I SA/Bd 684/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kleczkowski (spr.) Sędzia WSA Mirella Łent Protokolant Asystent sędziego Agnieszka Kujawa po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 26 listopada 2013r. sprawy ze skargi J. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia. oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...]r. w przedmiocie odmowy J. B. (skarżący) wydania zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku uiszczenia podatku od towarów i usług z tytułu przywozu środka transportu z innego państwa członkowskiego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podał, że w przedłożonych przez stronę wraz z wnioskiem VAT-24 dokumentów, tj. umowie kupna–sprzedaży przedmiotowego samochodu "R. L." z dnia [...]., dowodzie rejestracyjnym oraz karcie pojazdu wystąpiły rozbieżności w nazwisku osoby sprzedającej. W umowie nazwisko sprzedawcy zapisane zostało jako: "B." a w pozostałych dokumentach "B.". Ze złożonych przez stronę oświadczeń wynikało, że samochód został zakupiony w domu prywatnym na terenie Niemiec, a umowa w części została wypisana i podpisana przez obywatela Niemiec, a w części przez skarżącego. Organ odwoławczy nie dał wiary wyjaśnieniom skarżącego, że błąd literowy w nazwisku stanowi oczywistą omyłkę pisarską. Nieprawdopodobnym bowiem jest, jak wskazał organ, by sprzedawca wypisując własnoręcznie swoje dane na umowie zrobił błąd literowy we własnym nazwisku. Zatem w ocenie organu ze względu na zawarte w złożonych przez skarżącego dokumentach sprzeczności w sprawie brak było przesłanek do pozytywnego załatwienia sprawy stosownie do art. 105 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem strona złożyła na nie skargę, w której wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia zarzucając naruszenie: - art. 7 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez jego niezastosowanie, - art. 105 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług poprzez jego niezastosowanie - art. 121, art. 122 i art. 125 ustawy Ordynacja podatkowa, co spowodowało wydanie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skarżący ponownie wskazał, że błąd literowy popełniony na umowie oraz w podpisie sprzedającego stanowił jedynie oczywistą omyłkę pisarską. Podkreślił, że organ I instancji nie uwzględnił złożonych przez niego wyjaśnień. Natomiast organ odwoławczy ograniczył się jedynie do podzielenia stanowiska organu I instancji. Zignorował przy tym inne dokumenty, z których bez wątpienia wynika fakt pochodzenia pojazdu z terytorium innego państwa członkowskiego (Niemiec), tj. dowód rejestracyjny oraz kartę pojazdu. Zdaniem skarżącego pozostałe okoliczności nabycia pojazdu nie powinny mieć decydującego znaczenia, wobec udowodnionego pochodzenia samochodu z innego państwa członkowskiego. Faktu, bowiem jego pochodzenia w ocenie skarżącego nie podważa oczywista omyłka pisarska znajdująca się na umowie sprzedaży. Według strony twierdzenia organu, że podpis sprzedającego na umowie kupna sprzedaży jest na tyle czytelny by zauważyć, że wykonany został z błędem literowym i brzmi B., a nie B.są całkowicie bezzasadne i niedopuszczalne. Organ nie wziął bowiem pod uwagę, iż podpis jest indywidualnym znakiem graficznym jakim posługuje się jego właściciel. W ocenie strony organ podatkowy nie posiada ani uprawnień ani kwalifikacji, które pozwalałyby mu na dokonywanie wiążących ocen wiarygodności podpisu i jego treści. Takie postępowanie jest przekroczeniem kompetencji organu podatkowego i jednocześnie stanowi naruszenie art. 7 Konstytucji, bowiem organy władzy publicznej nie mogą podejmować działań wykraczających poza nadane im kompetencje. W ocenie skarżącego organy nie miały podstaw do odmowy wydania żądanego zaświadczenia, albowiem nie podważyły wiarygodności przedłożonej przez niego umowy, ani innych przedłożonych dokumentów. Skarżący podkreślił, że wydanie takiego zaświadczenia nie skutkuje żadnym obowiązkiem podatkowym, a więc nie powoduje uszczuplenia przychodów Skarbu Państwa. W przekonaniu podatnika odmowa wydania żądanego zaświadczenia pozbawia go prawa do korzystania z rzeczy stanowiącej jego własność i nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach prawa, a może być uzasadnione jedynie złośliwością urzędniczą. W sytuacji, w której organ nie podważył wiarygodności przedłożonej umowy, a jedynie zaznaczył swoje wątpliwości obowiązany był do rozstrzygnięcia tych wątpliwości na jego korzyść. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tego postanowienia z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., wynika, że zaskarżone postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem stwierdzić należy, że nie narusza ono prawa. Przedmiotem sporu jest zasadność odmowy wydania skarżącemu zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku uiszczenia podatku od towarów i usług z tytułu przywozu nabywanych W pierwszej kolejności wskazać należy na szczególny charakter postępowania w sprawie wydania zaświadczenia. Postępowanie w tym zakresie, uregulowane przepisami Działu VIIIa - Zaświadczenia - Ordynacji podatkowej, charakteryzuje się znacznym uproszczeniem i odformalizowaniem. Organ działa bowiem, jedynie w granicach zgodnego z prawem żądania wnioskodawcy, mając ograniczony zakres czynności dowodowych, które jest władny podjąć. Zgodnie z art. 306b § 1 Ordynacji podatkowej (dalej O.p.) organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonych przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w niezbędnym zakresie postępowanie wyjaśniające (art. 306b § 2 O.p.). Istota postępowania wyjaśniającego, o którym mowa w art. 306b § 2 O.p., sprowadza się zatem do badania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych pod kątem możliwości urzędowego stwierdzenia znanych faktów lub stanu prawnego, w zakresie danych, które pozostają w dyspozycji organu mającego wydać zaświadczenie. W konsekwencji tego, czynione przez organ ustalenia są ograniczone, bowiem wydający zaświadczenie organ nie ma kompetencji do wykorzystywania na potrzeby jego wystawienia danych, które nie znajdują się w dyspozycji tegoż organu. Tym samym więc do postępowania tego nie mają zastosowania zasady gromadzenia dowodów, które uregulowane zostały w szczególności w przepisach Działu IV Ordynacji podatkowej (por. wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2006 r., sygn. akt I FSK 528/05). Postępowanie określone w art. 306b § 2 O.p. jest postępowaniem wyjaśniającym, ograniczonym do minimum niezbędnego do urzędowego stwierdzenia znanych faktów lub stanu prawnego, w zakresie danych pozostających w dyspozycji organu podatkowego mającego wydać zaświadczenie (por. wyrok NSA z dnia 19 maja 2009 r., sygn. akt II FSK 143/08). Organ wydając zaświadczenie potwierdza jedynie te informacje, których jest dysponentem. Nie może więc zaświadczyć o istnieniu okoliczności, co do których nie ma wiedzy (por. wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2009 r., sygn. akt I GSK 94/08). Jeżeli zatem do wydania zaświadczenia potrzebne są inne dane, których organ nie posiada, to uzasadniona jest w takiej sytuacji odmowa wydania zaświadczenia. W niniejszej sprawie podstawą wydania zaświadczenia, o której stanowi art. 306a § 2 pkt 1 O.p., był art. 105 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (dalej u.p.t.u.). Zgodnie z art. 105 ust. 1-3 u.p.t.u. naczelnicy urzędów skarbowych dla celów związanych z rejestracją środków transportu są obowiązani do wydawania zaświadczeń potwierdzających uiszczenie przez podatnika podatku (w przypadkach, o których mowa w art. 103 ust. 3 i 4) lub brak obowiązku uiszczenia podatku z tytułu przywozu nabywanych z terytorium państwa członkowskiego innego niż terytorium kraju pojazdów, które mają być dopuszczone do ruchu na terytorium kraju. W ustępie 2 ww. artykułu określono natomiast, że w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, zaświadczenie wydaje się na wniosek zainteresowanego. Wniosek zawiera w szczególności: dane identyfikujące pojazd, datę pierwszego dopuszczenia pojazdu do użytku, przebieg pojazdu, cenę nabycia pojazdu przez wnioskodawcę, dane dotyczące podmiotu dokonującego dostawy pojazdu na rzecz wnioskodawcy. Do wniosku załącza się umowę lub fakturę stwierdzającą nabycie pojazdu przez wnioskodawcę oraz inne dokumenty, z których jednoznacznie wynika, że nie zachodzi w tym przypadku wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów (art. 105 ust. 3 u.p.t.u.). Definicja wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów zawarta została w art. 9 ust. 1 u.p.t.u., zgodnie z którym przez wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4, rozumie się nabycie prawa do rozporządzania jak właściciel towarami, które w wyniku dokonanej dostawy są wysyłane lub transportowane na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium państwa członkowskiego rozpoczęcia wysyłki lub transportu przez dokonującego dostawy, nabywcę towarów lub na ich rzecz. Zgodnie z art. 9 ust. 2 u.p.t.u. przepis ust. 1 stosuje się pod warunkiem, że: nabywcą towarów jest: podatnik, o którym mowa w art. 15, lub podatnik podatku od wartości dodanej, a nabywane towary mają służyć działalności gospodarczej podatnika albo osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w lit. a (z zastrzeżeniem art. 10), oraz że dokonujący dostawy towarów jest podatnikiem, o którym mowa w pkt 1 lit.a. Przepis ust. 1 stosuje się również w przypadku określonym w art. 9 ust. 3 u.p.t.u., jeżeli przedmiotem nabycia są nowe środki transportu, a nabywcą jest podmiot inny niż wymieniony w ust. 2 pkt 1 i dokonującym dostawy jest podmiot inny niż wymieniony w ust. 2 pkt 2 Innymi słowy, wydanie zaświadczenia o braku obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług z tytułu przywozu do Polski pojazdu z innego kraju członkowskiego Unii Europejskiej dotyczy w szczególności przypadku sprowadzenia używanego (innego niż nowy) środka transportu przez podmiot niebędący podatnikiem oraz sytuacji sprowadzenia pojazdu, którego dostawa została opodatkowana w państwie rozpoczęcia transportu na szczególnych zasadach. W takiej sytuacji nie ma miejsca wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów. Mając na uwadze powyższe regulacje zauważyć należy, iż jedynym celem wydania przez organ zaświadczenia jest fakt potwierdzenia lub wykluczenia istnienia obowiązku podatkowego, wiążącego się z podjętymi przez wnioskodawcę działaniami. Aby tego dokonać organ obowiązany jest jedynie do zbadania, w oparciu o przedłożone dokumenty, czy doszło do nabycia towaru i czy wiąże się z tym obowiązek w podatku od towarów i usług. Wszelkie działania wykraczające poza ten wskazywany zakres nie powinny mieć miejsca, nie przewidują tego bowiem ani przepisy prawa, ani jego ramy (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 30 sierpnia 2010 r., sygn. akt. I SA/Wr 417/10). Przechodząc na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, że skarżący przedłożył dokumenty zawierające informacje, o których mowa w art. 105 ust. 3 u.p.t.u. wskazujące na dane dotyczące podmiotu dokonującego dostawy, przedmiotu dostawy, umowę przenoszącą własność oraz kartę pojazdu i dowód rejestracyjny. Ten ostatni dokument nie został wprawdzie wprost wskazany w art. 105 ust. 3 u.p.t.u., jednakże w przepisie tym jest również mowa "o innych dokumentach". Dowód ten ma istotne znaczenie, ponieważ z porównania danych zawartych w przedłożonym dowodzie rejestracyjnym i umowie z dnia [...] r. wynika rozbieżność co do osoby właściciela przedmiotowego samochodu. W dowodzie rejestracyjnym jako właściciel jest wskazany M. B., natomiast w umowie sprzedającym jest M. B.. W oświadczeniu z dnia [...]r. skarżący wyjaśnił, że umowę częściowo wypisywał i podpisywał sprzedający (obywatel Niemiec), a resztę umowy uzupełnił osobiście. W skardze strona podnosi, że powyższy błąd w pisowni nazwiska stanowi oczywistą pomyłkę pisarską i nie może stanowić podstawy do odmowy wydania mu zaświadczenia. Twierdzi, że podpis jest indywidualnym znakiem graficznym, jakim posługuje się właściciel, a przepisy prawa nie precyzują na ile taki podpis musi być czytelny, ani nie wprowadzają obowiązku, aby podpis odzwierciedlał pisownię nazwiska. Należy jednak zauważyć, że w przedmiotowej sprawie poza podpisaniem umowy błędnym nazwiskiem, także w miejscu podania danych osobowych sprzedającego wystąpiła rozbieżność w stosunku do danych wynikających z przedłożonego dowodu rejestracyjnego, bowiem w miejscu tym znajduje się nazwisko B., a nie B. jak wynika z dowodu rejestracyjnego. Zdaniem Sądu, należy zgodzić się z organem podatkowym, że nie jest prawdopodobne, aby sprzedawca wypisując umowę własnoręcznie i własnoręcznie ją podpisując nie znał pisowni swojego nazwiska i dwukrotnie popełnił ten sam błąd literowy. W tej sytuacji wątpliwości budzi, czy osoba wskazana w dowodzie rejestracyjnym rzeczywiście sprzedała skarżącemu samochód osobowy "R.L.". Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 105 ust. 3 u.p.t.u. z przedłożonych przez stronę dokumentów powinno jednoznacznie wynikać, że w tym przypadku nie zachodzi wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów. W języku potocznym słowo "jednoznaczny" oznacza " mający jedno znaczenie; dopuszczający jedną tylko możliwą interpretację, nie budzący wątpliwości, dokładnie określony, wyraźny" (Słownik języka polskiego pod red. M. Szymczaka, Warszawa 1978, t. I, s. 837 – 838). W rozpatrywanej sprawie przedłożone przez stronę dokumenty nie dopuszczają tylko jednej możliwej interpretacji i budzą wątpliwości. Na podstawie umowy z dnia [...] r. nie jest bowiem możliwe jednoznaczne ustalenie czy odzwierciedla ona faktyczny przebieg transakcji sprzedaży powyższego pojazdu, tj. czy skarżący dokonał zakupu tego pojazdu od osoby widniejącej w umowie, a tym samym kto był dostawcą pojazdu. Nie można zgodzić też się z autorem skargi, że istniejące w tej sprawie wątpliwości należy rozstrzygnąć na jego korzyść, skoro z przedłożonych przez skarżącego dowodów ma jednoznacznie wynikać, że w sprawie nie zachodzi wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów. Jeszcze raz należy podkreślić, że postępowanie w przedmiocie wydania zaświadczenia może dotyczyć jedynie danych, które są w posiadaniu organu. Jeżeli do wydania zaświadczenia, jak to miało miejsce w niniejszym przypadku, potrzebne są dane, których organ nie posiada, to uzasadniona jest odmowa wydania zaświadczenia. Dotyczy to również sytuacji, gdy z przedstawionych dokumentów (w niniejszej sprawie z umowy z dnia [...] r., dowodu rejestracyjnego, karty pojazdu) wynikają oczywiste rozbieżności odnośnie danych właściciela sprzedanego pojazdu. W tym przypadku, to wnioskujący o wydanie zaświadczenia powinien był wykazać, że powyższa umowa została zawarta zgodnie z prawem i że dostawcą pojazdu jest rzeczywiście osoba uprawniona. Bez jednoznacznego zidentyfikowania dostawcy nie jest możliwe ustalenie, że w sprawie nie zachodzi wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów. Podnieść należy, że również we wniosku o wydanie zaświadczenia sam skarżący jako dostawcę wskazał M. B., a zatem inną osobę niż wskazaną w dowodzie rejestracyjnym. Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja nie narusza wskazanych w skardze zarówno przepisów prawa materialnego, jak i procesowego. Materiał dowodowy w sprawie zebrano w sposób wyczerpujący, a następnie bez przekroczenia ustawowych granic poddano go analizie i ocenie, wyciągając uzasadnione wnioski. Dowody zostały ocenione z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego. Inna ocena tego samego materiału dowodowego dokonana przez stronę nie może stanowić sama w sobie podstawy do stwierdzenia, iż została naruszona zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd skargę oddalił.