I SA/Bd 724/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirella Łent (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędzia WSA Dariusz Dudra Protokolant Asystent sędziego Waldemar Dąbrowski po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 06 listopada 2012 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej. oddala skargę I SA/Bd 724/12 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. w przedmiocie określenia dochodu z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej za 2005 r. w kwocie [...] zł. Pismem z dnia [...] r. podatnik wniósł o stwierdzenie nieważności ww. decyzji. Jednocześnie w tym samym dniu, tj. [...] r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na w/w decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. Wyrokiem z dnia 28 września 2011r., I SA/Bd 376/11, Sąd skargę oddalił. Orzeczenie to nie jest prawomocne. Postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. zawiesił postępowanie stwierdzając, że w sprawie wystąpiła przesłanka zapisana w art. 201 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) dalej O.p., obligująca organ podatkowy do zawieszenia postępowania. Uznano bowiem, że rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od wyniku postępowania sądowego, a prawomocne orzeczenie sądowe podjęte w tej sprawie stanowić będzie podstawę rozstrzygnięcia w zawieszonym postępowaniu. Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem strona wniosła zażalenie. Zdaniem podatnika, orzeczenie sądowe dotyczące zgodności z prawem decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. nie jest zagadnieniem wstępnym, o którym mowa w art. 201 § 1 pkt 2 O.p. W jego ocenie istotne jest szybkie załatwienie sprawy poprzez stwierdzenie przez organ podatkowy nieważności wspomnianej decyzji, a w konsekwencji ustalenie przychodu osiągniętego przez podatnika w 2005 r. w oparciu o zeszyty utargów odzwierciedlające rzeczywiście osiągnięty przychód, bowiem w dokumentach, na podstawie których organy podatkowe dokonały jego określenia, nie ujęto go w rzeczywiście uzyskanej wielkości. Według strony skarżącej, Urząd Skarbowy w Ż. bezpodstawnie dokonuje potrąceń z jej wynagrodzenia za pracę tytułem spłaty powstałej zaległości podatkowej. Zajęcie części wynagrodzenia przez organ egzekucyjny powoduje, że skarżącemu brakuje środków pieniężnych na utrzymanie, dlatego wniósł o zgodne z prawem szybkie załatwienie niniejszej sprawy. Postanowieniem z dnia [...]. Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ powołał się na treść art. 201 § 1 O.p W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia w przedmiocie zawieszenia postępowania. Zdaniem skarżącego postanowienie ostateczne wydano z naruszeniem art. 201 § 1 pkt 2 O.p., gdyż w niniejszej sprawie wyrok sądu nie rozstrzyga zagadnienia wstępnego. W jego ocenie pomimo, że orzeczenie sądowe dotyczy tej samej decyzji, to organ podatkowy był uprawniony do jej rozstrzygnięcia. W piśmie procesowym skierowanym do organu, z dnia [...]. skarżący wniósł o wyeliminowanie z obrotu prawnego poprzez stwierdzenie nieważności tego postanowienia. Postępowanie to znalazło swój finał przed tut. Sądem, który wyrokiem z 28 lutego 2012r., I SA/Bd 3/12, oddalił skargę. Wyrok ten uprawomocnił się 21 kwietnia 2012r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w B. wniósł o zawieszenie postępowania sądowego do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy o stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia [...]., a po jego podjęciu o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1259), sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) wynika, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom podatkowym można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu, nie można tego zastosować w rozpatrywanej sprawie. Postanowieniem z dnia [...] r., utrzymanym w mocy przez zaskarżone postanowienie, Dyrektor Izby Skarbowej w B. zawiesił postępowanie stwierdzając, że w sprawie wystąpiła przesłanka zapisana w art. 201 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) dalej O.p., obligująca organ podatkowy do zawieszenia postępowania. Uznano bowiem, że rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od wyniku postępowania sądowego, a prawomocne orzeczenie sądowe podjęte w tej sprawie stanowić będzie podstawę rozstrzygnięcia w zawieszonym postępowaniu. WSA wyjaśnia, że brak jest w obowiązującym stanie prawnym, wspartym orzecznictwem sądów administracyjnych, możliwości dublowania postępowań zmierzających do wyeliminowania z obrotu prawnego indywidualnych aktów administracyjnych z powodu złożenia wniosku o wyeliminowanie orzeczeń z powodu ich nieważności (art. 247 O.p.). Zauważyć wypada, że wyeliminowanie w postępowaniu sądowym decyzji lub postanowienia, skutkuje bezprzedmiotowością postępowania nadzwyczajnego zawisłego przed organem. Z tych też względów za uzasadnione należy przyjąć zawieszenie postępowania zaistniałego przed organem. Takie działanie jako pożądane nie narusza prawa (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 28 lutego 2012r., I SA/Bd 3/12). Jak ustalono, decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. w przedmiocie określenia dochodu z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej za 2005 r. w kwocie [...] zł. Pismem z dnia [...] r. podatnik wniósł o stwierdzenie nieważności ww. decyzji. Jednocześnie w tym samym dniu, tj. [...] r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na w/w decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. To postępowanie jest w toku, gdyż złożono skargę kasacyjną od wyroku tut. Sądu z dnia 28 września 2011r., I SA/Bd 376/11. Zatem w sprawie, w związku ze złożonymi przez skarżącego dwoma żądaniami, rozpoczął dwutorowo swój tok, proces kontrolny jednej decyzji, mianowicie decyzji z dnia [...] r. W związku z tym, że pismem z dnia [...] r. podatnik wniósł o stwierdzenie nieważności ww. decyzji, a jednocześnie w tym samym dniu, tj. [...] r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na w/w decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r.; zaistniała sytuacja, kiedy to rozpoczęły bieg dwa postępowania równolegle. Co więcej, kontrola decyzji dokonywana przez Sąd w zakresie kwalifikowanego naruszenia prawa – stwierdzenia nieważności, pokrywa się z zakresem postępowania podatkowego w trybie nadzwyczajnym (247 O.p.), które to postępowanie przez właściwy organ podatkowy – w przekonaniu Sądu bez naruszenia prawa – zostało zawieszone. Dla potwierdzenia powyższego warto powołać orzecznictwo Sądów Administracyjnych. W wyroku z dnia 26 maja 2009 r., sygn. akt I FSK 485/09, LEX nr 594006, NSA skonstatował, że jednoczesne prowadzenie dwóch postępowań w tej samej sprawie - administracyjnego oraz sądowoadministracyjnego - jest co najmniej niepożądane. Z kolei w orzeczeniu z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt I SA/Ke 587/10, LEX nr 749041, WSA w Kielcach stwierdził, że zakaz prowadzenia nadzwyczajnego postępowania administracyjnego w sprawie, w której została uprzednio złożona skarga do sądu administracyjnego uzasadniają zarówno względy ekonomii postępowania organów państwowych, jak i ochrona autorytetu ich orzeczeń, które nie zezwalają na dopuszczenie możliwości zajmowania się tą samą sprawą oraz wydanie rozbieżnych orzeczeń przez organ administracji publicznej i sąd administracyjny. W innym wyroku zauważył, że w celu zapobieżenia dwutorowości postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego należy przyjąć, że po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego wykluczona jest możliwość prowadzenia postępowania administracyjnego w trybie nadzwyczajnym (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 16 września 2010 r., sygn. akt I SA/Ke 419/10, LEX nr 748942). WSA we Wrocławiu podniósł zaś, że nie jest dopuszczalne wszczęcie przez organ administracji publicznej postępowania w celu zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności, a w tym także postępowania w sprawie wznowienia postępowania po wniesieniu skargi w tej samej sprawie do sądu administracyjnego (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 4 listopada 2010 r., sygn. akt I SA/Wr 844/10, LEX nr 751308). Warto też w tym względzie przywołać tezę tut. Sądu, która stanowi, że każda ingerencja organu administracji w sprawę zawisłą przed sądem administracyjnym, wykraczająca poza dyspozycję art. 54 § 3 p.p.s.a., jest niedopuszczalna jako godząca w określoną w art. 45 ust. 1 oraz w art. 77 ust. 2 Konstytucji RP zasadę prawa do sądu (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 15 września 2010 r., sygn. akt I SA/Bd 573/10, LEX nr 747013). Zatem nie można uznać za naruszające prawo zawieszenie postępowania podatkowego mającego na celu kontrolę orzeczenia w trybie nadzwyczajnym, w przypadku, gdy równocześnie orzeczenie to podlega kontroli sądowo administracyjnej. Co więcej służy to szybkości załatwienia sprawy, czego domaga się skarżący. Mając na względzie powyższe oraz art. 151p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. H.Adamczewska-Wasilewicz M. Łent D.Dudra