I SA/Bk 588/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 sierpnia 2019 r. skargi kasacyjnej K. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 29 maja 2019 r. oddalającego skargę K. J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a odrzucić skargę kasacyjną Przed tut. Sądem toczyło się postępowanie ze skargi K. J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. Wyrokiem z dnia 29 maja 2019 r. tut. Sąd oddalił skargę. Wyrok wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu w dniu 3 lipca 2019 r. (k. 95). W dniu 31 lipca 2019 r. skarżący działający przez pełnomocnika substytucyjnego wniósł skargę kasacyjną od ww. wyroku. W związku z brakiem wskazania podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu z dnia 5 sierpnia 2019 r., skierowano niniejszą sprawę na posiedzenie niejawne w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Zgodnie z art. 176 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302., zwanej dalej p.p.s.a.), skarga kasacyjna, powinna zawierać: (1) oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części; (2) przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie; (3)wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Ponadto powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma strony oraz zawierać wniosek o jej rozpoznanie na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy. Jeżeli zaś skarga kasacyjna nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 176 p.p.s.a., innych niż przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi – o czym stanowi art. 177a p.p.s.a. Według zaś art. 178 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Jak wynika z powyższego, skarga kasacyjna powinna spełniać ściśle sprecyzowane wymogi, charakterystyczne dla tego kwalifikowanego środka odwoławczego, wymienione w wyżej cytowanym art. 176 § 1 i 2 p.p.s.a. Wśród nich znajduje się wymóg przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia (art. 176 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.), zaś brak jego spełnienia - jako jedyny nie ulega konwalidacji, powodując niedopuszczalność skargi kasacyjnej, a w konsekwencji jej odrzucenie. Poza brakiem przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, brak spełnienia któregokolwiek z pozostałych wymogów, może zostać uzupełniony na wezwanie przewodniczącego. Jak wskazuje się natomiast w orzecznictwie, "uzupełnienie" braku skargi kasacyjnej w postaci przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, może nastąpić odrębnym pismem procesowym, uzupełniającym skargę kasacyjną, jeżeli pismo takie zostanie złożone przed upływem terminu zakreślonego do jej wniesienia (por. wyrok NSA z dnia 20 września 2005 r., I OSK 41/05, LEX nr 194734 i postanowienie NSA z dnia 19 kwietnia 2005 r., FSK 1077/04, Mon. Pod. 2005, nr 6, s. 2, które pozostają aktualne w odniesieniu do elementu skargi kasacyjnej w postaci przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia). Pismo takie złożyć jednak należy bez wezwania przewodniczącego do uzupełnienia tego braku. Wywiedziona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna obarczona jest przedmiotowym brakiem formalnym, nie podlegającym konwalidacji. Podniesiony w niej został jedynie zarzut obrazy procesowego prawa administracyjnego, tj. art. 59 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2018 r., poz. 1314 ze zm., dalej: "u.p.e.a."). Zauważyć w tym względzie należy, że według art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: (1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; (2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z powyższego wynika, że chcąc podnieść zarzut uchybienia przepisowi proceduralnemu, strona powinna uwzględnić przy jego konstruowaniu, że podstawa kasacyjna może być skuteczna jedynie w przypadku, gdy zarzucane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wykazanie, że taki potencjalny istotny wpływ na rozstrzygnięcie zachodzi, należy zaś do strony skarżącej kasacyjnie (por. wyrok NSA z 29 listopada 2018 r., I FSK 1784/16, Lex nr 2604951). Sąd rozpoznający skargę kasacyjną nie może bowiem domniemywać, czy skarżący uważa, że doszło do naruszenia przepisu prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz na czym takie naruszenie miałoby polegać. Jak wskazał NSA w uzasadnieniu wyroku z 17 kwietnia 2019 r. (II FSK 1892/17, Lex nr 2657671) o skuteczności zarzutów, postawionych w oparciu o podstawę kasacyjną określoną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., nie decyduje każde stwierdzone uchybienie przepisom postępowania, lecz tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Należy przez to rozumieć wykazanie istnienia związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym, stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym orzeczeniem sądu administracyjnego, który to związek przyczynowy mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wnoszący skargę kasacyjną jest więc obowiązany uzasadnić, że następstwa zarzucanych uchybień były na tyle istotne, że miały wpływ na treść kwestionowanego orzeczenia, ponieważ gdyby do tych uchybień nie doszło, wyrok sądu administracyjnego mógłby być inny. Konieczne jest zatem wykazanie, który przepis postępowania został naruszony, w jaki sposób oraz wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Prawidłowe skonstruowanie skargi kasacyjnej jest o tyle istotne, że zarzuty, w których formułuje się naruszenia prawa, określane jako podstawy kasacyjne stanowią jej niezbędny element, o którym mowa w art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a., i który wyznacza granice kontroli zaskarżonego orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny, w myśl art. 183 § 1 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 9 kwietnia 2019 r., I OSK 1764/18, Lex nr 2651859). Zarzut naruszenia prawa administracyjnego, sformułowany przez pełnomocnika skarżącego kasacyjnie, nie zawiera zaś żadnego umotywowania, wskazującego, że w ocenie autora skargi, naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uzasadnienie skargi kasacyjnej pozbawione jest przemawiającej za tym argumentacji oraz nie wykazuje związku przyczynowego pomiędzy naruszeniem procesowym, a zapadłym wyrokiem, a także nie przytacza jakichkolwiek treści mogących wskazywać na wagę tego naruszenia. Tak sformułowany zarzut kasacyjny, nie odpowiada zatem wskazanemu wyżej warunkowi z art. 176 § 1 pkt 2 , przez co uniemożliwia dokonanie oceny jego zasadności z tego względu, że Naczelny Sąd Administracyjny nie może domniemywać intencji strony i samodzielnie uzupełniać, czy też korygować lub konkretyzować zarzutów kasacyjnych lub ich uzasadnienia. Zarówno z art. 183 § 1, jak i z art. 174 oraz art. 176 p.p.s.a. wynika, że do strony wnoszącej skargę kasacyjną należy takie zredagowanie tego środka odwoławczego, które umożliwi Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu odniesienie się do stanowiska Sądu pierwszej instancji we wszystkich kwestiach, które zdaniem strony zostały nieprawidłowo przez ten Sąd rozważone lub ocenione. Pominięcie określonych zagadnień w skardze kasacyjnej lub odniesienie się do nich w sposób pobieżny skutkuje brakiem możliwości zakwestionowania przez Naczelny Sąd Administracyjny stanowiska wyrażonego w ich zakresie przez Sąd I instancji, czy działające w sprawie organy podatkowe (por. wyrok NSA z 12 czerwca 2019 r. II FSK 1920/17, dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach NSA pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl, zwanej dalej: "CBOSA"). Ponadto należy zauważyć, że zarzuty skargi kasacyjnej muszą być skierowane przeciwko zaskarżonemu wyrokowi. Skarga kasacyjna przysługuje bowiem od wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego i jej zarzuty powinny się odnosić do tego wyroku oraz do przepisów regulujących postępowanie przed tym sądem, ewentualnie w powiązaniu z regulacjami dotyczącymi procedury administracyjnej mającej zastosowanie przed danym organem administracyjnym. Prawidłowe sformułowanie podstaw kasacyjnych z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. polega zatem na wskazaniu konkretnych przepisów postępowania, które zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, jak również sposobu ich naruszenia (por. wyrok NSA z 20 grudnia 2018 r., I FSK 212/17, Lex nr 2613335 odnoszący się w tym względzie do poglądu wyrażonego w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 czerwca 2004 r., FSK 191/04, Lex nr 143521, z 1 czerwca 2004 r. GSK 73/04, CBOSA oraz z 19 maja 2004 r., FSK 80/04, CBOSA). Tymczasem przedmiotowy zarzut kasacyjny, odnosi się do art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., a więc do przepisu stanowiącego podstawę zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia go poprzedzającego. Przepis ten umiejscowiony jest w ustawie regulującej zasady, prowadzonego względem skarżącego kasacyjnie postępowania egzekucyjnego, na podstawie której orzekały organy obu instancji. Tak sformułowany zarzut kasacyjny nie nawiązuje w żaden sposób do przepisów p.p.s.a., w związku z czym brak jest możliwości aby stwierdzić, na czym polega, w ocenie skarżącego kasacyjnie, uchybienie sądu administracyjnego w stosowaniu procedury obowiązującej przed tym sądem. Jak wyżej wskazano, prawidłowe sformułowanie podstaw kasacyjnych z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., polega na wskazaniu konkretnych przepisów postępowania, które zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, jak również sposobu ich naruszenia oraz wykazania, że naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodać przy tym należy, że do chwili upływu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, (tj. do 2 sierpnia 2019 r.), skarżący kasacyjnie nie złożył w tut. Sądzie pisma procesowego, uzupełniającego wywiedzioną skargę kasacyjną o należyte sformułowanie przytoczonej podstawy kasacyjnej i jej uzasadnienie wskazujące, że zarzucone naruszenie prawa procesowego mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy, z powyższych względów, postanowiono o odrzuceniu niedopuszczalnej skargi kasacyjnej, na podstawie art. 178 p.p.s.a.