II CNP 32/12
Izba Cywilna2012-08-06
Skład orzekający: Teresa Bielska-Sobkowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być wniesiona, gdy środek prawny (skarga kasacyjna) był dopuszczalny, ale został odrzucony z powodu nieuiszczenia opłaty?Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie przysługuje, jeżeli od prawomocnego postanowienia przysługiwała skarga kasacyjna, która została wniesiona i odrzucona z powodu braku opłaty. "Niemożliwość" wzruszenia orzeczenia w rozumieniu przepisów o skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem oznacza niedopuszczalność środka zaskarżenia w sensie prawnym, a nie faktycznym.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w sprawie o zasiedzenie nieruchomości. Skarga nie spełniała wymogów formalnych, w szczególności nie uprawdopodobniono wyrządzenia szkody ani nie wykazano, że wzruszenie orzeczenia w innych środkach prawnych nie było możliwe. Skarga kasacyjna od postanowienia Sądu Okręgowego została wcześniej odrzucona z powodu nieuiszczenia opłaty.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CNP 32/12 POSTANOWIENIE Dnia 6 sierpnia 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Teresa Bielska-Sobkowicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 sierpnia 2012r., skargi I. B. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 15 lipca 2010, wydanego w sprawie z wniosku I. B., T. B., Z. B., T. B., D. B. i D. B. przy uczestnictwie T. B. i in. , o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości, odrzuca skargę. Uzasadnienie W związku ze skargą wnioskodawczyni I. B. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 15 lipca 2010 r. należy zważyć, co następuje.
2 Przepis art. 4245 § 1 k.p.c. określa wymagania konstrukcyjne skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia powinna zawierać: oznaczenie wyroku, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest on zaskarżony w całości lub w części, przytoczenie jej podstaw oraz ich uzasadnienie, wskazanie przepisu prawa, z którym zaskarżony wyrok jest niezgodny, uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie wyroku, którego skarga dotyczy oraz wykazanie, że wzruszenie zaskarżonego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe, a ponadto - gdy skargę wniesiono stosując art. 4241 § 2 k.p.c. - że występuje wyjątkowy wypadek uzasadniający wniesienie skargi, wniosek o stwierdzenie niezgodności wyroku z prawem. Skarga nie spełnia wymagań określonych w art. 4245 § 1 pkt 4 i 5 k.p.c. Zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c., odczytywanym łącznie z art. 4171 § 2 k.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje tylko wtedy, gdy przez wydanie prawomocnego orzeczenia niezgodnego z prawem stronie wyrządzona została szkoda. Z tego powodu wśród tzw. konstrukcyjnych wymagań skargi przewidziano obowiązek uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody (art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c.), co oznacza złożenie przez skarżącego oświadczenia, że szkoda wystąpiła - ze wskazaniem jej rodzaju rozmiaru - oraz uwiarygodnienie tego oświadczenia. W tym celu, w związku z treścią art. 243 k.p.c., skarżący może powoływać i przedstawiać zarówno dowody, w tym tzw. dowody niedające pewności, jak i inne środki, nieuznawane przez kodeks za dowody, jak np. pisemne oświadczenia, surogaty dokumentów itp. (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 11 sierpnia 2005 r., III CNP 4/05, OSNC 2006, nr 1, poz. 16 oraz z dnia 23 września 2005 r., III CNP 5/05, nie publ.; por. także orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 19 czerwca 1951 r., C 398/51, OSN 1951, nr 3, poz. 89). Zważyć nadto należy, że skarżący może powoływać się tylko na taką szkodę, która została już wyrządzona na skutek wydania zaskarżonego orzeczenia, a nie na szkodę, która może powstać dopiero w przyszłości (por. postanowienie SN z dnia 15 lutego 2006 r., IV CNP 7/05, LEX nr 192046; postanowienie SN z dnia 22 listopada, I CNP 19/05 nie publ.; postanowienie SN z dnia 11 sierpnia 2005 r., III CNP 4/05, OSNC 2006 r., nr 1, poz. 16; postanowienie SN z dnia 27 października 2005 r., V CNP 28/05, nie publ.; postanowienie SN z dnia 10 sierpnia 2006 r., V CNP 102/06, nie publ.).Tymczasem
3 skarżąca stwierdziła jedynie, że wydanie zaskarżonego orzeczenia wyrządziło jej szkodę polegającą na utracie przez nią możliwości nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, skutkiem czego będzie ona musiała ewentualnie dążyć do uregulowania własności tejże nieruchomości w drodze działu spadku i zniesienia współwłasności, a w konsekwencji obciążą ją spłaty na rzecz uczestników postępowania. Sformułowanie to nie wskazuje w żadnej mierze ani na rodzaj szkody, ani też na jej rozmiar, a jedynie na jej przyszły charakter. Nie można także przyjąć, że dla określenia rozmiaru szkody wystarczające jest wskazanie wartości przedmiotu zaskarżenia. Co więcej nie zostały także zaofiarowane przez skarżącą żadne środki uprawdopodobnienia. Z tych względów nie sposób przyjąć, że wymaganie przewidziane w art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c. zostało spełnione. Skarżąca nie wykazała także, że wzruszenie zaskarżonego postanowienia w trybie skargi kasacyjnej, czy też innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Wręcz przeciwnie z analizy dołączonych akt sprawy wynika, że skarga kasacyjna wniesiona przez wnioskodawczynię (k. 601 i 643 a.s.) została odrzucona ze względu na nieuiszczenie opłaty podstawowej. Zatem z uwagi na okoliczność, że od prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 15 lipca 2010 r. przysługiwała skarga kasacyjna (była dopuszczalna), która została wniesiona i odrzucona z uwagi na brak opłaty, to skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie przysługuje. Zgodnie bowiem z art. 4241a § 1 k.p.c. od wyroków Sądu drugiej instancji, od których wniesiono skargę kasacyjną, oraz od orzeczeń Sądu Najwyższego skarga nie przysługuje. Należy przy tym zważyć, że „niemożliwość" wzruszenia zaskarżonego orzeczenia, na podstawie przepisów art. 4241 § 1 k.p.c. w zw. z art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c. nie stanowi „niemożliwości" w sensie faktycznym, ale „niemożliwość" w sensie prawnym, którą należy utożsamiać z szeroko rozumianą niedopuszczalnością środka zaskarżenia. Wobec powyższego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- I CNP 67/08 2008-09-23Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił wyrządzenia szkody i nie wykazał, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środkó…
- V CNP 34/14 2014-12-30Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie wykazał, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było możliwe, w tym nie wy…
- IV CNP 221/07 2008-02-07Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje, gdy strona nie skorzystała z przysługującej jej skargi kasacyjnej w ustawowym terminie?
- I CNP 48/14 2015-06-24Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu drugiej instancji jest dopuszczalna, gdy strona nie skorzystała z przysługującej jej skargi kasacyjnej?
- IV CNP 52/14 2015-03-11Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli nie uprawdopodobniono szkody i nie wykazano niemożności wzruszenia orzeczenia innymi środkami prawnymi?
Powołane przepisy
art. 4245 § 1 KPCart. 4241 § 2 KPCart. 4245 § 1 pkt 4art. 4241 § 1 KPCart. 4171 § 2 KCart. 4245 § 1 pkt 4 KPCart. 243 KPCart. 4241a § 1 KPCart. 4245 § 1 pkt 5 KPCart. 4248 § 1 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy