II GSK 891/15
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-11-10
Skład orzekający: Krystyna Anna Stec, Andrzej Skoczylas, Jarosław Szulc
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył przepisy postępowania, oddalając skargę na postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, mimo że skarżący zarzucał niewyjaśnienie charakteru pisma złożonego do organu odwoławczego, które mogło być skargą na czynności egzekucyjne, a nie zażaleniem?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo oddalił skargę na postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Sąd pierwszej instancji nie naruszył przepisów postępowania, ponieważ umorzenie postępowania egzekucyjnego było obligatoryjne w związku z uchyleniem mandatu karnego, a pismo skarżącej do organu odwoławczego było jednoznacznie zatytułowane jako zażalenie i nie zawierało przesłanek do uznania go za skargę na czynności egzekucyjne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie mandatu karnego. Po uchyleniu mandatu przez Sąd Rejonowy, organ egzekucyjny umorzył postępowanie. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie o umorzeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę J. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Skarżąca kasacyjnie zarzuciła WSA naruszenie przepisów postępowania, w tym niewyjaśnienie charakteru pisma złożonego do organu odwoławczego, które jej zdaniem mogło być skargą na czynności egzekucyjne.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną. Zasądzono od J. K. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w K. kwotę 180 złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia del. WSA Jarosław Szulc (spr.) Protokolant Mateusz Rogala po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2016 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 grudnia 2014 r., sygn. akt I SA/Kr 1102/14 w sprawie ze skargi J. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od J. K. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w K. 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 3 grudnia 2014r., sygn. akt. I SA/Kr 1102/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę J. K. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego.
W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji przedstawiając stan faktyczny podał, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w T. prowadził postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanej J. K. na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] listopada 2013r nr [...] wystawionego przez wierzyciela Wojewodę [...], obejmującego należność z tytułu grzywny nałożonej w formie mandatu karnego w wysokości 50zł. W związku z powziętą informacją, iż Sąd Rejonowy w T. postanowieniem z dnia 11 grudnia 2013r. o sygn. akt II Ko 145/13 uchylił prawomocny mandat karny nr [...] nałożony na zobowiązaną w dniu [...] października 2013r. - postanowieniem z dnia [...] stycznia 2014r. na podstawie art. 59 § 3 w związku z art. 59 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz.U. z 2012r. poz. 1015 ) dalej: "u.p.e.a.", umorzył postępowanie egzekucyjne.
Po rozpoznaniu wniesionego zażalenia, Dyrektor Izby Skarbowej w K. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014r., na podstawie art. 17 i art. 18 oraz art. 59 § 1 pkt 2 i art. 23 § 4 pkt 1 u.p.e.a., utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że wystąpienie przesłanek stanowiących podstawę umorzenia postępowania obliguje zawsze do takiego zakończenia postępowania egzekucyjnego, bez względu na to, czy zostaną one stwierdzone z urzędu, czy też wyjdą na jaw w wyniku zgłoszonych zarzutów, bądź też w inny sposób zostaną zakomunikowane organowi egzekucyjnemu.
W złożonej do Sądu skardze strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia zarzucając:
- naruszenie przepisów postępowania art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2013r. poz. 267), dalej "k.p.a.", poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji wydanego z naruszeniem art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., w zw. z art. 18 tej ustawy, w związku z art. 10 § 1 i art. 7 k.p.a., poprzez nie wyjaśnienie, jakie stanowisko zajmuje skarżąca przedstawiając do akt postanowienie Sądu Rejonowego w T., oraz
- naruszenie przepisów postępowania art. 138 § 1 pkt 1 i art. 7 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie, czy pismo skarżącej zatytułowane "zażalenie" nie zawiera skargi na czynności egzekucyjne po myśli art. 54 § 1 u.p.e.a.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalając skargę podkreślił, że skoro mandat karny nr [...] nałożony na skarżącą w dniu [...] października 2013r. utracił moc, to wygasł tym samym obowiązek podlegający egzekucji w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym, co oznacza spełnienie przesłanki z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Istotnie uprawnione jest stanowisko, że wystąpienie przesłanki stanowiącej podstawę umorzenia postępowania obliguje zawsze do zakończenia postępowania egzekucyjnego poprzez jego umorzenie, bez względu na to, czy przesłanka ta zostanie stwierdzona z urzędu, czy też wyjdzie na jaw w wyniku zgłoszonych zarzutów, bądź też w inny sposób zostanie zakomunikowana organowi egzekucyjnemu. Wobec tego, organ egzekucyjny wydał postanowienie w zgodzie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Natomiast podniesione w skardze okoliczności, jako nie odnoszące się do przesłanek umorzenia postępowania z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. są prawnie irrelewantne, gdyż stanowisko wierzyciela nie jest obligatoryjne do wydania postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, a kwestia zakwalifikowania konkretnych pism strony złożonych w trakcie postępowania egzekucyjnego może być podnoszona w odrębnym postępowaniu dotyczącym czy to skargi na czynności egzekucyjne, czy też przewlekłości postępowania lub bezczynności organu.
W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku J. K. wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 grudnia 2014r. oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, a także zasądzenie wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu, oświadczając, że skarżąca nie pokryła tego wynagrodzenia, zarzucając:
1) naruszenie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r. poz. 718) – dalej jako: "p.p.s.a.", art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., art. 133 § 1 p.p.s.a. oraz art. 134 § 1 p.p.s.a., w związku z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 7 k.p.a., poprzez oddalenie skargi pomimo braku wyjaśnienia przez organy i sąd istotnej okoliczności, a mianowicie że pismo skarżącej z dnia [...] lutego 2014r. jest w swojej treści wyłącznie zażaleniem, zażaleniem i skargą, bądź wyłącznie skargą po myśli art. 54 § 1 u.p.e.a., co miało istotny wpływ na wynik postępowania, ponieważ w razie ustalenia, że pismo to było skargą, wystąpiłyby przesłanki do odrzucenia skargi do sądu administracyjnego;
2) naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez brak pełnego przytoczenia podstawy prawnej rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia, na okoliczność czy zachodzą przesłanki do odrzucenia skargi, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ koncentrując uzasadnienie prawne na omówieniu zastosowania art 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., sąd nie zbadał sprawy, tak jak; powinien, czyli nie będąc związany podstawą prawną zastosowaną przez organ administracji.
Zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną, Sąd w swoim wyroku pominął fakt, iż organy wydające decyzję, nie wyjaśniły dostatecznie istotnej okoliczności. Mianowicie skarżąca dnia [...] lutego 2014r. złożyła do Dyrektora Izby Skarbowej pismo zatytułowane "zażalenie". Jak powszechnie przyjmuje się w nauce prawa administracyjnego znaczenie prawne pisma określa jego treść a nie sam tytuł dokumentu. Organ naruszając powołane wyżej przepisy oraz Kodeks postępowania administracyjnego, nie wyjaśnił precyzyjnie, czy pismo to według swej treści było w pełni zażaleniem, łączyło w sobie elementy zażalenia i skargi czy też było wyłącznie skargą. W myśl art. 54 § 1 u.p.e.a., "zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego".
Wnosząca skargę kasacyjną wskazała, że wprawdzie Dyrektor Izby Skarbowej w K. zauważył, iż w piśmie strony znajduje się zarzut "utraty zdrowia (...)" i poświęcił mu nieco uwagi. Stwierdził, że zarzut ten został oparty jedynie na przypadkowej zbieżności nazwisk pracownika organu egzekucyjnego (...)". To jednak, w jej ocenie, tylko komplikuje sytuację prawną, ponieważ stanowi w istocie rozpoznanie skargi przez organ nadrzędny i uznanie jej za niezasadną.
Wnosząca skargę kasacyjną podniosła, że po rozpoznaniu skargi stronie służy wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, a następnie skarga do sądu administracyjnego. Skarżąca złożyła dwa pisma z datą [...] maja 2014r. W obydwu znajduje się "żądanie ukarania winnych", Dyrektor Izby Skarbowej powinien być konsekwentny, skoro rozpoznał skargę w I instancji, to powinien uczynić to samo w II instancji. Dwa pisma zostały potraktowane zbiorczo i znalazły się w aktach postępowania sądowoadministracyjnego. Z tym większą uwagą Sąd powinien przyjrzeć się sprawie i to na etapie badania dopuszczalności skargi.
Kasator podkreślił, że w świetle art. 134 § 1 p.p.s.a oraz zasad działania organów administracji zawartych w k.p.a. nie można przyjąć, iż jeżeli żądanie jest zredagowane mało zrozumiale, jak to miało miejsce w przypadku pisma złożonego przez skarżącą, to organ jest samodzielnie uprawniony do sprecyzowania treści żądania. Jest to niedopuszczalne, gdyż mogłoby doprowadzić do zmiany żądania, wbrew intencji wnoszącego podanie. Wątpliwości co do treści żądania, stanowią podstawę do podjęcia przez organ ustaleń w zakresie rzeczywistej woli osoby, od której pochodzi. Ponadto, zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną, dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego to również ustalenie treści żądania strony.
Kasator zauważył, że Sąd I instancji oparł uzasadnienie prawne na omówieniu art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Korzystając z tego przepisu sąd nie zbadał sprawy tak jak powinien, czyli nie będąc związany podstawą prawną zastosowaną przez organ administracji. Naruszył tym samym art. 141 § 4 p.p.s.a., przez brak pełnego przytoczenia podstawy prawnej rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia, na okoliczność czy zachodzą przesłanki do odrzucenia skargi, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i wspierającą je argumentację prawną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
I. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w wypadkach określonych w § 2 tego przepisu. Żadna z wymienionych w nim sytuacji nie zaistniała w rozpatrywanej sprawie. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Skargę kasacyjną, jak stanowi o tym art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Błędna wykładnia oznacza nieprawidłowe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, czyli mylne rozumienie określonej normy prawnej, natomiast niewłaściwe zastosowanie to dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego, a zatem niezasadne uznanie, że stan faktyczny sprawy odpowiada hipotezie określonej normy prawnej. Także druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. naruszenie przepisów postępowania, może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w tym wypadku ustawa wymaga, aby skarżący nadto wykazał istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy.
W rozpoznawanej sprawie, skarga kasacyjna została oparta na podstawie wymienionej w przepisie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., w oparciu o który sformułowano zarzut naruszenia przepisów postępowania, w sposób, który miał istotny wpływ na wynik sprawy. Kasator wskazał na naruszenie art. 151, art. 58 § 1 pkt 1, art. 133 § 1 oraz art. 134 § 1 p.p.s.a., w związku z art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 7 K.p.a., poprzez oddalenie skargi pomimo braku wyjaśnienia przez organy i sąd istotnej okoliczności, że pismo skarżącej z dnia [...] lutego 2014r. jest w swojej treści zażaleniem, wyłącznie zażaleniem i skargą, bądź wyłącznie skargą po myśli art. 54 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, co miało istotny wpływ na wynik postępowania, ponieważ w razie ustalenia, że pismo to było skargą, wystąpiłyby przesłanki do odrzucenia skargi do sądu administracyjnego.
W rezultacie, skarżący kasacyjnie zarzucił również naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez brak pełnego przytoczenia podstawy prawnej rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia, na okoliczność czy zachodzą przesłanki do odrzucenia skargi, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ koncentrując uzasadnienie prawne na omówieniu zastosowania art 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., sąd nie zbadał sprawy, tak jak powinien, czyli nie będąc związany podstawą prawną zastosowaną przez organ administracji.
Autor skargi kasacyjnej, abstrahując zatem od przedmiotu sprawy oraz rozstrzygnięć organu egzekucyjnego i odwoławczego, których istotą było umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., a które następnie zostały poddane kontroli pod względem ich zgodności z prawem przez WSA w Krakowie, zarzuca temu Sądowi, że nie wyjaśnił, jaki środek prawny został faktycznie wniesiony przez skarżącą w piśmie z dnia [...] lutego 2014r., czy stanowił on wyłącznie zażalenie, zażalenie i skargę, bądź wyłącznie wniesioną w oparciu o art. 54 § 1 u.p.e.a. skargę na czynności egzekucyjne, co mogłoby skutkować wystąpieniem przesłanki do odrzucenia skargi do sądu administracyjnego.
II. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że w nakreślonym kontekście faktycznym sprawy oczywiście niezasadny jest zarzut naruszenia przez Sąd art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., stanowiącego, że sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Naruszenie tego przepisu z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego nastąpiłoby w sytuacji, gdyby sąd administracyjny orzekał w sprawie aktów lub czynności, które nie mieszczą się w rodzaju spraw wymienionych w art. 3 § 2 i 3 oraz art. 4 p.p.s.a., w sprawach, które zostały wyłączone spod właściwości sądów administracyjnych (art. 5 p.p.s.a. ) bądź w sprawach objętych właściwością sądów powszechnych ( J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2004, s. 115 ). Ogólnie rzecz biorąc, niedopuszczalność z powodu braku właściwości sądu administracyjnego ma miejsce wówczas, gdy skarga dotyczy aktu lub czynności nie objętej zakresem właściwości sądu administracyjnego. Natomiast w rozpoznawanej sprawie nie może budzić żadnych wątpliwości, że kognicja sądów administracyjnych obejmuje także kontrolę zgodności z prawem postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym, co wynika z art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. Wobec tego, Sąd pierwszej instancji, poddając ocenie zgodności z prawem postanowień wydanych w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, nie mógł naruszyć przepisu art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Usprawiedliwionych podstaw nie zawiera także zarzut naruszenia zaskarżonym wyrokiem art. 133 § 1 p.p.s.a. Przepis ten, w zakresie miarodajnym dla rozpoznawanej sprawy stanowi bowiem, że sąd administracyjny wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Dalsza treść cytowanego przepisu dotyczy okoliczności, które w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiły (nieprzekazanie skargi sądowi w terminie, wydanie wyroku na posiedzeniu niejawnym). Pomijając, że w skardze kasacyjnej brak jest uzasadnienia tego zarzutu, to obowiązek wydania wyroku na podstawie akt sprawy oznacza jedynie, zakaz wyjścia poza materiał znajdujący się w tych aktach oraz powinność uwzględnienia przez sąd stanu faktycznego istniejącego w momencie wydania kontrolowanych aktów lub czynności. Aktami sprawy w rozumieniu art. 133 § 1 p.p.s.a. są zarówno akta sądowe, jak i przedstawione sądowi administracyjnemu akta administracyjne. Do naruszenia tego przepisu doszłoby wówczas, gdyby sąd pierwszej instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na materiale innym niż ten, który został zgromadzony w aktach sprawy, tj. na dowodach lub faktach nieznajdujących odzwierciedlenia w aktach sprawy. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem, orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw jej wydania (por. wyroki NSA z dnia 6 lutego 2015 r., sygn. akt II OSK 1648/13; z dnia 26 marca 2015 r., sygn. akt II FSK 601/13; z dnia 30 kwietnia 2015 r., sygn. akt I GSK 1377/13; publik. CBOSA).
W niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji, wbrew zarzutowi skargi kasacyjnej, dokonał kontroli legalności zaskarżonego postanowienia na podstawie akt sprawy, co czyni bezskutecznym zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a.
Podobnie, jako nieskuteczny należy uznać zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 134 § 1 p.p.s.a, z treści którego wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niezwiązanie granicami skargi nie oznacza jednak, że sąd może czynić przedmiotem swych rozważań i ocen wszystkie aspekty skargi, bez względu na treść zaskarżonego aktu lub czynności. Natomiast sąd ma prawo, a nawet obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, użytymi argumentami, a także podniesionymi wnioskami, zarzutami i żądaniami (por. wyroki NSA z dnia 27 lipca 2004 r., sygn. akt OSK 628/04; z dnia 26 marca 2015 r., sygn. akt II FSK 601/13).
Do naruszenia tego przepisu mogłoby dojść gdyby sąd wyszedł poza granice sprawy lub gdyby nie dokonał kontroli legalności zaskarżonego aktu w pełnym zakresie, co w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca. Wniesienie skargi do sądu administracyjnego na postanowienie organu w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego zakreśla granice rozpoznania sprawy, których przekroczenie oznaczałoby naruszenie przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a., natomiast granice danej sprawy, wyznacza jej przedmiot wynikający z treści zaskarżonego orzeczenia. Sprawa oznacza sprawę w znaczeniu materialnym, a nie procesowym. Rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej, niż ta, w której wniesiono skargę. Innymi słowy, sąd nie może wkraczać w sprawę nową, w stosunku do tej, która była albo powinna być przedmiotem postępowania administracyjnego i wydawanych w nim orzeczeń administracyjnych.
Skarżący kasacyjnie sytuuje zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 134 § 1 p.p.s.a. w kontekście braku wyjaśnienia jaki charakter miało pismo skarżącej z dnia [...] lutego 2014r. tj. czy stanowiło ono zażalenie, zażalenie i skargę, czy wyłącznie skargę na czynności egzekucyjne. Niezasadność tak postawionego zarzutu wynika nie tylko z tego, że w piśmie tym zobowiązana wyraźnie wskazała, że stanowi ono zażalenie na postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego z dnia [...] stycznia 2014r. nr [...], a przy tym jego treść odwołuje się do zdarzeń nie nawiązujących do prowadzonej egzekucji administracyjnej, to również kasator nie wyjaśnia w żaden sposób, jaki jego zdaniem charakter miało to pismo, prezentując argumentację wyłącznie o charakterze teoretycznym, polemicznym, nie odnoszącym się do realiów sprawy.
W omawianej sprawie, nie może być mowy o wątpliwościach związanych z koniecznością rozpoznania charakteru prawnego zażalenia z dnia [...] lutego 2014r., których nie rozważył Sąd, rozpoznając skargę na postanowienie organu w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Oparte na domysłach i sprzeczne z sentencją i treścią postanowienia organu odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2014r. jest również sugerowane w skardze kasacyjnej, rzekome "rozpoznanie skargi przez organ nadrzędny i uznanie jej za niezasadną". Uwag organu odwoławczego, odnoszących się do okoliczności podanych przez zobowiązaną w treści "zażalenia", w żadnym wypadku nie można uznać za rozpoznanie w trybie art. 54 u.p.e.a skargi na czynności egzekucyjne. Jedynie na marginesie dotychczasowych rozważań można wskazać, że autor skargi kasacyjnej cytując przepis art. 54 § 1 u.p.e.a., nie wziął pod uwagę, że zgodnie z § 4 tego przepisu, skargę na czynności egzekucyjne, o której mowa w § 1, wnosi się w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia zobowiązanego o czynności egzekucyjnej.
Wbrew zatem twierdzeniom skarżącego kasacyjnie, nie było w niniejszej sprawie podstaw do dokonywania oceny charakteru pisma ( zażalenia ) z dnia [...] lutego 2014r.
Prawidłowo wobec tego WSA dokonał kontroli zgodności z prawem tego właśnie postanowienia, przyjmując, że skoro mandat karny nałożony na skarżącą w dniu [...] października 2013r. utracił moc, to wygasł tym samym obowiązek podlegający egzekucji w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym, a to oznacza wystąpienie przesłanki z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., skutkujące umorzeniem tego postępowania. Przepis 59 § 1 u.p.e.a. wymienia obligatoryjne przyczyny umorzenia postępowania, nie pozostawia zatem do uznania organu egzekucyjnego tego, czy w danym przypadku umorzyć postępowanie (por. R. Hauser, Z. Leoński "Postępowanie egzekucyjne w administracji - Komentarz 2003", Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2003, str. 140). Wystąpienie określonych w tym przepisie okoliczności, rodzi obowiązek umorzenia postępowania (por. Dariusz Jankowski "Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - Komentarz 2007" Oficyna Wydawnicza "Unimex" Wrocław 2007, str. 459-462).
W tych okolicznościach, Sąd I instancji prawidłowo zastosował art. 151 p.p.s.a., oddalając skargę na postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Nie ma zatem usprawiedliwionych podstaw zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a., przez brak pełnego przytoczenia podstawy prawnej rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia, na okoliczność czy zachodzą przesłanki do odrzucenia skargi. Przepis ten ma charakter formalny i określa niezbędne elementy, jakie powinno zawierać uzasadnienie wyroku. Są nimi: zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowiska pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie; a jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Podkreślić przy tym należy, że przepis ten jedynie wyjątkowo może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną, a mianowicie gdy uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego jako podstawa zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r. II FPS 8/09), bądź gdy treść uzasadnienia nie pozwala prześledzić toku rozumowania sądu i poznania racji, które stały za rozstrzygnięciem o zgodności z prawem zaskarżonego aktu (por. wyrok NSA z 25 stycznia 2013 r. II OSK 1751/11). Żadna z tych okoliczności nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie.
Mając wobec powyższego na uwadze, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpoznał wniosku ustanowionego dla skarżącej pełnomocnika z urzędu, o przyznanie wynagrodzenia z tytułu udzielonej pomocy prawnej, ponieważ o przyznaniu lub odmowie przyznania pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenia, orzeka w drodze odrębnego postanowienie wydanego na posiedzeniu niejawnym referendarz sądowy ( art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. ) albo sąd ( art. 258 § 4 zdanie pierwsze p.p.s.a. ). Naczelny Sąd Administracyjny uprawniony jest jedynie do orzekania w przedmiocie wynagrodzenia dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu w ramach kontroli instancyjnej postanowień rozstrzygających tę kwestię. W związku z powyższym, o wynagrodzeniu pełnomocnika z tytułu udzielonej z urzędu pomocy prawnej, rozstrzygnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło