II GZ 1064/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 28 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 czerwca 2016 r., sygn.akt III SA/Po 72/13 o odrzuceniu zażalenia na postanowienie o odrzuceniu zażalenia w sprawie ze skargi R. P. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności wniesienia zażalenia na postanowienie dotyczące włączenia dowodu do sprawy postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 23 czerwca 2016r., sygn. akt III SA/Po 72/13, odrzucił zażalenie Ryszarda P. na postanowienie Sądu z dnia 15 października 2014 r. odrzucające zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 17 grudnia 2013 r. oddalające wniosek o wyłączenie sędziego w sprawie ze skargi Ryszarda P. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] listopada 2012r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia. Postanowieniem z dnia 17 grudnia 2013 r. Sąd oddalił wniosek skarżącego Ryszarda P. o wyłączenie sędziego sprawozdawcy - sędziego B. S. Skarżący wniósł zażalenie na to postanowienie i został wezwany zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] lutego 2014 r. do uiszczenia wpisu od zażalenia w kwocie 100 zł. Ryszard P. wniósł zażalenie na powyższe zarządzenie oraz złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania z uwagi na nieusunięcie braków wniosku, a następnie postanowieniem z dnia 24 czerwca 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącego na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] lutego 2014 r. (sygn. akt II GZ 320/14). Postanowieniem z dnia 15 października 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 17 grudnia 2013 r. ze względu na brak uiszczenia wpisu od zażalenia. Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie o odrzuceniu, w którym zawarł wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Prawo pomocy nie zostało przyznane Ryszardowi P., co zostało przesądzone ostatecznie przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 2 października 2015 r. o sygn.akt II GZ 503/15, którym Sąd ten oddalił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 lipca 2015 r. o odmowie przyznania prawa pomocy. Z uwagi na powyższe, Skarżący został wezwany zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III WSA w Poznaniu z dnia [...] grudnia 2015 r. do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie WSA z dnia 15 października 2014 r., które to zarządzenie Skarżący zaskarżył zażaleniem z dnia 24 grudnia 2015 r. Powyższe zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu zostało oddalone przez NSA postanowieniem z dnia 9 marca 2016 r. o sygn.akt II GZ 206/16. Zarządzeniem z dnia [...] kwietnia 2016 r. Skarżący został wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] grudnia 2015 r. Skarżący pismem z dnia [...] maja 2016 r. złożył kolejny wniosek o prawo pomocy, nie uiszczając wpisu, do którego został wezwany. Postanowieniem z dnia 23 czerwca 2016 r. WSA w Poznaniu odrzucił zażalenie na postanowienie z dnia 15 października 2014 r. z uwagi na nieuiszczenie przez Skarżącego wpisu. W zażaleniu na postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 23 czerwca 2016 r. Skarżący wniósł o jego uchylenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne, bowiem postanowienie Sądu I instancji odrzucające zażalenie skarżącego odpowiada prawu. Stosownie do treści art. 220 § 1 p.p.s.a. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W takim przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). Zasadą jest zatem obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od wnoszonego przez stronę pisma. Wyjątki od takiego obowiązku wymieniają przepisy ustawy p.p.s.a. są to podmiotowe i przedmiotowe zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów (art. 239 p.p.s.a.) czy też instytucja prawa pomocy (art. 243 i następne p.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie wnoszący zażalenie nie jest zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, czy to na podstawie przepisów ustawy p.p.s.a. czy też na podstawie orzeczenia sądu. Jak słusznie zauważył Sąd I instancji, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 2 października 2015 r. oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Również zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] grudnia 2015 r. wzywające do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 15 października 2014r. w wysokości 100 zł stało się prawomocne, bowiem zażalenie w tym przedmiocie zostało oddalone przez NSA postanowieniem z dnia 9 marca 2016 r. Oceniając postanowienie Sądu I instancji należy uznać, że bezspornym w sprawie jest to, iż skarżący pomimo ponownego zarządzenia Przewodniczącego z dnia [...] grudnia 2015 r. wzywającego do uiszczenia wpisu nie uiścił go w wymaganym 7-dniowym terminie. Tak więc według Naczelnego Sądu Administracyjnego bezsprzecznie zaistniała przesłanka do odrzucenia zażalenia na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. NSA oceniając całokształt rozpoznawanej sprawy zauważył, że skarżący zamiast wymaganego wpisu złożył zażalenie na zarządzenie, a następnie, w zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu zażalenia złożył kolejny wniosek o zwolnienie go z opłat i kosztów sądowych w całości. Należy podkreślić, że zgodnie z orzecznictwem "ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu wystosowanym do strony po wydaniu prawomocnego postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów, nie uchyla skutków tego prawomocnego rozstrzygnięcia na toczące się postępowanie" (por. postanowienie NSA z 10 maja 2010 r., II FZ 115/10, postanowienie NSA z 8 stycznia 2014 r., II GZ 761/13, postanowienie NSA z dnia 11 kwietnia 2013 r., I OSK 536/13). Tym samym "Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony w sytuacji gdy Sąd prawomocnym postanowieniem ocenił, że skarżący nie spełnia przesłanek zwolnienia go z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania, nie przerywa biegu terminu do uiszczenia wpisu (od zażalenia) wskazanego przez sąd w wezwaniu do dokonania tej czynności oraz nie chroni strony przed skutkami niezastosowania się do treści wezwania we wskazanym przez sąd terminie. Dopiero bowiem wydanie przez Sąd prawomocnego postanowienia odmiennej treści w przedmiocie udzielania stronie prawa pomocy, skutkuje utratą mocy pierwszego postanowienia" (por. SN z dnia 24 kwietnia 1999 roku I CKN 146/98, OSNC 1999 Nr 11, poz. 196). Ze względu na powyższe, skoro skarżący nie uiścił wymaganego wpisu od zażalenia w ustawowym terminie, postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 23 czerwca 2016 r. odrzucające zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 15 października 2014r. jest zgodne z prawem. Z wymienionych powodów oraz na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.