I SA/Go 296/15
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2015-09-16
Skład orzekający: Barbara Rennert, Stefan Kowalczyk, Anna Juszczyk-Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zabezpieczeniu na majątku podatnika przybliżonej kwoty zobowiązania w podatku od towarów i usług może zostać wydana, gdy istnieje uzasadniona obawa niewykonania zobowiązania podatkowego, mimo że ostateczna wysokość zobowiązania nie została jeszcze określona decyzją wymiarową?Ratio decidendi
Decyzja o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego jest dopuszczalna, jeśli istnieje uzasadniona obawa, że zobowiązanie nie zostanie wykonane, co organ podatkowy ocenia na podstawie całokształtu okoliczności, w tym sytuacji finansowej i majątkowej podatnika. W postępowaniu zabezpieczającym organ nie musi wykazać ostatecznej wysokości zobowiązania, lecz jedynie uprawdopodobnić istnienie zaległości w przybliżonej kwocie. W analizowanej sprawie przesłanki do wydania decyzji o zabezpieczeniu zostały spełnione, a decyzja organu jest zgodna z prawem.Stan faktyczny
G Spółka z o.o. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, który uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego o zabezpieczeniu na majątku spółki przybliżonej kwoty zobowiązań podatkowych z tytułu podatku VAT za okres od stycznia do czerwca 2014 r. Spółka była zobowiązana do zapłaty podatku VAT, podatku akcyzowego i opłaty paliwowej, jednak organ stwierdził zaniżenie podstawy opodatkowania VAT. Organ zabezpieczył majątek spółki na kwotę ponad 16 mln zł, uzasadniając to obawą niewykonania zobowiązania podatkowego ze względu na sytuację finansową i majątkową spółki oraz nierzetelne prowadzenie ewidencji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę G Spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie zabezpieczenia na majątku podatnika przybliżonej kwoty zobowiązań w podatku od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rennert (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Stefan Kowalczyk Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska Protokolant Sekretarz sądowy Anna Szymczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2015 r. sprawy ze skargi G sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zabezpieczenia na majątku podatnika przybliżonej kwoty zobowiązania w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do czerwca 2014r. oddala skargę.
W dniu 11 czerwca 2015 r. G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z [...] maja 2015r. nr [...], uchylającą w całości decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] lutego 2015r. nr [...] w przedmiocie zabezpieczenia na majątku skarżącej przybliżonej kwoty zobowiązań w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do czerwca 2014 r. w wysokości 16.061.979 zł oraz orzekającą o zabezpieczeniu na majątku skarżącej przybliżonej kwoty zobowiązań w tym podatku za ww. miesiące w wysokości 16.190.704 zł (w tym należność główna – 14.803.542 zł i odsetki za zwłokę naliczone na dzień wydania decyzji – 1.258.437 zł).
W sprawie został ustalony następujący stan faktyczny.
W grudniu 2014 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wniósł o wydanie wobec G Spółki z o.o. decyzji o zabezpieczeniu przewidywanej należności z tytułu podatku od towarów i usług od stycznia do czerwca 2014 r. w łącznej kwocie 15.562.308 zł, wskazując jako składniki majątkowe mogące być przedmiotem zabezpieczenia cztery rachunki bankowe Spółki oraz samochód osobowy [...] (r. prod. 2003).
Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z [...] lutego 2015 r., powołując się na przepisy art. 33 § 1, § 2 pkt 2, § 3, § 4 pkt 2 i art. 207 Ordynacji podatkowej, dokonał zabezpieczenia na majątku Spółki przed wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług, określając przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego za poszczególne miesiące od stycznia do czerwca 2014 r. na 15.207.870 zł oraz kwotę 982.834 zł należnych odsetek na dzień wydania decyzji.
Uzasadniając decyzję podał, że Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we wrześniu 2014 r. wszczął wobec skarżącej postępowanie kontrolne w zakresie prawidłowości rozliczenia podatku od towarów i usług za ww. miesiące. W trakcie tego postępowania ustalono, że Spółka składała miesięczne deklaracje VAT-7 i jest zarejestrowanym odbiorcą dokonującym wewnątrzwspólnotowych nabyć wyrobów akcyzowych z zastosowaniem procedury zawieszenia poboru akcyzy. W ramach prowadzonej działalności przyjmuje, jako zarejestrowany odbiorca do miejsca odbioru, paliwo nabywane przez swoich klientów z innych państw Unii Europejskiej w procedurze zawieszenia akcyzy oraz opłaca podatek akcyzowy i opłatę akcyzową. Spółka pobierała od kontrahentów podatek akcyzowy i opłatę paliwową, którą następnie przekazywała właściwej izbie celnej. Obciążała swoich kontrahentów wynagrodzeniem naliczonym na podstawie ilości dokonanych usług nabycia wewnątrzwspólnotowego, które opodatkowała podatkiem od towarów i usług. Nie wliczała natomiast do podstawy opodatkowania podatkiem VAT wartości podatku akcyzowego oraz opłaty paliwowej. W badanym okresie zadeklarowała wysokość podatku akcyzowego w łącznej kwocie 65.287.283 zł i z tego tytułu dokonała wpłat w łącznej kwocie 65.085.890 zł; zadeklarowała wysokość opłaty paliwowej w łącznej kwocie 13.879.476,90 zł i z tego tytułu dokonała wpłat w łącznej kwocie 11.083.639,50 zł; otrzymała środki pieniężne od swoich kontrahentów w łącznej wysokości 82.190.173,22 zł i wystawiła im faktury na łączną kwotę brutto 81.327.353,50 zł.
Następnie Naczelnik, powołując się na przepisy art. 59 ust. 3 i art. 23 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym oraz art. 37j ust. 1 pkt 3 ustawy o autostradach płatnych (...), wyjaśnił że skarżąca była obowiązana do obliczenia i wpłacenia podatku akcyzowego i opłaty paliwowej jako podmiot, który dokonał wewnątrzwspólnotowego nabycia wyrobów akcyzowych w rozumieniu przepisów ustawy o podatku akcyzowym. Przytaczając brzmienie art. 29a ust. 1 i ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług stwierdził, że wynagrodzenie wypłacone Spółce na podstawie wystawionych faktur za usługi nabycia wewnątrzwspólnotowego, a także kwoty otrzymanych przez Spółkę wartości podatku akcyzowego i opłaty paliwowej wchodzą do podstawy opodatkowania w ramach świadczonych usług.
Organ pierwszej instancji stwierdził, że w świetle zgromadzonego materiału dowodowego Spółka w deklaracjach złożonych za kontrolowany okres zaniżyła podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług, nie uwzględniając w niej podatku akcyzowego i opłaty paliwowej, zaniżając tym samym kwotę podatku należnego. Różnicę pomiędzy podatkiem należnym a deklarowanym organ wyliczył na kwotę 14.803.542 zł.
Dalej Naczelnik wyjaśnił, że konstrukcja art. 33 § 1 Ordynacji podatkowej wskazuje, iż wymienione przesłanki dopuszczalności zabezpieczenia wykonania zobowiązania podatkowego mają charakter przykładowy, a ustalenie takiej przesłanki należy do organu. Stwierdził, że w niniejszej sprawie dokonanie zabezpieczenia uzasadnia obawa przed niewykonaniem przez skarżącą zobowiązania – znaczna wysokość przewidywanego zobowiązania w sytuacji, gdy Spółka unika opodatkowania całości obrotu w prowadzonej działalności gospodarczej i stosowała ten proceder również we wcześniejszych okresach, które także są przedmiotem postępowania kontrolnego. Z uwagi na stały charakter tej działalności i jej wpływ na znaczne obniżenie podatku należnego, istnieje uzasadniona obawa, że znaczna wysokość zobowiązania, które zostanie określone po zakończeniu postępowania, nie zostanie przez skarżącą wykonane. Ponadto kapitał zakładowy Spółki wynosi 100.000 zł, a według informacji posiadanych przez organ nie posiada ona żadnego majątku trwałego, z którego mogłoby być zaspokojone przyszłe zobowiązanie podatkowe. Zdaniem organu uzasadniona obawa, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane wynika z faktu, iż Spółka ewidentnie unika ujawniania faktycznych obrotów i tym samym wykazania prawidłowej podstawy opodatkowania.
Zaskarżając w całości powyższego orzeczenia, Spółka wniosła o jego uchylenie, zarzucając mu naruszenie art. 33 § 2 i art. 187 Ordynacji podatkowej.
W uzasadnieniu odwołania Spółka podkreśliła, że jednym z najważniejszych elementów postępowania zabezpieczającego jest postępowanie dowodowe, a przyczyna wydania decyzji o zabezpieczeniu powinna być uprawdopodobniona w sposób jasny i czytelny dla podatnika. W opinii skarżącej nie wystąpiły przesłanki wymienione w art. 33 § 1 Ordynacji podatkowej, gdyż Spółka reguluje terminowo swoje zobowiązania podatkowe, stosuje ograniczenie prawa do odliczania podatku naliczonego wynikające z proporcji sprzedaży opodatkowanej do sprzedaży zwolnionej z opodatkowania. W składanych za kontrolowany okres deklaracjach wykazała całość obrotu wynikającego z wystawionych faktur i nie jest prawdą, że nie zawarła w niej kwot odpowiadających wysokości zapłaconego podatku akcyzowego i opłaty paliwowej. Zdaniem skarżącej organ pierwszej instancji w kwestionowanej decyzji nie odniósł się do znanego mu z urzędu stanu faktycznego lecz powielił zarzut sformułowany przez Dyrektora UKS o zaniżeniu podstawy opodatkowania. Wątpliwości skarżącej wzbudziła też analiza jej kondycji finansowej w oparciu o wysokość kapitału zakładowego.
Dyrektor Izby Skarbowej, po przeprowadzeniu postepowania odwoławczego, uchylił w całości zaskarżoną decyzję oraz orzekł o zabezpieczeniu na majątku skarżącej przybliżonej kwoty zobowiązań w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do czerwca 2014 r. w wysokości 16.190.704 zł (w tym należność główna – 14.803.542 zł i odsetki za zwłokę naliczone na dzień wydania decyzji – 1.258.437 zł).
Uzasadniając decyzję zaznaczył, że również [...] lutego 2015 r. organ pierwszej instancji orzekł o zabezpieczeniu na majątku skarżącej przybliżonej kwoty zobowiązań w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2013 r. w wysokości 1.673.417 zł. Podkreślił, że istotą zabezpieczenia jest ochrona przyszłych interesów wierzyciela, która ma zapewnić wykonanie przez zobowiązanego ciążącego na nim obowiązku. Powołując się na przepisy art. 33 Ordynacji podatkowej, wskazał że w celu uprawdopodobnienia trudności w realizowaniu zobowiązania w przyszłości organ podatkowy w każdym przypadku powinien odnieść kwotę przewidywanego zobowiązania do sytuacji finansowej podatnika, jego aktualnych dochodów i stanu majątkowego. Wymienione w art. 33 § 1 Ordynacji podatkowej okoliczności uzasadniające stan obawy nie oznaczają jedynie wystąpienia przykładowo wymienionych tam przesłanek i inne przypadki również mogą uzasadnić zabezpieczenie zobowiązania. Dla ustanowienia zabezpieczenia nie jest konieczne dowiedzenie, że zobowiązanie nie zostanie wykonane, lecz wykazanie, że istnieje uzasadnione przypuszczenie niewywiązania się podatnika z przyszłego obowiązku.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że prawidłowa przybliżona kwota zobowiązań w podatku od towarów i usług za pierwsze półrocze 2014 r. jest inna niż podał Naczelnik Urzędu Skarbowego, stwierdzając jednocześnie że zaskarżona decyzja narusza prawo z powodu wadliwego określenia tej wysokości, wobec czego zaszła konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Jednocześnie Dyrektor wskazał prawidłową kwotę przybliżonej wysokości zobowiązania.
Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził również, że z zebranego materiału dowodowego wynika, iż w sprawie istnieje uzasadniona obawa niewywiązywania się przez skarżącą z zapłaty ww. zobowiązań. Podkreślił, że przy wydawaniu decyzji o zabezpieczeniu organ nie bada istnienia obowiązku podatkowego, gdyż następuje to przy wydawaniu decyzji wymiarowej.
W ocenie organu odwoławczego charakter dokonanych czynności, polegających na nierzetelnym prowadzeniu rejestrów dla potrzeb podatku VAT wskazuje, że Spółka nie wywiązała się z obowiązku prawidłowej ewidencji każdej operacji dokonanej w ramach prowadzonej działalności, dokonując tym samym działań na szkodę budżetu państwa. Uzasadniona obawa wynika także z analizy sytuacji finansowo-majątkowej Spółki, ocenianej z punktu widzenia możliwości uregulowania ww. zobowiązań w tak znacznej wysokości. Powołując się na bilans sporządzony na dzień [...] grudnia 2013 r., Dyrektor wskazał, że Spółka nie posiada rzeczowych aktywów trwałych, nie ujawniono żadnych jej nieruchomości, a posiada jedynie samochód osobowy, którego wartość ustalono na kwotę ok. 10.000 zł. Z ww. bilansu wynika również, że aktywa obrotowe Spółki to kwota 1.638.697,61 zł, z czego krótkoterminowe aktywa finansowe to 1.200.000 zł, a środki pieniężne w kasie i na rachunkach bankowych to 181.326,53 zł; zobowiązania krótkoterminowe to 1.462.987,80 zł, z czego z tytułu kredytów i pożyczek to 959.900 zł. Organ odwoławczy zaznaczył, że wynoszący 100.000 zł kapitał zakładowy Spółki jest znikomy w stosunku do wysokości przewidywanego zobowiązania. Podkreślił, że w 2014 r. Spółka osiągnęła dochód w wysokości 10.409.664,80 zł i z tego tytułu łączna kwota należnych zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych wyniosła 2.408.707 zł, natomiast suma wpłaconych przez skarżącą do organu zaliczek to jedynie 609.923 zł. Na dzień wydania niniejszej decyzji kwota zaległości z tytułu tego podatku wynosiła 1.367.913 zł. Organ stwierdził, że mimo znacznego wzrostu dochodu w 2014 r. (rok 2013 Spółka zamknęła dochodem w wysokości 92.110,84 zł) fakt nieuregulowania na bieżąco należności w podatku dochodowym potwierdza obawę, że wysokość dochodów za lata 2013 – 2014 w porównaniu do kwot przewidywanych zobowiązań (łącznie 16.061.979 zł) nie daje możliwości wywiązania się z nich, zwłaszcza że toczy się również postępowanie kontrolne dotyczące IV kwartału 2013 r.
Dyrektor podkreślił, że nie dysponował danymi, z których można wnioskować o korzystnej sytuacji finansowej Spółki. Jej obroty od stycznia do marca 2015 r. znacznie spadły. Spółka nie wykazała majątku, ani nie przedłożyła żadnych dokumentów wskazujących na zdolność finansową w zakresie możliwości przyszłego zaspokojenia zobowiązań w podatku od towarów i usług. Jej działanie na szkodę budżetu państwa przez nierzetelne prowadzenie ksiąg podatkowych organ uznał za stałe. Podkreślił jednak, że wydana decyzja nie rozstrzyga ostatecznie o wysokości zobowiązania, która może być inna w decyzji wymiarowej, podlegającej osobnym środkom zaskarżenia.
W skardze na powyższą decyzję, Spółka wniosła o jej uchylenie, zarzucając jej naruszenie art. 33 § 2 oraz art. 120, art. 121 § 1 i art. 122 Ordynacji podatkowej.
Uzasadniając skargę powieliła argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej. Dodatkowo podniosła, że organ wydając swoją decyzję ocenił jej sytuację z perspektywy kilku kolejnych miesięcy, kiedy to nie działała wskutek uniemożliwienia jej tej działalności zabezpieczając środki na kontach bankowych. Stąd spadek obrotów i trudności w regulowaniu zobowiązań, także z tytułu danin publicznoprawnych. Spółka wskazała, że nie może być tak, iż działania organu powodują postawienie podatnika w sytuacji uniemożliwiającej działalność i swobodne dysponowanie środkami pieniężnymi, a następnie tą sytuacją organ uzasadnia konieczność dokonania zabezpieczenia. Przeprowadzona przez organ analiza kondycji finansowej Spółki w oparciu o jej zachowanie po zajęciu środków nie spełnia wymogu ustalenia prawdy obiektywnej.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie. Zaznaczył, że fakt zajęcia środków finansowych na rachunkach bankowych skarżącej nie może doprowadzić do ustalenia sytuacji finansowej innej, niż istniejąca w memencie wydania decyzji o zabezpieczeniu. Spadek obrotów i trudności z regulowaniem bieżących zobowiązań w konsekwencji zabezpieczenia stanowi dodatkowe potwierdzenie konieczności dokonania tego zabezpieczenia przed wydaniem decyzji wymiarowej. Zauważył też, że analiza sytuacji majątkowo-finansowej Spółki za lata 2013 – 2014 również potwierdziła obawę niewykonania zobowiązań podatkowych.
Sąd zważył, co następuje:
Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego tylko z punktu widzenia jej legalności, tj. z punktu widzenia zgodności tej decyzji
z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wynika zaś, że zaskarżona decyzja ulega uchyleniu, wtedy gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można organom podatkowym zarzucić naruszenia przepisów prawa.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej uchylającą w całości decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie zabezpieczenia na majątku skarżącej przybliżonej kwoty zobowiązań w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do czerwca 2014 r. oraz orzekającą o zabezpieczeniu na majątku skarżącej przybliżonej kwoty zobowiązań w ww. podatku w innej wysokości. Spór, jaki strony wiodą na etapie postępowania sądowoadministracyjnego, dotyczy odpowiedzi, czy zostały spełnione przesłanki wynikające z art. 33 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) i tym samym, czy uzasadnione było dokonanie na majątku skarżącej zabezpieczenia zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do czerwca 2014 r.
Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że tego prawa nie narusza. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie zostały dopełnione przesłanki warunkujące dopuszczalność wydania orzeczenia
w przedmiocie zabezpieczenia.
Kluczowe znaczenie dla sformułowanej powyżej tezy ma art. 33 Ordynacji podatkowej, który stanowi materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji. Zgodnie z jego § 1 zobowiązanie podatkowe przed terminem płatności może być zabezpieczone na majątku podatnika, a w przypadku osób pozostających w związku małżeńskim także na majątku wspólnym, jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że nie zostanie ono wykonane, a w szczególności, gdy podatnik trwale nie uiszcza wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję. W przypadku zabezpieczenia na majątku wspólnym małżonków przepis art. 29 § 2 stosuje się odpowiednio.
Z kolei w myśl § 2 pkt 2 tegoż artykułu zabezpieczenia w okolicznościach wymienionych w § 1 można dokonać również w toku postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej, przed wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego.
Zaś § 3 wskazuje, że w przypadku, o którym mowa w § 2 pkt 2, zabezpieczeniu,
z zastrzeżeniem art. 54 § 1 pkt 1, podlega również kwota odsetek za zwłokę należnych od zobowiązania na dzień wydania decyzji o zabezpieczeniu.
Natomiast § 4 tegoż przepisu brzmi, że w przypadku, o którym mowa w § 2,
organ podatkowy na podstawie posiadanych danych, co do wysokości podstawy opodatkowania określa w decyzji o zabezpieczeniu.
Decyzja o zabezpieczeniu, łączy się ściśle z toczącym się postępowaniem podatkowym, bowiem to w tej decyzji organ określa przybliżoną kwotę zobowiązania, które ma podlegać zabezpieczeniu. Jednakże, rozstrzygnięcie wydane w trybie ww. przepisów nie przesądza treści przyszłej decyzji wymiarowej. Postępowanie zmierzające do wydania decyzji o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego, jest postępowaniem szczególnym, mającym za zadanie ochronę przyszłych interesów wierzyciela. Ma ono zagwarantować wykonanie przez zobowiązanego (podatnika) ciążącego na nim obowiązku. Samo zaś zabezpieczenie dokonywane jest w trybie, który określa ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2012 r. sygnatura akt II FSK 506/11).
Analiza powołanych przepisów wskazuje nadto, że przesłanką zabezpieczenia
w każdym przypadku jest tylko i wyłącznie uzasadniona obawa niewykonania zobowiązania podatkowego, którą należy rozumieć jako znaczne prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania wynikające z całokształtu okoliczności sytuacji finansowej podatnika. Norma ta wyraźnie stanowi o "uzasadnionej obawie", a więc takiej, która ma
swoje źródło w obiektywnie stwierdzonym stanie faktycznym sprawy, jak również
o "wykonaniu" zobowiązania, a więc nie tylko dobrowolnie, ale i w drodze egzekucji. Nie ma przy tym wątpliwości, że to, czy istnieje obawa niewykonania zobowiązania
w konkretnym wypadku pozostawiono do uznania właściwego w sprawie organu. Niemniej jednak, uznanie to nie może oznaczać dowolności działania, lecz powinno być oparte na całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych.
Podkreślić również należy, że zgodnie z wypracowanym w tym przedmiocie stanowiskiem judykatury, trwałe nieuiszczanie zobowiązań podatkowych oraz dokonywanie czynności, które mogą udaremnić lub utrudnić egzekucję to tylko niektóre, przykładowe egzemplifikacje uzasadniające obawę o braku wykonania zobowiązania podatkowego. O zaktualizowaniu przesłanki "uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązania" przesądzać mogą także inne okoliczności, które nie zostały wyliczone
w powołanym przepisie, a jednocześnie wskazują, że realna jest groźba niewykonania zobowiązania podatkowego (por wyroki: WSA w Poznaniu z 4 września 2012 r., III SA/Po 15/12, LEX nr 1230672; WSA w Gliwicach z 15 czerwca 2012 r., sygn. akt
I SA/Gl 1000/09; WSA w Bydgoszczy z dnia 16 listopada 2011 r., sygn. akt I SA/Bd 724/11, Lex nr 1053154; WSA w Poznaniu z dnia 24 marca 2011r., sygn. akt I SA/Po 56/11, Lex nr 991338).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że organy podatkowe obu instancji rozstrzygając o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego prawidłowo oceniły zebrany materiał dowodowy. W konsekwencji, miały podstawy do uznania, że istnieje obawa, iż prognozowane zobowiązanie podatkowe wraz z odsetkami nie zostanie wykonane. Przede wszystkim świadczy o tym przedstawiona w rozstrzygnięciach analiza sytuacji finansowo-majątkowej skarżącej, przeprowadzona pod kątem możliwości uregulowania przez nią przewidywanego zobowiązania podatkowego. Istnienie uzasadnionej obawy, że skarżąca może nie wywiązać się z obowiązku zapłaty zobowiązania podatkowego organ odwoławczy szeroko i wszechstronnie uzasadnił.
Dokonana przez organy obu instancji analiza sytuacji finansowo-majątkowej skarżącej, ocenianej z punktu widzenia możliwości uregulowania ww. zobowiązania podatkowego w tak znacznej wysokości przemawia za prawidłowością rozstrzygnięcia organu podatkowego. Podkreślić należy, że przybliżona kwota zobowiązania podatkowego to 16.061.979 zł, natomiast skarżąca – co wynika z ustaleń organów podatkowych (m. in. z bilansu sporządzonego na dzień [...] grudnia 2013 r.) - nie posiada rzeczowych aktywów trwałych. Nie jest właścicielem żadnych nieruchomości. Posiada jedynie samochód osobowy, którego wartość ustalono na kwotę ok. 10.000 zł. Trafnie stwierdził organ podatkowy, że brak jest tym samym nieruchomości mogących być przedmiotem hipoteki oraz składników majątku mogących być przedmiotem zastawu skarbowego.
Zdaniem Sądu stan dochodów skarżącej w latach 2013 – 2015 (I kwartał) oraz istniejąca dysproporcja pomiędzy wartością czynną majątku skarżącej a kwotą przewidywanych zaległości podatkowych (około 16.000.000 zł) stanowią zgodną z prawem i wystarczającą podstawę dla przyjęcia stanowiska, że sytuacja finansowa i majątkowa skarżącej uzasadnia obawę niewykonania zobowiązania podatkowego. Podkreślenia za organem odwoławczym wymaga również, że kapitał zakładowy "G" Sp. z o.o. wynosi 100.000 zł, a zatem jego wysokość jest znikoma w porównaniu do wysokości przewidywanego zobowiązania w podatku od towarów i usług.
W skardze Spółka podkreśliła, że terminowo regulowała swoje zobowiązania podatkowe. Tymczasem z ustaleń organu podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych za 2014 r. wynika, że łączna kwota należnych zaliczek miesięcznych w 2014 r. wyniosła 2.408.707 zł, zaś suma zaliczek wpłaconych do organu podatkowego wyniosła zaledwie 609.923 zł, a zatem Spółka nie dokonała wpłaty wszystkich zaliczek należnych za poszczególne miesiące w 2014 r. Na dzień wydania zaskarżonej decyzji, tj. [...] maja 2015 r., zaległość z tego tytułu wynosiła 1.367.913 zł. Nie może przy tym skarżąca twierdzić, że zaległość ta jest konsekwencją zabezpieczenia jej środków na kontach bankowych wskutek wydania decyzji o zabezpieczeniu, gdyż zaliczki na podatek dochodowy skarżąca była obowiązana regulować w 2014 r. czyli w roku, w którym osiągnęła dochód w wysokości 10.409.664,80 zł, a decyzja o zabezpieczeniu została wydana przez organ pierwszej instancji dopiero w lutym 2015 r. Jest to zatem kolejna okoliczność, która przemawia za obawą, że przewidywane zobowiązanie podatkowe nie będzie wykonane. Także wysokość dochodów skarżącej wykazanych za lata od 2013 do końca I kwartału 2015r. w porównaniu do kwoty przewidywanych zobowiązań obawę tę potwierdza.
Podkreślić również należy, co akcentował organ odwoławczy, że organ kontroli skarbowej prowadzi wobec skarżącej postępowanie kontrolne w zakresie podatku od towarów i usług również za IV kwartał 2013 r., a w związku z ustaleniami tego postępowania dokonano zabezpieczenia na majątku skarżącej zobowiązań podatkowych, których przybliżona wysokość wynosi łącznie 1.573.308 zł. Zwiększa to zatem kwotę przewidywanej zaległości o kolejną znaczną sumę.
Sąd nie zgodził się z zawartymi w skardze sugestiami Spółki, że to działania organu spowodowały postawienie podatnika w sytuacji uniemożliwiającej działalność i swobodne dysponowanie środkami pieniężnymi, a następnie organ tą sytuacją uzasadnił konieczność dokonania zabezpieczenia. Konieczność dokonania zabezpieczenia została uzasadniona wieloma opisanymi wyżej okolicznościami, nie tylko przewidywaną wysokością zobowiązania podatkowego, co również zarzuca Spółka, aczkolwiek kwoty tej właśnie z uwagi na jej wysokość organ nie mógł nie brać pod uwagę. Jednakże odniósł ją do sytuacji nie tylko finansowej skarżącej (m. in. spadek dochodów), ale również do jej sytuacji majątkowej (brak majątku trwałego, relatywnie niski kapitał zakładowy) oraz stosunku skarżącej do zobowiązań podatkowych w podatku dochodowym (nieuiszczanie zaliczek na ten podatek).
Słusznie również organ odwoławczy podkreślił, że charakter dokonanych czynności, polegających na nierzetelnym prowadzenia rejestrów dla potrzeb podatku od towarów i usług wskazuje, iż Spółka nie wywiązała się z obowiązku prawidłowej ewidencji każdej operacji dokonanej w ramach prowadzanej działalności. Organ zasadnie wskazał, że takie działania są działaniami dokonywanymi na szkodę budżetu państwa, co budzi obawę, że wykonanie zobowiązania w podatku od towarów i usług za pierwsze półrocze 2014 r., po wydaniu w tym zakresie decyzji wymiarowej, byłoby znacznie utrudnione. Spółka twierdzi wprawdzie w skardze, że w deklaracjach VAT-7 składanych za kontrolowany okres wykazała całość obrotu lecz tego rodzaju ustalenia zawarte zostaną dopiero w decyzji wymiarowej i w niej ta kwestia będzie rozstrzygana. Decyzja o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego nie rozstrzyga bowiem ostatecznie o jego wysokości, a stanowi jedynie podstawę do zabezpieczenia wykonania zobowiązania podatkowego. W postępowaniu zabezpieczającym organ nie jest zobowiązany do przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego w celu wykazania istnienia obowiązku podatkowego oraz jego rzeczywistych rozmiarów. Obowiązany jest jedynie do uprawdopodobnienia, co też miało miejsce w rozpoznawanej sprawie, że zaległość w określonej w przybliżony sposób wysokości istnieje.
Stwierdzić zatem należy, że organ podatkowy dokonał wszechstronnej analizy stanu majątkowego i finansowego skarżącej, a następnie wyprowadził z niej logiczne i spójne wnioski. Obawa, że skarżąca może nie wykonać zobowiązania podatkowego została uzasadniona w wielu aspektach. Skarżąca na żadnym etapie postepowania nie wykazała, że posiada inne składniki majątkowe, niż wskazane przez organ. Nie wykazała również, że posiada środki umożliwiające jej zapłatę przewidywanych należności.
Zważywszy powyższe, w ocenie Sądu, wyszczególnione przez organ okoliczności wskazują, że w stanie faktycznym sprawy istniała uzasadniona obawa, iż przewidywane zobowiązanie podatkowe może nie zostać przez skarżącą wykonane, co w dalszej kolejności czyniło zasadnym wydanie decyzji o zabezpieczeniu. Tym samym, organ podatkowy nie naruszył ani art. 33 § 1 Ordynacji podatkowej ani zarzucanych mu w skardze przepisów art. 33 § 2, art. 120, art. 121 § 1 i art. 122 Ordynacji podatkowej.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę, jako niezasadną, oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło