IV KK 115/18

WyrokIzba Karna2018-04-11

Skład orzekający: Przemysław Kalinowski, Krzysztof Cesarz, Marek Pietruszyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara łączna grzywny orzeczona w wyroku nakazowym, przekraczająca 200 stawek dziennych, stanowi rażące naruszenie prawa procesowego, mające istotny wpływ na treść orzeczenia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że orzeczenie kary łącznej grzywny przekraczającej 200 stawek dziennych w wyroku nakazowym stanowi rażące naruszenie art. 502 § 1 k.p.k. Przepis ten określa maksymalną wysokość grzywny, jaką można orzec w postępowaniu nakazowym, zarówno jako kary jednostkowe, jak i karę łączną. Niezastosowanie się do tego przepisu miało istotny wpływ na treść wyroku, ponieważ oskarżony poniósł niedopuszczalną w tym trybie dolegliwość.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w M. wyrokiem nakazowym orzekł wobec K.M. karę łączną grzywny w wysokości 250 stawek dziennych, co przekroczyło dopuszczalny limit 200 stawek dziennych określony w art. 502 § 1 k.p.k. Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalny wniósł kasację na korzyść skazanego, zarzucając rażące naruszenie prawa procesowego. Sąd Najwyższy uwzględnił kasację.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy w części dotyczącej kary łącznej grzywny i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w M. do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KK 115/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 kwietnia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Przemysław Kalinowski (przewodniczący) SSN Krzysztof Cesarz (sprawozdawca) SSN Marek Pietruszyński Protokolant Małgorzata Gierczak w sprawie K.M. skazanego z art. 222 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. oraz art. 226 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 11 kwietnia 2018 r., kasacji wniesionej na korzyść oskarżonego przez Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w M. z dnia 21 kwietnia 2017 r., sygn. akt II K (…), uchyla zaskarżony wyrok nakazowy w części dotyczącej kary łącznej grzywny i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Rejonowemu w M. do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem nakazowym z dnia 21 kwietnia 2017 r., sygn. akt II K(…), Sąd Rejonowy w M. uznał K.M. za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów: 1. z art. 222 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. oraz 2. z art. 226 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i za czyn z pkt 1 na podstawie art. 222 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 3 2 k.k. w zw. z art. 33 § 1 i 3 k.k. wymierzył karę grzywny w wysokości 180 stawek dziennych określając wysokość stawki dziennej na kwotę 10 zł, a za czyn z pkt 2 na podstawie art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 33 § 1 i 3 k.k. wymierzył karę grzywny w wysokości 100 stawek dziennych ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 10 zł. Następnie Sąd na podstawie art. 85 § 1 i 2 k.k. oraz art. 86 § 1 i 2 k.k. wymierzył oskarżonemu karę łączną grzywny w wysokości 250 stawek dziennych określając stawkę dzienną na kwotę 10 zł. Wyrok ten uprawomocnił się bez zaskarżenia przez strony. Kasację od tego wyroku wniósł Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalny. Zaskarżył wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze łącznej grzywny na korzyść K.M. zarzucając wyrokowi „rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisu prawa karnego procesowego, a mianowicie – art. 502 § 1 k.p.k., polegające na orzeczeniu wobec K.M. w postępowaniu nakazowym kary łącznej grzywny przekraczającej przewidzianą w tym przepisie maksymalną jej wysokość, tj. powyżej 200 stawek dziennych.” Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalny wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w M. do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja okazała się oczywiście zasadna i podlegała uwzględnieniu w całości na podstawie art. 535 § 5 k.p.k. Zarzut, że w przedmiotowej sprawie doszło do rażącego i wywierającego istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku naruszenia art. 502 § 1 k.p.k., jest trafny. Przepis ten określa zarówno rodzaj kar, jakie może orzec sąd w wyroku nakazowym, jak też ich wysokość, w tym górny pułap grzywny, który wyznacza na poziomie do 200 stawek dziennych albo do 200.000 złotych. Nadmienić przy tym należy, że górny limit grzywny możliwej do wymierzenia w wyroku nakazowym dotyczy nie tylko kar jednostkowych orzekanych w takim wyroku, ale także kary łącznej (zob.m.in. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 24 czerwca 2010 r., II KK 114/10, Lex 843078; z dnia 11 stycznia 2012 r., II KK 332/11, Lex 1108473; z dnia 12 grudnia 2012 r., II KK 323/12, Lex 1231520). 3 Sąd Rejonowy w zaskarżonym wyroku nakazowym wymierzył oskarżonemu karę łączną grzywny w wysokości 250 stawek dziennych, a więc w wysokości przekraczającej maksymalną dopuszczalną granicę sankcji określoną w art. 502 § 1 k.p.k. dla tego typu kary. Niezastosowanie się do tego przepisu w zakresie górnej granicy orzeczonej kary łącznej grzywny miało istotny wpływ na treść wyroku, ponieważ konsekwencją tego uchybienia było poniesienie przez oskarżonego dolegliwości w zakresie kary łącznej, której w postępowaniu nakazowym nie powinien był ponieść. Mając na uwadze powyższe okoliczności, należało uchylić wyrok Sądu Rejonowego w M. w zaskarżonej części i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania temu Sądowi, który winien na nowo określić wymiar kary łącznej w granicach wyznaczonych przez ustawę. Kierując się przedstawionymi wyżej względami, Sąd Najwyższy orzekł, jak w wyroku.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 222 § 1 KKart. 157 § 2 KKart. 226 § 1 KKart. 535 § 5 KPKart. 11 § 2 KKart. 226 KKart. 12 KKart. 11 § 3art. 33 § 1art. 85 § 1art. 86 § 1art. 502 § 1 KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy