane przez skarżącą nie dotyczą zwykłego wstawienia dolnych szafek i zawieszenia górnych, a zabudowy wykorzystującej ściany konstrukcyjne.
W ocenie Sądu powyższe cechy uzasadniają zarzut wadliwej oceny usług będących w istocie usługami modernizacji obiektu budowlanego w rozumieniu art. 42 ust. 12 w zw. z ust. 2 ustawy o VAT.
Sąd orzekający w tej sprawie zgadza się z tezami przytoczonej uchwały i nie znajduje podstaw do odstąpienia od stanowiska w niej wyrażonego i przedstawienia zagadnienia do ponownego rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi NSA.
Zdaniem Sądu organy orzekające w niniejszej sprawie błędnie zinterpretowały art. 41 ust. 12 ustawy o VAT. Nie uwzględniły jego wykładni dokonanej przez NSA w powyższej uchwale. Wprawdzie organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji odwołuje się do uchwały przytaczając znaczne fragmenty jej uzasadnienia, to jednak wnioski jakie z niej wyciągnął w zakresie ustalonego stanu faktycznego, są nie do zaakceptowania.
Jakkolwiek moc wiążąca uchwał formalnie nie wiąże organów administracji publicznej, stron i uczestników postępowania. Tym niemniej nie budzi wątpliwości, że czynność procesowa strony, zmierzająca do wydania orzeczenia sprzecznego z tą wykładnią, pozostanie z reguły bezskuteczna. Strony oraz inni uczestnicy postępowania są pośrednio związani mocą prawną uchwał, która polega na tym, iż podmioty te nie są w stanie swoją interpretacją przełamać wykładni przyjętej w uchwale (zob. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz do art. 269 LEX 2013).
Ustalone w sprawie czynności w części dotyczącej wykonania zabudowy meblowej, modernizacji o montażu są istotnie zbliżone do tych, które przedstawione zostały w stanie faktycznym stanowiącym asumpt do podjęcia przedmiotowej uchwały. Dlatego też decydujące znaczenie dla rozpatrzenia niniejszej sprawy
ma ocena czy zabudowy meblowe, które Spółka wykonywała tworzyły z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego lub jego części trwałą zabudowę meblową.
Nie można zaakceptować stanowiska Dyrektora Izby Skarbowej, zaprezentowanego w zaskarżonej decyzji, a zmierzającego do powiązania pojęcia trwałej zabudowy jedynie z elementem uszkodzenia konstrukcji budynku w razie demontażu zabudowy. Organ wyraził pogląd, że demontaż zabudowy meblowej
nie powoduje naruszenia elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu). Zdaniem Sądu z trwałym charakterem zabudowy mamy do czynienia również wówczas, gdy demontaż powoduje uszkodzenie elementów tej zabudowy. Spółka w toku postępowania podatkowego wyjaśniła, że demontaż zabudów meblowych wykonanych pod konkretny wymiar będzie skutkować uszkodzeniem elementów meblowych oraz uszkodzeniem ścian, sufitów i podłóg pomieszczenia.
Zatem mając na uwadze stan faktyczny sprawy oraz treść przywoływanej uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2013 r. I FPS 2/13 nie można wywodzić - jak czynią to w sprawie organy podatkowe, - że wykonane przez A zabudowy kuchenne nie są połączone w sposób trwały
z elementami konstrukcyjnymi budynku/lokalu i nie mieszczą się w pojęciu modernizacji rozumianej jako unowocześnienie, ulepszenie, udoskonalenie, podniesienie standardu obiektu budowlanego lub jego części.
W ocenie Sądu wykonane przez Spółkę czynności polegające na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz trwałym montażu komponentów meblowych w obiekcie budowlanym lub jego części mieszczą się w pojęciu modernizacji obiektów budowlanych lub ich części. Niewątpliwie wykonane zabudowy podnoszą standard obiektu budowlanego/lokalu. Ponieważ zaś modernizacja ta dotyczy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, to wymienione wyżej czynności są objęte hipotezą normy wyprowadzonej z art. 41 ust. 12 ustawy o VAT. To zaś oznacza,
że do tych czynności - jak prawidłowo przyjęła Spółka - ma zastosowanie preferencyjna stawka podatku, o której mowa w ust. 2 tego artykułu.
Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni, że usługi wykonywane
przez skarżącą dotyczące modernizacji należy odróżnić jako opodatkowane
w sposób preferowany od usług dostawy i montażu towaru – sprzętu AGD. Ustalenie zakresu usług modernizacyjnych w niniejszej sprawie wymaga dokonania oceny czynności wykazanych przez skarżącą w związku z zawarciem poszczególnych umów.
Z tych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 270 ze zm.), uchylił zaskarżoną decyzję, określając na zasadzie
art. 152 o niemożności jej wykonania. O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. oraz § 5 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi
oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej
przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. Nr 31, poz. 153).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło