I SA/Bk 669/20

WyrokWSA w Białymstoku2020-10-30

Skład orzekający: Jacek Pruszyński, Małgorzata Anna Dziemianowicz, Marcin Kojło

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość nabyta przez osobę fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą, z przeznaczeniem na potrzeby tej działalności, ale faktycznie nieużywana do jej prowadzenia z powodu stanu technicznego lub remontu, powinna być opodatkowana wyższą stawką podatku od nieruchomości jako związana z działalnością gospodarczą?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nieruchomość nabyta przez osobę fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą, z wyraźnym oświadczeniem o przeznaczeniu jej na potrzeby tej działalności, jest związana z tą działalnością i podlega wyższej stawce podatku od nieruchomości, nawet jeśli faktycznie nie jest w danym momencie wykorzystywana do jej prowadzenia. Kluczowe jest przeznaczenie nieruchomości przy nabyciu oraz jej potencjalna możliwość wykorzystania w ramach przedsiębiorstwa, a nie tylko faktyczne, bieżące użytkowanie.
Stan faktyczny
Skarżący K. K., będący przedsiębiorcą, złożył deklarację podatku od nieruchomości na 2020 r., domagając się opodatkowania gruntów i budynków stawką 'pozostałą', a nie stawką 'związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej'. Argumentował, że nieruchomość nie jest wykorzystywana do działalności gospodarczej, a niektóre budynki są zniszczone lub zbyte. Organ I instancji ustalił podatek według stawki dla działalności gospodarczej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję do ponownego rozpatrzenia, wskazując na potrzebę wyjaśnienia szeregu kwestii faktycznych, ale jednocześnie uznało, że nieruchomość jest związana z działalnością gospodarczą. Skarżący zaskarżył uzasadnienie decyzji SKO w części dotyczącej tej kwalifikacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Pruszyński, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz (spr.), asesor sądowy WSA Marcin Kojło, , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 października 2020 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2020 rok oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. uchyliło do ponownego rozpatrzenia decyzję Burmistrza Miasta C. z dnia [...] marca 2020 r., nr [...], ustalającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na rok 2020. U podstaw zapadłego rozstrzygnięcia legło ustalenie, że nie wszystkie istotne w sprawie okoliczności, mające wpływ na wynik sprawy, zostały należycie wyjaśnione. Stan faktyczny przedstawia się w sposób następujący: Przedsiębiorstwo C. z siedzibą w Z., w dniu [...] stycznia 2020 r., złożyło do organu podatkowego pierwszej instancji deklarację na podatek od nieruchomości na 2020 r. na działki zabudowane oznaczone nr geodezyjnymi nr [...] położone przy ul. [...], w C. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] lutego 2020 r. Burmistrz C. wezwał K. K. do złożenia, w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania, informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych na prawidłowym formularzu, określonym Rozporządzeniem Ministra Finansów w sprawie wzorów informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych oraz deklaracji na podatek od nieruchomości (Dz. U. z 2019 r., poz. 1104). Informację złożono w organie podatkowym w dniu 10 lutego 2020 r. W złożonej informacji, do opodatkowania podatkiem od nieruchomości, wykazano grunty pozostałe o pow. 19.398 m2 oraz 3.488 m2 powierzchni użytkowej budynków pozostałych. Strona, poprzez złożenie informacji podatkowej, domagała się opodatkowania wymienionych przedmiotów opodatkowania stawkami "pozostałymi", a nie, jak dotychczas, stawkami "związanymi z prowadzeniem działalności gospodarczej". Powodem złożenia deklaracji, jak wskazano w wyjaśnieniu z dnia [...] stycznia 2020 r., był fakt, że w latach 2017-2019 niewłaściwie ustalono podatek "związane to było z nieuprawnionym ujęciem i opodatkowaniem obiektów jako budynków i budowli związanych z działalnością gospodarczą - zamiast ujęcia ich w pozycji pozostałe, a także z uwzględnieniem w przedmiocie opodatkowania silosu ze stacją filtrów i instalacją odpylającą, podczas gdy został on zbyty w lipcu 2017 r. Oprócz tego niektóre z budynków, w wyniku prac remontowych, pozbawione zostały dachów co powoduje, iż przestały być przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości". Podatnik wskazał, że nie rozpoczął prowadzenia na nieruchomości działalności gospodarczej i nadal nie jest ona prowadzona, a ponadto, w związku z niezakończeniem remontu, nieruchomość ta nie została ujęta w ewidencji środków trwałych. Decyzją z dnia [...] marca 2020 r. o nr [...], organ I instancji ustalił zobowiązanemu wysokość podatku od nieruchomości na 2020 r., w kwocie 113.442 zł. Do podstawy opodatkowania przyjął 4.357,60 m2 budynków związanych i zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej, kwotę 255.340 zł, stanowiącą podstawę opodatkowania budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, kwotę 5.000 zł stanowiącą podstawę opodatkowania budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz 19.398 m2 gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Od powyższej decyzji K. K. złożył odwołanie, w którym kwestionował powyższe rozstrzygnięcie, podkreślając między innymi fakt, iż grunty, budynki i budowle nie były związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, a taka ich kwalifikacja przez organ I instancji, spowodowała obciążenie niewłaściwą stawką podatku od nieruchomości. Kolegium nie zgodziło się ze stanowiskiem prezentowanym przez stronę, a dotyczącym naruszenia art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. z 2019 r., poz. 1170 ze. zm., dalej jako: "u.p.o.l."), uznając w stanie faktycznym omawianej sprawy, że grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy K. K., są związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą. Ponadto Kolegium, po wnikliwej analizie akt sprawy, doszło do przekonania, że zgromadzony materiał dowodowy nie dawał podstaw do podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia, bowiem wymagał przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części. Między innymi, nie wyjaśniono kwestii podnoszonych przez stronę, a dotyczących budynków pozbawionych dachu, opodatkowano silos sprzedany w lipcu 2017 r. oraz (jak wskazała strona) opodatkowano rozebrane budynki. Przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, organ odwoławczy wskazał okoliczności faktyczne, które należy zbadać w ponownie prowadzonym postępowaniu. Na powyższą decyzję z dnia [...] lipca 2020 r. znak [...], uchylającą decyzję Burmistrza C. z dnia [...] marca 2020 r. (sygn. [...]), w przedmiocie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości za 2020 r. i przekazującą sprawę do ponownego rozpoznania, w zakresie obejmującym część uzasadnienia decyzji, w której w ustalonym stanie faktycznym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. uznało, że nieruchomość skarżącego jest związana z działalnością gospodarczą, skargę złożył K. K.. "Zaskarżonemu uzasadnieniu decyzji zarzucił": 1. naruszenie przepisów prawa materialnego: 1) art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., przez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że w ustalonym stanie faktycznym grunty, budynki i budowle skarżącego są związana z działalnością gospodarczą, podczas gdy kwalifikują się one jako niezwiązane z działalnością gospodarczą pozostałe grunty i budynki, zaś budowle, jako niezwiązane z działalnością gospodarczą, pozostają poza zakresem opodatkowania podatkiem od nieruchomości. W związku z powyższym, autor skargi wniósł o uchylenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji w zakresie wskazanym powyżej oraz zasądzenie od strony przeciwnej zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych. Organ wywiódł odpowiedź na skargę, w której podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarżący zgadza się z podjętym rozstrzygnięciem, lecz, w jego ocenie, uzasadnienie, w części dotyczącej wykładni przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., "narusza prawo i nie może się ostać". Przedmiotem kontroli jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości na 2020 r. Istota sporu w sprawie sprowadza się do opodatkowania podatkiem od nieruchomości, gruntów działki nr [...] o pow. 1044 m2 wraz z posadowioną na niej budowlą o wartości 5.000 zł oraz nieruchomości gruntowych dz. [...], dz. [...] o łącznej powierzchni 18.354 m2 wraz z posadowionymi na niej budynkami oraz budowlami o wartości 255.340 zł. Strona skarżąca podnosi, że nieruchomość nie jest ujęta w ewidencji środków trwałych i nie są od niej dokonywane odpisy amortyzacyjne. Nie jest prowadzony rejestr kosztów utrzymania nieruchomości. Stan techniczny nieruchomości nie pozwala na jej użytkowanie. Ten stan rzeczy nie jest, zdaniem strony, rezultatem czasowego wyłączenia budynków i budowli z użytku na czas remontu, gdyż budynki i budowle już chwili nabycia przez skarżącego, nie były zdatne do prowadzenia działalności gospodarczej. Nie doszło zatem do przejściowego wyłączenia nieruchomości z użytkowania na cele działalności gospodarczej, ponieważ nieruchomość ta, już od momentu nabycia przez skarżącego, nie była wykorzystywana do tych celów i stan ten nie zmienił się. To wszystko powoduje, że nie sposób uznać, że nieruchomość (grunt, budynki, budowle) jest związana z działalnością gospodarczą skarżącego. Na poparcie swojego stanowiska powołał między innymi wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 grudnia 2017 r., sygn. akt SK 13/15 oraz wyrok NSA z dnia 12 czerwca 2012 r., sygn. akt II FSK 2288/10. Zdaniem organu natomiast, pomimo braku faktycznego wykorzystania nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej, pozostaje ona w posiadaniu skarżącego jako przedsiębiorcy, stąd zastosowanie najwyższej stawki dla nieruchomości, związanych z działalnością gospodarczą, było zasadne. Kolegium stanęło na stanowisku (biorąc również pod uwagę prowadzony na nieruchomości remont), że opisywane względy techniczne (analizowane na str. 6 uzasadnienia skarżonej decyzji) nie powodują "zerwania" związku nieruchomości z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zdaniem Sądu, dokonana przez organ wykładania przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. jest prawidłowa. Na wstępie należy przytoczyć materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. - grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a. Stosowanie zaś do art. 2 ust. 1 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części oraz budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 - 4 u.p.o.l. podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące: (1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3; (2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych; (3) użytkownikami wieczystymi gruntów; (4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie: (a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, Krajowym Ośrodkiem Wsparcia Rolnictwa (poprzednio Agencją Nieruchomości Rolnych) lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości, (b) jest bez tytułu prawnego, z zastrzeżeniem ust. 2. Sąd stwierdza, że organy podatkowe prawidłowo oceniły stan faktyczny niniejszej sprawy, z którego wynika, że sporna nieruchomość jest w posiadaniu skarżącego jako przedsiębiorcy. Wskazać należy, że z aktu notarialnego z dnia [...] grudnia 2016 r. Rep. A nr [...] wynika, że podatnik K. K. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo C. z siedzibą w miejscowości Z., nabył zabudowaną nieruchomość gruntową składającą się z działek ewidencyjnych [...] "w ramach i z przeznaczeniem na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej" pod ww. nazwą. Z kolejnego aktu notarialnego z dnia [...] stycznia 2017 r. Rep. A nr [...] wynika, że podatnik K. K. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo C. z siedzibą w miejscowości Z., nabył nieruchomość gruntową składającą się z działki o nr ewidencyjnym [...] "w ramach i z przeznaczeniem na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej" pod ww. nazwą. Zgodnie z danymi, wynikającymi z włączonego do akt sprawy skróconego wypisu ze skorowidza działek z dnia [...] maja 2020 r., grunty, będące we władaniu podatnika, sklasyfikowane są jako "Ba" (tereny przemysłowe), tj. działka nr [...] o pow. uż. 0.1044 ha, działka nr [...] o pow. uż 0,4147 ha, działka nr [...] o pow. uż. 0,5346 ha oraz działka nr [...] o pow. uż. 0,8861 powierzchnia łączna 1,9398 ha. Zatem w sprawie bezspornym jest, że takie grunty niewątpliwie nie stanowią użytków rolnych ani lasów, w związku z czym prawidłowo przyjęto, że należy je obciążyć podatkiem od nieruchomości. Powyższe potwierdzają również, przedłożone w toku postępowania podatkowego informacje podatnika w sprawie podatku od nieruchomości, w których wykazano do opodatkowania podatkiem od nieruchomości grunty o powierzchni 19.398 m2. Z przywołanych zapisów ww. aktów notarialnych wynika zatem, że nieruchomość została nabyta przez Skarżącego jako przedsiębiorcę i wydana mu jako przedsiębiorcy w celach prowadzenia działalności gospodarczej. Nie jest też sporne, że K. K. posiada status przedsiębiorcy, a prowadzona działalność gospodarcza wpisana została do CEIDG dnia [...] maja 2009 r. (PKD 16.10.Z produkcja wyrobów tartacznych, 16.23.Z produkcja pozostałych wyrobów stolarskich i ciesielskich dla budownictwa, 41.10.Z realizacja projektów budowlanych związanych ze wznoszeniem budynków, 41.20.Z roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych, 46.13.Z działalność agentów zajmujących się sprzedażą drewna i materiałów budowlanych, 46.14.Z działalność agentów zajmujących się sprzedażą maszyn, urządzeń przemysłowych, statków i samolotów, 46.17.Z działalność agentów zajmujących się sprzedażą żywności, napojów i wyrobów tytoniowych, 46.19.Z działalność agentów zajmujących się sprzedażą żywności, napojów i wyrobów tytoniowych, 46.24.Z sprzedaż hurtowa skór, 46.31.Z sprzedaż hurtowa owoców i warzyw, 46.36.Z Sprzedaż hurtowa cukru, czekolady, wyrobów cukierniczych i piekarskich, 46.38.Z sprzedaż hurtowa pozostałej żywności, włączając ryby, skorupiaki i mięczaki, 46.62.Z sprzedaż hurtowa obrabiarek, 46.69.Z sprzedaż hurtowa pozostałych maszyn i urządzeń, 46.73.Z Sprzedaż hurtowa drewna, materiałów budowlanych i wyposażenia sanitarnego, 47.19.Z pozostała sprzedaż detaliczna prowadzona w niewyspecjalizowanych sklepach, 55.10.Z Pozostała sprzedaż detaliczna prowadzona w niewyspecjalizowanych sklepach, 56.10.A restauracje i inne stałe placówki gastronomiczne). Wobec tak zebranego materiału dowodowego prawidłowa jest ocena organów, że sporna nieruchomość, biorąc pod uwagę rodzaj prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej oraz prowadzone remonty w celu dostosowania zdewastowanej nieruchomości "do stanu użytkowania" należy przyjąć, że istnieje realna możliwość wykorzystania nieruchomości gruntowych wraz z posadowionymi na niej budynkami i budowlami do prowadzenia działalności gospodarczej zgodnej z PKD prowadzonej działalności gospodarczej. W związku z tym organy dokonały właściwej wykładni i prawidłowo zastosowały w niniejszej sprawie art. 1a ust. 1 pkt 3 oraz art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l. Opodatkowanie podatkiem od nieruchomości gruntów i budynków znajdujących się w posiadaniu przedsiębiorcy najwyższą stawką podatku, jako związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, nie jest uzależnione od rzeczywistego wykonywania na tych nieruchomościach czynności składających się na prowadzenie działalności gospodarczej; istotny jest sam fakt posiadania tych nieruchomości przez przedsiębiorcę. Przy czym w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyroki NSA z 1 lutego 2018 r. sygn. akt II FSK 3355/17, z 17 listopada 2017 r. sygn. akt II FSK 2990/15 czy z 16 maja 2017 r. sygn. akt II FSK 791/16; wyrok WSA w Opolu z 29 lipca 2020 r. sygn. akt I SA/Op 484/19) przeważa pogląd - który Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela - że w przypadku podatników, będących osobami fizycznymi, sam fakt posiadania nieruchomości przez osobę będącą przedsiębiorcą nie jest wystarczający do uznania jej za związaną z działalnością gospodarczą. Konieczne jest ustalenie, czy nieruchomość ta wchodzi w skład przedsiębiorstwa prowadzonego przez tę osobę czy też stanowi jej majątek osobisty, odrębny od majątku związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej. Jak zauważył WSA w Krakowie w wyroku z 16 kwietnia 2019 r. sygn. akt I SA/Kr 60/19, a które to stanowisko tut. skład Sądu podziela, prawidłowość powyższej wykładni i jej zgodność z zasadami wynikającymi z Konstytucji RP potwierdza przywołany przez stronę postępowania wyrok TK z 12 grudnia 2017 r. sygn. akt SK 13/15 (OTK-A z 2017 r. poz. 85), w którym stwierdzono, że art. 1a ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l. rozumiany w ten sposób, że wystarczającą przesłanką zakwalifikowania gruntu podlegającego opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości do kategorii gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej jest prowadzenie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną będącą jego współposiadaczem, jest niezgodny z art. 2 w zw. z art. 64 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 84 w zw. z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. W uzasadnieniu tego wyroku TK wskazał na konieczność uwzględniania przy wykładni ww. przepisów u.p.o.l. okoliczności, że osoby fizyczne, będące przedsiębiorcami, występują w obrocie prawnym w dwojakiej roli - jako osoby prywatne (a więc w zakresie swojego majątku osobistego) oraz jako przedsiębiorcy. Zaakcentowano, że tego rodzaju rozróżnienie musi uwzględnić ustawodawca stanowiący prawo podatkowe, jeżeli nie chce się narazić na zarzut naruszenia właściwej proporcji (art. 2 Konstytucji RP) pomiędzy wynikającym z art. 84 Konstytucji RP obowiązkiem ponoszenia ciężarów publicznoprawnych a prawem jednostki do własności i jej równej ochrony (art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji RP) oraz zasady równego nakładania obowiązków podatkowych (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP). W ocenie Trybunału, norma prawna, według której do zakwalifikowania gruntu podlegającego opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości do kategorii gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej wystarczy prowadzenie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną, będącą jego współposiadaczem, wywołuje skutki, których nie da się pogodzić z zasadami wyrażonymi w Konstytucji RP. Zdaniem Trybunału, samo prowadzenie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną nie jest relewantne dla opodatkowania gruntu stawką podatkową od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (określoną w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l.). Zważywszy na ratio stosowania podwyższonej stawki, jaką jest potencjalna możliwość uzyskiwania przychodów z wykorzystania danych gruntów, niezbędne jest ustalenie faktycznego sposobu wykorzystania opodatkowanego gruntu, którego współposiadaczem pozostaje osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą. W judykaturze przyznaje się, że gramatyczna wykładnia art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. może prowadzić do wniosku, iż każda nieruchomość zakupiona przez przedsiębiorcę, bez względu na sposób jej wykorzystywania, czy cel zakupu (poza wyjątkami wprost w ustawie przewidzianymi), podlega opodatkowaniu według najwyższych stawek. O ile w przypadku przedsiębiorców niebędących osobami fizycznymi wnioski takie są logiczne, o tyle w przypadku przedsiębiorców, będących osobami fizycznymi, sprawa się komplikuje. Podmiot taki występuje w obrocie w dwojakim charakterze, raz jako osoba "prywatna" (a więc w zakresie swojego majątku osobistego), raz jako przedsiębiorca. Występowanie przez osobę fizyczną w obrocie w tej dwojakiej roli uzasadnia rozróżnienie jej sytuacji prawnopodatkowej na tle u.p.o.l. w zakresie podatku od nieruchomości. Z całą pewnością intencją ustawodawcy nie było w takim przypadku opodatkowanie najwyższą stawką wszelkich jej nieruchomości. Zatem kluczowe znaczenie ma ustalenie, czy nieruchomość wchodzi w skład przedsiębiorstwa podatnika (tak NSA m.in. w wyroku z 12 czerwca 2012 r. sygn. akt II FSK 2288/10). Nieruchomości, będące w posiadaniu osoby fizycznej, które nie wchodzą w skład przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 k.c., tj. nie są i potencjalnie nie mogą być przeznaczone do realizacji określonych zadań gospodarczych przez prowadzącego przedsiębiorstwo, powinny być opodatkowane podatkiem od nieruchomości według stawki podstawowej (zob. wyroki NSA: z 18 lipca 2012 r. sygn. akt II FSK 32/11 i z 15 kwietnia 2014 r. sygn. akt II FSK 902/12). Również w piśmiennictwie wskazuje się, że celem ustawodawcy nie było opodatkowanie wyższymi stawkami podatku od nieruchomości każdej nieruchomości, będącej w posiadaniu przedsiębiorcy, lecz jedynie nałożenie obowiązku zapłaty podatku od nieruchomości w najwyższej stawce na przedsiębiorców, których nieruchomości wchodzą w skład ich przedsiębiorstwa, niezależnie od tego, czy są one w danym momencie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej, czy też nie (zob. B. Pahl, Opodatkowanie gruntów i budynków będących w posiadaniu osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, nabytych i wykorzystywanych w celach osobistych, Finanse Komunalne nr 5/2010, s. 73; R. Dowgier, L. Etel, B. Pahl, M. Popławski, Podatki i opłaty lokalne. 601 pytań i odpowiedzi, Warszawa 2012, s. 235 i 348). Wskazać w tym miejscu należy, że ustawodawca w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. posłużył się z sformułowaniem "nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności". Wynika z niego wyraźnie, że nie chodzi o jakąś przemijającą przeszkodę w korzystaniu z posiadanych gruntów, budynków i budowli. Zasadniczo powinna ona mieć, jak już powiedziano, charakter trwały, ale też obiektywny. Samo posiadanie nieruchomości przez podmiot prowadzący działalność gospodarczą przesądza o związku z działalnością gospodarczą, dlatego nieruchomość ta podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, stosownie do postanowień art. 2 ust. 1 w związku z odpowiednimi postanowieniami art. 5 ust. 1 u.p.o.l. (por. wyrok NSA z 9 września 2020 r., II FSK 1539/18, LEX nr 3067807). Przejściowe niewykorzystywanie przez przedsiębiorcę posiadanej nieruchomości do wykonywania działalności gospodarczej nie uzasadnia odstąpienia od stosowania przy wymiarze podatku od tej nieruchomości stawek przewidzianych dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą (wyrok NSA z 9 września 2020 r. II FSK 1540/18, LEX nr 3075671) Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, należy wskazać, że, w ocenie tut. Sądu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy upoważniał organy podatkowe do stwierdzenia, że posiadane przez skarżącego nieruchomości są związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą. Prawidłowe zakwalifikowanie spornej nieruchomości ma potwierdzenie: w akcie notarialnym, gdzie czytamy, że skarżący nabył nieruchomość gruntową "w ramach i z przeznaczeniem na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej", w kwalifikacji budynku w rejestrze gruntów i budynków, w wypisach z CEIDG co do rodzaju działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego, prowadzone na nieruchomości remonty w celu dostosowania zdewastowanej nieruchomości "do stanu użytkowania". Przy czym decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia ma treść wyżej przywołanego aktu notarialnego w części, w której skarżący składa oświadczenie o dokonaniu czynności (zakupu ww. nieruchomości) "w ramach i z przeznaczeniem na potrzeby prowadzonej przez niego działalności gospodarczej pod nazwą Przedsiębiorstwo C. z siedzibą w miejscowości Z.". Zdaniem składu orzekającego, powyższa okoliczność przesądza o fakcie związania nieruchomości gruntowej, dz. [...] o pow. 1044 m2 wraz z posadowioną na niej budowlą o wartości 5.000 zł oraz nieruchomości gruntowych dz. [...] o pow. łącznej 18.354 m2 wraz z posadowionymi na niej budynkami oraz budowlami o wartości 255.340 zł. (nieruchomości stanowią element przedsiębiorstwa) z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zdaniem Sądu, zebrane dowodowy pozwalają na ustalenie, że właściwą stawką, którą należy zastosować do spornej nieruchomości, jest stawka przewidziana dla budynków i gruntów związanych z działalnością gospodarczą. Podnoszone argumenty, świadczące o nieprowadzeniu na nieruchomości działalności gospodarczej, a co za tym idzie - braku podstaw do obciążania jej najwyższą stawką podatku, wykazywane w skardze, w świetle wyżej wyprowadzonych rozważań, nie mogą zostać uwzględnione. Należy bowiem stwierdzić, że w przypadku ustalenia skarżącemu wymiaru podatku od nieruchomości, nie zachodzi sytuacja opisana w ww. wyroku Trybunału Konstytucyjnego, która wyłączałaby opodatkowanie nieruchomości z opodatkowania stawką najwyższą. Nieruchomość została nabyta przez skarżącego do prowadzenia działalności gospodarczej, przy czym skarżący nie jest przecież jej współposiadaczem. Okoliczność, że prowadzone na spornych nieruchomościach remonty są długotrwałe, zaś nieruchomość nie jest w dobrym stanie, nie oznacza, iż wskutek tego należy zakwalifikować ją do majątku prywatnego osoby fizycznej. Związek danej nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej oznacza także związek pośredni czy też potencjalny, służący prowadzonej działalności i nie może być utożsamiany jedynie z działalnością faktyczną. O tym, czy dana nieruchomość pozostaje związana z działalnością gospodarczą nie przesądza to, czy działalność ta jest w danym obiekcie faktycznie i w danym czasie prowadzona. W aspekcie podatku od nieruchomości nie ma również znaczenia intensywność wykorzystywania przedmiotu opodatkowania oraz to, czy przynosi to jakiekolwiek efekty finansowe. Zauważyć bowiem należy, że majątkowy charakter podatku od nieruchomości wyraża się w tym, że ustawodawca, opodatkowując określone stany faktyczne, koncentruje się na posiadaniu określonych przedmiotów opodatkowania. W swej konstrukcji podatek ten nie nawiązuje więc do efektów ekonomicznych, co oznacza, że z punktu widzenia podatkowego stanu faktycznego nie jest ważna okoliczność, czy i jak wykorzystywany jest przedmiot opodatkowania oraz jakie (i czy w ogóle) przynosi to efekty finansowe. Dla celów podatku od nieruchomości nie ma zatem także znaczenia, czy nieruchomość jest faktycznie, w danym okresie, wykorzystywana do celów prowadzenia działalności gospodarczej (por. wyrok NSA z dnia 21 marca 2019 r., II FSK 482/18). W konsekwencji, nie budzą zastrzeżeń ustalenia organów, odnośnie charakteru gruntu i budynku z punktu widzenia przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zakresie zastosowania właściwej stawki podatkowej. W świetle powyższego, podniesiony zarzuty naruszenia art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., poprzez błędną wykładnię, należy ocenić jako niezasadny. Końcowo należy jednak wskazać, że Kolegium dostrzegło braki w materiale dowodowym, zgromadzonym przez organ pierwszej instancji, obligując ten organ do dokonania oględzin spornych nieruchomości, sporządzenia pełnego materiału zdjęciowego, w tym dokonana pomiaru opodatkowanych budynków i skatalogowania wszystkich budowli, posadowionych na tych nieruchomościach. Ustalenia, w sposób niebudzący wątpliwości, które z budynków i kiedy zostały pozbawione dachów oraz wyjaśnienia powodów takiego stanu rzeczy. Po dokonaniu powyższych czynności, organ podatkowy może dojść do odmiennych niż uprzednio wniosków, a co za tym idzie – ustalić wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na rok 2020 na kwotę bliższą oczekiwań skarżącego. Mając powyższe na uwadze, jako że skarga okazała się niezasadna, sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło