II CZ 5/21

PostanowienieIzba Cywilna2021-03-12

Skład orzekający: Agnieszka Piotrowska, Krzysztof Pietrzykowski, Roman Trzaskowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia, sporządzona osobiście przez stronę, podlega odrzuceniu z powodu naruszenia art. 871 § 1 k.p.c.?
Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia, sporządzona osobiście przez stronę z naruszeniem art. 871 § 1 k.p.c., jest niedopuszczalna i podlega obligatoryjnemu odrzuceniu. Bezwzględnie obowiązujący przymus adwokacko-radcowski w postępowaniu przed Sądem Najwyższym wyłącza zdolność strony do podejmowania czynności procesowych osobiście, z wyjątkiem wskazanych w art. 871 § 2 k.p.c., które nie zachodzą w niniejszej sprawie.
Stan faktyczny
A. K. złożył skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego, sporządzając ją osobiście. Sąd Okręgowy odrzucił skargę, wskazując na naruszenie art. 871 § 1 k.p.c. oraz fakt, że postanowienie nie było orzeczeniem kończącym postępowanie. A. K. wniósł zażalenie, domagając się uchylenia postanowienia i stwierdzenia przewlekłości postępowania. Wniósł również o zwolnienie z obowiązku zastępstwa przez profesjonalnego pełnomocnika przed Sądem Najwyższym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie A. K.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CZ 5/21 POSTANOWIENIE Dnia 12 marca 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Agnieszka Piotrowska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Krzysztof Pietrzykowski SSN Roman Trzaskowski w sprawie A. K. w przedmiocie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 24 sierpnia 2020 r. wydanego w sprawie I S (…) prowadzonej z jego skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania bez nieuzasadnionej zwłoki w sprawie III RC (…) Sądu Rejonowego w Z. z powództwa A. K. przeciwko M. B. i M. B. o ustalenie ojcostwa i roszczenia z tym związane, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 marca 2021 r., zażalenia A. K. na postanowienie Sądu Okręgowego w S. z dnia 26 listopada 2020 r., sygn. akt I WSC (…), odrzuca zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 26 listopada 2020 r., Sąd Okręgowy w S. odrzucił skargę A. K. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia 2 tego Sądu z dnia 24 sierpnia 2020 r. (I S (…)) ze względu na jej osobiste sporządzenie przez skarżącego z naruszeniem art. 871 § 1 k.p.c. Sąd podniósł, że skarga jest niedopuszczalna także dlatego, że objęte nią postanowienie nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie w sprawie. W osobiście sporządzonym i wniesionym zażaleniu, A. K. domagał się jego uchylenia, zarzucając Sądowi Okręgowemu cyt. „obrazę przepisów prawa materialnego oraz pogwałcenie konstytucyjnych praw i wolności człowieka i obywatela”. Wniósł ponadto o stwierdzenie przez Sąd Najwyższy przewlekłości postępowania w sprawie rozpoznawanej przez Sąd Rejonowy w Z., sygn. akt III RC (…), oraz zasądzenie od Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Z. na jego rzecz kwoty 20 000 zł z tytułu cyt. „niezgodnego z prawem postanowienia Sądu Okręgowego w S. 24 sierpnia 2020 r. w sprawie I S (…)”. W piśmie z dnia 10 grudnia 2020 r. A. K. wniósł o zwolnienie go z wynikającego z art. 871 k.p.c. przymusu adwokacko-radcowskiego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, gdyż - w jego ocenie - sprawa nie ma charakteru skomplikowanego na tyle, aby wymagała zastępstwa przez profesjonalnego pełnomocnika, a on sam, mimo braku prawniczego wykształcenia, nieustannie pogłębia wiedzę prawniczą. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 871 § 1 k.p.c., w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych; dotyczy ono również czynności procesowych związanych z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, podejmowanych przed sądem niższej instancji. Ustanowiony w powołanym przepisie przymus adwokacko-radcowski ma charakter bezwzględny i obejmuje wszystkie postępowania toczące się przed Sądem Najwyższym; wyłącza zatem zdolność strony do podejmowania czynności procesowych osobiście (zdolność postulacyjną) z wyjątkiem wskazanym w art.871 § 2 k.p.c., który nie zachodzi w rozpoznawanej sprawie. Środek odwoławczy wniesiony do Sądu Najwyższego z naruszeniem art. 871 § 1 k.p.c. jest z tej przyczyny niedopuszczalny i podlega obligatoryjnemu odrzuceniu bez wzywania skarżącego do usunięcia tego uchybienia 3 (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 28 marca 2018 r., V CZ 16/18; niepubl., z dnia 16 stycznia 2009 r., V CZ 87/08, niepubl. , z dnia 8 października 2014 r., II CZ 53/14, niepubl. , z dnia 10 marca 2016 r., III CZ 7/16, niepubl. oraz z dnia 17 kwietnia 2019 r., V CZ 15/19, niepubl.). Z uwagi na bezwzględnie obowiązywanie art.871 k.p.c., o czym skarżący został poinformowany, nie było podstaw prawnych do zwolnienia go od powyższego obowiązku , stąd orzeczono jak w sentencji (art. 3941 § 3 w zw. z art. 39821 i art. 373 k.p.c.). ke

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 871 § 1 KPCart. 871 KPCart.871 § 2 KPCart.871 KPCart. 3941 § 3art. 39821art. 373 KPC§ 1§ 2§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy