II SA/Bk 1871/25

WyrokWSA w Białymstoku2026-03-05

Skład orzekający: Barbara Romanczuk, Marta Joanna Czubkowska, Małgorzata Roleder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy administracyjna kara pieniężna za usunięcie drzew bez zezwolenia może zostać nałożona na osobę, która zleciła wycinkę, ale nie była właścicielem ani posiadaczem nieruchomości w momencie zdarzenia?
Ratio decidendi
Administracyjna kara pieniężna za usunięcie drzew bez zezwolenia może zostać nałożona na osobę, która zleciła wycinkę, nawet jeśli nie była właścicielem ani posiadaczem nieruchomości w momencie zdarzenia. Odpowiedzialność ta ma charakter zobiektywizowany i wystarczy wykazanie związku przyczynowego między działaniem tej osoby a bezprawnym usunięciem drzew. Brak pisemnej zgody właściciela lub posiadacza nieruchomości na wycinkę oznacza, że organ ma podstawy do uznania, iż zgoda nie została udzielona.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia administracyjnej kary pieniężnej na A. J. za usunięcie trzech drzew (jednego świerka i dwóch sosen) bez wymaganego zezwolenia z działki ogrodniczej. A. J. zleciła wycinkę drzew A. S. w czerwcu 2024 r., krótko po tym, jak przeniosła prawa do działki na A. Ł. A. J. twierdziła, że działała na prośbę nowej właścicielki, jednakże nie przedstawiła pisemnej zgody na wycinkę. Organy administracji uznały A. J. za odpowiedzialną za zlecenie wycinki, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Parku Krajobrazowego o nałożeniu kary. A. J. zaskarżyła decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Barbara Romanczuk, Sędziowie asesor sądowy WSA Marta Joanna Czubkowska, sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 marca 2026 r. sprawy ze skargi A. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia 30 września 2025 r. nr 408.100/G-8/8/2025 w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku (dalej: "SKO", "Kolegium") decyzją z 30 września 2025 r., nr 408.100/G-5/8/25, utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Parku Krajobrazowego Puszczy Knyszyńskiej, działającego z upoważnienia Marszałka Województwa Podlaskiego (dalej także jako: "Dyrektor") z 13 maja 2025 r., nr DOŚ.42.129.2024, wymierzającą A. J. (dalej także jako: "Skarżąca") administracyjną karę pieniężną w wysokości [...] zł za usunięcie bez wymaganego zezwolenia 3 sztuk drzew z terenu nieruchomości, oznaczonej jako działka nr [...], obręb [...] w Białymstoku. Powyższe decyzje wydane zostały w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 11 lipca 2024 r. do Dyrektora Parku Krajobrazowego Puszczy Knyszyńskiej z siedzibą w Supraślu wpłynęło zgłoszenie A. Ł. dotyczące usunięcia 3 szt. drzew z działki ogrodniczej nr [...] w Rodzinnych Ogrodach Działkowych "J.", bez wymaganego zezwolenia. W zgłoszeniu wskazano sprawcę/zlecającego wycinkę, lokalizację i gatunki usuniętych drzew, jak również przedłożono załączniki: dokumentację fotograficzną z miejsca zdarzenia, kopię aktu notarialnego z nabycia działki ogrodniczej, kopię biletów z podróży i pouczenie pokrzywdzonego o uprawnieniach i obowiązkach w sprawach o wykroczenia od policji. Przeprowadzona przez Dyrektora wstępna analiza sprawy wykazała, że działka ogrodnicza nr [...] ROD "J." znajduje się na terenie nieruchomości o nr geod. [...], obręb [...], która stanowi własność Gminy Białystok. Dlatego też, zgodnie z art. 90 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2024 r., poz. 1478 ze zm., dalej jako: "ustawa o ochronie przyrody" lub "u.o.p."), organem właściwym do rozpatrzenia sprawy jest Marszałek Województwa Podlaskiego, reprezentowany przez Dyrektora Parku Krajobrazowego Puszczy Knyszyńskiej, upoważnionego do prowadzenia spraw z zakresu administracji publicznej, włącznie z prawem wydawania decyzji administracyjnych, wynikających z art. 83 - 90 u.o.p., z wyłączeniem art. 87 ust, 4-5 oraz art. 89 ust. 8, dotyczących nieruchomości będących własnością Gminy Białystok, leżących na terenie Białegostoku. Dyrektor w dniu 11 lipca 2024 r. przeprowadził oględziny miejsca zdarzenia celem weryfikacji przekazanych informacji. Służba Parku ustaliła, że na terenie działki ogrodniczej nr [...] ROD "J." w szpalerze przy południowo-wschodniej granicy ogrodzenia znajdują się 3 pniaki po usuniętych drzewach, przysypane lekko gruntem, bez cech rozkładu drewna. Stwierdzono świeże cięcia wykonane w ostatnim czasie (drewno nieprzebarwione). Na potrzeby postępowania administracyjnego drzewa zostały ponumerowane numerami 1-3 (licząc od strony lasu). Drzewo nr 1 z gatunku świerk pospolity o obwodzie pnia przy gruncie (na 5 cm wysokości) - 114 cm, o średnicy pnia przy gruncie mierzonej pod kątem prostym: 32 cm i 36 cm. Drzewo nr 2 z gatunku sosna zwyczajna o obwodzie pnia przy gruncie 133 cm, o średnicy mierzonej krzyżowo: 38 cm i 40 cm. Drzewo nr 3 z gatunku sosna zwyczajna o obwodzie pnia przy gruncie 104 cm, o średnicy mierzonej krzyżowo: 32 cm, 30 cm. Z informacji pozyskanych od osoby zgłaszającej (nabywczyni działki nr [...]) wynikało, że drzewa zostały usunięte bez jej wiedzy i zgody, przez osobę trzecią działającą na zlecenie zbywczyni (byłej posiadaczki nieruchomości) – A. J. Na miejscu zdarzenia nie odnotowano pozostałych po usunięciu części drzew (pni, konarów, gałęzi). W dniu 16 lipca 2024 r. do organu wpłynął wniosek Komendy Miejskiej Policji w Białymstoku o wycenę wartości drewna w związku z prowadzonymi czynnościami wyjaśniającymi w sprawie zdarzenia zaistniałego w dniu 29 czerwca 2024 r. o godz. 8:00-17:00, gdzie nieznany sprawca dokonał kradzieży 3 sztuk drzew z gatunku świerk pospolity przez wcześniejsze ich wycięcie z działki nr [...] na terenie przedmiotowej nieruchomości. W odpowiedzi organ powiadomił, że prowadzi postępowanie wyjaśniające w przedmiotowej sprawie oraz przekazał policji wartość odtworzeniową 3 szt. drzew - [...] zł, wyliczoną na podstawie wzoru opracowanego przez Instytut Gospodarki Przestrzennej i Mieszkalnictwa. Pismem z 19 lipca 2024 r. Komenda Miejska Policji zawiadomiła, że z powodu braku znamion wykroczenia z art. 5 § 1 pkt. 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia odstąpiono od skierowania wniosku o ukaranie do Sądu Rejonowego w Białymstoku. Pismem z 31 lipca 2024 r. Dyrektor wezwał A. J. do przedłożenia następujących informacji: "1) jaki był powód usunięcia dwóch drzew z gatunku sosna zwyczajna i jednego drzewa z gatunku świerk pospolity z terenu ww. nieruchomości?; 2) czy zostało wydane zezwolenie na usunięcie ww. drzew? W przypadku posiadania zezwolenia, proszę o przedłożenie kopii dokumentu.; 3) czy posiada Pani zgodę właściciela nieruchomości, tj. Gminy Białystok na usunięcie ww. drzew? W przypadku posiadania zgody właściciela, należy przedłożyć uwierzytelnioną kopię dokumentu.; 4) co stało się z kłodami po usuniętych drzewach?; 5. Komu została zlecona wycinka drzew? Proszę o wskazanie danych kontaktowych osoby wykonującej wycinkę ww. drzew." W odpowiedzi z 7 sierpnia 2024 r. A. J. udzieliła wyjaśnień, że 20 czerwca 2024 r. w Białymstoku została zawarta umowa przeniesienia praw do działki z A. Ł. i zgodnie z zawartą umową prawo do działki nr [...] położonej w ROD "J." nabyła A. Ł. i to ona stała się osobą decyzyjną odnośnie zagospodarowania, wyposażania ogródka działkowego, a tym samym przeprowadzonej wycinki dwóch drzew z gatunku sosna zwyczajna i jednego z gatunku świerk pospolity. W dniu zawarcia umowy drzewa rosły na sprzedanej działce. Wskazała, że A. Ł. wyraziła zgodę na ich wycięcie 29 czerwca 2024 r. Do wyjaśnień została przedłożona kopia umowy przeniesienia praw do działki. Organ uznając, że odpowiedź jest mało precyzyjna, ponownie wezwał Skarżącą do uzupełnienia wyjaśnień. Pismem z 16 sierpnia 2024 r. Skarżąca odpowiedziała następująco: "1) powodem usunięcia drzew było zagrożenie dla bezpieczeństwa i zdrowia użytkowników działki oraz uniemożliwiały one prowadzenie upraw ogrodniczych na działce. Na nieruchomości w pobliżu płotu rosły trzy drzewa, które były wysuszone i zaniedbane, nie posiadały koron, jak również gałęzi. Jednocześnie podaję, iż nie mam wiedzy jakie gatunki drzew konkretnie zostały wycięte; 2) nie mam wiedzy, czy zostało wydane zezwolenie na wycinkę drzew; 3. nie posiadam zgody na wycinkę drzew od właściciela nieruchomości, tj. Gminy Białystok, albowiem nie jestem właścicielem nieruchomości o nr geod. [...], obręb [...] miasta Białystok, zgodnie z umową przeniesienia prawa do działki Repertorium A Nr [...] z dnia 20 czerwca 2024 r., 4) nie mam wiedzy co stało się z kłodami po usuniętych drzewach; 5) nie wiem komu zlecona została wycinka drzew, nie mam wiedzy kto dokonał wycinki. Nie byłam obecna w czasie i miejscu dokonania wycinki drzew na nieruchomości, jak również nie wskazywałam, które drzewa mają zostać wycięte. Byłam jedynie pośrednikiem rozmowy pomiędzy obecną właścicielką nieruchomości A. Ł., która zleciła wycinkę drzew, a A. S." W dniu 13 sierpnia 2024 r. organ wezwał Zarząd ROD "P." do złożenia następujących wyjaśnień: "1) czy na terenie ROD "J." w Białymstoku w ciągu ostatnich 3 miesięcy była realizowana wycinka drzew? Jeżeli tak to jakich drzew i w jakiej ilości – proszę o przekazanie stosownej specyfikacji.; 2) jak wygląda formalna procedura usuwania drzew na terenie ROD "J."?; 3) czy Zarząd ROD "J." posiada wiedzę na temat usunięcia dwóch drzew z gatunku sosna zwyczajna i jednego drzewa z gatunku świerk pospolity z terenu ww. nieruchomości?; 4) czy Zarząd ROD "J." jest w posiadaniu wiedzy, kto zlecił i komu wycinkę ww. drzew? Proszę o wskazanie danych kontaktowych oraz osób odpowiedzialnych za usunięcie drzew.; 5) jak wygląda procedura przeniesienia praw i obowiązków do działek ogrodniczych ROD "J.", zgodnie ze Statutem ROD "J."?; 6) czy nastąpiło skuteczne przeniesienie praw do działki ogrodniczej nr [...] – ROD "J." w związku z umową z dn. 20.06.2024 r. zawartą między Zbywcą - A. J. a Nabywcą - A. Ł.? Jeśli tak, proszę o przekazania kopii uchwały zarządu ROD "J." w Białymstoku na podstawie, której nabyte zostało prawo do ww. działki oraz określenie dokładnej daty, od której nastąpiło przeniesienie praw do ww. działki.; 7) przekazanie kopii Statutu ROD "J.".; 8) przekazanie listy członków Zarządu ROD "J." z aktualnymi adresami do doręczeń oraz numerami telefonów." Ponadto w odpowiedzi na wezwanie organu z 26 sierpnia 2024 r. A. S. w piśmie z 6 września 2024 r. złożył następujące wyjaśnienia: "1) powodem usunięcia wymienionych w wezwaniu drzew była prośba A. J., która już gdzieś od roku czasu prosiła mnie, abym pomógł jej usunąć te cztery drzewa, których czuby, tj. jedna trzecia drzew, były już ścięte.; 2) na zlecenie tak jak wymieniłem w punkcie pierwszym, ponieważ Pani A. J. jako osoba samotna zwracała się do mnie o pomoc w wielu sprawcach od końca lat dziewięćdziesiątych.; 3) żadnej zgody na usunięcie tych drzew nie posiadam, bo załatwiłem to na czyjąś prośbę i drzewa te nie rosły na mojej działce.; 4) nie posiadam żadnej wiedzy, co stało się z kłodami po tych ściętych drzewach, ponieważ ścięła je nie znana mi osoba, która pracowała na budowie od strony ul. [...], mężczyzna wraz z synem ścieli zabrali tylko trzy, a nie cztery drzewa, ponieważ tylko tyle weszło im na przyczepkę, moją rola było otwarcie i zamkniecie bramy od strony pętli autobusowej oś. [...], bo tylko od tej bramy posiadam klucze. Kiedy wchodziłem któregoś popołudnia na działkę z A. J. i naszą wspólną sąsiadką dowiedziałem się od Pani A., te działka jest już sprzedana to powiedziałem, że pójdę i powiadomię tego Pana, który zgodził się wyciąć i zabrać te drzewa, że sprawa jest nieaktualna z ww. powodu, to Pani A. J. powiedziała przy naszej sąsiadce z działki obok, która razem szła, cytuje słowa Pani A: Panie T., jak już Pan załatwił kogoś, kto zabierze te drzewa, to ja zadzwonię do nowej właścicielki, czy zgadza się ściąć do końca te drzewa. Po wykonanym telefonie do nowej właścicielki, powiedziała w obecności naszej wspólnej sąsiadki, że ona się zgadza (...)". W dniu 10 września 2024 r. A. Ł. skierowała dodatkowe wyjaśnienia, przedkładając kopię korespondencji z A. J. Następnie w dniu 18 października 2024 r. do organu wpłynęły wyjaśnienia od R. M., prezesa ROD, który poinformował, że: "Zarząd ROD "J." w B. w ostatnich latach, czyli od 2009 r. nie realizował żadnej wycinki drzew w ogrodzie. Na terenie ogrodów działkowych można usuwać bez pozwolenia drzewa owocowe i krzewy, na wycinkę pozostałych drzew potrzebne jest pozwolenie. Drzewo na działce nr [...] zostały wycięte bez pozwolenia, na zlecenie byłej działkowiczki A. J. (...) wycinki drzew dokonał Pan A. S. (...) wraz ze swoim kolegą, danych nie znam. Pani A. po sprzedaży działki dla Pani Ł. po około dwóch tygodniach zleciła wycinkę drzew. Zarząd ROD po otrzymaniu deklaracji przeniesienia praw do działki z podpisami w obecności notariusza ma czas do 2 miesięcy na wydanie decyzji i podjęcie uchwały o nadanie członkostwa nowemu działkowcowi. Ogródki działkowe J. nie posiadają własnego statutu. Dla wszystkich ogrodów obowiązuje ten sam statut." Do pisma Prezes dołączył kopie dokumentów, tj.: statut ROD, listę członków Zarządu ROD i Komisji Rewizyjnej oraz uchwałę zatwierdzenia praw do działki. Z przedłożonych dokumentów wynika, że zatwierdzenie przeniesienia praw do działki ogrodniczej nr [...] ROD "J." nastąpiło w dniu 10 sierpnia 2024 r. uchwałą Zarządu Rodzinnego Ogrodu Działkowego "J." w Białymstoku [...] – na rzecz A. Ł. W dniu 21 października 2024 r. Dyrektor wszczął postępowanie administracyjne w sprawie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie dwóch drzew z gatunku sosna zwyczajna i jednego drzewa z gatunku świerk pospolity, z terenu nieruchomości o nr geod. [...], obręb [...], działki ogrodniczej nr [...] ROD "J." w B., bez wymaganego zezwolenia. Jednocześnie zawiadomił, że 7 listopada 2024 r. przeprowadzone zostaną oględziny na przedmiotowym terenie. W dniu 6 listopada 2024 r. A. Ł. przedłożyła organowi szczegółowe wyjaśnienia w sprawie. W dniu 7 listopada 2024 r. przeprowadzono oględziny terenowe w obrębie przedmiotowych drzew przy udziale A. Ł., A. J. oraz A. P. - pełnomocnika A.J. Podczas oględzin stwierdzono w gruncie 3 szt. pniaków po usuniętych drzewach. Drzewa na potrzeby postępowania ponumerowano od strony lasu. Drzewo nr 1 z gatunku świerk pospolity o obwodzie pnia 114 cm oraz średnicy 31 cm na 30 cm, w odległości 12 cm od fundamentu ogrodzenia. Drzewo nr 2 z gatunku sosna zwyczajna o obwodzie pnia 134 cm oraz średnicy 38 cm na 35 cm, w odległości 12 cm od fundamentu ogrodzenia. Drzewo nr 3 z gatunku sosna zwyczajna o obwodzie pnia 104 cm oraz średnicy 30 cm na 29 cm, w odległości 8 cm od fundamentu ogrodzenia. Pniaki drzew bez cech rozkładu, widoczne przebarwienia, cięcia tegoroczne. Drzewa rosły w szpalerze wzdłuż linii ogrodzenia między żywotnikami zachodnimi, brak kłód i koron drzew na terenie działki. Pomiary pni drzew wykonane na wysokości około 5 cm. Do protokołu dołączona została dokumentacja fotograficzna. Do sprawy wpłynęły wyjaśnienia B. Ż., M. B., G. K. i M. S. W dniu 4 lutego 2025 r. w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Podlaskiego odbyła się rozprawa administracyjna, w której uczestniczyła A. Ł., O. R. (pełnomocnik A. J., która się nie stawiła) oraz pełnomocnik Gminy Białystok – P. Z. Na rozprawę stawili się także świadkowie A. S., A. P.1 i A. P. Nie był obecny na rozprawie świadek R. M. Strona postępowania A. Ł. w złożonych szczegółowych zeznaniach potwierdziła wszystkie wcześniejsze pisemne wyjaśnienia, podtrzymując swoje wnioski i informacje (s. 7-8 decyzji organu I instancji). Zeznania świadków A. P. oraz A.P.1 opierały się na informacjach przekazanych przez A. J., składający zeznania nie byli świadkami zdarzenia (s. 8 decyzji organu I instancji). Obszerne zeznania złożył również A. S. (s. 8-9 decyzji organu I instancji). Zarząd Dróg Miejskich w Białymstoku pismem z 13 lutego 2025 r. odpowiedział na wniosek organu o udostępnienie informacji publicznej informując, że wycinka drzew przy drodze gminnej 1 [...] na odcinku, który początkowo miał być przedłużeniem ul. [...], a później został nazwany ulicą [...], została wykonana od 28 sierpnia 2023 r. do 6 września 2023 r. własnymi siłami przez firmę S. Sp. z o.o. z siedzibą w P. A. Ł. w dniu 12 lutego 2025 r. złożyła dodatkowe pisemne wyjaśnienia. R. M. odpowiadając na wezwanie organu w dniu 27 marca 2025 r. poinformował, że zleceniodawcą wycinki drzew była A. J., była właścicielka działki nr [...], a wycinki drzew dokonał A. S. z działki nr [...]. O wycince drzew dowiedział się od działkowców. Wskazał, że jest prezesem tego ogrodu, ale nie spędza tam 24h na dobę, więc też dużo wiadomości dociera od działkowców. Później się spotkał z Panią Ł. i na miejscu oglądając rozmawiał też z Panem S., który potwierdził, że na zlecenie A. wyciął drzewa. Prezes ROD nie był w stanie powiedzieć, kto był na miejscu i czy ktoś widział wycinkę. Dowiedział się, że takie zdarzenie zaistniało. Co się stało z tymi kłodami drzewa, gdzie one są, czy została pobrana za nie opłata – to pytanie nie może być skierowane do niego. Takiej informacji powinien udzielić A. S., który wycinał i wywoził [drzewa] ze swoim pełnomocnikiem. Następnie na wniosek A. Ł. organ wystąpił do Komendanta Miejskiej Policji w Białymstoku o wskazanie zakresu przedmiotu postępowania pod sygn. [...], o wskazanie czy w postępowaniu został skierowany wniosek o ukaranie i kogo oraz jakiego czynu dotyczył oraz co zostało ustalone w przedmiotowej sprawie. W rozmowie telefonicznej pracownika organu z Komendą Miejską Policji ustalono, że w sprawie został skierowany wniosek do sądu o ukaranie A. S., a po dodatkowe informacje należy wnioskować do sądu. Powyższe informacje zostały przekazane również na piśmie z 22 kwietnia 2025 r. Opisaną na wstępie decyzją z 13 maja 2025 r. Dyrektor wymierzył A. J. administracyjną karę pieniężną w wysokości [...] zł za usunięcie bez wymaganego zezwolenia 3 sztuk drzew z terenu nieruchomości, oznaczonej jako działka nr [...], obręb [...] w Białymstoku. Jednocześnie zobowiązał ją do uiszczenia administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w pkt 1.1 decyzji, w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna. W decyzji organ wskazał też, że dowód uiszczenia powyższej opłaty należy niezwłocznie dostarczyć Dyrektorowi. W motywach rozstrzygnięcia organ, odnosząc się do zgromadzonego w przedmiotowej sprawie materiału dowodowego w zakresie wskazania odpowiedzialnego za przedmiotowy delikt uznał, że odpowiedzialnością za usunięcie drzew wskazanych w pkt 1.1 w tabeli nr 1 decyzji bez wymaganego zezwolenia należy obciążyć A. J. Fakt zlecenia przez nią wycinki 3 drzew został potwierdzony przez A. Ł. i prezesa ROD w toku prowadzonego postępowania, oraz innych świadków. W ocenie Dyrektora należało uznać, że właściciel działki ogrodniczej nr [...] nie występował o uzyskanie właściwego zezwolenia na usunięcie drzewa z przedmiotowego terenu, jednocześnie w świetle zebranego materiału przyjął, że usunięcie przedmiotowych drzew było działaniem zamierzonym i zaplanowanym, przeprowadzonym bez wiedzy i zgody nabywczyni nieruchomości. Organ stwierdził, że wycinka przedmiotowych drzew, jako zdarzenie zaplanowane, nie była podyktowanym stanem wyższej, nagłej konieczności. Przedmiotowe drzewa były w dobrej kondycji zdrowotnej i fitosanitarnej, a ich wycinka była - zdaniem organu - zamierzeniem planowanym przez A. J., co potwierdził świadek A. S. w swoich zeznaniach. Zdaniem organu Skarżąca ponosi odpowiedzialność za usuniecie bez wymaganego zezwolenia 3 sztuk drzew (dwóch drzew z gatunku sosna zwyczajna i jednego z gatunku świerk pospolity). Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem Skarżąca wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku. Kolegium opisaną na wstępie decyzją z 30 września 2025 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał na mające znaczenie dla sprawy przepisy prawa, zwłaszcza art. 83 ust. 1, 84 ust. 1, art. 88 ust. 1 pkt 1, ust. 2 i art. 89 ust. 1. ust. 4 ustawy o ochronie przyrody, a także na wybrane orzecznictwo sądów administracyjnych (wyrok NSA z 9 lutego 2012 r., II OSK 2262/10; wyrok WSA w Lublinie z 15 listopada 2011 r., II SA/Lu 268/11, wyrok NSA z 23 maja 2023 r., III OSK 2255/21, wyrok WSA w Gdańsku z 4 listopada 2009 r., II SA/Gd 403/09; wyrok NSA z 3 kwietnia 2009 r., II OSK 488/08). Organ podkreślił, że w niniejszej sprawie spór prawny sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy administracyjna kara pieniężna za usunięcie drzew została prawidłowo nałożona na Skarżącą, jako na inny podmiot, o którym mowa w art. 88 ust. 2 u.o.p. W ocenie Kolegium nie ulega wątpliwości, że wycinka drzew w dniu 29 czerwca 2024 r. została dokonana na zlecenie A. J. Potwierdzeniem tego faktu są zeznania złożone w dniu 10 października 2024 r. przez R. M., prezesa ROD "J.", który zeznał, że drzewa na działce nr [...] zostały wycięte bez pozwolenia na zlecenie byłej działkowczyni A. J. Okoliczności związane z wycinką drzew dokonaną na zlecenie Skarżącej potwierdził w toku postępowania również świadek A. S. Z materiału dowodowego natomiast nie wynika, aby nowa właścicielka A. Ł. zleciła dokonanie wycinki drzew. W toku postępowania Skarżąca nie przedstawiła żadnego dowodu w postaci pisemnego oświadczenia nowej właścicielki, potwierdzającego zgodę na wycinkę. W sytuacji sporu co do faktu udzielenia zgody i braku jednoznacznych dowodów potwierdzających jej istnienie, należy przyjąć, że zgoda nie została udzielona. Ponadto, jak zeznali świadkowie, to Skarżąca była inicjatorką i organizatorką usunięcia przedmiotowych drzew. SKO podkreśliło za wyrokiem NSA z 30 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 568/10, że odpowiedzialność za nielegalne usunięcie drzew ponosi osoba, która faktycznie zainicjowała i doprowadziła do ich wycinki, niezależnie od tego, czy dokonała jej własnoręcznie. Dalej Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji, że poprzednia właścicielka, jako osoba zlecająca wycinkę, powinna udowodnić, że działała legalnie. Nowa właścicielka nie miała fizycznej kontroli nad działką w momencie wycinki, co oznacza, że jej prawo własności zostało naruszone bez jej bezpośredniej możliwości reakcji. Jeżeli nie istnieje żaden dokument potwierdzający zgodę organ rozpatrujący sprawę ma podstawy do uznania, że taka zgoda nie została udzielona. Kolegium zgodziło się ze stanowiskiem organu I instancji, że wycinka przedmiotowych drzew, jako zdarzenie zaplanowane, nie była podyktowanym stanem wyższej, nagłej konieczności, albowiem drzewa były w dobrej kondycji zdrowotnej i fitosanitarnej, zaś ich wycinka była zamierzeniem planowanym przez Skarżącą. Kolegium podkreśliło za orzecznictwem, że stan wyższej konieczności to zaistnienie nagłej, niespodziewanej, niedającej się przewidzieć sytuacji, w której zniszczenie drzew jest jedyną możliwością usunięcia bezpośredniego niebezpieczeństwa grożącego zdrowiu i życiu czy też mieniu. Powinien być to stan nagły i stwarzający na tyle poważne zagrożenie dla dóbr prawnych o wyższej wartości niż drzewa lub krzewy (np. życie lub zdrowie ludzkie), że nie można oczekiwać na przybycie uprawnionych służb lub na uzyskanie odpowiedniego zezwolenia właściwego organu. W przedmiotowej sprawie takie okoliczności nie zaistniały. Kolegium stwierdziło także, że naliczenie kary za usunięcie drzew bez zezwolenia zostało dokonane prawidłowo, co wyczerpująco zostało wykazane przez organ I instancji. Ponadto w ocenie organu odwoławczego podnoszone w odwołaniu zarzuty kwestionujące odpowiedzialność Skarżącej za wycinkę przedmiotowych drzewa nie zasługują na uwzględnienie. SKO podzieliło prezentowany w judykaturze pogląd, że kara za wycięcie drzew może być wymierzona takiemu właścicielowi lub posiadaczowi nieruchomości, który dokonał wycięcia drzew bez zezwolenia albo gdy zlecił dokonanie takiej wycinki osobie trzeciej lub gdy wiedział o zamiarze wycinki przez osobę trzecią i godził się na taką ewentualność. Dla nałożenia kary na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 u.o.p. na określoną osobę konieczne jest bowiem wykazanie, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy działaniem tego podmiotu a zniszczeniem drzew lub krzewów. Ponadto karę można wymierzyć jedynie tym podmiotom, które są uprawnione do uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew, wskazanego w art. 83 ust. 1 u.o.p. Jeżeli natomiast drzewa usunęła osoba trzecia bez wiedzy właściciela czy posiadacza nieruchomości w sposób, któremu nie mogli oni zapobiec, wtedy właściciel lub posiadacz nieruchomości nie ponosi odpowiedzialności z art. 88 ust. 1 pkt 2 u.o.p. Zdaniem Kolegium organ prawidłowo zastosował w okolicznościach sprawy art. 88 ust. 2 u.o.p., wymierzając Skarżącej administracyjną karę pieniężną za zniszczenie drzew, bowiem – jak ustalono w toku postępowania – była ona osobą, która zleciła dokonanie takiej wycinki osobie trzeciej. Natomiast A. S., działając na zlecenie Skarżącej, nie ponosi odpowiedzialności z art. 88 ust. 1 pkt 2 u.o.p. Nadto SKO podkreśliło, że rozstrzygniecie w niniejszej sprawie nie jest uzależnione od wyniku zakończonego postępowania karnego przeciwko A. S. o sygn. akt III W 448/25, w którym to postępowaniu Sąd Rejonowy w Białymstoku, skazał go za dokonaną wycinkę przedmiotowych drzew. Czym innym jest bowiem odpowiedzialność kama, a czym innym odpowiedzialność administracyjna, która jest przedmiotem niniejszej sprawy i ustalenia niezbędne do jej rozstrzygnięcia są wystarczające. Odpowiedzialność administracyjna, którą odróżnić należy od odpowiedzialności karnej, ma bowiem charakter zobiektywizowany i jest oderwana od pojęcia winy. Tymczasem odpowiedzialność karna ma bowiem charakter autonomiczny - zarówno pod względem materialnoprawnym, jak i proceduralnym. Ocena przesłanek osobistej i subiektywnej odpowiedzialności karnej może być przedmiotem odrębnego postępowania i oceny właściwych organów - policji, prokuratury oraz sądów powszechnych. Ocenie organu administracji, orzekającego w I instancji podlegały natomiast wyłącznie przesłanki obiektywnej odpowiedzialności administracyjnej za wystąpienie stanu niezgodnego z prawem, polegającego dokonaniu usunięcia drzew bez wymaganego zezwolenia organu administracji. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem organu odwoławczego A. J., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Decyzję zaskarżyła w całości zarzucając jej naruszenie: a) art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że podmiotem odpowiedzialnym za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia może być osoba trzecia niebędąca właścicielem ani posiadaczem nieruchomości, która ewentualnie ma przekazać informację o wykonaniu wycinki dalszej osobie trzeciej, podczas gdy nie sposób przypisać Skarżącej odpowiedzialności obiektywnej w zaistniałym zdarzeniu; b) art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że A. J. mogła być jakkolwiek odpowiedzialna za wycinkę drzew, podczas gdy właścicielka działki A. Ł. zachowując prawidłowy nadzór, a nadto mając wiedzę o planowanej wycince i zlecając ją, godziła się na to i to ona powinna być ewentualnie odpowiedzialna za wycinkę drzew jako właścicielka nieruchomości; c) art. 7 k.p.a, art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego zebrania i rozważenia materiału dowodowego w sprawie, a także poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia rzeczywistego stanu faktycznego sprawy, to jest obowiązku dążenia do prawdy obiektywnej oraz ustalenia okoliczności mających znaczenie, w tym także uznania zgromadzonych dowodów, co w istocie doprowadziło do bezpodstawnego nieuwzględnienia przez organ II instancji w ślad za stanowiskiem zaprezentowanym przez organ I instancji, że w przedmiotowej sprawie odpowiedzialnością administracyjną powinna być obarczona skarżąca; d) art. 15 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez ograniczenie się przez Kolegium wyłącznie do pobieżnej kontroli decyzji organu I instancji, z zaniechaniem ponownego rozpoznania sprawy, w tym bez należytego rozpatrzenia podnoszonych przez Skarżącą zarzutów i argumentacji zawartej w odwołaniu, co skutkowało bezpodstawnym utrzymaniem w mocy decyzji organu I instancji; Biorąc pod uwagę powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, jak również o zasądzenie kosztów postępowania administracyjnego według norm przepisanych. Ponadto wniosła o zażądanie i dopuszczenie dowodu z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy o sygn. III W 448/25 Sądu Rejonowego w Białymstoku, w szczególności wyroku oraz protokołów zeznań świadków, na okoliczność braku obiektywnej odpowiedzialności A. J. w wycince drzew. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi oraz przeprowadzenie rozprawy w trybie uproszczonym. Pismem z 21 stycznia 2026 r. uczestniczka postępowania A. Ł. przedstawiła swoje stanowisko w sprawie, odnosząc się do zarzutów skargi. Wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie, z punktu widzenia kryterium legalności, jest decyzja Kolegium z 30 września 2025 r., utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora z 13 maja 2025 r., na mocy której wymierzono Skarżącej administracyjną karę pieniężną w wysokości [...] zł za usunięcie bez wymaganego zezwolenia 3 sztuk drzew z terenu działki ogrodniczej nr [...], położonej na terenie ROD "J." (działka nr [...], obręb [...] w B., będąca własnością Gminy Białystok). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził, aby naruszała ona prawo. Sporna między organem a Skarżącą jest kwestia jej odpowiedzialności za nielegalną wycinkę drzew. Skarżąca stoi na stanowisku, że nie sposób przypisać jej obiektywnej odpowiedzialności w zaistniałym zdarzeniu, albowiem podmiotem odpowiedzialnym za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia nie może być osoba trzecia niebędąca właścicielem ani posiadaczem nieruchomości. Podnosi w skardze, że organ II instancji bezwiednie i błędnie przyjął za Dyrektorem, że Skarżąca posiadała niejako sprawstwo kierownicze w wycince drzew, bowiem zleciła ona tę czynność A. S. W jej ocenie właścicielka działki A. Ł., zachowując prawidłowy nadzór, a nadto mając wiedzę o planowanej wycince i zlecając ją, godziła się na to i to ona powinna być ewentualnie odpowiedzialna za wycinkę drzew jako właścicielka nieruchomości. Sąd nie podzielił argumentacji Skarżącej i w zaistniałym sporze rację przyznał organom administracji. Materialnoprawną podstawę kontrolowanej decyzji stanowią przepisy ustawy o ochronie przyrody. Stosownie do art. 83 ust. 1 u.o.p. usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości lub jej części może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wydanego na wniosek: 1) posiadacza nieruchomości - za zgodą właściciela tej nieruchomości; 2) właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2025 r. poz. 1071, 1172 i 1508), zwanej dalej "Kodeksem cywilnym" - jeżeli drzewo lub krzew zagrażają funkcjonowaniu tych urządzeń. Nie jest sporne w niniejszej sprawie, że na usunięcie przedmiotowych drzew (świerka pospolitego o obwodzie pnia mierzonym na wysokości 5 cm wynoszącym 114 cm oraz dwóch sosen zwyczajnych o obwodach pni mierzonych na wysokości 5 cm odpowiednio: 134 cm i 104 cm) wymagane było uzyskanie zezwolenia, o którym mowa w ww. art. 83 ust. 1 u.o.p., albowiem obwód pni ww. drzew przekraczał 50 cm (zob. art. 83f ust. 1 pkt 3 lit. c u.o.p.). Wycięte drzewa nie kwalifikowały się również na pozostałe wyjątki od obowiązku uzyskania zezwolenia, wymienione w art. 83f ust. 1 pkt 1-15 u.o.p. Zgodnie z art. 88 ust. 1 pkt 1 u.o.p. Wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną za usunięcie drzewa lub krzewu bez wymaganego zezwolenia. Przepis art. 88 ust. 2 u.o.p. stanowi zaś, że kara, o której mowa w ust. 1, jest nakładana na posiadacza nieruchomości, albo właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego, albo na inny podmiot, jeżeli działał bez zgody posiadacza nieruchomości. O ile norma wynikająca z art. 88 ust. 1 u.o.p. określa zakres przedmiotowy odpowiedzialności za szeroko rozumiane zniszczenie lub wycięcie drzewa (odpowiednio krzewu), tak norma wynikająca z art. 88 ust. 2 u.o.p. określa zakres podmiotowy tej odpowiedzialności. Z art. 88 ust. 2 u.o.p. wynika zatem, kto może ponosić odpowiedzialność za wycięcie drzewa, kto może być uznany sprawcą deliktu administracyjnego, zagrożonego administracyjną karą pieniężną, a w konsekwencji, kto może być adresatem decyzji o nałożeniu tej kary, jako podmiot zobowiązany . Przepis art. 88 ust. 2 u.o.p. określa trzy kategorie podmiotów, na które może być nałożona administracyjna kara pieniężna. Prawodawca, używając alternatywy rozłącznej, wymienia: posiadacza nieruchomości, albo właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego, albo inny podmiot, jeżeli działał bez zgody posiadacza nieruchomości. Jeśli chodzi nałożenie administracyjnej kary pieniężnej na inny podmiot, to ustawa określa jego cechę - jeżeli działał bez zgody posiadacza nieruchomości (vide wyrok NSA z 23 lipca 2024 r., sygn. III OSK 2501/22). W sprawie nie jest sporna okoliczność, że A. J. w dniu, w którym dokonano wycinki drzew, tj. 29 czerwca 2024 r., nie była już posiadaczką działki ogrodniczej nr [...] w ROD "J.", znajdującej się na terenie nieruchomości stanowiącej własność Gminy Białystok. Jak bowiem wynika z akt sprawy, notarialna umowa przeniesienia praw do działki ogrodniczej nr [...] została zawarta w dniu 20 czerwca 2024 r. Przeniesienie praw do działki na rzecz A. Ł. zostało zatwierdzone w dniu 10 sierpnia 2024 r. uchwałą Zarządu Rodzinnego Ogrodu Działkowego "J." nr [...]. Dla ustalenia podmiotu, na który powinna być nałożona administracyjna kara pieniężna kluczowe było zatem ustalenie, czy wycinki trzech drzew dokonała A. J., a jeśli tak, to czy działała ona za zgodą A. Ł., aktualnej posiadaczki działki nr [...], czy też takiej zgody nie posiadała. Sąd podzielił stanowisko organów, że wycinki dokonała A. J. Wprawdzie nie uczyniła tego samodzielnie, w tym sensie, że to nie ona fizycznie wycięła przedmiotowe drzewa, to jednak okoliczność ta nie ma znaczenia dla przypisania jej prawnej odpowiedzialności za dokonany delikt administracyjny. Wystarczające było bowiem przesądzenie, że Skarżąca była zleceniodawcą tejże wycinki. W orzecznictwie podkreśla się bowiem, że administracyjna odpowiedzialność za bezprawne zniszczenie drzew i krzewów jest zobiektywizowana, co oznacza, że wystarczy tylko wystąpienie tzw. bezprawia administracyjnego, a więc wykazanie związku przyczynowego między działaniem danego podmiotu a wycięciem drzew i krzewów. Tym samym nieistotnym jest, czy dokonano wycięcia osobiście, czy też został wynajęty w tym celu inny podmiot, jak również nieistotna jest - z punktu widzenia tej postaci odpowiedzialności - świadomość czy też brak świadomości konieczności uzyskania stosownego zezwolenia. Bez znaczenia dla zaistnienia odpowiedzialności pozostają także motywy jakimi kieruje się osoba usuwająca drzewo (por. wyrok NSA z dnia 22 lutego 2022 r., III OSK 798/21, wyrok WSA w Poznaniu z 24 kwietnia 2024 r., IV SA/Po 48/24, wyrok WSA w Białymstoku z 16 stycznia 2023 r., II SA/Bk 891/22). Bezprawne usunięcie lub zniszczenie drzew stanowi delikt administracyjny, w którym nie bada się stopnia zawinienia strony, ani nieokreślonych ustawowo okoliczności, które mogłyby wyłączyć odpowiedzialność w tym zakresie. Za przyjęciem wskazanego poglądu przemawia przede wszystkim to, że ani przepisy u.o.p., ani ogólne normy prawa administracyjnego nie pozwalają wyprowadzić innych przesłanek nałożenia kary za usunięcie drzew niż bezprawność (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 lutego 2019 r., II OSK 907/17). Co istotne, tożsamą wykładnię prawa, odwołującą się do wystąpienia związku przyczynowego pomiędzy zachowaniem konkretnej osoby a usunięciem lub zniszczeniem drzew lub krzewów, zaprezentował organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji (s. 3). W ocenie składu orzekającego dowody zgromadzone w sprawie, w tym zeznania świadków, przekonują, że wycinka świerka oraz dwóch sosen w dniu 29 czerwca 2024 r. została dokonana na zlecenie Skarżącej. W tym zakresie za relewantne należy uznać przede wszystkim zeznania R. M. oraz A. S. Z przekazanych sądowi akt administracyjnych wynika, że świadek A. S. w dniu 6 września 2024 r. zeznał: "powodem usunięcia wymienionych w wezwaniu drzew była prośba Pani A. J., która już gdzieś od roku czasu prosiła mnie, abym pomógł jej usunąć te cztery drzewa, których czuby, tj. jedna trzecia drzew, były już ścięte". Na pytanie organu o to, na czyje zlecenie i kiedy zostały usunięte ww. drzewa, odpowiedział, że: "na zlecenie tak jak wymieniłem w punkcie pierwszym, ponieważ Pani A. J. jako osoba samotna zwracała się do mnie o pomoc w wielu sprawcach od końca lat dziewięćdziesiątych." Dodał, że nie posiadał zgody na wycinkę, gdyż "załatwił to na czyjąś [A. J. – dop. Sądu] prośbę". Ponadto w toku rozprawy administracyjnej w dniu 4 lutego 2025 r. w szczegółowych wyjaśnieniach wskazał m.in., że: "rok wcześniej lub dwa te drzewa zostały skrócone od góry przez jakąś firmę. Od wiosny pani A. zwracała się do mnie czy kogoś nie znajdę, żeby usunąć te drzewa." Z zeznań tych wynika również jednoznacznie, że uzgodnił wycinkę drzew z osobą trzecią na wyraźną prośbę Skarżącej. Dodał też: "Ja im wskazałem drzewa do wycinki - te co były kiedyś skrócone. Pan wycinający powiedział, że nie zetnie wszystkich, bo mu nie wejdą na przyczepkę i usunął tylko 3 drzewa, a jedno zostawił. Przedtem pani A. wskazywała drzewa do wycinki, gdy zwracała się do mnie z prośbą o pomoc. Wskazywała te, które były wcześniej skrócone." Z kolei prezes ROD R. M. w dniu 10 października 2024 r. zeznał, że: "drzewo na działce nr [...] zostały wycięte bez pozwolenia na zlecenie byłej działkowiczki pani A. J. (...) wycinki drzew dokonał Pan A. S. (...) wraz ze swoim kolegą, danych nie znam. Pani A. po sprzedaży działki dla Pani Ł. po około dwóch tygodniach zleciła wycinkę drzew". Potwierdził powyższe w piśmie z 27 marca 2025 r., w którym wskazał m.in., że "zleceniodawcą wycinki drzew była Pani A. J., była właścicielka działki nr [...], a wycinki drzew dokonał Pan A. S. z działki [...]", a także że rozmawiał z A. S., który potwierdził, że wyciął drzewa na zlecenie Skarżącej. Pomimo iż R. M. nie był naocznym świadkiem zdarzenia z 29 czerwca 2024 r., co słusznie podnosi autor skargi, to jednak w ocenie Sądu jego zeznaniom prawidłowo organ przyznał moc dowodową. Uznać je należy za wiarygodne. Prezes ROD w zaistniałym sporze jawi się jako świadek bezstronny i obiektywny, nie ma bowiem interesu w tym, kto poniesie odpowiedzialność za usunięcie drzew. Relacja R. M. jest potwierdzeniem szczegółowych zeznań A. S. oraz A. Ł. Wszystkie one tworzą spójny obraz zaistniałych zdarzeń. W świetle wskazanych dowodów nie budzi wątpliwości, że to Skarżąca jako zleceniodawca ponosi odpowiedzialność administracyjnoprawną za usunięcie trzech drzew z terenu ROD "J.". Zachodzi bezpośrednia korelacja między jej zachowaniem (zleceniem wycinki), a skutkiem w postaci bezprawnego usunięcia świerka oraz dwóch sosen. Ustalony przez organy ciąg wydarzeń jest przekonywujący i nie został przez Skarżącą skutecznie podważony. Przede wszystkim nie mogła odnieść zamierzonego Skutku argumentacja, która zmierzała do wykazania, że Skarżąca była jedynie pośrednikiem (jak to ujął autor skargi - "posłańcem informacji") między A. Ł., a A. S. Całokształt zgromadzonego materiału dowodowego ocenianego łącznie przekonuje, że jest to wyłącznie linia obrony Skarżącej, usiłującej przenieść odpowiedzialność za własną inicjatywę usunięcia drzew na inną osobę. Idąc dalej, w ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie organy wykazały także, że Skarżąca działała bez zgody A. Ł. (posiadacza nieruchomości). W kwestii samej formy wyrażenia zgody wskazać trzeba, że przepisy u.o.p. nie zawierają żadnej regulacji. Odwołując się zatem do zasad obrotu prawnego, przyjąć należy, że każda forma wyrażenia zgody przez posiadacza nieruchomości jest prawnie skuteczna (por. wyrok NSA z 23 lipca 2024 r., III OSK 2501/22). Jednocześnie zaznaczenia wymaga, że zgoda udzielona w formie pisemnej jest, co do zasady, niepodważalnym dowodem potwierdzającym, że "inny podmiot", o którym mowa w art. 88 ust. 2 u.o.p., dysponował zgodą posiadacza nieruchomości na dokonanie wycinki. Brak pisemnej zgody oznacza brak pewności prawnej, gdyż oświadczenie woli wyrażone w formie ustnej jest trudne do zweryfikowania i może prowadzić do sporów na zasadzie "słowo przeciwko słowu", kiedy to obie wersje są prima facie możliwe do przyjęcia. Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Dla celów dowodowych pożądane jest zatem, aby podmiot, który chce uniknąć kary administracyjnej za usunięcie drzewa, uzyskał pisemną zgodę posiadacza nieruchomości. Rzecz jasna taka pisemna zgoda może również wynikać np. z umowy cywilnoprawnej (zob. K. Gruszecki, komentarz do art. 88 [w:] Ustawa o ochronie przyrody. Komentarz, wyd. VI, Warszawa 2024). Można zatem rzec, że w razie sporu co do okoliczności wyrażenia zgody ciężar dowodowy spoczywa na podmiocie dokonującym wycinki [tu: na Skarżącej]. Dlatego też, jeżeli nie istnieje żaden dokument potwierdzający zgodę, wówczas organ rozpatrujący sprawę ma – co do zasady – podstawy do uznania, że taka zgoda nie została udzielona. W sprawie niniejszej Skarżąca nie przedstawiła pisemnego oświadczenia woli A. Ł., z którego wynikałoby, że zezwoliła ona na usunięcie trzech spornych drzew. Skarżąca powołuje się w tym zakresie na rozmowę telefoniczną. Ani organy, ani też Sąd nie kwestionują, że owa rozmowa się odbyła. Fakt ten potwierdza zresztą sama A. Ł. Jednakże z samego faktu przeprowadzenia rozmowy telefonicznej nie sposób wywieść, że w jej toku udzielono zgody na usunięcie drzew. Tym bardziej, że aktualna posiadaczka działki ogrodniczej nr [...] konsekwentnie twierdzi, że owej zgody nie wyraziła – zarówno podczas ww. rozmowy, jak i w innym czasie. Jak stwierdziła: "nigdy żadnych rozmów na temat wycinki drzew nie było. Podczas rozmowy telefonicznej w czasie mojego urlopu nikt nigdy nie dał mi do zrozumienia, że coś będzie robione z tymi drzewami. Wspomniała tylko [A. J. – dop. Sądu] o 2 dużych drzewach przy domku i furtce, że jedno wywali się na altanę i poza tym furtki nie otworzysz. Odpowiedziałam, że nie jestem zainteresowana tymi tematami, bo jestem na urlopie, na którym byłam tydzień." Reasumując, zdaniem Sądu nie doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego. Odnotować wypada w tym miejscu, że organy zastosowały w niniejszej sprawie art. 88 ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 2 u.o.p., a nie – co błędnie zarzuca autor skargi – art. 88 ust. 1 pkt 2 u.o.p. Istniały zatem podstawy do obarczenia Skarżącej odpowiedzialnością za usunięcie drzew bez zezwolenia i nałożenia na nią z tego powodu administracyjnej kary pieniężnej w wysokości [...] zł. Sąd nie stwierdził również naruszenia przepisów postępowania w sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu organy przeprowadziły postępowanie w niniejszej sprawie w sposób wyczerpujący, zaś uzyskane dowody poddano poprawnej ocenie. Dotyczy to zwłaszcza oględzin z 7 listopada 2024 r., wyjaśnień na piśmie, a także zeznań świadków, złożonych w toku rozprawy administracyjnej w dniu 4 lutego 2025 r. Zaskarżona decyzja została prawidłowo uzasadniona, zawiera pełne uzasadnienie faktyczne i prawne, stosownie do wymogów z art. 107 § 3 k.p.a. Organy przeprowadziły postępowanie dowodowe w zakresie wystarczającym dla potrzeb prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, którego wyniki – bez przekroczenia granic ustawowych – poddały rzetelnej analizie i ocenie, wyciągając logicznie poprawne i merytorycznie uzasadnione wnioski. Sąd nie podziela też zarzutów z pkt c skargi. Nie jest tak, jak twierdzi pełnomocnik, że SKO w kontrolowanej decyzji nie odniosło się do zarzutów odwołania. W odniesieniu do skazania A. S. przez Sąd Rejonowy w Białymstoku (sygn. akt III W 448/25) SKO prawidłowo wyjaśniło, że rozstrzygniecie w niniejszej sprawie administracyjnej nie jest uzależnione od wyniku zakończonego postępowania karnego przeciwko ww. osobie, albowiem odpowiedzialność administracyjna ma charakter zobiektywizowany, jest oderwana od pojęcia winy i dlatego należy odróżnić ją od odpowiedzialności karnej. Ocenie organów administracji podlegały wyłącznie przesłanki obiektywnej odpowiedzialności administracyjnej za wystąpienie stanu niezgodnego z prawem, polegającego na usunięciu drzew bez wymaganego zezwolenia. Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło