II SA/Go 548/15

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2015-10-29

Skład orzekający: Adam Jutrzenka-Trzebiatowski, Grażyna Staniszewska, Michał Ruszyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy rozpatrująca protest wyborczy dotyczący wyborów sołtysa i rady sołeckiej, która uznała protest za bezzasadny, może zostać uznana za zgodną z prawem, mimo zarzutów o naruszenie zasad tajności i bezpośredniości głosowania oraz przepisów proceduralnych i materialnych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona uchwała rady gminy nie narusza prawa, a tym bardziej nie narusza go w sposób istotny. Zarzuty dotyczące naruszenia tajności głosowania, przepisów proceduralnych K.p.a. oraz przepisów materialnych (statutu sołectwa i ustawy o samorządzie gminnym) okazały się nieuzasadnione. Sąd podkreślił, że uchwała rady gminy rozpatrująca protest wyborczy dotyczący wyborów do organów jednostki pomocniczej jest aktem z zakresu administracji publicznej, podlegającym kontroli sądu administracyjnego.
Stan faktyczny
Skarżąca Z.S. złożyła protest wyborczy dotyczący wyborów sołtysa i rady sołeckiej, zarzucając naruszenie zasad demokratycznych wyborów, w tym tajności i bezpośredniości głosowania. Rada Gminy uchwałą nr VI/34/2015 uznała protest za bezzasadny. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając uchwale naruszenie przepisów postępowania (K.p.a.) oraz przepisów materialnych (ustawa o samorządzie gminnym, statut sołectwa). Sąd oddalił skargę, uznając uchwałę za zgodną z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędzia WSA Michał Ruszyński (spr.) Protokolant sekr. sąd. Elżbieta Dzięcielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2015 r. sprawy ze skargi Z.S. na uchwałę Rady Gminy z dnia 16 kwietnia 2015 r., nr VI/34/2015 w sprawie rozpatrzenia protestu wyborczego dotyczącego wyborów Sołtysa i Rady Sołeckiej oddala skargę. Przedmiotem wniesionej skargi jest uchwała nr VI/34/2015 Rady Gminy z 16 kwietnia 2015 r. w sprawie rozpatrzenia protestu wyborczego dotyczącego wyborów Sołtysa i Rady Sołeckiej. Uchwała zapadła w następującym stanie faktycznym: [...] marca 2015 r. w Sołectwie zostały przeprowadzone wybory sołtysa i rady sołeckiej. Protest wyborczy, kierowany do Przewodniczącej Rady Gminy, złożyła Z.S., kandydująca na stanowisko sołtysa, załączając listę osób wspierających protest. W złożonym proteście wskazała, że organizator wyborów - Wójt Gminy - złamał wszystkie zasady demokratycznych wyborów, co w sposób bezpośredni przełożyło się na utratę głosów na rzecz jedynej jej kontrkandydatki – M.R.. W szczególności: 1. Organizator wyborów nie przygotował miejsca na sali do nieskrępowanego (tajnego) głosowania, mimo, że były takie możliwości techniczne. Kreślenie kart odbywało się na kolanach, na ścianach, na stolach, gdzie kto mógł. 2. Głosowanie odbywało się pod presją, gdyż osoby trzecie podpowiadały kogo skreślić, zaglądały głosującym do kart wyborczych. Każdy widział kto na kogo głosuje. 3. Karty do głosowania zostały rozdane w sposób chaotyczny bez potwierdzenia odbioru przez osoby uprawnione do głosowania. Skreśleń na kartach mogły dokonywać dowolne osoby, bez jakiejkolwiek kontroli ze strony komisji. 4. Po oddaniu głosu, karty nie były wrzucane bezpośrednio do urny. Zbieranie kart z oddanym głosem dokonywane było przez osoby przypadkowe (nieupoważnione), które nie wchodziły nawet w skład komisji. 5. Komisja nie mogła wykonywać należycie swoich zadań, szczególnie tych związanych z zaprowadzeniem dyscypliny głosowania, gdyż na sali nie było nagłośnienia, a przy tak dużej ilości osób nie sposób było cokolwiek usłyszeć, gdyż panował ogromny hałas, 6. Wójt jako organizator wyborów ani razu nie próbował zaprowadzić porządku na sali, a co więcej był prowodyrem całego zamieszania, dyskutując w trakcie głosowania w mieszkańcami na różne tematy. Rada Gminy uchwałą z 16 kwietnia 2015 r. nr VI/34/2015 uznała protest za bezzasadny. Jak wyjaśniono w uzasadnieniu uchwały, Przewodnicząca Rady Gminy skierowała protest do zbadania jego zasadności na posiedzenie Komisji Rewizyjnej, celem wydania opinii. Komisja Rewizyjna na posiedzeniach w dniach [...] marca i [...] kwietnia 2015 r. przeanalizowała wnikliwie zarzuty zawarte w proteście, zapoznała się z protokołem z zebrania w [...], przyjęła wyjaśnienia członków komisji skrutacyjnej powołanej do przeprowadzenia wyborów sołtysa i rady sołeckiej w [...]. Komisja stwierdziła, że na sali było przygotowane miejsce do tajnego głosowania, natomiast sposób i miejsce oddawania głosu zależy indywidualnie od woli wyborcy. Komisja skrutacyjna od chwili powołania sprawowała nadzór nad prawidłowością przeprowadzonych wyborów i w trakcie głosowania oraz ogłoszenia wyników wyborów nie wnosiła sprzeciwów. Z relacji członków komisji wynika, że brak nagłośnienia nie stanowił problemu odnośnie przeprowadzenia wyborów, natomiast wyborcy byli skutecznie poinformowani o sposobie głosowania, o czym świadczy ilość oddanych głosów ważnych. W uzasadnieniu uchwały wskazano ponadto, że został przyjęty sposób głosowania przez zaznaczenie "X" przy nazwisku kandydata, w związku z czym dwie karty do głosowania, na których nazwisko zostało skreślone, powinny być uznane za głosy nieważne, jednakże nie miałoby to wpływu na wynik ostateczny dotyczący wyboru. Komisja wydała 118 ostemplowanych kart. Z urny wyjęto 117 kart. Komisję skrutacyjną stanowiło 6 członków. W konsultacji z radcą prawnym Komisja Rewizyjna uznała, że nie ma zasadności unieważnienia przeprowadzonych wyborów, które zatwierdziła powołana Komisja Skrutacyjna, monitorująca przebieg i wynik wyborów. Komisja Rewizyjna zaleca, aby przy kolejnych wyborach, w celu usprawnienia pracy została powołana Komisja Gminna do przeprowadzenia wyborów sołtysa i rad sołeckich. Powinien powstać ujednolicony przyjęty sposób oddawania głosów dla wszystkich sołectw oraz wzór kart do głosowania. Pismem z [...] maja 2015 r. Z.S. wezwała Radę Gminy do usunięcia naruszenia jej interesu prawnego uchwałą nr VI/34/2015 z 16 kwietnia 2015 r., uznającą protest wyborczy za bezzasadny. Pismem datowanym na dzień [...] lipca 2015r. Z.S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. przywołaną wyżej skargę. W skardze tej zaskarżonej uchwale zarzuciła: 1. naruszenie przepisów postępowania – ocenę stanu faktycznego oraz materiału dowodowego przedmiotowej sprawy z naruszeniem przepisów postępowania określonych w art. 7, art. 10 § 1, art. 12, art. 77 § 1 jak również art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postepowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: K.p.a), co w konsekwencji skutkowało obrazą przepisów prawa materialnego, mających wpływ na treść zaskarżonej uchwały. 2. naruszenie przepisów materialnych: - art. 36 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2015 r., poz. 1515, dalej: u.s.g) oraz § 20 Statutu Sołectwa, poprzez uznanie protestu wyborczego za bezzasadny, mimo niezachowania podstawowych zasad demokratycznych wyborów, w tym naruszenia zasady tajności i bezpośredniości oraz poprzez przyjęcie, iż wybory sołtysa i rady sołeckiej w sołectwie, zostały przeprowadzone w głosowaniu tajnym i bezpośrednim, jak również poprzez naruszenie zasady tajności poprzez nieuwzględnienie okoliczności, iż w trakcie wyborów nie zapewniono odpowiednich warunków umożliwiających zachowanie tajności przy oddawaniu głosów, - § 4 Statutu Sołectwa, poprzez wydanie zaskarżonej uchwały wbrew przepisom u.s.g, - § 19 Statutu Sołectwa, poprzez nieuwzględnienie okoliczności, iż Wójt Gminy dokonał nie tylko otwarcia zebrania zwołanego dla wyboru sołtysa i rady sołeckiej, lecz został przewodniczącym tego zebrania, nie wyznaczając przy tym w myśl naruszonego przepisu, przewodniczącego, który prowadziłby obrady, a w konsekwencji nie nadzorował przestrzegania przepisów Statutu Sołectwa w trakcie zebrania wyborczego, - § 21 ust. 2 Statutu Sołectwa, poprzez wydanie zaskarżonej uchwały i uznanie protestu wyborczego za bezzasadny, mimo niedopełnienia przez członków komisji wyborczej ciążących na nich obowiązków, nieprzeprowadzenia wyborów zgodnie z przepisami prawa, nieodnotowania w protokole wyborczym powstałych błędów proceduralnych, - art. 18 ust. 1 i ust. 4 u.s.g, polegające na wadliwie i nieudolnie przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym w sprawie rozpoznania protestu wyborczego skarżącej przez powołaną do tego celu Komisję Rewizyjną. Wobec powyższych zarzutów skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały, ewentualnie o stwierdzenie jej niezgodności z prawem, oraz na podstawie art. 200 i następ. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a) – o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wraz z opłatą skarbową od pełnomocnictwa. Odpowiadając na skargę Gmina wniosła o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazano, że wbrew sformułowanemu w skardze zarzutowi związanemu z rzekomym naruszeniem przepisów postępowania, rada Gminy działała zgodnie z przepisami K.p.a., a w szczególności: - zgodnie z art. 7 K.p.a stała na straży praworządności – na wniosek strony podjęła wszystkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie interes skarżącej, ale i słuszny interes obywateli, - zgodnie z art. 10 § 1 K.p.a – strona skarżący miała zapewniony udział w postępowaniu, - zgodnie z art. 12 K.p.a – wnikliwie i szybko, posługując się najprostszymi środkami (rozpatrując pismo skarżącej i przepytując członków Komisji Skrutacyjnej przez Komisję Rewizyjną) rozpatrzyła wniesiony przez skarżącą protest, - zgodnie z art. 77 § 1 K.p.a – w sposób wyczerpujący zebrała i rozpatrzyła cały materiał dowodowy, - zgodnie z art. 77 § 2 K.p.a – nie widziała podstaw do tego, aby zmienić, uzupełnić, czy uchylić swoje czynności odnośnie materiału dowodowego, - zgodnie z art. 80 K.p.a – uchwałę podjęła na podstawie całokształtu zebranego materiału dowodowego. Gmina wyjaśniła ponadto, że na zebraniu wiejskim obecna była wymagana ilość uprawnionych do głosowania mieszkańców sołectwa. Wybory przeprowadziła Komisja Skrutacyjna w składzie 6-osobowym, decyzję o składzie tej komisji podjęło zebranie wiejskie. To Komisja Skrutacyjna przyjęła zgłoszenia kandydatów, przeprowadziła głosowanie, ustaliła i ogłosiła wyniki oraz sporządziła protokół o wynikach wyborów. Protokół podpisali wszyscy członkowie komisji, nie odnotowano nieprawidłowości w przeprowadzonych wyborach. Powyższe jest zgodne zarówno z art. 36 ust. 2 u.s.g, jaki i z § 20 Statutu Sołectwa. Nadto sprawia, iż za bezzasadny należy uznać stawiany w skardze zarzut naruszenia § 4 Statutu Sołectwa. Zdaniem Gminy chybiony jest zarzut naruszenia § 19 Statutu Sołectwa. Wójt Gminy z całą pewnością był upoważniony do tego, aby dokonać otwarcia zebrania zwołanego dla wyboru sołtysa i rady soleckiej, stwierdzić jego prawomocność a następnie zarządzić wybory przewodniczącego zebrania. Fakt, iż na kandydata na przewodniczącego zebrania został zgłoszony Wójt Gminy i że kandydatura ta została bez sprzeciwu zaakceptowania przez biorących udział w zgromadzeniu nie narusza § 19 Statutu, jako że przepis ten tego rodzaju okoliczności nie wyklucza ani nie zabrania. Całkowicie błędny jest także zarzut naruszenia § 21 ust. 2 Statutu Sołectwa. Przepis ten określa zadania Komisji, które jak wynika ze znajdującego się w aktach postępowania protokołu z przebiegu wyborów zostały w całości wykonane. To, że skarżąca subiektywnie z czynnościami Komisji się nie zgadza nie oznacza, iż do naruszenia wskazanego przepisu doszło. Z kolei odniesienie się do zarzutu naruszenia art. 18 ust. 1 i 4 u.s.g jest o tyle trudne, że po pierwsze ustęp 1 tego przepisu wskazuje jedynie, iż do właściwości rady gminy należą wszystkie sprawy pozostające w zakresie działania gminy, o ile ustawy nie stanowią inaczej, zaś ustęp 4 przestał obowiązywać w 1993 r. Lakoniczne twierdzenia skarżącej, iż do naruszenia tego przepisu doszło poprzez "wadliwe i nieudolne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w sprawie protestu wyborczego skarżącej przez powołaną Komisję Rewizyjną" stanowi wyłącznie wyraz je sprzeciwu i niezadowolenia co do treści zaskarżonej uchwały. Poza tym trzeba pamiętać, że skarga dotyczy uchwały Rady Gminy, a nie czynności podejmowanych przez Komisję Rewizyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zakres kognicji tych sądów został natomiast doprecyzowany przepisami art. 3 § 2 i 3, art. 4 i art. 5 P.p.s.a. Wynikają one także ze szczegółowych przepisów zawartych w innych aktach prawnych. Zgodnie z art. 3 § 2 P.p.s.a sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na określone w tym przepisie działania i zaniechania administracji publicznej, natomiast w myśl art. 3 § 3 sądy te orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Do spraw, które na mocy ustaw szczególnych zostały poddane jurysdykcji sądowej, zalicza się uchwały i zarządzenia organów gminy podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Podstawę prawną skargi stanowi przepis art. 101 u.s.g, który jednocześnie określa zasady i warunki jej wniesienia. Zakres aktów podlegających zaskarżeniu, o jakich mowa w pkt. 6 § 2 art. 3 p.p.s.a., legitymację skargową, środek zaskarżenia konieczny do wyczerpania przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego oraz terminy obowiązujące w postępowaniu wywołanym wniesieniem tego środka określają przepisy ustaw samorządowych, w tym przypadku art. 101 ust. 1 u.s.g. W świetle regulacji zawartej w art. 101 ust. 1 u.s.g każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Skargę na uchwałę lub zarządzenie, o których mowa w ust. 1, można wnieść do sądu administracyjnego w imieniu własnym lub reprezentując grupę mieszkańców gminy, którzy na to wyrażą pisemną zgodę (ust. 2a). W sprawie wezwania do usunięcia naruszenia stosuje się przepisy o terminach załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym (ust.3). Uchwała rady gminy rozstrzygająca sprawę wywołaną wniesionym protestem wyborczym dotyczącym nieprawidłowości wyborów sołtysa i rady sołeckiej, jako akt dotyczący sprawy o charakterze publicznoprawnym (wyborów osób wchodzących w skład organów jednostki pomocniczej), podejmowany przez organ samorządu terytorialnego w ramach przyznanych mu kompetencji, pozostaje uchwałą z zakresu administracji publicznej. Nie budzi większych wątpliwości, iż kontrola prawidłowości przebiegu i wyników wyborów do organów sołectwa mieści się w zakresie kompetencji rady gminy. Jej uprawnienie wynikać może ze statutu danej jednostki pomocniczej, który w ramach wyznaczonych treścią art. 35 ust. 3 pkt 2 u.s.g może obejmować postanowienia przyznające obywatelom prawo do złożenia stosownego środka zaskarżenia skierowanego do tego organu. Zdaniem Sądu nawet jednak w sytuacji, gdy – co ma miejsce w niniejszej sprawie – statut sołectwa nie przewiduje trybu kwestionowania wyników bądź sposobu przeprowadzenia wyborów do jego organów, możliwość zweryfikowania ich prawidłowości przez radę gminy należy wywodzić z treści ogólnej normy kompetencyjnej sformułowanej w art. 18a ust. 1 u.s.g (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 30 września 2008 r., sygn. akt III SA/Wr 8/08, publ. LEX nr 514980). Przepis ten upoważnia radę gminy do sprawowania kontroli działalności jednostek pomocniczych, przez powołaną w tym celu komisję rewizyjną. Nie ulega także wątpliwości, że skarżąca dysponuje legitymacją do zaskarżenia tej uchwały. Jej interes prawny wywodzić trzeba ze statusu członka wspólnoty sołeckiej oraz dysponowania biernym i czynnym prawem wyborczym. Skarżąca wyczerpała także szczególny środek zaskarżenia, przewidziany w ust. 1 art. 101 u.s.g., wzywając pismem z [...] maja 2015 r. Radę Gminy do usunięcia naruszenia jej interesu prawnego uchwałą w sprawie uznania protestu wyborczego za niezasadny. Środek ten, w związku z niewskazaniem przez ustawodawcę terminu w jakim może znaleźć zastosowanie, może być wnoszony w każdym czasie. Skarga została złożona z zachowaniem trzydziestodniowego terminu wynikającego z art. 53 § 1 P.p.s.a. W sytuacji kiedy organ gminy, wezwany do usunięcia naruszenia interesu prawnego, nie podejmuje żadnych czynności (pozostaje w bezczynności) w terminie do załatwienia sprawy administracyjnej określonego w art. 35 § 3 k.p.a. (jest to termin miesięczny), po jego upływie otwiera się termin do złożenia skargi do sądu administracyjnego (ust. 3 art. 101 u.s.g.). Rada Gminy na wezwanie złożone w dniu 27 maja 2015 r. nie odpowiedziała w wymaganej prawem formie (uchwały). W związku z tym skarga z [...] lipca 2015 r. złożona została z zachowaniem terminu. Stosownie do art. 91 ust. 1 u.s.g., nieważna jest uchwała organu gminy sprzeczna z prawem. Z kolei art. 91 ust. 4 u.s.g. przewiduje, że w wypadku nieistotnego naruszenia prawa nie stwierdza się nieważności uchwały, lecz tylko wskazuje się, że została ona wydana z naruszeniem prawa. Analiza przywołanych przepisów prowadzi do wniosku o istnieniu dwu rodzajów wad uchwał: pierwszej w postaci "nieistotnego naruszenia prawa" oraz drugiej, określanej jako "sprzeczność z prawem", która obejmuje, jak należy sądzić, naruszenia prawa o charakterze istotnym. Przez sprzeczność taką należy rozumieć niezgodność z aktami prawa powszechnie obowiązującego, a więc Konstytucją, ustawami, aktami wykonawczymi oraz powszechnie obowiązującymi aktami prawa miejscowego (wyrok NSA z 29.11.2006 r. , I OSK 1287/06 , LEX nr 320891). Termin "sprzeczność" jest pojęciem nieostrym. Sprzeczność uchwały z prawem musi być oczywista i bezpośrednia (wyrok WSA w Warszawie z 21.03.2007 , IV SA/Wa 2296/06 , LEX nr 320813). Przesłanki nieważności aktów jednostek samorządu terytorialnego, co podkreśla się w doktrynie oraz orzecznictwie sądów administracyjnych, nie pokrywają się z przyczynami nieważności decyzji i postanowień z art. 156 K.p.a. (A. Matan w: B. Dolnicki (red.) Ustawa o samorządzie gminnym. Komentarz, Warszawa 2010, s.879). Za "istotne" naruszenie prawa uznać należy uchybienie, prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym (z uzasadnienia wyroku TK z 9 grudnia 2003 r., P 9/02). Może ono polegać na naruszeniu prawa materialnego albo procesowego, o ile naruszenie norm procesowych mogło mieć wpływ na materialne ukształtowanie treści aktu (Tamże, s. 878). W wyroku z 29 lipca 2005 r. WSA w Warszawie podkreśla, iż przedmiotem kontroli sądu administracyjnego jest legalność aktu, co oznacza konieczność zbadania, czy akt ten biorąc pod uwagę jego treść może zostać pozostawiony w obrocie prawnym (IV SA/Wa 995/05 , LEX nr 190588). Tryb wyborów sołtysa i rady sołeckiej określony został w art. 36 ust. 2 u.s.g. Zgodnie z jego treścią sołtys oraz członkowie rady sołeckiej wybierani są w głosowaniu tajnym, bezpośrednim, spośród nieograniczonej liczby kandydatów, przez stałych mieszkańców sołectwa uprawnionych do głosowania. Przepis ten reguluje podstawowe zasady prawa wyborczego organów sołectwa, a więc kwestie czynnego oraz biernego prawa wyborczego. Przepis ten pomija jednak inne ważne kwestie. Ustawodawca nie określił np. w jakim trybie i w jakiej formie powinny być zgłaszane kandydatury, jaki powinien być sposób głosowania na kandydatów, czy też kwestie czysto techniczne - jak przeprowadzić głosowanie z zachowaniem zasady tajności. Wszystkie szczegółowe zasady przeprowadzania wyborów sołtysa i rady sołeckiej powinny być unormowane w statucie jednostki pomocniczej jakim jest statut sołectwa. Statut ten jest aktem prawa miejscowego. Należy tym samym do źródeł prawa powszechnie obowiązującego. Zarzut istotnego naruszenia prawa można zatem postawić radzie gminy w sytuacji, kiedy nie podejmuje stosownych środków dla załatwienia protestu wyborczego w sytuacji, kiedy kwestionowane wybory do organów jednostki pomocniczej zostały przeprowadzone z istotnym naruszeniem prawa. Rozważając zatem kwestie naruszenia prawa zaskarżoną uchwałą odnieść się trzeba, w pierwszym rzędzie, do zarzutów podnoszonych w skardze. Skarżąca podnosi w skardze, że zaskarżona uchwała wydana została z naruszeniem § 19 Statutu Sołectwa, bowiem Wójt Gminy - wbrew postanowieniom tego paragrafu - nie zarządził wyborów przewodniczącego zebrania i sam podjął się tej funkcji. Odnosząc się do tego zarzutu wskazać należy, że zgodnie z § 19 ust. 1 Statutu, upoważniony członek Zarządu Gminy dokonuje otwarcia Zebrania zwołanego dla wyboru Sołtysa i Rady Sołeckiej, stwierdza jego prawomocność, a następnie zarządza wybory Przewodniczącego Zebrania, który dalej prowadzi obrady. Zebranie wybiera też Sekretarza, który protokołuje jego przebieg. Przepis powyższy nie wyklucza zatem aby na stanowisko przewodniczącego zebrania kandydował wójt i rezultacie - po przegłosowaniu jego kandydatury (co w niniejszej sprawie nastąpiło jednogłośnie) - prowadził zebranie. Zarzut naruszenia § 19 Statutu jest zatem nieuzasadniony. Stawiając zarzut naruszenia § 20 i § 21 ust. 2 Statutu Sołectwa skarżąca wskazała, że wybrana komisja nie dopełniła ciążących na niej obowiązków, dopuszczając do kreślenia kart wyborczych w dowolnym miejscu, pod presją osób trzecich, bez zachowania tajności wyborów. Nadto karty do głosowania zostały rozdane w sposób chaotyczny bez potwierdzenia odbioru przez osoby uprawnione do głosowania. Po oddaniu głosu, karty nie były wrzucane bezpośrednio do urny i były one zbierane przez osoby które nie były członkami komisji. Sporządzony zaś przez komisję wyborczą protokół nie zawierał zastrzeżeń do przebiegu wyborów, mimo oczywistych błędów natury proceduralnej. Zarzut ten dotyczy zatem naruszenia zasady tajności głosowania. Zgodnie z § 20 ust. 1 Statutu, Sołtys oraz członkowie Rady Sołeckiej wybierani są w głosowaniu tajnym, bezpośrednim spośród nieograniczonej liczby kandydatów przez mieszkańców Sołectwa uprawnionych do głosowania. Odnosząc się do tego zarzutu wskazać należy, że z protokołu z zebrania wiejskiego oraz protokołu Komisji Skrutacyjnej wynika, że w trakcie prowadzonych wyborów do organów sołectwa nie były zgłaszane problemy z zapewnieniem tajności. Nadto Statut Sołectwa nie precyzuje w jaki sposób tajność wyborów powinna być zagwarantowana. Trudno jest także uznać – jeżeli takie uchybienia faktycznie występowały – aby mogły mieć one wpływ na wynik wyborów, a co za tym idzie aby zaskarżona uchwała naruszała prawo, a tym bardziej naruszała je w sposób istotny. Co do zarzutu naruszenia art. 18 ust. 1 u.s.g, wskazać należy, że zgodnie z jego treścią: "Do właściwości rady gminy należą wszystkie sprawy pozostające w zakresie działania gminy, o ile ustawy nie stanowią inaczej". Trudno zatem przyjąć, iż w niniejszej sprawie nastąpiło naruszenie tego przepisu kompetencyjnego. Nie jest także zasadny zarzut naruszenia ust. 4 art. 18 u.s.g, gdyż w dniu wydania uchwały przepis ten już nie obowiązywał. Nie można także podzielić zarzutów stawianych w skardze, że doszło do naruszenia przepisów postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie mamy bowiem do czynienia z załatwieniem sprawy administracyjnej po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w rozumieniu K.p.a, lecz odrębnym postępowaniem organu stanowiącego gminy. W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, że zaskarżona uchwała nie narusza prawa, a tym bardziej nie narusza go w sposób istotny. Z przytoczonych wyżej względów Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło