II SA/Bd 1075/21

WyrokWSA w Bydgoszczy2021-12-01

Skład orzekający: Grzegorz Saniewski, Joanna Brzezińska, Mariusz Pawełczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie pobierającej emeryturę przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, jeśli emerytura jest niższa od świadczenia pielęgnacyjnego, a osoba ta odmawia zawieszenia wypłaty emerytury?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje osobie pobierającej emeryturę, jeśli nie dokona ona wyboru jednego ze świadczeń. Odmowa zawieszenia wypłaty emerytury przez skarżącą, mimo pouczenia o takiej możliwości i jej konsekwencjach, stanowi podstawę do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Sąd podkreślił, że nie ma podstaw do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości różnicy między jego ustawową kwotą a pobieraną emeryturą.
Stan faktyczny
Prezydent Miasta odmówił H. P. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad niepełnosprawnym synem, ponieważ pobierała ona emeryturę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, wskazując, że skarżąca nie przedstawiła dowodu na zawieszenie prawa do emerytury i odmówiła rezygnacji z tego prawa. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych i Konstytucji, argumentując, że świadczenie pielęgnacyjne powinno być przyznane w wysokości różnicy między jego ustawową kwotą a pobieraną emeryturą.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędziowie sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi H. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...], Prezydent Miasta B. odmówił H. P. (skarżącej) świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym synem – J. P.. W uzasadnieniu, po przytoczeniu treści art. 1, 17 ust. 1 i 1b oraz art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 111 - dalej "u.ś.r.") organ stwierdził, że skarżąca pobiera emeryturę od 1 sierpnia 1996 r., co stanowi negatywną przesłankę przyznania świadczenia zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. Organ wskazał, że w związku z możliwością wyboru przez wnioskodawcę świadczenia w przypadku ich zbiegu skarżąca została w toku postępowania poinformowana o tym, iż przysługujące jej prawo emerytalne może zostać zawieszone, przy czym na tę okoliczność winna przedstawić stosowny dowód w postaci decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o wstrzymaniu wypłaty emerytury. Stwierdził, że w obliczu braku odpowiedzi skarżącej na ww. wezwanie negatywna przesłanka nie została usunięta i przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego nie jest możliwe. Po rozpoznaniu odwołania od powyższej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...], utrzymało w mocy rozstrzygnięcie I instancji. W uzasadnieniu, po przywołaniu stanu faktycznego sprawy oraz treści art. 17 ust. 1, 1b, 5 u.ś.r., organ odwoławczy stwierdził, że skarżąca pomimo pouczeń nie przedstawiła dowodu na zawieszenie prawa do emerytury, a we wniosku i w odwołaniu wprost stwierdziła, że nie zgadza się na zawieszenie tego prawa, a to z tego względu, iż w sytuacji zgonu skarżącej w czasie zawieszenia prawa do emerytury, pozbawi to jej syna prawa do świadczenia po matce. Organ wskazał, że orzecznictwo sądowoadministracyjne jest aktualnie zgodne co do tego, że brak jest możliwości wypłaty świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości różnicy pomiędzy jego ustawową wysokością a wysokością pobieranej emerytury. Stwierdził, że warunkiem przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest dokonanie jego wyboru zgodnie z art. 27 ust. 5 u.ś.r., co wiązać się musi z zawieszeniem prawa do pobieranej emerytury, a czego skarżąca w sprawie nie uczyniła. W skardze na powyższą decyzję H. P., reprezentowana przez adwokata, wniosła o jej uchylenie oraz rozważenie uchylenia decyzji Prezydenta i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania, a nadto o zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuciła naruszenie: - art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i odmowę przyznania świadczenia, podczas gdy Trybunał Konstytucyjny uznał różnicowanie sytuacji strony otrzymującej emeryturę z sytuacją osób otrzymujących świadczenie pielęgnacyjne za niezgodne z Konstytucją, - naruszenie art. 32 i 18 Konstytucji poprze dokonanie takiej wykładni art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., która pozbawia stronę w całości świadczenia pielęgnacyjnego, mimo że przysługujące jej prawo do emerytury opiewa na wartość niższą niż to świadczenie, - art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. poprzez przyjęcie wykładni nakazującej stronie dokonanie wyboru jednego ze świadczeń pozostających w zbiegu, podczas gdy prawidłowa wykładnia winna prowadzić do wniosku, że okoliczność pobierania emerytury przez skarżącą pozbawia ją prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tylko do wysokości otrzymywanej emerytury, - art. 27 ust. 5 u.ś.r. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, a to ze względu na to, iż nie odnosi się on do zbiegu świadczenia emerytalnego i pielęgnacyjnego, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego wykluczenia równoczesnego pobierania obu świadczeń. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła argumentację na rzecz postawionych zarzutów, powołując się na wyrok TK z dnia 26 czerwca 2019 r., sygn. SK 2/17, wskazując, że w orzecznictwie dopuszczono możliwość przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego miarkując jego wysokość z uwzględnieniem otrzymywanej emerytury, oraz że skarżąca kategorycznie odmawia rezygnacji z przysługującego jej prawa do emerytury z uwagi na pozbawienie – w razie zgonu skarżącej – prawa do emerytury przysługującego jej dziecku po matce. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2167) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 - dalej "p.p.s.a.") nie wskazuje, aby w toku postępowania administracyjnego uchybiono prawu materialnemu, oraz prawu procesowemu, w sposób uzasadniający uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.). Spór w rozpoznawanej sprawie dotyczył uznania przez organy obu instancji, że skarżąca nie jest osobą uprawnioną do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem. Organy obu instancji wskazały, że w obliczu realizowanego przez skarżącą uprawnienia do świadczenia emerytalnego zachodzi w sprawie negatywna przesłanka dla przyznania świadczenia, o której mowa w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (publ. jak wcześniej wskazano). Organy podkreśliły, że skarżąca – będąc pouczona o konieczności przedłożenia decyzji o zawieszeniu prawa do emerytury – odmówiła przedłożenia takiego dowodu wskazując, że nie chce rezygnować z emerytury. W ocenie skarżącej pozbawionym podstaw jest żądanie uzależnienie pozytywnego załatwienia jej wniosku od wstrzymania (zawieszenia) wypłaty emerytury, przy czym samo wnioskowane świadczenie winno być jej wypłacane w wysokości różnicy pomiędzy ustawowo określoną kwotą świadczenia pielęgnacyjnego, a kwotą pobieranej emerytury. Stanowisko skarżącej jest w ocenie Sądu wadliwe. Zaakceptować należy natomiast argumentację organów administracji w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 1 a u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego. Dla porządku wskazać należy, że na tle wykładni art. 17 ust. 5 pkt 1 lit a u.ś.r. wywiązał się w orzecznictwie spór co do tego, czy narusza zasadę równości taka wykładnia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit a u.ś.r., która pozbawia w całości prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osoby mające ustalone prawo do emerytury w wysokości niższej niż to świadczenie. Pierwszy z nurtów orzeczniczych opowiadał się za rygorystycznym rozumieniem wskazanego przepisu, wykluczającym możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobie posiadającej ustalone prawo do emerytury. Wskazywano, że celem świadczenia pielęgnacyjnego jest udzielenie materialnego wsparcia osobom, które rezygnują z aktywności zawodowej, by opiekować się osobą niepełnosprawną (świadczenie kompensacyjne), zaś emerytura stanowi odpowiednik wynagrodzenia za pracę uzyskiwany po przepracowaniu określonego czasu i w określonym ustawowo wieku i nie jest świadczeniem przysługującym osobom aktywnym zawodowo, dla których to praca, a nie emerytura, jest podstawowym źródłem utrzymania. Wskazywano, że osoby mające ustalone prawo do emerytury, choćby niższe kwotowo od świadczenia pielęgnacyjnego, a opiekujące się niepełnosprawnymi członkami swoich rodzin, nie pozostają w takiej samej sytuacji jak osoby, które tego prawa jeszcze nie nabyły (vide: wyrok NSA z 30 listopada 2020 r., sygn. akt I OSK 1334/20, a także wyroki NSA: z 6 kwietnia 2017 r.; I OSK 2950/15 i z 10 lipca 2018 r., I OSK 134/18, dostępne na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei odmienna od powyższej linia orzecznicza – którą Sąd rozpoznający niniejszą sprawę popiera - akcentowała istotną zmianę relacji między wysokością świadczenia pielęgnacyjnego a wysokością świadczeń, których pobieranie wyłącza prawo do tego świadczenia i dokonując interpretacji art. 17 ust. 5 u.ś.r przy użyciu narzędzi tzw. wykładni dynamicznej, która zakłada zmienność znaczenia przepisów wysławiających normy, uwzględniającej aktualne potrzeby systemu prawnego (por. wyrok NSA z dnia 24 lutego 2020 r. sygn. I GSK 597/17, dostępny jw.). Akcentowała też, że w dacie wprowadzenia negatywnej przesłanki przyznania świadczenia w cytowanym przepisie wynosiło ono 420 zł (na dzień rozpoznawania wniosku świadczenie pielęgnacyjne wynosiło 1971,00 zł, zgodnie z obwieszczeniem Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 4 listopada 2020 r. - M.P. z 2020 r., poz. 1031). Ustalenie to prowadziło do wniosków, że w obecnych realiach pozbawienie w całości świadczenia pielęgnacyjnego opiekunowi otrzymującemu świadczenie niższe nie znajduje uzasadnienia w dyrektywach wykładni systemowej oraz funkcjonalnej i celowościowej i narusza konstytucyjną zasadę równości. Skoro celem świadczenia pielęgnacyjnego jest rekompensowanie braku dochodów z pracy zarobkowej z powodu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, to pozbawienie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osób pobierających emeryturę w niższej wysokości niż to świadczenie powoduje, że ten cel nie jest w stosunku do tej grupy opiekunów realizowany, mimo że sprawując opiekę po uzyskaniu prawa do emerytury opiekun nie może podjąć pracy zarobkowej (vide: wyroki NSA: z 28 czerwca 2019 r. sygn. akt I OSK 757/19, z 8 stycznia 2020 r. sygn. akt I OSK 2392/19, z 30 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1546/19 i z 27 maja 2020 r. sygn. akt 2375/19; z 18 czerwca 2020 r. sygn. akt I OSK 254/20, dostępne jw.). Przyjęcie, że uprawnienie do emerytury nie jest bezwarunkową przesłanką do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego spowodowało wątpliwość co do sposobu realizacji uprawnienia do tego świadczenia przez osobę uprawnioną do emerytury. W orzecznictwie pojawił się pogląd dopuszczający zmiarkowanie kwoty wypłacanego świadczenia pielęgnacyjnego i równocześnie wypłacanej emerytury. W wyrokach z 28 czerwca 2019 r. sygn. akt I OSK 757/19 (powołanym w skardze), z 8 stycznia 2020 r. sygn. akt I OSK 2392/19 oraz z 30 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1546/19 (dostępne jw.) Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że zastosowanie przywołanych w poprzednim akapicie reguł interpretacyjnych w odniesieniu do art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. wyłącza prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osoby mającej ustalone prawo do emerytury nie w całości, ale jedynie do wysokości tej emerytury. Zgodnie z tym stanowiskiem osobie posiadającej uprawnienie do jednego ze świadczeń wymienionych w powyższym przepisie, należy przyznać świadczenie pielęgnacyjne, ale w wysokości stanowiącej różnicę między wysokością tego świadczenia wynikającą z ustawy i pobieranym świadczeniem emerytalnym lub rentowym. Za taką wykładnią opowiada się właśnie skarżąca. W wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 czerwca 2020 r. sygn. akt I OSK 254/20, z 27 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 2375/19, z 11 sierpnia 2020 r. sygn. akt I OSK 764/20 (dostępne jw.) Sąd ten zaprezentował odmienne stanowisko. Wskazał, że wypłata świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości odpowiadającej różnicy pomiędzy ustawową wysokością tego świadczenia i wysokością emerytury (netto), pozostawałaby w sprzeczności z art. 17 ust. 3 u.ś.r., który to przepis wysokość świadczenia pielęgnacyjnego określa jednoznacznie kwotowo i nie pozwala na samodzielne określanie jego wysokości przez organ administracji w oparciu o jakiekolwiek przesłanki. W orzecznictwie zwraca się uwagę, że praktyka taka, niezależnie od trudności co do ustalenia jej podstawy prawnej, spowodowałaby dalsze wątpliwości, co do zachowania zasady równości oraz komplikacje w zakresie ustalania przez organ wysokości należnej wypłaty świadczenia w sytuacji otrzymania np. trzynastej emerytury, czy też w zakresie odprowadzanych składek na ubezpieczenie zdrowotne i ubezpieczenie emerytalno-rentowe (vide: wyrok WSA w Poznaniu z dnia 14 listopada 2019 r., sygn. II SA/Po 662/19, dostępny jw.). Sąd rozpoznający niniejszą sprawę popiera ten z zaprezentowanych wyżej poglądów, który realizację uprawnienia osoby pobierającej emeryturę do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego warunkuje dokonaniem przez tę osobę wyboru któregoś z konkurencyjnych świadczeń. Wskazać należy, że w przypadku zbiegu uprawnień do świadczeń ustawodawca wprowadził zasadę wypłaty jednego świadczenia wybranego przez osobę uprawnioną. Taka regulacja znajduje się w art. 27 ust. 5 u.ś.r., w której wskazano, że w przypadku zbiegu uprawnień do świadczenia rodzicielskiego, pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego, dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10 lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustalaniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów - przysługuje jedno z tych świadczeń wybrane przez osobę uprawnioną - także w przypadku, gdy świadczenia te przysługują w związku z opieką nad różnymi osobami. Zbieg uprawnień do świadczeń uregulowany jest również w art. 95 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tj. Dz. U. z 2021 r. poz. 291), zgodnie z którym w razie zbiegu u jednej osoby prawa do kilku świadczeń przewidzianych w ustawie wypłaca się jedno z tych świadczeń - wyższe lub wybrane przez zainteresowanego. Przepisy każdej z ustaw regulują zbieg świadczeń przyznawanych na podstawie tych ustaw, ewentualnie wyraźnie wskazanych przepisów (por. art. 27 ust. 5 pkt 5 u.ś.r. czy art. 96 ustawy o emeryturach i rentach z FUS) wypłacanych przez organy określone w każdej z tych ustaw. Nie ma jednego przepisu regulującego zbieg uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego i emerytury przyznawanych i wypłacanych przez różne organy. W tej sytuacji podzielić należy stanowisko wyrażone w powołanych w poprzednim akapicie wyrokach NSA, że osoba, która spełnia warunki do przyznania wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera emeryturę, winna dokonać wyboru jednego z tych świadczeń i może zrezygnować z pobierania świadczenia niższego, tj. w niniejszej sprawie - emerytury. Swój wybór może zrealizować poprzez złożenie do organu emerytalnego wniosku o zawieszenie prawa do emerytury na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, zgodnie z którym prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy lub renty rodzinnej, do której uprawniona jest jedna osoba, może ulec zawieszeniu również na wniosek emeryta lub rencisty. Ustawodawca nie ogranicza możliwości złożenia takiego wniosku. Zawieszenie prawa do emerytury, zgodnie z art. 134 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS skutkować będzie wstrzymaniem wypłaty emerytury poczynając od miesiąca, w którym została wydana decyzja o wstrzymaniu wypłaty (art. 134 ust. 2 pkt 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS). Emerytura jest prawem niezbywalnym, ale zawieszenie tego prawa i wstrzymanie jej wypłaty skutkuje odpadnięciem negatywnej przesłanki z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., tj. posiadania prawa do emerytury, które w tym wypadku wiązane być musi nie tylko z samym prawem, ale i z realizacją tego prawa w postaci wypłaty emerytury. Zgodnie z zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego to na organie administracji publicznej ciąży obowiązek poinformowania strony o możliwości złożenia wniosku o zawieszenie emerytury i przedstawienia decyzji o wstrzymaniu jej wypłaty oraz wezwać do złożenia wymaganych dokumentów, stosując odpowiednio przepisy art. 24a ust. 1-3 u.ś.r. Obowiązek ten wynika z art. 9 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Nadto zgodnie z art. 79a k.p.a., w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Celem tego przepisu jest zmobilizowanie organów administracji do wnikliwego badania merytorycznej treści żądań strony na wszystkich etapach postępowania wszczynanego na żądanie strony i zapobieganie sytuacjom, w których strona dysponuje dodatkowymi dowodami na okoliczności istotne dla wykazania zasadności jej żądania albo może je łatwo uzyskać, a z powodu braku odpowiedniej wiedzy o potrzebnych dowodach bądź o sposobie oceny wcześniej przedstawionych dowodów - nie korzysta z takiej możliwości. Odnosząc powyższe obszerne rozważania do realiów rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdził po pierwsze, że organy obu instancji dokonały prawidłowej, tj. po myśli wyłożonych wyżej wskazań, wykładni art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. Dostrzegły one możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobie, której przysługuje prawo do emerytury, pod warunkiem zawieszenia wypłaty tej emerytury. Prawidłowo również organ I instancji – pismem z dnia 9 kwietnia 2021 r. (k. 26 akt adm.) – poinformował skarżącą o zaistnieniu w sprawie przesłanki negatywnej opisanej w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., jak i o możliwości jej wyeliminowania, co jednak zależało od aktywności skarżącej w tym zakresie w postaci przedłożenia decyzji o zawieszeniu prawa do emerytury. Zarówno w piśmie przewodnim do wniosku (k. 11 akt adm.), jak i w odwołaniu oraz w skardze skarżąca konsekwentnie, kategorycznie odmawiała dokonania wyboru świadczenia korzystniejszego w oparciu o art. 27 ust. 5 u.ś.r., jednoznacznie domagając się przyznania kwoty świadczenia w wysokości zmiarkowanej względem pobieranej emerytury. W tych okolicznościach, uwzględniając dokonaną wykładnię art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., Sąd potwierdza, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy brak jest możliwości przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na wciąż realizowane przez nią uprawnienie do świadczenia emerytalnego., Wywód poczyniony w niniejszym uzasadnieniu stanowi zasadniczo odniesienie się do całości argumentacji skarżącej w zakresie, w jakim postuluje ona dopuszczenie możliwości przyznania świadczenia w pomniejszonej wysokości osobie równolegle pobierającej emeryturę. Wskazać jeszcze jednak należy, że przyjęcie wykładni art. 17 ust. 1 i ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. takiej, jaką postuluje skarżąca, skutkowałoby wprowadzeniem do porządku prawnego nowego świadczenia, a mianowicie "wyrównawczego świadczenia pielęgnacyjnego", które jest nieznane ustawie o świadczeniach rodzinnych (por. S. Nitecki, Przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w części stanowiącej różnicę pomiędzy uzyskiwaną emeryturą a kwotą tego świadczenia, Glosa krytyczna do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2020 r. sygn. I OSK 2392/19, Samorząd Terytorialny 2020, 7-8, s.182). Bez znaczenia przy tym pozostają zasygnalizowane w skardze postulaty de lege ferenda w przedmiocie planowanych rozwiązań prawnych dotyczących świadczeń o charakterze wyrównawczym. Jako że skarżąca powołała w skardze wyrok Trybunału Konstytucyjnego o sygn. SK 2/17 z dnia 26 czerwca 2019 r. stwierdzić tym bardziej wypada, że i w tym orzeczeniu TK uznał (w kontekście uprawnienia wnioskodawcy do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy), że w systemie świadczeń rodzinnych brak jest rozwiązana pośredniego, pozwalającego na wypłatę świadczenia pielęgnacyjnego w obniżonej wysokości proporcjonalnie do wysokości pobieranej renty. Pogląd powyższy koresponduje z tym zaprezentowanym w niniejszym uzasadnieniu. Końcowo stwierdzić też należy, a to w odniesieniu do twierdzenia skarżącej o braku zabezpieczenia jej syna na wypadek zgonu skarżącej, że to do skarżącej należy wybór, czy decyduje się ona na kontynuowanie pobierania świadczenia emerytalnego – nawet niższego, ale stabilniejszego i zakładającego stosowne przejścia na niepełnosprawnego członka rodziny w razie zgonu emeryta, czy też świadczenia pielęgnacyjnego – wyższego, ale obwarowanego rygorami i przywilejami właściwymi systemowi świadczeń rodzinnych, które odmienne są od świadczeń wypłacanych w ramach systemu świadczeń zabezpieczenia emerytalnego. Reasumując, organy obu instancji prawidłowo zastosowały w sprawie art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., odmawiając przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego. Prezydent Miasta B. przed rozpoznaniem sprawy w I instancji prawidłowo zrealizował wobec skarżącej obowiązek informacyjny, polegający na wskazaniu przeszkody w przyznaniu wnioskowanego świadczenia i możliwości jej przezwyciężenia. Skarżąca nie wykazała aktywności w zakresie wyeliminowania przesłanki negatywnej w postaci pobierania przez nią emerytury, toteż odmowa świadczenia pielęgnacyjnego była zasadna. Mając to na uwadze Sąd oddalił wniesioną skargę w oparciu o art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło