II FSK 1527/06
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2008-01-15
Skład orzekający: Stefan Babiarz, Antoni Hanusz, Bogdan Lubiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty skargi kasacyjnej zostały sformułowane w sposób skuteczny, zgodnie z wymogami ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, umożliwiający merytoryczną ocenę przez Naczelny Sąd Administracyjny?Ratio decidendi
Skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw i zarzutów sformułowanych w sposób skuteczny, zgodnie z wymogami PPSA, co uniemożliwiło Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu dokonanie merytorycznej oceny. Sąd kasacyjny nie jest uprawniony do uzupełniania lub poprawiania zarzutów skargi, a także do dokonywania nowych ustaleń faktycznych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy uchylenia decyzji po wznowieniu postępowania w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 rok. Po uchyleniu przez WSA decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z powodu naruszenia zasady prawdy obiektywnej, organ ponownie odmówił uchylenia decyzji, uznając brak przesłanek z Ordynacji podatkowej. WSA oddalił skargę podatników, a następnie NSA oddalił skargę kasacyjną podatników od wyroku WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną i zasądzono od H. i M. G. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w S. kwotę 120 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Stefan Babiarz, Sędzia NSA Antoni Hanusz (sprawozdawca), Sędzia NSA Bogdan Lubiński, Protokolant Anna Dziewiż, po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2008 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej H. i M. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 8 czerwca 2006 r. sygn. akt I SA/Sz 913/05 w sprawie ze skargi H. i M. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 31 października 2005 r. [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji po wznowieniu postępowania w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od H. i M. G. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w S. kwotę 120,00 (słownie: sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
II FSK 1527/06
Uzasadnienie
1. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 8 czerwca 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w sprawie o sygnaturze akt I SA/Sz 913/05, oddalił skargę H. i M. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 31 października 2005 roku w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji po wznowieniu postępowania w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 rok. Stan faktyczny rozpoznawanej sprawy przedstawiał się następująco. Wyrokiem z dnia 18 maja 2003 roku Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie w sprawie o sygnaturze akt SA/Sz 1874/2001 oddalił skargę podatników na ostateczną decyzję Izby Skarbowej z dnia 5 lipca 2001 roku, w której utrzymano w mocy rozstrzygnięcie Drugiego Urzędu Skarbowego z dnia 23 marca 2001 roku określające H. i M. G. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 roku oraz zaległość podatkową w tym podatku. Materialnoprawną podstawę wydania tych decyzji stanowił między innymi art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 1993 roku Nr 90, poz. 416 z poz. zm.). Organy zakwestionowały bowiem odliczenie przez M. G. od podstawy opodatkowania kwoty 52.389,30 złotych. Kwota ta stanowiła sumę nieodpłatnych świadczeń wypłaconych przez podatnika w okresach kwartalnych na rzecz wnuka, B. K. na podstawie umów z dnia 2 stycznia 1998 roku i 1 lipca 1998 roku o rentę i stypendium na czas studiów beneficjenta. Ustalono także, że B. K. w 1998 roku zamieszkiwał wraz z matką na terytorium Stanów Zjednoczonych. Organy podatkowe zakwalifikowały świadczenia nazwane w umowach rentą i stypendium jako wypełnienie obowiązku alimentacyjnego dziadka wobec wnuka na podstawie art. 132 w związku z art. 128 i art. 129 ustawy z dnia 25 lutego 1964 roku Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (Dz. U. z 1964 roku, Nr 9, poz. 59 z poz. zm.). Na tej podstawie organy wykluczyły uznanie tych świadczeń za rentę czy stypendium oraz możliwość ich odliczenia od podstawy opodatkowania na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Pismem z dnia 30 grudnia 2003 roku podatnicy złożyli wniosek o wznowienie postępowania podatkowego, zakończonego ostateczną decyzją Izby Skarbowej z dnia 5 lipca 2001 roku. Do wniosku załączyli dokumenty zatytułowane "Pakiet pomocy finansowej dla studentów lata 1998-1999", deklarację podatkową dotyczącą podatku od dochodów osobistych za 1999 rok M. J. oraz L. K., jak również oświadczenie wnuka, B. K. wskazując między innymi, iż powyższe dokumenty nie były znane organom w chwili wydania decyzji. Postanowieniem z dnia 10 stycznia 2004 roku Dyrektor Izby Skarbowej wznowił postępowanie. Natomiast decyzją z dnia 26 lutego 2004 roku organ ten odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Izby Skarbowej w Szczecinie z dnia 5 lipca 2001 roku, a decyzją z dnia 5 maja 2004 roku rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy. Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, dokonując sądowej kontroli legalności tej decyzji, wyrokiem z dnia 10 marca 2005 roku I SA/Sz 415/04 uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 5 maja 2004 roku wskazując, iż została ona wydana z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej. Organy w toku postępowania wznowieniowego nie zebrały i nie oceniły, w opinii Sądu, w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. W świetle bowiem załączonych przez podatników do wniosku o wznowienie postępowania podatkowego dokumentów zatytułowanych "Pakiet pomocy finansowej dla Studentów – Lata 1998-1999" oraz oświadczenia wnuka podatników B. K. wynikało, że wnuk osiągnął w 1998 roku dochody. W ocenie Sądu istotnym dla sprawy było ustalenie ich wysokości, gdyż mogło to mieć wpływ na zapadłe wcześniej rozstrzygnięcia organów podatkowych.
Uwzględniając wskazane powyżej stanowisko Sądu, Dyrektor Izby Skarbowej przeprowadził ponownie postępowanie i wydał w dniu 31 października 2005 roku decyzję, w której ponownie odmówił uchylenia podatnikom decyzji po wznowieniu postępowania w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 rok. Organ uznał, że nie zachodziły przesłanki wymienione w art. 240 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 1997 roku Nr 137, poz. 926 z poz. zm.), na podstawie których możliwe byłoby uchylenie decyzji Izby Skarbowej z dnia 5 lipca 2001 roku.
Dyrektor Izby Skarbowej będąc natomiast na podstawie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zmianami), u.p.p.s.a. związanym rozstrzygnięciem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Szczecinie z dnia 10 marca 2005 roku, pismem z dnia 12 sierpnia 2005 roku wezwał skarżących do przedłożenia dowodów potwierdzających, iż ich wnuk, B. K. uzyskiwał w 1998 roku przychody, w szczególności czy korzystał z pomocy oferowanej przez Uniwersytet St. John’s zatytułowanej "Pakiet pomocy dla studentów lata 1998-1999". Podatnicy w piśmie z dnia 23 sierpnia 2005 roku udzieli odpowiedzi na to wezwanie i podnieśli, że odpowiedź na powyższe pytanie wynikała z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. Organ dodatkowo wskazał, że z treści dokumentu "Pakiet pomocy finansowej dla studentów lata 1998 - 1999" kierowanego do B. K. przez Uniwersytet św. Jana, zgodnie z tłumaczeniem na język polski wynikało, że uczelnia jedynie ma zamiar zaoferować fundusze pomocy finansowej, a nie że wnuk podatników z takiej pomocy już korzystał. W tej sytuacji Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że analiza dostarczonych przez stronę dowodów nie dała podstaw do uwzględnienia żądania podatników uchylenia, na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 ustawy Ordynacja podatkowa, decyzji Izby Skarbowej z dnia 5 lipca 2001 roku.
2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w zaskarżonym wyroku ocenił, że decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 31 października 2005 roku nie narusza prawa. Sąd w pierwszej kolejności wskazał na treść wyroku tego Sądu z dnia 10 marca 2005 roku (I SA/Sz 415/04) w którym stwierdzono, że okoliczność, iż wnuk podatnika uzyskiwał w 1998 roku przychody jest dla sprawy dotyczącej zobowiązania podatkowego H. i M. G. za 1998 rok istotna, a ustalenie wysokości uzyskiwanego przez niego przychodu może mieć wpływ na treść zapadłych w rozpoznawanej sprawie rozstrzygnięć podatkowych. Na podstawie ustalonego przez organy podatkowe stanu faktycznego w postępowaniu, którego wznowienia domagają się skarżący przyjęto, że B. K. nie posiadał własnych dochodów i majątku, a więc wymagał alimentowania. Jednak w trakcie ponownie prowadzonego postępowania i skierowanego do podatników przez Dyrektora Izby Skarbowej pisma wzywającego do przedłożenia dowodów potwierdzających, iż B. K. uzyskiwał w 1998 roku przychody, a w szczególności korzystał z pomocy oferowanej przez Uniwersytet St. John’s zatytułowanej "Pakiet pomocy dla studentów lata 1998-1999" podatnicy, w ocenie Sądu, dowodów takich nie przedstawili. Nadto Sąd argumentował, że jak słusznie zauważył Dyrektor Izby Skarbowej w zaskarżonej decyzji, z dokumentu zatytułowanego "Pakiet pomocy finansowej dla studentów lata 1998-1999" kierowanego do B.K. przez Uniwersytet św. Jana, zgodnie z tłumaczeniem na język polski wynikało, że uczelnia ta ma zamiar zaoferować fundusze pomocy finansowej, a nie że wnuk podatników z pomocy określonej w tym dokumencie faktycznie korzystał. Dokumentu, na który powołali się podatnicy we wniosku o wznowienie postępowania nie można zatem było uznać, w ocenie Sądu za istotny w rozumieniu art. 204 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, gdyż jego uwzględnienie nie spowodowałoby wydania odmiennej decyzji niż ta, która zapadła poprzednio. Na tej podstawie Sąd uznał, że organ podatkowy nie naruszył zaskarżoną decyzją z dnia 31 października 2005 roku art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż będąc związanym treścią wyroku tego Sądu z dnia 10 marca 2005 roku (I SA/Sz 415/04) podjął wszelkie działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a swoje stanowisko w sposób właściwy uzasadnił, czym nie naruszył art. 122 Ordynacji podatkowej. W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w zaskarżonym wyroku zastosował art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz orzekł o oddaleniu skargi.
3. W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego H. i M. G. zaskarżyli wskazany powyżej wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie w całości, zarzucając mu naruszenie art. 66 w związku z art. 70 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 1964 roku Nr 16, poz. 93 z poz. zm.), przez niewłaściwe zastosowanie do zdarzeń prawnych powstałych w USA, do ustanowionej pomocy finansowej dla B. K., studenta St. John’s University przy żądaniu aby udowodnił przyjęcie tej pomocy według prawa polskiego. Podniesiono, że stosownie do art. 12 ustawy z dnia 12 listopada 1965 roku Prawo prywatne międzynarodowe (Dz. U. z 1965 roku Nr 46, poz. 290 z poz. zm.) obowiązuje forma dowodu USA, który w sprawie nie został uznany. Kolejny podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut dotyczył naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 133 § 2 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy w związku z art. 132 tej ustawy. Do naruszenia tego dojść miało poprzez niewłaściwe zastosowanie do przekształcenia stosunku z umowy renty i stypendium na świadczenie alimentacyjne dla B. K., bez zbadania stosunków majątkowych beneficjenta mającego miejsce zamieszkania w USA, co było wymagane zgodnie z art. 26 ustawy z dnia 12 listopada 1965 roku Prawo prywatne międzynarodowe.
Trzeci podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut dotyczył naruszenia przez Sąd art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w wyniku sprzeczności wniosków wyroków sygn. I SA/Sz 415/04 i I SA/Sz 913/05. Nadto podniesiono, że w zaskarżonym wyroku uchybiono art. 25 § 1 Ordynacji podatkowej po zmianie ustawą z dnia 30 czerwca 2005 roku w wyniku uznania, że nie miał on zastosowania w sprawie, chociaż sprawa o wznowienie postępowania nie została zakończona i ustalenie prawdy obiektywnej wymagało zastosowania art. 189 Kodeksu postępowania cywilnego. Ostatni zarzut skargi kasacyjnej dotyczył naruszenia w zaskarżonym wyroku art. 77 Konstytucji RP w związku z art. 145 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w wyniku pominięcia w postępowaniu zarzutów skargi dotyczących naruszenia dóbr osobistych w postępowaniu w sprawie, której spór dotyczy.
Wskazując na te zarzuty autor skargi kasacyjnej domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania. Zawarto także ewentualny wniosek o zmianę wyroku i uchylenia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 31 października 2005 roku. Strona wnosząca skargę kasacyjną domagała się także zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
4. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 8 czerwca 2006 roku nie naruszał prawa, a skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw ani zarzutów.
5. H. i M. G. w piśmie z dnia 21 stycznia 2007 roku załączyli do akt sprawy tłumaczenie przysięgłe dokumentu zatytułowanego "Student Financial Aid Package 1998-1999", jak również domagali się nieuwzględnienia wniosku Dyrektora Izby Skarbowej zawartego w odpowiedzi na skargę kasacyjną o jej oddalenie.
6. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając niniejszą skargę kasacyjną zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, a zatem podlega oddaleniu. Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia, którego najistotniejszym elementem są podstawy oraz zarzuty. Wyznaczają one granice w jakich Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje ten środek zaskarżenia. Stosownie bowiem do art. 183 § 1 u.p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną w granicach skargi, biorąc przy tym jedynie z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. Ta ostatnia sytuacja nie miała jednak w rozpoznawanej sprawie miejsca. Aby natomiast Naczelny Sąd Administracyjny mógł dokonać merytorycznej oceny wskazanych w skardze kasacyjnej zarzutów muszą one zostać podniesione w sposób skuteczny, to jest odpowiadający wymogom ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W myśl art. 174 tej ustawy, skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Autor skargi kasacyjnej ma zatem formułując zarzuty obowiązek wskazać ich podstawę, a więc określić czy jest nią naruszenie prawa materialnego czy postępowania oraz wymienić konkretny przepis, który w jego opinii został naruszony przez Sąd. Nadto, dla skuteczności zarzutu istotne jest sprecyzowanie czy do naruszenia tego doszło w wyniku błędnej wykładni czy niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego. W sytuacji natomiast gdy zarzut dotyczy naruszenia normy postępowania konieczne jest określenie w jaki sposób uchybienie to mogło w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy. Wreszcie obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjnej jest uzasadnienie podniesionych w niej zarzutów w taki sposób, by sąd kasacyjny otrzymał wyczerpujące przedstawienie wytkniętych wad zaskarżonego orzeczenia sądu pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest bowiem uprawniony do uzupełniania lub poprawiania wskazanych w skardze kasacyjnej podstaw oraz jej zarzutów. Oznaczałoby to działanie tego sądu z urzędu, co nie jest dopuszczalne w oparciu o treść przywołanego powyżej przepisu art. 183 § 1 u.p.p.s.a.
Przechodząc do rozpoznania podniesionych w rozpoznawanej skardze kasacyjnej zarzutów należy wskazać, że najdalej z nich idącym jest zarzut naruszenia w zaskarżonym wyroku art. 153 u.p.p.s.a. Do naruszenia tego dojść miało, w ocenie autora skargi kasacyjnej, w wyniku sprzeczności wniosków wyroków wydanych w sprawach I SA/Sz 415/04 i I SA/Sz 913/05. Zarzut ten jednak nie zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 153 u.p.p.s.a. stanowi, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Przepis ten należy do grupy norm regulujących postępowanie sądowoadministracyjne. Podnosząc w skardze kasacyjnej naruszenie tego przepisu należało więc określić jego wpływ na wynik sprawy. Autor skargi kasacyjnej tego jednak nie uczynił. Należy także przypomnieć, że wyrokiem z dnia 10 marca 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w sprawie o sygnaturze akt I SA/Sz 415/04 uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 5 maja 2004 roku wskazując, że organ ten naruszył, wydając to rozstrzygnięcie, zasadę prawdy obiektywnej gdyż nie dokonał wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Sąd w wyroku tym wskazał zatem jedynie na konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego we wskazanym przez Sąd zakresie oraz dokonania jego oceny stosownie do art. 122 Ordynacji podatkowej. Dyrektor Izby Skarbowej w następstwie tego wyroku przeprowadził ponownie postępowanie oraz wydał w dniu 31 października 2005 roku decyzję utrzymującą w mocy decyzję z dnia 5 lipca 2001 roku w której odmówiono uchylenia ostatecznej decyzji Izby Skarbowej z dnia 23 marca 2001 roku. Zadaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie w rozpoznawanej sprawie było zatem dokonanie kontroli, pod względem zgodności z prawem, rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 31 października 2005 roku w zakresie zebranego przez organ materiału dowodowego oraz jego oceny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie dokonując tej kontroli w tym zakresie nie był związany stanowiskiem wyrażonym w wyroku z dnia 10 marca 2005 roku (I SA/Sz 415/04) zapadłym w wyniku kontroli decyzji z dnia 5 maja 2004 roku. Przedmiotem skargi rozpoznanej przez Sąd w rozpoznawanej sprawie (I SA/Sz 913/05) była natomiast decyzja z dnia 31 października 2005 roku. Odmienne stanowiska Sądu zawarte w tych rozstrzygnięciach nie mogą świadczyć o naruszeniu w zaskarżonym rozpoznawaną skargą kasacyjną wyroku art. 153 u.p.p.s.a.
Przechodząc do kolejnych zarzutów skargi kasacyjnej, należy wskazać, że nie zostały one podniesione w sposób skuteczny, co uniemożliwia dokonanie ich merytorycznej oceny przez sąd kasacyjny. Wskazując na przedstawione w osnowie skargi kasacyjnej zarzuty autor skargi kasacyjnej nie sprecyzował które z nich oparto na podstawie naruszenia prawa materialnego, a więc nie określono, czy dotyczyły one błędnej wykładni czy też niewłaściwego zastosowania przez Sąd, a które należały do grupy naruszeń norm postępowania oraz w jaki sposób uchybienia te rzutowały na wynik sprawy. Jak słusznie bowiem zauważył Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę kasacyjną, przedmiotem postępowania przed Sądem pierwszej instancji w rozpoznawanej sprawie było badanie czy decyzja organu podatkowego drugiej instancji uznająca, że nie wystąpiły przesłanki do uchylenia decyzji ostatecznej została wydana bez naruszenia prawa. Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym wyroku nie oceniał skuteczności formy czynności prawnej, w której zaoferowano stypendium B. K. Sąd nie stosował więc w trakcie przeprowadzania sądowej kontroli tego rozstrzygnięcia art. 66 i art. 70 kodeksu cywilnego, a zatem nie mogło dojść do jego naruszenia. W podobny sposób należy ocenić zawarte w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przez Sąd art. 132 i art. 133 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Przepisy nie miały zastosowania w postępowaniu podatkowym poprzedzającym wydanie przez Dyrektora Izby Skarbowej decyzji z dnia 31 października 2005 roku, która była przedmiotem skargi do Sądu pierwszej instancji w rozpoznawanej sprawie. Normy zawarte we wskazanych powyżej przepisach pozostają zatem poza zakresem sądowej kontroli administracji publicznej w rozumieniu art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z póz. zmianami).
Nieskutecznie podniesiony został także zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 25 § 1 Ordynacji podatkowej. Skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym wymierzonym przeciwko wyrokowi wojewódzkiego sądu administracyjnego, co wynika z art. 173 § 1 u.p.p.s.a. Oznacza to, że zawarte tym środku zaskarżenia zarzuty muszą dotyczyć uchybień postępowania sąodowadministracyjnego. Natomiast adresatem norm zawartych w art. 25 § 1 Ordynacji podatkowej nie był sąd administracyjny, a organy podatkowe prowadzące to postępowanie. Sąd administracyjny nie stosuje, co do zasady, przepisów Ordynacji podatkowej, a jedynie dokonuje sądowej kontroli prawidłowości ich zastosowania przez organ administracji. Aby więc skutecznie w skardze kasacyjnej podnieść zarzut naruszenia przez sąd administracyjny przepisu postępowania, należy wskazać na przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż normy tej ustawy stosuje sąd administracyjny w wydawanych orzeczeniach. Rozpoznawana skarga kasacyjna takiego zarzutu jednak nie zawiera.
Za całkowicie nieuzasadniony należy uznać również ostatni podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd art. 77 Konstytucji RP w związku z art. 145 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Do naruszenia tego dojść miało w wyniku pominięcia w zaskarżonym wyroku zarzutów skargi dotyczących naruszenia dóbr osobistych. Jak już wcześniej podkreślono, w zaskarżonym wyroku Sąd miał obowiązek, stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 20 września 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 roku Nr 169, poz. 1417) dokonać sądowej kontroli prawidłowości, pod względem zgodności z prawem decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 31 października 2005 roku utrzymującej w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji odmawiające uchylenia ostatecznej decyzji wydanej w postępowaniu podatkowym. Sąd ten nie był natomiast uprawniony do badania, czy w postępowaniu tym doszło do naruszenia dóbr osobistych, gdyż kwestia ta nie stanowiła kryterium legalności zaskarżonej w rozpoznawanej sprawie decyzji.
Rozpoznając niniejszą sprawę Naczelny Sąd Administracyjny nie wziął natomiast pod uwagę treści pisma podatników z dnia 21 stycznia 2007 roku oraz załączonego do niego dokumentu zawierającego tłumaczenie przysięgłe Zaświadczenia z dnia 22 sierpnia 2006 roku wydanego przez Uniwersytet ST. John’s (karta 21 akt sądowych). Merytoryczna ocena informacji zawartych w tym dokumencie złożonym przez stronę w postępowaniu kasacyjnym wiązałaby się z koniecznością dokonania przez Naczelny Sąd Administracyjny nowych ustaleń faktycznych rozpoznawanej sprawy. Byłoby to sprzeczne z zakresem działania tego sądu wynikającym z art. 15 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W postępowaniu wywołanym skargą kasacyjną nie jest możliwe dokonywanie przez sąd jakichkolwiek ustaleń faktycznych. Naczelny Sąd Administracyjny w postępowaniu kasacyjnym jest uprawniony jedynie do przeprowadzenia kontroli zgodności z prawem zaskarżonego orzeczenia, oceniając je jedynie w granicach zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. Z tej samej przyczyny bez znaczenia dla wyniku rozpoznawanej skargi kasacyjnej pozostaje również treść pisma skarżących z dnia 3 stycznia 2008 roku złożona do akt sprawy podczas rozprawy w dniu 15 stycznia 2008 roku. Nadto załączniki tego pisma dotyczą dokumentacji podatkowej skarżących za 1999 rok, podczas gdy decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 31 października 2005 roku, którą H. i M. G. zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, dotyczyła odmowy uchylenia decyzji po wznowieniu postępowania w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1998. Treść właśnie tej decyzji wyznaczyła rzeczywiste granice sprawy, w rozumieniu art. 134 § 1 u.p.p.s.a., podgalającej następnie kontroli sądu administracyjnego pod względem zgodności z prawem.
Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji. Natomiast o kosztach postępowania kasacyjnego postanowiono w oparciu o art. 204 punkt 1 tej ustawy oraz § 14 ust. 2 pkt 2 lit b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło