I SA/Bd 118/10

WyrokWSA w Bydgoszczy2010-05-26

Skład orzekający: Leszek Kleczkowski, Urszula Wiśniewska, Mirella Łent

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy zasadnie pozostawił wniosek o wydanie zaświadczenia o skorzystaniu z pomocy de minimis bez rozpoznania z powodu nieprzedłożenia przez pełnomocnika oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa, mimo że pełnomocnictwo zostało wcześniej złożone do akt rejestrowych?
Ratio decidendi
Organ podatkowy zasadnie wezwał pełnomocnika do przedłożenia oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa do akt konkretnego postępowania, ponieważ złożenie pełnomocnictwa do akt rejestrowych lub wskazanie osoby reprezentującej w formularzu NIP nie jest wystarczające do wykazania skutecznego umocowania w danej sprawie. Brak takiego dokumentu w aktach postępowania stanowi brak formalny, którego nieuzupełnienie skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania. Sąd nie znalazł podstaw do derogacji przepisów dotyczących pełnomocnictwa ani do kwestionowania zgodności z Konstytucją przepisów o opłacie skarbowej.
Stan faktyczny
Podatnik złożył wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego skorzystanie z pomocy de minimis w związku z jednorazową amortyzacją. Organ podatkowy I instancji wezwał pełnomocnika do uzupełnienia braków wniosku poprzez przedłożenie oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa oraz zaświadczeń o udzielonej pomocy de minimis. Pełnomocnik nie uzupełnił braków, twierdząc, że pełnomocnictwo zostało wcześniej złożone do akt rejestrowych, a wezwanie do przedłożenia zaświadczeń o pomocy de minimis było bezzasadne. Organ I instancji pozostawił wniosek bez rozpoznania, a Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał postanowienie w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Leszek Kleczkowski (spr) Sędziowie: sędzia WSA Urszula Wiśniewska sędzia WSA Mirella Łent Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Synakiewicz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 26 maja 2010r. sprawy ze skargi Ł. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozostawienia wniosku bez rozpoznania oddala skargę Pismem z dnia 21 sierpnia 2009 r. Ł. B. reprezentowany przez pełnomocnika, doradcę podatkowego K. H., wystąpił do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w T. o wydanie zaświadczenia poświadczającego skorzystanie z pomocy de minimis poprzez zastosowanie jednorazowej amortyzacji środka trwałego. Wezwaniem z dnia 07 września 2009 r. organ podatkowy I instancji wystąpił do pełnomocnika o usunięcie braków wniosku poprzez przedłożenie oryginału pełnomocnictwa lub urzędowo poświadczonego albo uwierzytelnionego odpisu dokumentu uprawniającego do działania w przedmiotowej sprawie w imieniu Ł. B. oraz o przedstawienie zaświadczeń o udzielonej pomocy de minimis, jakie wnioskodawca otrzymał w roku, w którym ubiega się o pomoc oraz w ciągu dwóch lat poprzedzających, albo złożenia oświadczenia o wielkości uzyskanej pomocy. Organ jednocześnie pouczył o konsekwencjach niezastosowania się do wezwania. Pomimo skutecznego doręczenia pisma, pełnomocnik nie uzupełnił braków wniosku. W konsekwencji, postanowieniem z dnia [...] Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w T. pozostawił złożony wniosek bez rozpatrzenia. Nie zgadzając się z takim rozstrzygnięciem, wnioskodawca złożył zażalenie. W ocenie strony, wezwanie z dnia 07 września 2009 r. było równoznaczne z zawężeniem katalogu podmiotów uprawnionych do dokonania uwierzytelnienia odpisu pełnomocnictwa, do czego umocowany jest również doradca podatkowy na mocy art. 41 ust. 3 ustawy z dnia 05 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym (Dz. U. Nr 102, poz. 475). Wnioskodawca nadmienił, że kopia pełnomocnictwa ogólnego, upoważniająca do reprezentowania przed organami podatkowymi, została złożona w dniu 18 sierpnia 2008 r., tym samym wyżej wymienione wezwanie w tej części było bezzasadne. Skarżący podniósł, że wezwanie do przedłożenia wszystkich zaświadczeń o udzielonej pomocy publicznej nie powinno mieć miejsca w przypadku wniosku o wydanie zaświadczenia potwierdzającego jedynie fakt skorzystania z pomocy de minimis. Strona zaznaczyła, że złożony wniosek nie był wnioskiem o udzielenie pomocy de minimis, co wyklucza konieczność zbierania informacji o wcześniej udzielonej pomocy. Wobec powyższego, w ocenie strony, nieuzupełnienie braków wymienionych w wezwaniu z dnia 07 września 2009 r. nie powinno stanowić podstawy do pozostawienia bez rozpatrzenia przedmiotowego wniosku. Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odnosząc się do kwestii braku pełnomocnictwa wskazał na treść art. 137 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.). Organ stwierdził, że dołączenie do akt oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa jest obowiązkiem pełnomocnika, bowiem w aktach zawsze musi znajdować się dokument, z którego wynika umocowanie do działania w imieniu strony. Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa organ nie ma obowiązku podejmowania poszukiwań i sprawdzania, czy stosowne pełnomocnictwo zostało złożone wcześniej. Pełnomocnictwo, ażeby mogło wywrzeć skutki w postępowaniu, musi zostać uzewnętrznione, czyli informacja o jego istnieniu musi dotrzeć do organu podatkowego. W tym zakresie organ powołał się na wyrok NSA z dnia 24 października 2007 r. sygn. akt II FSK 1217/06. Organ podniósł, że złożenie pełnomocnictwa ogólnego we właściwym organie podatkowym, nie oznacza, że będzie skutkowało automatycznym przeniesieniem do każdego postępowania podatkowego prowadzonego w stosunku do mocodawcy, nawet jeśli dokument ten zawiera zapis, iż upoważnia do reprezentowania "we wszelkich sprawach, w jak najszerszym zakresie" - jak udzielone pełnomocnictwo z dnia 16 lipca 2008 r. Organ zaznaczył, że we wskazanym orzeczeniu NSA z dnia 24 października 2007 r. stwierdzono również, iż organ podatkowy nie może samodzielnie decydować o tym, czy strona postępowania działa przez pełnomocnika, bez znaczenia jest bowiem dysponowanie przez urząd skarbowy pełnomocnictwem, znajdującym się w aktach rejestrowych, gdyż w aktach konkretnej sprawy znalazło się ono na skutek działania organu, a nie pełnomocnika. Mając powyższe na względzie, Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że organ podatkowy I instancji nie mógł uznać doradcy podatkowego K. H. za pełnomocnika Ł. B. w sprawie wydania zaświadczenia potwierdzającego skorzystanie z pomocy de minimis. Ponadto organ odwoławczy nadmienił, że konieczność złożenia odpisu pełnomocnictwa do każdego postępowania, pociąga za sobą konieczność uiszczenia każdorazowo opłaty skarbowej od stosunku pełnomocnictwa. Odnosząc się do kwestii przedłożenia zaświadczeń o udzielonej pomocy de minimis, Dyrektor Izby Skarbowej zauważył, że zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2007 r. Nr 59, poz. 404), podmiot ubiegający się o pomoc de minimis jest zobowiązany do przedstawienia podmiotowi udzielającemu pomocy, wraz z wnioskiem o udzielenie pomocy: 1) wszystkich zaświadczeń o pomocy de minimis, jakie otrzymał w roku, w którym ubiega się o pomoc, oraz w ciągu 2 poprzedzających go lat, albo oświadczenia o wielkości pomocy de minimis otrzymanej w tym okresie; 2) oświadczenia o wielkości i przeznaczeniu pomocy publicznej otrzymanej w odniesieniu do tych samych kosztów kwalifikujących się do objęcia pomocą, na pokrycie których ma być przeznaczona pomoc de minimis. Ponadto w świetle art. 37 ust. 7 przywołanej ustawy, do czasu przekazania tych informacji pomoc nie może zostać przyznana. Organ stwierdził, że ponieważ wniesione podanie nie spełniało wymogów określonych przepisami prawa, nie miał zatem możliwości potwierdzenia udzielenia pomocy de minims w wyniku zastosowania jednorazowo odpisu amortyzacyjnego. Nieudzielenie informacji wskazanych w powołanym art. 37 ust. 1 zalicza się do braków formalnych pisma, których konsekwencją jest pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Zasadnie zatem – zdaniem organu odwoławczego - Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w T. stwierdził braki formalne wniosku o wydanie zaświadczenia o żądanej treści i prawidłowo wezwał do jego uzupełnienia. Wobec niezastosowania się do wskazanych w wezwaniu wymogów, zaistniały przesłanki zastosowania art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej, a więc pozostawienia podania bez rozpatrzenia. Na postanowienie organu II instancji strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie norm prawa materialnego oraz konstytucyjnej zasady równości wobec prawa, poprzez pominięcie faktu, że pełnomocnik na podstawie udzielonego pełnomocnictwa ogólnego "wchodzi w szerokie spektrum spraw mocodawcy". Skarżący podkreślił, że poświadczona kopia pełnomocnictwa ogólnego została złożona w biurze podawczym Pierwszego Urzędu Skarbowego w T. w dniu 18 sierpnia 2008 r. Żądanie zatem ponownego złożenia pełnomocnictwa było bezzasadne. Skarżący wskazał również, że organ podatkowy I instancji w niniejszej sprawie nie powinien był wzywać do przedłożenia zaświadczeń o udzielonej pomocy de minimis, ponieważ podatnik wnioskował jedynie o wydanie zaświadczenia, a nie o udzielenie pomocy poprzez zastosowanie jednorazowej amortyzacji. Zdaniem strony, organ podatkowy wbrew obowiązującej w tym zakresie regulacji ustawowej przyjął, że momentem udzielenia pomocy jest moment wydania zaświadczenia i w związku z tym zażądał przedłożenia dokumentacji takiej jak od podmiotów dopiero ubiegających się o udzielenie pomocy. W przypadku natomiast jednorazowej amortyzacji, pomoc ta została już udzielona. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w B. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Pismem z dnia 30 marca 2010 r. skarżący wniósł o połączenie, na podstawie art. 111 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, spraw I SA/Bd 118/10, I SA/Bd 119/10, I SA/Bd 83/10 do wspólnego rozpoznania. W złożonym na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2010 r. pisemnym wystąpieniu, pełnomocnik strony wniósł o stwierdzenie nieważności postanowienia w części dotyczącej pełnomocnictw z powodu naruszenia prawa poprzez całkowite pominięcie przepisów art. 95 do 109 kc oraz poprzez nieuwzględnienie ujawnionego przed organem dokumentu pełnomocnictwa, a także w części dotyczącej pomocy de minimis z powodu naruszenia prawa poprzez błędna interpretację przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej w powiązaniu z przepisami prawa wspólnotowego. Ponadto pełnomocnik złożył wniosek o wywołanie działań zmierzających do derogacji w prawie podatkowych przepisów dotyczących pełnomocnictwa, oraz o zbadanie zgodności z Konstytucją przepisu art. 1 ust. 2 ustawy o opłacie skarbowej. Krajowa Izba Doradców Podatkowych w Warszawie pismem z dnia 2 kwietnia 2010 r. wniosła o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania. Postanowieniem z dnia 26 maja 2010 r. Sąd dopuścił Krajową Izbę Doradców Podatkowych w Warszawie do udziału w charakterze uczestnika postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego z punktu widzenia jego legalności, tj. zgodności tego postanowienia z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika, że zaskarżone postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem stwierdzić należy, iż postanowienie to nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Spór w przedmiotowej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, po pierwsze - czy organy podatkowe zasadnie wezwały pełnomocnika skarżącego do przedstawienia pełnomocnictwa w sytuacji, gdy takie pełnomocnictwo przedłożył on organowi już wcześniej, po drugie – czy zasadnie wezwały podatnika do przedłożenie zaświadczeń o udzielonej pomocy de minimis. Podstawę prawną rozstrzygnięcia organów podatkowych stanowił art. 169 Ordynacji podatkowej. Artykuł ten w § 1 przewiduje, że jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia, zgodnie zaś z § 4 tego artykułu organ podatkowy wydaje postanowienie o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia, na które przysługuje zażalenie. Odnośnie pierwszej sprawy należy zauważyć, że zgodnie z art. 137 § 2 i § 3 Ordynacji pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone ustnie do protokołu. Pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Adwokat, radca prawny lub doradca podatkowy może sam uwierzytelnić odpis udzielonego mu pełnomocnictwa. Także z art. 41 ust. 3 ustawy o doradztwie podatkowym wynika, że doradca podatkowy może sam uwierzytelnić odpis udzielonego mu pełnomocnictwa. Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia 21 sierpnia 2009 r. pełnomocnik skarżącego – doradca podatkowy K. H. zwrócił się do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w T. o wydanie zaświadczenia poświadczającego skorzystanie z pomocy de minimis w związku z dokonaniem jednorazowej amortyzacji środka trwałego. Ponieważ pełnomocnik nie załączył do wniosku oryginału lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa, organ wezwał pełnomocnika do jego przedłożenia. Pełnomocnik twierdzi, że uwierzytelniona kserokopia pełnomocnictwa ogólnego została złożona w organie podatkowym w dniu 18 sierpnia 2008 r. (z akt sprawy wynika że w dniu 18 lipca 2008 r. – k. 12 akt administracyjnych) i nie ma podstaw prawnych do ponownego żądanie złożenia pełnomocnictwa. Pełnomocnictwo to zostało złożone do akt rejestracyjnych, w czasie, gdy skarżący rozpoczynał działalność. Na rozprawie w dniu 26 maja 2010 r. pełnomocnik skarżącego podkreślił, że pełnomocnictwo to wynika z formularza NIP i zostało ujawnione w systemie KEP. W ocenie Sądu nie można podzielić stanowiska strony, prawidłowy natomiast jest pogląd organów podatkowych. Dla przyjęcia, że strona działa przez pełnomocnika konieczne jest, w świetle art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej, dołączenie do akt oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa. Tylko wówczas można bowiem przyjąć, że pełnomocnik jest skutecznie umocowany do działania w imieniu mandanta. Do czasu zaś złożenia do akt pełnomocnictwa - zgodnie z wymogiem określonym w art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej - uznać należy, że strona nie działa przez pełnomocnika. Nie można podzielić poglądu strony, iż dla skutecznego umocowania pełnomocnika w rozpoznawanej sprawie wystarczyło złożenie pełnomocnictwa ogólnego do akt rejestracyjnych, wskazanie osoby reprezentującej w formularzu NIP, czy ujawnienie pełnomocnictwa w KEP. Czym innym jest bowiem udzielenie pełnomocnictwa ogólnego, które obejmuje teoretycznie sprawy, które zostaną wszczęte w przyszłości, a czym innym wykazanie w konkretnej sprawie, że pełnomocnik został ustanowiony. Dla takiego wykazania konieczne jest – jak stwierdzono wyżej - złożenie co najmniej uwierzytelnionego odpisu udzielonego pełnomocnictwa do akt danego, konkretnego postępowania. Dopiero od tego momentu pełnomocnik wstępuje do sprawy jako reprezentant strony, z wszystkimi towarzyszącymi temu wstąpieniu konsekwencjami - w tym obowiązkiem doręczania pełnomocnikowi (a nie stronie) pism w toku postępowania w myśl art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej. Organ nie ma obowiązku podejmowania poszukiwań i sprawdzania, czy ewentualnie w innym postępowaniu zostało przedłożone już pełnomocnictwo. Nadto podkreślić należy, iż to nie do organu należy decydowanie, czy w danym postępowaniu strona wyraża wolę bycia zastępowaną przez pełnomocnika - wyrazem takiej woli jest każdorazowo (tj. w każdym postępowaniu) przedłożenie do akt danej sprawy dokumentu pełnomocnictwa. Zauważyć też trzeba, iż skoro art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej mówi o aktach, to niewątpliwie chodzi o akta postępowania podatkowego, które zakłada się od chwili wszczęcia tego postępowania, a nie przed jego wszczęciem. Postępowanie nie może toczyć się przed jego wszczęciem, a zatem nie ma wówczas akt sprawy, do których pełnomocnik mógłby złożyć pełnomocnictwo (czy jego uwierzytelniony odpis). Stąd też przyjąć należy, iż pełnomocnictwo złożone do akt rejestrowych nie stanowi wypełnienia wymogu z art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej. Rzeczą organu jest weryfikacja przedłożonego pełnomocnictwa z punktu widzenia tego, czy zawiera ono umocowanie do działania w sprawie, organ nie ma jednak podstaw prawnych do zastąpienia pełnomocnika w realizacji obowiązku wynikającego z art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej, ponieważ jest to ewidentnie obowiązek pełnomocnika. Dokument pełnomocnictwa powinien był trafić do akt rozpatrywanej sprawy jako wyraz woli strony działania w tej konkretnej sprawie za pośrednictwem pełnomocnika i dowód umocowania konkretnej osoby w takim właśnie charakterze. Organ musi mieć na uwadze przede wszystkim zapewnienie stronie możliwości czynnego uczestniczenia w postępowaniu. To w gestii strony leży bowiem określenie tego, do jakich konkretnie prowadzonych spraw zgłasza udział pełnomocnika (nawet stale dla niej umocowanego), a w których sprawach potrzeby takiej nie dostrzega. Stąd też nawet najbardziej uzasadnione przekonanie organu, że określona osoba jest pełnomocnikiem strony musi ustąpić przed obowiązkiem upewnienia się w sposób niepozostawiający wątpliwości, iż tak jest w istocie. Stwierdzić bowiem trzeba, iż posłużenie się przez organ pełnomocnictwem złożonym na potrzeby innego postępowania, naraża organ w aktualnie prowadzonym postępowaniu na zarzut pozbawienia strony czynnego udziału w postępowaniu. Podobne stanowisko jest szeroko reprezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych - np. wyroki NSA: z dnia 11 kwietnia 2008 r., II FSK 128/08, z dnia 24 października 2007 r., II FSK 1217/06, z dnia 30 kwietnia 2009 r., I FSK 131/09, wyroki WSA w Warszawie - z dnia 27 czerwca 2008 r., III SA/Wa 2189/07, z dnia 15 kwietnia 2008 r., III SA/Wa 56/08, z dnia 15 stycznia 2008 r., V SA/Wa 2232/07, z dnia 6 listopada 2007 r., III SA/Wa 1604/07, wyrok WSA w Opolu z dnia 30 lipca 2008 r., I SA/Op 135/08, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 13 stycznia 2010 r., I SA/Ol 765/09. Poglądy prezentowane w powołanych orzeczeniach Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę w pełni podziela. W konsekwencji organ zasadnie wezwał pełnomocnika do usunięcia braku formalnego w postaci nieprzedłożenia pełnomocnictwa i wobec upływu wyznaczonego terminu pozostawił wniosek skarżącego bez rozpoznania na podstawie art.169 § 4 Ordynacji podatkowej. Sąd nie dostrzega w działaniu organu podatkowego naruszenia art. 32 ust. 1 Konstytucji. Sąd nie znajduje również jakichkolwiek podstaw prawnych do podjęcia działań zmierzających do derogacji w prawie podatkowych przepisów dotyczących pełnomocnictwa, ani też nie uważa za konieczne zbadanie zgodności z Konstytucją przepisu art. 1 ust. 2 ustawy o opłacie skarbowej. W ocenie Sądu organy podatkowe nie naruszyły również przepisów kodeksu cywilnego dotyczących przedstawicielstwa, które w postępowaniu podatkowym stosuje się w zakresie nieuregulowanym w art. 137 Ordynacji. Niezasadny jest także zarzut reprezentanta Krajowej Izby Doradców Podatkowych w Warszawie, że organy podatkowe nie wnikają w pojęcie "sprawy podatkowej". W art. 137 Ordynacji podatkowej w ogóle nie używa się takiego pojęcia. Zgodnie z regulacją zawartą w tym artykule pełnomocnictwo dołącza się do akt konkretnego postępowania podatkowego. Odnośnie drugiej sprawy należy zauważyć, że zgodnie z art. 22k ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podatnicy, w roku podatkowym, w którym rozpoczęli prowadzenie działalności gospodarczej oraz mali podatnicy, mogą dokonywać jednorazowo odpisów amortyzacyjnych od wartości początkowej środków trwałych zaliczonych do grupy 3-8 Klasyfikacji, z wyłączeniem samochodów osobowych, w roku podatkowym, w którym środki te zostały wprowadzone do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym równowartości kwoty 50.000 euro łącznej wartości tych odpisów amortyzacyjnych. W myśl art. 22k ust. 10 tej ustawy pomoc, o której mowa w ust. 7, stanowi pomoc de minimis udzielaną w zakresie i na zasadach określonych w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa wspólnotowego dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis. Art. 87 ust. 1 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską zakazuje przyznawania pomocy w jakiejkolwiek formie, która zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji poprzez sprzyjanie niektórym przedsiębiorstwom lub produkcji niektórych towarów. Działania Wspólnoty zmierzają do ochrony konkurencji w ramach rynku unijnego. Jednocześnie wprowadzone wyjątki od tej zasady mają na celu realizację wsparcia konkretnych dziedzin sektorów działalności gospodarczej. W ramach delegacji Komisja wprowadziła rozporządzenie nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 379 z dnia 28 grudnia 2006 r., s. 5). Według rozporządzenia limit pomocy uważanej za pomoc de minimis wynosi 200 000 euro w okresie 3 lat (tylko względem podmiotów działających w sektorze transportu drogowego obowiązuje limit 100 000 euro). Przed przyznaniem pomocy, państwo członkowskie musi uzyskać od danego podmiotu gospodarczego oświadczenie, w formie pisemnej lub elektronicznej, na temat wszelkiej innej pomocy de minimis lub innej pomocy państwa przyznanej w ciągu bieżącego roku budżetowego oraz dwóch poprzedzających go lat budżetowych. Państwo członkowskie przyznaje nową pomoc de minimis dopiero po utwierdzeniu się, że nie podniesie ona łącznej kwoty pomocy de minimis uzyskanej przez podmiot gospodarczy w okresie obejmującym bieżący rok budżetowy oraz dwa poprzedzające go lata budżetowe w danym państwie członkowskim do poziomu przekraczającego określony pułap. Przepisy krajowe w tym względzie zawarte są w ustawie z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. Art. 37 ust. 1 tej ustawy stanowi, że podmiot ubiegający się o pomoc de minimis jest zobowiązany do przedstawienia podmiotowi udzielającemu pomocy, wraz z wnioskiem o udzielenie pomocy: 1) wszystkich zaświadczeń o pomocy de minimis, jakie otrzymał w roku, w którym ubiega się o pomoc, oraz w ciągu 2 poprzedzających go lat, albo oświadczenia o wielkości pomocy de minimis otrzymanej w tym okresie; 2) oświadczenia o wielkości i przeznaczeniu pomocy publicznej otrzymanej w odniesieniu do tych samych kosztów kwalifikujących się do objęcia pomocą, na pokrycie których ma być przeznaczona pomoc de minimis. Zgodnie natomiast z art. 37 ust. 7 wskazanej ustawy do czasu przekazania przez podmiot ubiegający się o pomoc powyższych zaświadczeń, oświadczeń lub informacji, pomoc nie może być udzielona temu podmiotowi. W rozpatrywanej sprawie spółka cywilna, której Ł. B. jest udziałowcem dokonała jednorazowego odpisu amortyzacyjnego od środka trwałego i skarżący wystąpił o wydanie zaświadczenia o udzieleniu pomocy de minimis. Warunkiem jednak uznania danej pomocy za pomoc de miminis jest nieprzekroczenie pułapu 200.000 euro w okresie 3 lat. W świetle powyższych uregulowań prawnych przed wydaniem stosownego zaświadczenia obowiązkiem organu podatkowego jest ustalenie, czy wskazany pułap nie został przekroczony. Wielkość odpisu musi się mieścić w granicach wyznaczonego limitu. W przypadku gdy limit ten zostanie przekroczony dokonany przez podatnika odpis amortyzacyjny nie może być uznany za pomoc de minimis. Zasadnie zatem organ podatkowy wezwał skarżącego do przedstawienia zaświadczeń lub oświadczeń o udzielonej dotychczas pomocy de minimis, jednak wobec treści art. 37 ust. 7 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, organ błędnie pozostawił w tym zakresie wniosek skarżącego bez rozpoznania na podstawie art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej. W wyroku z dnia 26 października 2006 r., I FSK 118/06 NSA stwierdził, że niepodanie przez podatnika, że nie korzystał dotychczas z pomocy publicznej, nie może być uznane za brak podania, podlegający usunięciu w trybie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej. Oznacza to, że w sytuacji, gdy podatnik na wezwanie organu podatkowego nie przedstawił zaświadczeń lub informacji, o których mowa w art. 37 ust. 1 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, a organ podatkowy nie dysponuje danymi, że podatnik ten jest beneficjentem pomocy publicznej, nie może pozostawić bez rozpatrzenia podania tego podatnika o umorzenie zaległości podatkowych na podstawie art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej. Zdaniem Sądu uchybienie to nie ma jednak wpływu na wynik sprawy. W pierwszej bowiem kolejności organ musiał rozstrzygnąć, czy pełnomocnik w ogóle posiadał legitymację do wystąpienia z wnioskiem o wydanie zaświadczenia o pomocy de minimis. W przypadku negatywnego w tym zakresie rozstrzygnięcia, orzekanie w przedmiocie braku podstaw do wydania zaświadczenie z uwagi na nieprzedłożenie przez pełnomocnika wcześniejszych informacji o udzielonej pomocy de minimis, jest niecelowe. Sąd odmówił połączenie, na podstawie art. 111 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sprawy I SA/Bd 118/10 i I SA/Bd 119/10 ze sprawą I SA/Bd 83/10 do wspólnego rozpoznania z uwagi na częściowy brak związku tych spraw ze sobą. Przedmiotem sporu w dwu pierwszych sprawach była także kwestia zasadności żądania od podatnika przedłożenia zaświadczeń o udzielonej pomocy de minimis. Sąd dopuścił w charakterze uczestnika postępowania Krajową Izbę Doradców Podatkowych w Warszawie uznając, że zostały spełnione przesłanki określone w art. 33 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło