I SA/Bd 822/13

WyrokWSA w Bydgoszczy2013-11-20

Skład orzekający: Mirella Łent, Halina Adamczewska-Wasilewicz, Ewa Kruppik-Świetlicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy altana o powierzchni zabudowy przekraczającej 25 m² na terenie rodzinnego ogrodu działkowego położonego w granicach miasta K. może korzystać ze zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 12 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a także czy doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że altana o powierzchni zabudowy przekraczającej 25 m² na terenie rodzinnego ogrodu działkowego położonego w granicach miasta K. nie może korzystać ze zwolnienia z podatku od nieruchomości, ponieważ nie spełnia warunku powierzchniowego określonego w art. 29 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego. Ponadto, sąd stwierdził, że nie doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego, ponieważ podatnicy nie złożyli wymaganej informacji o nieruchomościach w terminie, co skutkuje zastosowaniem 5-letniego terminu przedawnienia zgodnie z art. 68 § 2 Ordynacji podatkowej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza K. ustalającą dla skarżących G. i H. S. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 r. na kwotę 28 zł. Podatnicy posiadali altanę o powierzchni zabudowy 32,40 m² na terenie Rodzinnego Ogrodu Działkowego w S. Organy uznały, że altana przekracza dopuszczalną powierzchnię 25 m² dla obiektów w mieście, co wyklucza zwolnienie podatkowe, a także, że nie doszło do przedawnienia zobowiązania. Skarżący kwestionowali położenie działki, zarzucali naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych oraz prawa nabytego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę skarżących oraz umorzono postępowanie z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirella Łent (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka Protokolant: Asystent sędziego Daniel Łuczon po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 20 listopada 2013 r. sprawy ze skargi G. S, i .H. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2008 rok 1. oddala skargę 2. umarza postępowanie z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Decyzją z dnia [...] r. Burmistrz K. ustalił dla G. i H. S. (skarżący) wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 r. na kwotę 28 zł. Wymiar podatku organ ustalił na podstawie informacji złożonej przez podatników, w której zadeklarowali oni powierzchnię użytkową budynków pozostałych – 34,10 m2. Ponadto G. S. oświadczył, że jest właścicielem altany położonej na terenie Rodzinnego Ogrodu Działkowego w S., której powierzchnia zabudowy po obrysie ścian zewnętrznych wynosi 32,40 m2, zaś wysokość przy dachu płaskim – 3,30 m. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm., dalej jako u.p.o.l.) budynki wzniesione samodzielnie przez działkowców mogą skorzystać ze zwolnienia z podatku od nieruchomości tylko wtedy, gdy nie przekraczają norm powierzchni ustalonych w przepisach prawa budowlanego dla altan i obiektów gospodarczych i nie są zajęte na działalność gospodarczą. Dalej podał, że normy powierzchniowe dla altan i obiektów gospodarczych w rodzinnych ogrodach działkowych reguluje art. 29 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), który stanowi, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa altan i obiektów gospodarczych na działkach w rodzinnych ogrodach działkowych o powierzchni zabudowy do 25 m2 w miastach i do 35 m2 poza granicami miast oraz wysokości do 5 m przy dachach stromych i do 4 m przy dachach płaskich. Organ wskazał, że wymierzając podatek oparł się na treści ewidencji gruntów, zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.), z którego wynika, że organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń, co do lokalizacji gruntu, która wynika z ewidencji. Z ewidencji gruntów organ wywiódł natomiast, że nieruchomość skarżących położona jest na terenie K. – teren osiedla S. na mapach ewidencyjnych widnieje w granicach K. od 1861 r., zatem S. stanowi część Osiedla - jednostki pomocniczej Gminy K. w rozumieniu art. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 591, dalej jako u.s.t.). G. S. (skarżący) złożył odwołanie od powyższej decyzji, w którym domagał się jej uchylenia w całości. Zarzucił organowi wydanie decyzji po upływie trzech lat od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy, co narusza regułę niedziałania prawa wstecz. Ponadto wskazał, że włączenie ulicy S. do Osiedlowego Komitetu Samorządu Mieszkańców nastąpiło w 2004 r., a pozwolenie na budowę altany wydano dla [...] w 1976 r. Dopuszczono nim powierzchnię działki 450 m2 i powierzchnię zabudowy – 35 m2. Z aktu, że pozwolenie na budowę wydano przed włączeniem S. do miasta K., skarżący wywodzi prawo do zwolnienia od podatku od nieruchomości altan o powierzchni zabudowy zgodnej z ww. pozwoleniem. W kolejnych pismach dodał, że z dokumentów geodezyjnych włączonych do akt sprawy wynika, że organ oparł się na wypisie z ul. D., podczas gdy sporna działka znajduje się po prawej stronie idąc z K. nad Zalewem K. Decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ podał, że w myśl art. 2 ust. 1 pkt 1-3 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają nieruchomości i obiekty budowlane, takie jak grunty, budynki lub ich części oraz budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Przytoczył definicję słowa "budynek", które oznacza obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach (art. 1a ust. 1 pkt 1 Prawo budowlane). Podstawę opodatkowania zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego stanowi dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa. Powierzchnia użytkowa budynku lub jego części to, za art. 1a ust. 1 pkt 5 ustawy, powierzchnia mierzona po wewnętrznej długości ścian na wszystkich kondygnacjach, z wyjątkiem powierzchni klatek schodowych oraz szybów dźwigowych, przy czym za kondygnację uważa się również garaże podziemne, piwnice, sutereny i poddasza użytkowe. Dalej organ przywołał art. 7 ust. 1 pkt 12 u.p.o.l., zgodnie z którym zwolnieniu od podatku od nieruchomości podlegają m.in. budynki położone na terenie rodzinnych ogrodów działkowych, nieprzekraczające norm powierzchni ustalonych w przepisach Prawa budowlanego dla altan i obiektów gospodarczych, z wyjątkiem zajętych na działalność gospodarczą. Oznacza to, iż altana na działce w rodzinnym ogrodzie działkowym musi posiadać powierzchnię zabudowy do 25 m2 w miastach i do 35 m2 poza granicami miast (art. 29 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego). SKO podało, że sporny budynek znajduje się w granicach administracyjnych miasta K. i aby być zwolnionym od podatku od nieruchomości musi posiadać powierzchnię zabudowy nieprzekraczającą 25 m2. Organ podatkowy stwierdził, że poza sporem jest zatem, iż przedmiotowa altana przekracza powierzchnię 25 m2. Z kolei, zgodnie z art. 4 ust. 1 u.p.o.l. podstawę opodatkowania stanowi dla budynków lub ich części powierzchnia użytkowa. Zgodnie z pojęciem "powierzchni użytkowej budynku lub jego części" zdefiniowanym w art. 1a ust. 1 pkt 5 tejże ustawy, organ zasadnie przyjął do wymiaru podatku pow. 34,10 m2, bowiem tyle wynosi powierzchnia użytkowa budynku mierzona po wewnętrznej długości ścian na wszystkich kondygnacjach, co także jest okolicznością bezsporną. W dalszej kolejności organ podał, że art. 7 ust 1 pkt 12 u.p.o.l. został wprowadzony na mocy ustawy z dnia 8 maja 2003 r. o zmianie ustawy o pracowniczych ogrodach działkowych, ustawy o podatku rolnym oraz ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. Nr 110, poz. 1039), gdzie dotychczasowe zwolnienie od podatku od nieruchomości gruntów pracowniczych ogrodów działkowych niezajętych na prowadzenie działalności gospodarczej zastąpiono zwolnieniem od podatku budynków położonych na terenie pracowniczych ogrodów działkowych, nieprzekraczających norm powierzchni ustalonych w przepisach ustawy Prawo budowlane dla altan i obiektów gospodarczych, z wyjątkiem zajętych na działalność gospodarczą. Jednocześnie zwolniono od podatku od nieruchomości Polski Związek Działkowców, z wyjątkiem przedmiotów opodatkowania zajętych na działalność gospodarczą. Przepis ten wszedł w życie 27 czerwca 2003 r., z mocą od dnia 1 stycznia 2003 r. Zatem dopiero od 1 stycznia 2003 r. funkcjonuje przedmiotowe zwolnienie i dotyczy ono budynków położonych na terenie pracowniczych, a obecnie rodzinnych ogrodów działkowych o wielkości do 25 m2 w miastach i do 35 m2 poza granicami miast (art. 29 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego). Istota tego przepisu dotyczy z jednej strony aspektu podatkowego - zwolnienia podatkowego, a z drugiej strony aspektu budowlanego - brak wymogu uzyskania pozwolenia na budowę dla obiektów poniżej norm wymienionych w tym przepisie, z jednoczesnym wskazaniem, że obiekty budowlane przekraczające tę powierzchnię wzniesione bez pozwolenia na budowę stanowią tzw. samowolę budowlaną. Organ podkreślił, że przedmiotem badania w niniejszej sprawie jest tylko aspekt podatkowy. W ocenie organu, działka, na której znajduje się altana na terenie ROD "S." położona jest na terenie miasta K. Potwierdza to jednoznacznie załącznik nr 1 do statutu Osiedlowego Komitetu Samorządu Mieszkańców nr 2 w K. będący jednocześnie załącznikiem do uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w K. z dnia [...]r. w sprawie nadania Statutów Osiedli ([...]), z którego wynika, że teren, na którym położony jest ROD "S.", znajduje się w granicach miasta K. Potwierdzają to także dane z ewidencji gruntów i budynków, z których zapisów jednoznacznie wynika, że działki, na których położony jest ROD "S." (o numerach ewidencyjnych: 1246/2, 1247/2, 1248/2, 1248/3 i 1248/4 przy ul. D.) znajdują się na terenie miasta K. SKO podało, że dla organów podatkowych wiążące są przy wymiarze podatków dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm., dalej jako p.g.k.) stanowi, że podstawą wymiaru podatku są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, prowadzonej przez starostwa powiatowe. Dane te wskazują m.in. na przedmiot opodatkowania. Ustalenia organów podatkowych oparte o treść ewidencji gruntów stanowią istotny element określenia podatkowego stanu faktycznego. Dokonując tych ustaleń organ jest związany zakresem zapisów zawartych w ewidencji gruntów i nie jest uprawniony do ich weryfikacji. SKO podało, że pogląd odmawiający uprawnienia organom ustalającym wysokość podatku od nieruchomości do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów, jest ugruntowany w orzecznictwie sądowym. Organ podkreślił, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej jako O.p.) i zgodnie z treścią tego przepisu, stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. SKO podkreśliło, że zmiany przepisów nie doprowadziły do utraty praw nabytych przez Polski Związek Działkowców. Związek korzystał ze zwolnienia w podatkach i opłatach lokalnych, które to zwolnienie było zwolnieniem bezterminowym i wolą ustawodawcy jego zakres od 1 stycznia 2003 r. został określony w sposób odmienny. Ponadto, zgodnie z zasadami demokratycznego państwa prawnego nowelizacje przepisów ww. ustaw zostały ogłoszone na 30 dni przed ich wejściem w życie i z początkiem nowego roku podatkowego. Organ odwoławczy uznał, że nie można mówić o naruszeniu praw nabytych stron, skoro inwestorem ogrodu działkowego był zupełnie inny podmiot, a poprzednikom prawnym stron tylko jako członkowi ROD "S." przydzielono działkę pracowniczą do zagospodarowania. SKO podkreśliło, że stosownie do treści znowelizowanych przepisów: art. 6 ust. 10 u.p.o.l., art. 6a ust. 9 ustawy o podatku rolnym oraz art. 6 ust. 6 ustawy o podatku leśnym, w celu umożliwienia gminom oszacowania skutków budżetowych zwolnień podatkowych i wywiązywania się z obowiązku sprawozdawczości - obowiązek składania informacji o nieruchomościach, obiektach budowlanych, gruntach i lasach oraz deklaracji na podatek od nieruchomości, podatek rolny i podatek leśny, nałożono również na wszystkich podatników korzystających ze zwolnienia od tych podatków na mocy przepisów ww. ustaw. Od 1 stycznia 2003 r. obowiązek ten dotyczy również Polskiego Związku Działkowców w zakresie gruntów i budynków podlegających opodatkowaniu, jak i zwolnionych z tych podatków, oraz odpowiednio użytkowników działek (członków Związku) w zakresie budynków stanowiących ich własność, jeżeli podlegają opodatkowaniu. Organ stwierdził, że nowelizacja art. 14 ustawy o pracowniczych ogrodach działkowych nie spowodowała istotnych zmian w opodatkowaniu pracowniczych ogrodów działkowych. W obecnym stanie prawnym opodatkowaniu podlegają ogrody urządzone na użytkach rolnych o lepszej klasie bonitacyjnej oraz te obiekty budowlane, które są budynkami w rozumieniu prawa budowlanego. SKO uznało, że Burmistrz K. zasadnie opodatkował stosownie do treści § 1 pkt 2 lit e uchwały Rady Miejskiej K. Nr [...] z dnia [...] r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości ([...]) przyjmując stawkę 5,00 zł/m2 jak dla budynków pozostałych, należącą do skarżących altanę na terenie ROD "S.", ponieważ znajduje się on na terenie miasta K. i nie korzysta w związku z tym ze zwolnienia podatkowego, o którym mowa w treści przepisu art. 7 ust. 1 pkt 12 u.p.o.l. Na potwierdzenie swojej argumentacji organ przywołał wyroki WSA w Bydgoszczy z dnia 8 kwietnia 2013 r., sygn. akt: I SA/Bd 81/13,1 SA/Bd 82/13, I SA/Bd 84/13, I SA/Bd 85/13 i I SA/Bd 93/13, w których Sąd orzekł w tożsamym stanie faktycznym i prawnym jak w rozpatrywanej sprawie, że obiekt budowlany o powierzchni przekraczającej 25 m2 w miastach nie korzysta ze zwolnienia podatkowego, o którym mowa w treści przepisu art. 7 ust. 1 pkt 12 u.p.o.l. i w związku z tym powinien on zostać opodatkowany według stawek jak dla budynków pozostałych, a dla ustalenia podstawy opodatkowania miarodajne są ustalenia wynikające z treści ewidencji gruntów. Kolegium podkreśliło, że ustalenia faktyczne w sprawie organ I instancji oparł na oświadczeniu strony, a także na danych ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków. Organ przywołał art. 68 § 1 i 2 O.p., zgodnie z którym zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 21 § 1 pkt 2 (powstające z dniem doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość tego zobowiązania), nie powstaje, jeżeli decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. Dodał jednakże, że jeżeli podatnik: 1) nie złożył deklaracji w terminie przewidzianym w przepisach prawa podatkowego, 2) w złożonej deklaracji nie ujawnił wszystkich danych niezbędnych do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego - zobowiązanie podatkowe, o którym mowa wyżej, nie powstaje, pod warunkiem że decyzja ustalająca wysokość tego zobowiązania została doręczona po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. Organ podał, że w rozpatrywanej sprawie decyzja wymiarowa dotyczy 2008 r. Bezsporną okolicznością jest przy tym złożenie informacji na podatek po upływie ustawowego terminu. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych osoby fizyczne, z zastrzeżeniem ust. 11, są obowiązane złożyć właściwemu organowi podatkowemu informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych, sporządzoną na formularzu według ustalonego wzoru, w terminie 14 dni od dnia wystąpienia okoliczności uzasadniających powstanie albo wygaśnięcie obowiązku podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości lub od dnia zaistnienia zdarzenia, o którym mowa w ust. 3. Obowiązek podatkowy w tym podatku powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Jeżeli okolicznością, od której jest uzależniony obowiązek podatkowy, jest istnienie budowli albo budynku lub ich części, obowiązek podatkowy powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budowli albo budynku lub ich części przed ich ostatecznym wykończeniem (art. 6 ust 1 i 2 cyt. ustawy). Mając powyższe na uwadze, Kolegium uznało, że skoro nie upłynął termin przedawnienia, Burmistrz K. miał podstawę prawną do wydania i doręczenia skarżącej w 2013 r. decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe na 2008 r. Doręczenie zaskarżonej decyzji wywołało zatem skutek prawny w postaci powstania zobowiązania podatkowego. Skarżący złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w której wnieśli o uchylenie w całości przedmiotowej decyzji. Zarzucili jej naruszenie: - postępowania zgodnie z ustawą z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013, poz. 267, dalej jako k.p.a.), w tym w szczególności art. 7, 8 i 77 k.p.a., - zasad procedury podatkowej, w tym w szczególności art. 122, 180, 187 i 191 O.p., - art. 7 ust. 1 pkt 12 u.p.o.l. i naliczenie podatku od nieruchomości: budynku – domku na terenie rodzinnego ogrodu działkowego "S.", wybudowanego w 1980 r., zajmującego powierzchnię 34,68 m2 z naruszeniem ww. przepisów. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że w Wojewódzkie Biuro Geodezji i Terenów Rolnych w 1979 r. zaopiniowało pozytywnie lokalizację pracowniczych ogrodów działkowych tylko na terenach rolnych położonych w K. – S. Zatem POD "S." został zaprojektowany i zagospodarowany zgodnie z tą opinią, tj. budynki – altany wybudowano na terenach rolnych, nie wycięto lasu i są to ogrody podmiejskie. Skarżący podali, że organ I instancji nie precyzuje położenia działki, natomiast dane z 21 lutego 2013 r. zapisane w księdze wieczystej wskazują, że działka położona jest w gminie – K., miejscowości – S. Ten stan rzeczy potwierdzają także wypisy z rejestru gruntów znajdujące się w aktach Sądu Rejonowego w B. X Wydział Ksiąg Wieczystych. Skarżący wskazali, że dnia 25 marca 2013 r. zmieniono wypis z rejestru gruntów zaliczając teren ROD "S." do obszaru miejskiego i na wniosek Starosty Powiatu B. z dnia 16 kwietnia 2013 r. dokonano wpisu do ksiąg wieczystych zmieniając położenie gruntów ROD "S." z "miejscowość S., gmina K.", na "ul. D.". Podał, że w decyzji SKO z dnia [...] r. jest wskazane, iż "należący do skarżących obiekt budowlany na terenie ROD ‘S.’ (...) znajduje się na terenie miasta K. i nie korzysta w związku z tym ze zwolnienia podatkowego, o którym mowa w treści przepisu art. 7 ust. 1 pkt 12 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych". Skarżący podali, że nigdy wcześnie nie byli powiadomieni, że uległ zmianie status ROD "S." z podmiejskiego na miejski, ani że grunty na jakich położona jest działka to tereny miasta. Podniósł, że nie wiedział, że nie ma już miejscowości S. Zdaniem skarżących, działania organów nie dawały możliwości przewidywania konsekwencji prawnych sytuacji, w jakiej się znaleźli. W jego ocenie zasada zaufania obywateli do państwa powinna przejawiać się m.in. w takim stanowieniu i stosowaniu prawa, by nie stanowiło ono "pułapki dla obywateli". Podnieśli, że pozbawienie starszych, chorych ludzi dostępu do istotnych dla sprawy wiadomości: danych z ewidencji gruntów świadczących o tym, że obiekt znajduje się na terenie miasta K. oraz naliczenie zobowiązania podatkowego od 2008 do 2012 r. było działaniem na ich szkodę, a konieczność uregulowania takiego zobowiązania to dla skarżących duże obciążenie finansowe. Skarżący stwierdzili, że długie postępowanie, niejasne informacje oraz poniżające stwierdzenie, że działali niezgodnie z prawem wpłynęły niekorzystnie na ich stan psychiczny. Podali, że w jego ocenie przedmiotowa działka leży na terenach użytków rolnych w typie gruntów ornych (R) w klasie VI. Ponadto skarżący podali, że postępowanie dotyczy zobowiązania podatkowego, które zostało nałożone mimo tego, przepisy dotyczące podatku weszły w życie w 2003 r., a decyzje za okres od 2008 r. do 2012 r. wydano w 2013 r. Czują się pokrzywdzeni obarczeniem za taki stan rzeczy. Wskazali, że podatki są świadczeniami pieniężnymi, które są potrzebne i wykorzystywane dla potrzeby realizacji zadań publicznych, ale to organy powinny czuwać nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, tym bardziej jeśli dotyczy to osób starszych i niepełnosprawnych. Skarżący uważają, że organy nie podjęły działań niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz nie wskazały materiałów uzasadniających wydanie decyzji, co spowodowało spadek zaufania do nich. W skardze wnieśli o zobowiązanie przez Sąd organu do przedstawienia dowodu w postaci materiałów, które pozwoliłyby stwierdzić, że sporna nieruchomość nie korzysta ze zwolnienia podatkowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. [...] r. do tut. Sądu wpłynęło uzupełnienie do skargi. Skarżący podali w nim, że uzupełniają skargę o uprawomocnione wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 23 lipca 2013 r., sygn. akt I SA/Bd 414/13, I SA/Bd 415/13, I SA/Bd 416/13, I SA/Bd 417/13 i I SA/Bd 418/13, w których Sąd w tożsamym stanie faktycznym uchylił zaskarżone decyzje w całości. Podali, że także dotyczyły one POD "S." w S. k/K. i naliczenia podatku od altany. Dodali, że ich zdaniem "rzekome" włączenie miejscowości S. gmina K. Województwo B., a obecnie Województwo K. (5 – K., gdzie cyfra "5" ozn. tereny wiejskie, zamiana na 4 – K. wg wniosku Starosty Powiatu B. z dnia 25 marca 2013 r.), tj. włączenie S. z naruszeniem prawa w granice miasta K., jak również w sprawie utrzymania w mocy decyzji nt. naliczenia podatku od altany. Podnieśli także, że ich zdaniem decyzje zostały wydane z naruszeniem art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 1989 r. Nr 30 poz. 163 ze zm.), tj. organy wykonawcze formalnie nie wprowadziły zgodnie z obowiązującym prawem Uchwał Rady Miejskiej w K. z dnia 26 maja 2004 r. i Uchwały Rady Miejskiej w K. z dnia 27 lutego 2008 r. Ponadto decyzjom zarzucili naruszenie: - art. 7, 8 i 77 k.p.a., - przepisów nabytego prawa materialnego członków Polskiego Związku Działkowców, tj. art. 39 ust.1 i 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (DZ.U. z 2005 r. Nr 169, poz. 1419 ze zm.). - nabytych praw użytkowników POD "S." - informacji WZRM i OW z dnia 6 listopada 1976 r. w sprawie urządzenia pracowniczych ogrodów działkowych w K. – S. oraz zatwierdzonego Planu Zagospodarowania Pracowniczego Ogrodu Działkowego w K. – S. z dnia 7 listopada 1977 r. - art. 7 ust. 1 pkt 12 u.p.o.l., - art. 28 i 29 k.p.a. przez organ I instancji we wszczętym postępowaniu podatkowym w 2012 r. oraz poczynionych zmian zagospodarowanego POD "S." przenosząc z podmiejskiego na miejski, co jest w ocenie skarżących niezgodne z opinią Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka z dnia 14 marca 2013 r. znak: 879/2013/MPL, - art. 30, 31 i 32 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, - Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka. W uzasadnieniu tego pisma powtórzyli wcześniejszą argumentację, podkreślając, że ogród działkowy "formalnie" został na wniosek Starosty Powiatu B. zmieniony z podmiejskiego na miejski w dniu 16 kwietnia 2013 r. wpisem do Ksiąg Wieczystych, lecz czynność ta została ich zdaniem przeprowadzona z naruszeniem art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 1989 r. Nr 30, poz. 163 ze zm.), a faktycznie jest w trakcie załatwiania. Skarżący oświadczyli, że od kilkudziesięciu lat żyli w przekonaniu, mając za sobą zapewnienia poprzednich i obecnych władz administracyjnych oraz posiadając potwierdzające to dokumenty, że ich działki POD "S." zostały zagospodarowane i wybudowane zgodnie z obowiązującym prawem, na terenach podmiejskich gminy K., wykupionych od osób fizycznych z funduszy socjalnych uczestniczących zakładów pracy, wpłat członków ogrodu i ich pracy bez wynagrodzenia. Ich zdaniem nie mogły istnieć przesłanki, by nagle, po 35 latach przestało ich chronić prawo POD, a urzędnicy mogli nakładać na nich "rzekomo" zaległe podatki wbrew art. 9, 28 i 77 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa będące podstawą wznowienia postępowania lub inne naruszenie prawa mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 dalej jako "p.p.s.a.") lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Bezspornym w sprawie jest, że wymiar podatku organ ustalił na podstawie informacji złożonej przez podatników, w której zadeklarowali oni powierzchnię użytkową budynków pozostałych – 34,10 m2. Ponadto G. S. oświadczył, że jest właścicielem altany położonej na terenie Rodzinnego Ogrodu Działkowego w S., której powierzchnia zabudowy po obrysie ścian zewnętrznych wynosi 32,40 m2, zaś wysokość przy dachu płaskim – 3,30 m. Spór między stronami sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy sporna altana znajduje się w granicach administracyjnych miasta K., czy poza granicami tego miasta oraz czy nastąpiło przedawnienie zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości. Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych – dalej zwana u.p.o.l., zwalnia się od podatku od nieruchomości budynki położone na terenie rodzinnych ogrodów działkowych, nieprzekraczające norm powierzchni ustalonych w przepisach Prawa budowlanego dla altan i obiektów gospodarczych, z wyjątkiem zajętych na działalność gospodarczą. Z treści art. 29 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego wynika natomiast, że altana na działce w rodzinnym ogrodzie działkowym, aby podlegała zwolnieniu z podatku od nieruchomości musi posiadać powierzchnię zabudowy do 25 m² w miastach i do 35 m² poza granicami miast. Podkreślić w tym miejscu należy, że WSA w Bydgoszczy rozstrzygał już podobne skargi: wyrok z dnia 4 czerwca 2013 r., I SA/Bd 228/13, wyroki z dnia 33 lipca 2013 r. I SA/Bd 414/13, 415/13, 416/13, 417/13 oraz 418/13. Sąd w obecnym składzie w pełni akceptuje poglądy zaprezentowane w powyższych orzeczeniach. Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy mają dane z ewidencji gruntów i budynków. Konieczność uwzględniania danych zawartych w ewidencji gruntów przy wymiarze podatków od nieruchomości, rolnego i leśnego wynika także z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Przepis ten stanowi, że podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Dane zawarte w przedmiotowej ewidencji powinny być uwzględniane przez organy podatkowe dokonujące wymiaru podatków. Pogląd odmawiający organom ustalającym wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości prawa do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów, jest szeroko prezentowany w orzecznictwie sądowym (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2010 r., sygn. akt II FSK 1243/08, z dnia 5 listopada 2009 r., sygn. akt II FSK 836/08, z dnia 29 października 2009 r., sygn. akt II FSK 854/08, z dnia 1 października 2009 r., sygn. akt II FSK 652/08, z dnia 18 lutego 2010 r., sygn. akt II FSK 1586/08, wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych: WSA w Kielcach z dnia 14 października 2010 r., sygn. akt I SA/Ke 461/10, WSA w Krakowie z dnia 27 stycznia 2010 r., sygn. akt I SA/Kr 955/09, WSA w Poznaniu z dnia 21 stycznia 2010 r., sygn. akt III SA/Po 363/09). W wyrokach tych, które Sąd w niniejszej sprawie w pełni akceptuje i podziela, wyrażono pogląd, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Ordynacji podatkowej i zgodnie z treścią tego przepisu, stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych i w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji. Ewidencja gruntów i budynków prowadzona jest na podstawie rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38. poz. 454). Organem ewidencyjnym jest starosta, a w miastach na prawach powiatu - Prezydent Miasta. Jednym z podstawowych zadań nałożonych na starostę jako organ ewidencyjny jest utrzymywanie operatu ewidencyjnego w aktualnym stanie, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji wyłącznie z urzędu lub na wniosek określonych podmiotów (m.in. właścicieli, użytkowników wieczystych gruntów, trwałych zarządców). Z urzędu wprowadza się zmiany wynikające z: prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych; opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych; dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej; ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów. Podkreślić należy, że zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 2 powołanego rozporządzenia ewidencję zakłada się i prowadzi w systemie informatycznym, którego podstawę stanowią komputerowe bazy danych ewidencyjnych, z uwzględnieniem istniejącego podziału kraju dla celów ewidencji, opartego na zasadniczym trójstopniowym podziale terytorialnym państwa. Natomiast z § 5 wynika, że jednostkami powierzchniowymi podziału kraju dla celów ewidencji są: jednostka ewidencyjna, obręb ewidencyjny, działka ewidencyjna. Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy należy wskazać, że w wypisie z rejestru gruntów według stanu na dzień 01 stycznia 2008 r. wynika, że działki, na których położony jest ROD "S." tj. 1246/2, 1247/2, 1248/2, 1248/3, 1248/4 znajdują się w jednostce ewidencyjnej K., obrębie ewidencyjnym Miasta K. Przywołany zapis z rejestru gruntów oznacza, że altany posadowione na działkach wymienionych we wskazanej ewidencji położone są w granicach Miasta K. W konsekwencji, prawidłowe jest ustalenie organu podatkowego, że w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania zwolnienie od podatku od nieruchomości przewidziane w art. 7 ust. 1 pkt 12 u.p.o.l. albowiem powierzchnia spornej altany przekracza powierzchnię zabudowy 25 m² o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego. W przypadku, gdy strona skarżąca kwestionuje zapisy w ewidencji gruntów, a dotyczące położenia działek zabudowanych altanami, to powinna podjąć działania w celu dokonania zmian w tej ewidencji gruntów i budynków. Dopóki dane z ewidencji nie zostaną zmienione w stosownym trybie, dopóty organ podatkowy jest zobowiązany uwzględniać je przy wymiarze podatku, także w zakresie położenia nieruchomości (zob. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 15 listopada 2010 r., sygn. akt I SA/Gl 416/10). Wskazane próby zmian zapisów, dopóki nie okażą się skuteczne, nie mogą być brane pod uwagę, gdyż nie mają żadnej mocy prawnej. Nie zasługuje także na uwzględnienie zarzut, że pozbawienie skarżących zwolnienia podatkowego narusza ich prawa nabyte. Wyjaśnić należy, że obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości – stosownie do art. 6 u.p.o.l. – powstaje z chwilą nabycia nieruchomości, jednakże jest ustalany corocznie. Od ustawodawcy zależy, czy w danym roku podatkowym podatnik będzie miał prawo korzystać ze zwolnienia podatkowego. Uznaniu zwolnienia od podatku za przedmiot praw nabytych stoi na przeszkodzie art. 84 Konstytucji RP, zgodnie z którym każdy obywatel obowiązany jest do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie. Jeśli nawet przyjąć, że skarżący w którymś z lat poprzednich korzystali ze zwolnienia podatkowego, to nie oznacza to, że z tego tytułu ma bezterminowe prawo do zwolnienia w kolejnych latach podatkowych. Podatnikom nie może być przypisane bezterminowe prawo do zwolnień podatkowych tylko z faktu posiadania zwolnienia w okresie przeszłym (zob. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 lutego 2002 r., sygn. akt K 47/01). Z kolei art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o ROD adresowany jest do Związku Działkowców a nie skarżących. W niniejszej sprawie nie doszło także do przedawnienia zobowiązania podatkowego objętego zaskarżoną decyzją. Podjęte przez organ podatkowy rozstrzygnięcie w przedmiocie podatku od nieruchomości należy do grupy zobowiązań podatkowych, które w doktrynie określa się mianem ustalających. Ich istotę określa art. 21 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Powstają one z dniem doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość zobowiązania. Ich przedawnienie reguluje przepis art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej stanowiąc, że zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 21 § 1 pkt 2, nie powstaje, jeżeli decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. Istotny z punktu widzenia rozpoznawanej sprawy jest jednak przepis § 2 art. 68 Ordynacji podatkowej zgodnie z jego brzmieniem: jeżeli podatnik 1) nie złożył deklaracji w terminie przewidzianym w przepisach prawa podatkowego, 2) w złożonej deklaracji nie ujawnił wszystkich danych niezbędnych do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego, to zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w § 1, nie powstaje, pod warunkiem, że decyzja ustalająca wysokość tego zobowiązania została doręczona po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. Przez pojęcie deklaracji podatkowej ustawodawca rozumie zeznania, wykazy oraz informacje, do których składania obowiązani są, na podstawie przepisów prawa podatkowego, podatnicy, płatnicy i inkasenci (art. 3 pkt 5 Ordynacji podatkowej). Niewątpliwe zatem w pojęciu deklaracji mieści się także informacja, o której stanowi przepis art. 6 ust. 6 u.p.o.l., który stanowi, że osoby fizyczne, z zastrzeżeniem ust. 11, są obowiązane złożyć właściwemu organowi podatkowemu informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych, sporządzoną na formularzu według ustalonego wzoru, w terminie 14 dni od dnia wystąpienia okoliczności uzasadniających powstanie albo wygaśnięcie obowiązku podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości lub od dnia zaistnienia zdarzenia, o którym mowa w ust. 3. Zaniechanie złożenia przez skarżących owej informacji opisanej w art. 6 ust. 6 u.p.o.l. powoduje, że w sprawie będzie miał zastosowanie art. 68 § 2 Ordynacji podatkowej i 5 letni termin przedawnienia, liczony od końca roku podatkowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. Mając na względzie powyższe oraz art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. H. Adamczewska- Wasilewicz M. Łent E. Kruppik-Świetlicka

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło