II KO 67/14

Izba Karna2014-11-07

Skład orzekający: Rafał Malarski, Józef Dołhy, Jarosław Matras

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stan zdrowia oskarżonego, który uniemożliwia mu stawiennictwo przed sądem właściwym miejscowo, stanowi wystarczającą podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości na podstawie art. 37 k.p.k.?
Ratio decidendi
Instytucja przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości na podstawie art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy. Przekazanie takie jest możliwe, gdy stan zdrowia oskarżonego co najmniej znacznie utrudnia mu stawiennictwo w sądzie właściwym miejscowo, znajdującym się w znacznej odległości od jego miejsca zamieszkania, a jednocześnie nie ma przeszkód do jego stawiennictwa w sądzie bliższym. Samo stwierdzenie, że stan zdrowia oskarżonego uniemożliwia mu uczestnictwo w procesie karnym, wyklucza możliwość zastosowania art. 37 k.p.k.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w M. wystąpił z inicjatywą przekazania sprawy karnej do Sądu Rejonowego w L. ze względu na stan zdrowia oskarżonego, który uniemożliwiał mu stawiennictwo na rozprawach. Sąd Rejonowy oparł swoje stanowisko na dokumentacji lekarskiej. Obrońca oskarżonego również wnosił o przekazanie sprawy. Sąd Najwyższy rozpoznał inicjatywę sądu pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II KO 67/14 POSTANOWIENIE Dnia 7 listopada 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Rafał Malarski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Józef Dołhy SSN Jarosław Matras w sprawie M. W., oskarżonego o przestępstwo określone w art. 160 § 1 k.k.s., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 7 listopada 2014 r., inicjatywy Sądu Rejonowego w M. z dnia 1 października 2014 r. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: odmówić przekazania sprawy. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w M., postanowieniem z dnia 1 października 2014 r., wystąpił z inicjatywą przekazania sprawy do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w L. z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Jego zdaniem, stan zdrowia oskarżonego uniemożliwia mu uczestnictwo w procesie przed Sądem właściwym miejscowo położonym w znacznej odległości od jego miejsca zamieszkania, co potwierdza dokumentacja lekarska znajdująca się w aktach sprawy, w tym zaświadczenia lekarskie wystawione przez lekarza sądowego. W sprawie wyznaczonych zostało 8 terminów rozprawy, które w przeważającej mierze zostały odroczone z uwagi na 2 chorobę oskarżonego. Poza tym obrońca oskarżonego także wnosiła o zwrócenie się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy w trybie art. 37 k.p.k. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Na wstępie podkreślić należy, że instytucja określona w art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy i tylko w szczególnie uzasadnionych przypadkach możliwe jest odstąpienie od zasady rozpoznania sprawy z zachowaniem właściwości miejscowej. Należy przy tym pamiętać, że ów wyjątkowy charakter wymienionego rozwiązania oznacza to, że z okoliczności sprawy oraz zgromadzonych dowodów wynikać musi niezbicie, iż występuje wręcz konieczność przeniesienia sprawy do innego równorzędnego sądu. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wypracowana została linia, że możliwe jest przekazanie sprawy w trybie art. 37 k.p.k., ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, w sytuacji gdy stan zdrowia oskarżonego co najmniej znacznie utrudnia mu stawiennictwo w siedzibie sądu znajdującego się w znacznej odległości od jego miejsca zamieszkania, w przypadku braku przeszkód do jego stawiennictwa w sądzie znajdującym się dla niego bliżej (por. post. SN z 24 maja 2013 r., II KO 33/13, Lex nr 1317931; post. SN z 19 kwietnia 2005 r. II KO 13/05, Lex nr 149631). Przekazanie takie nie jest natomiast możliwe, gdy oskarżony w ogóle nie może uczestniczyć w procesie (por. post. SN z 27 września 2013 r., II KO 56/13, Lex nr 1375174; post. SN z 10 stycznia 2007 r., V KO 115/06, R-OSNKW 2007, poz. 131). Przenosząc zaprezentowane wyżej uwagi teoretyczne na realia niniejszej sprawy, podkreślić należy, że przedstawiana w sprawie przez oskarżonego dokumentacja medyczna (a tylko na takiej oparł się Sąd występujący) bądź wykluczała całkowicie możliwość stawiennictwa przed jakimkolwiek sądem, bądź z jej treści nie wynikało, aby nie istniały przeszkody do jego stawiennictwa w sądzie położonym bliżej jego miejsca zamieszkania. Stąd w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy nie sposób było jednoznacznie stwierdzić, czy stan zdrowia oskarżonego w ogóle pozwala mu na uczestnictwo w procesie. Sąd występujący nie zweryfikował tej okoliczności. Stwierdzenie natomiast, że stan zdrowia oskarżonego uniemożliwia mu uczestnictwo w procesie karnym, wyklucza możliwość zastosowania art. 37 k.p.k. Dlatego inicjatywę Sądu Rejonowego w M. uznać należało co najmniej za przedwczesną. 3 Mając na względzie powyższą argumentację, a także zebrany w sprawie materiał dowodowy, w chwili obecnej nie było podstaw do uwzględnienia inicjatywy Sądu występującego.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 160 § 1 KKart. 37 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy