II SA/Bd 1443/15
WyrokWSA w Bydgoszczy2016-06-15
Skład orzekający: Grzegorz Saniewski, Joanna Brzezińska, Elżbieta Piechowiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umorzenie opłaty rocznej z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji, oparte na porozumieniu inwestycyjnym z 2006 r., może być uzasadnione "ważnym interesem podatnika" w rozumieniu art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej, pomimo zmiany stanu prawnego i braku aktualnych programów pomocowych?Ratio decidendi
Organy administracji błędnie zinterpretowały pojęcie "ważnego interesu podatnika", ograniczając je wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych i losowych, zamiast rozważyć całokształt okoliczności sprawy, w tym zobowiązania wynikające z wcześniejszych porozumień inwestycyjnych i ich wpływ na wiarygodność państwa. Niewłaściwa analiza przesłanek materialnoprawnych doprowadziła do naruszenia przepisów prawa procesowego.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o umorzenie opłaty rocznej z tytułu wyłączenia gruntów rolnych za 2015 r., powołując się na porozumienie inwestycyjne z 2006 r. oraz wcześniejsze umorzenia opłat. Marszałek Województwa odmówił umorzenia, uznając, że porozumienie miało charakter jedynie intencyjny i nie tworzy zobowiązania, a sytuacja finansowa spółki jest stabilna. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca spółka zarzuciła organom błędną wykładnię "ważnego interesu podatnika" i naruszenie przepisów proceduralnych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Sędziowie sędzia WSA Joanna Brzezińska sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Protokolant starszy asystent sędziego Agnieszka Jagiełłowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia opłaty rocznej z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] 2015 r., nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej Spółki kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r., znak: [...] Marszałek Województwa K. – P., działając na podstawie art. 46 ust. 1 ustawy z dnia [...] czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2013 r., poz. 596 z późn. zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), w związku z art. 22 b ust. 3 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 909), art. 60 pkt 7 oraz art. 67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 885 z późn. zm.), art. 67a § 1 pkt 3 i art. 67 b § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 z późn. zm.), po rozpatrzeniu wniosku B. T. P. sp. z o. o. w O. z dnia [...] czerwca 2015 r. o umorzenie opłaty rocznej za 2015 r. naliczanej z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji, na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r., znak: O. w ramach pomocy regionalnej, odmówił umorzenia opłaty rocznej za 2015 r. w kwocie [...]zł w ramach pomocy regionalnej, przysługującej Województwu K.-P. od B. T. P. sp. z o. o. w O. z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji w obrębie geodezyjnym O., gm. Ł., usytuowanych na części działki nr [...], naliczonej na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. znak: O. .
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano, że wnioskiem z dnia [...] czerwca 2015 r. skarżąca spółka B. T. P. w O. wystąpiła o umorzenie opłaty rocznej za 2015 . przysługującej Województwu K.-P. z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolnej, naliczonej na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. znak: [...], w ramach pomocy regionalnej.
We wniosku opisano historię pojawienia się Firmy na terenie P. Specjalnej Strefy Ekonomicznej w O., przywołując Porozumienie dotyczące inwestycji S., zawarte w sierpniu 2006 r. pomiędzy S. , Ministrem Gospodarki RP, P. Specjalną Strefą Ekonomiczną sp. z o. o., Województwem K.-P. oraz Gminą Ł. , zapewniając o kontynuacji inwestycji wpływających na rozwój gospodarczy i ekonomiczny regionu. Jednocześnie wnioskodawca wskazał, iż w latach 2008 - 2010 otrzymał od Województwa K.-P. pomoc publiczną w formie umorzenia opłat rocznych naliczanych z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji, jako pomoc de minimis.
Ponadto z wniosku strony wynikało, iż sytuacja finansowa Tensho P. C. sp. z o. o. jest stabilna; spółka poniosła nakłady w środki trwałe wielokrotnie przewyższające wysokość kapitału zakładowego. Spółka jednocześnie wskazuje, że gdyby nie obiecana pomoc, w danym regionie nie dokonano by inwestycji tego rodzaju.
Spółka wskazała, iż upatruje ważnego interesu podatnika w gwarancjach zawartych w Porozumieniu dotyczącym inwestycji S., zawartym w sierpniu 2006 r. pomiędzy S., Ministrem Gospodarki RP, P. Specjalną Strefą Ekonomiczną sp. z o. o., Województwem K.-P. oraz Gminą Ł. , gdzie w pkt. 3.1.2 "Strony [...], każda w swoim zakresie, podejmą starania, aby zapewnić S. i jego Kooperantom - w granicach obowiązujących przepisów prawa - pomoc, współpracę oraz wsparcie odpowiednich organów władz administracyjnych, państwowych i lokalnych tak długo, jak S. i jego kooperanci prowadzić będą działalność gospodarczą w Strefie". Zdaniem wnioskodawcy Porozumienie nie uzależniało otrzymania pomocy od wykazania przez Kooperanta Firmy S. wielkości produkcji dla S. w stosunku do całkowitej produkcji.
Organ orzekający w I instancji zwrócił uwagę, że materialnoprawną podstawę rozstrzygania spraw w zakresie umarzania należności i opłat rocznych z tytułu wyłączania gruntów rolnych z produkcji wniesionych przez dłużników prowadzących działalność gospodarczą, wnioskujących o pomoc publiczną formułują przepisy art. 67 a § 1 pkt 3 i art. 67 b § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 z późn. zm.), które obligują organ do ustalenia w pierwszej kolejności, czy wniosek przedsiębiorcy dotyczący przyznania pomocy publicznej w zastosowaniu ulgi spełnia wymogi art. 67 a wyżej cytowanej ustawy, tj. ważnego interesu podatnika lub/i interesu publicznego (wyrok NSA z dnia 7 lipca 2009 r. sygn. akt I FSK 518/08, wyrok NSA z 4 marca 2010 r. sygn. akt II FSK 1690/08, wyrok NSA z dnia 11 maja 2012 r. sygn. akt II FSK 2257/10).
Rozpatrując wniosek skarżącej Spółki o zastosowanie ulgi w formie umorzenia płatności opłaty rocznej za 2015 r. w oparciu o ww. przepisy, zdaniem organu należało zbadać zaistnienie przesłanek ważnego interesu podatnika w nim podnoszonego, gdyż poprawne rozstrzygnięcie sprawy wymaga analizy użytego przez ustawodawcę w art. 67 a § 1 Ordynacji podatkowej niedookreślonego pojęcia "ważnego interesu podatnika". Pojęcie to wskazuje bowiem sytuację faktyczną, w której można zastosować ulgę w płatności należności podatkowej, w tym opłat rocznych naliczanych z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji. Orzecznictwo sądów administracyjnych wskazuje, jak należy pojęcie to rozumieć.
Analizując sytuację ważnego interesu podatnika w ocenie organu należy mieć na uwadze, że wpływy z podatków przeznaczone są na realizacje różnych celów społecznych, a w przypadku opłat pochodzących z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji są to cele zapisane w art. 22 c ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1205 z późn. zm.), tj. finansowanie ochrony, rekultywacji i poprawy jakości gruntów rolnych.
Zaistnienia przesłanki ważnego interesu podatnika, wskazanej we wniosku, w przekonaniu Marszałka Województwa nie można upatrywać w Porozumieniu dotyczącym inwestycji S., zawartym w sierpniu 2006 r. pomiędzy S., Ministrem Gospodarki RP, P. Specjalną Strefą Ekonomiczną sp. z o. o., Województwem K.-P. oraz Gminą Ł. , ponieważ dokument ten, stanowiący deklarowaną pomoc, dotyczył Firmy S. i z nią był podpisany. Natomiast przywołanie kooperantów tejże firmy, jako przyszłych beneficjentów pomocy publicznej miało charakter intencyjny, nie tworzący zobowiązania. Udzielenie pomocy publicznej przez organ wymagało i wymaga odrębnego postępowania dla każdego wnioskodawcy, na jego wniosek. W dacie podpisania Porozumienia z Firmą S. należności i opłaty roczne naliczane z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji posiadały inny niż obecnie charakter prawny, stanowiły bowiem opłaty cywilnoprawne. Rozpatrywanie wniosków o ulgi w płatnościach powyższych należności wynikało wprost z ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Marszałek Województwa miał wówczas oparcie w przepisach uchwały organu, przyjętej przez Sejmik Województwa K.-P., na podstawie uchylonego art. 31 ww. ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, do udzielania pomocy de minimis i pomocy publicznej. Z pomocy tej wnioskodawca, jak przytoczono we wniosku, skorzystał, otrzymując umorzenie opłat rocznych naliczonych za lata 2008-2010 w formie pomocy de minimis.
Zwrócono też uwagę, iż z dniem [...] maja 2013 r. uległy zmianie przepisy ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, które wskazują na charakter należności i opłat rocznych naliczanych z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji, jako niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym. Do rozstrzygania wniosków o ulgi w płatności opłat naliczanych z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji, za wyjątkiem podmiotów i w celach wymienionych w art. 12 ust. 16 i 17 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, zastosowanie mają przepisy art. 67 a i 67 b Ordynacji podatkowej. Na płaszczyźnie art. 67 a Ordynacji podatkowej, Porozumienia dotyczącego inwestycji S., zawartego w sierpniu 2006 r. pomiędzy S., Ministrem Gospodarki RP, P. Specjalną Strefą Ekonomiczną sp. z o. o., Województwem K.-P. oraz Gminą Ł. , bez programu pomocy regionalnej, zdaniem orzekającego organu nie można upatrywać jako argumentu potwierdzającego zaistnienie przesłanki ważnego interesu podatnika, natomiast decyzja o rozpoczęciu i prowadzeniu działalności gospodarczej na terenie P. Specjalnej Strefy Ekonomicznej w O. była suwerennym wyborem Spółki. Umorzenie opłat rocznych naliczanych z tytułu wyłączenia gruntów rolnych pod inwestycję ówczesnej firmy B. T. P. sp. z o. o. w O. w okresie od 2007 do 2016 r., w ocenie organu nie mogło stanowić, w stosunku do wielomilionowych nakładów inwestycyjnych ponoszonych przez Firmę, argumentu podjęcia decyzji o rozpoczęciu działalności w PSSE w O.. Ulokowanie inwestycji w specjalnych strefach ekonomicznych, na warunkach określonych w zezwoleniach, daje Firmom szereg przywilejów. To inwestor, analizując rynek zbytu i pracy, podejmuje suwerenną decyzje o lokalizacji przedsiębiorstwa.
Podniesiono, że tak długo, jak nie będą istnieć programy rządowe lub program samorządowy albo programy pomocowe określone w odrębnych przepisach, udzielenie ulgi w formie umorzenia opłat naliczanych z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji, nie będzie spełniało wszystkich przesłanek legalności przyznania takiej pomocy, określonych w przepisach art. 67 a § 1 ust. 3 oraz art. 67 b § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 poz. 613 z późn. zm.).
Organ wyjaśnił również, że postępowanie w sprawie udzielenia ulgi podatkowej jest na gruncie procedury podatkowej postępowaniem szczególnym, bo inicjowanym przez stronę. Fakt, iż postępowanie wszczynane jest na wniosek, powoduje, że to na wnioskodawcę w znacznym stopniu przekłada się udowodnienie okoliczności, którymi motywuje swój wniosek (wyrok WSA z dnia 10 listopada 2010 r.), sygn. I SA/Ol 513/10). Brak przesłanek ważnego interesu podatnika zawartych we wniosku czyni bezskutecznym badanie wymogów określonych w art. 67 b Ordynacji podatkowej (wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2010 r. sygn.. akt II FSK 610/09), gdyż ulgi tej i tak nie można już udzielić, a przez to nie znajdują zastosowania przepisy regulujące pomoc publiczną.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca Spółka wniosła o uchylenie w całości decyzji Marszałka Województwa K.-P. z dnia [...] lipca 2015 r., RW-I-0.7150.4.2015 i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania lub uchylenie decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy z uwagi na naruszenie prawa procesowego oraz prawa materialnego.
Zaskarżonej decyzji zarzucono:
1. naruszenie art. 67a § 1 w zw. z art. 67b § 1 pkt 3) lit. 1 oraz § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. ordynacja podatkowa (Dz.U.2015.613 j.t, dalej: o.p.) poprzez dokonanie błędnej wykładni przesłanki ważnego interesu podatnika i interesu publicznego w ten sposób, że organ utożsamiając te przesłanki z sytuacją nadzwyczajną i losową pozbawia skarżącego prawa do wywodzenia swojego interesu prawnego z zawartego we wrześniu 2006 r. Porozumienia, a tym samym narusza art. 7 k.p.a. oraz art. 2 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, tj. interes społeczny i słuszny interes obywateli, zasady sprawiedliwości społecznej oraz działanie organów w granicach i na podstawie prawa (praworządność). Marszałek niesłusznie uznaje, że interes podatnika w postaci Porozumienia sam w sobie nie może być uznany za argument w niniejszej sprawie, gdyż brak funkcjonujących aktualnie w obrocie programów rządowych i samorządowych, nie daje podstaw do zastosowania wnioskowanej ulgi, podczas gdy art. 67 b § 3 o.p. stanowi samodzielne upoważnienie ustawowe do uchwalenia programów samorządowych, które mogą stanowić podstawę przyznania ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych, o których mowa w art. 67a, w przypadkach wymienionych w § 1 pkt 3 lit. b-g oraz lit. 1-1 (pomoc regionalna) jako pomoc indywidualna. Ponadto kompetencja ta wynika z ogólnej delegacji zawartej w art. 18 pkt 20) s.w., który stanowi, że do wyłącznej właściwości sejmiku województwa należy podejmowanie uchwał w innych sprawach zastrzeżonych ustawami. Zasady udzielenia pomocy regionalnej określa Rozporządzenie Komisji Europejskiej 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu,
2. naruszenie art. 22c ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U.2015.909 j.t, dalej o.g.r.l.) poprzez dokonanie jego błędnej wykładni, tj. uznanie, że wpływy z podatków pochodzących z wyłączenia gruntów rolnych służą realizacji wyłącznie ściśle określonych celów zapisanych w art. 22c o.g.r.l., podczas gdy artykuł ten stanowi jedynie otwarty katalog zadań samorządu województwa ("w szczególności") co nie przesądza o tym, że ze środków budżetu województwa nie mogą być finansowane również inne cele (w tym udzielenie pomocy publicznej i regionalnej),
3. naruszenie § 1 i § 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 marca 2010 r. w sprawie zakresu informacji przedstawianych przez podmiot ubiegający się o pomoc inną niż pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie (Dz.U.2010.53.312 t.j., dalej: Rozporządzenie) w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego dotyczącego zwłaszcza sytuacji finansowej i gospodarczej spółki przedstawionej w formularzu stanowiącym załącznik do Rozporządzenia, mimo że są to informacje niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia przedmiotowej sprawy, a w konsekwencji dokonanie dowolnej a nie swobodnej oceny materiału dowodowego, co nie mogło stanowić podstawy do rozstrzygnięcia zgodnego ze stanem faktycznym i prawnym a tym samym miało bezpośredni wpływ na negatywne dla podatnika załatwienie sprawy,
4. naruszenie art. 10 k.p.a. poprzez niezapewnienie czynnego udziału strony w postępowaniu przed organem I instancji oraz uniemożliwienie jej przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zgłoszonych żądań we wniosku, co narusza jednocześnie zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie obywateli do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.) 5. Naruszenie art. 101 k.p.a. poprzez brak ustosunkowania się organu do zawartego we wniosku żądania strony w przedmiocie zawieszenia postępowania, mimo że organ jest zobowiązany zawiadomić stronę o postanowieniu w sprawie zawieszenia postępowania oraz pouczyć ją o treści art. 98 §2 k.p.a. Brak postanowienia w tej sprawie pozbawia również stronę ewentualnej możliwości zaskarżenia takiego rozstrzygnięcia, jeśli byłoby ono dla niej niekorzystne a to narusza jednocześnie zasadę praworządności i dwuinstancyjności (art. 7, art. 15 k.p.a. oraz art. 7 Konstytucji RP).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] października 2015 r., znak: S. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Kolegium wskazało, iż opłata roczna z tytułu wyłączenia gruntów rolnych mogłaby zostać umorzona na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej; w tym zakresie decydujące znaczenie dla merytorycznego rozpatrzenia sprawy będą stanowiły przede wszystkim przepisy art. 67a i 67b Ordynacji i w związku z powyższym, do ustalenia czy istnieje prawna możliwość udzielenia Spółce żądanej ulgi, koniecznym jest dokonanie analizy art. 67b § 1 i 3 Ordynacji podatkowej.
Zdaniem organu odwoławczego udzielenie przewidzianej w art. 67 b § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej ulgi, ma charakter uznaniowy i wymaga w pierwszej kolejności ustalenia przez organ podatkowy, czy pomoc ta jest uzasadniona ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym a więc, że spełnione są przesłanki określone w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej.
W ocenie Kolegium, w niniejszej sprawie po stronie wnioskodawcy nie zaistniał ważny interes podatnika lub interes publiczny uzasadniający zastosowanie art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej; w szczególności nie stanowi takiego uzasadnienia argument Spółki o porozumieniu zawartym we wrześniu 2006 r. dotyczącym inwestycji S.. Treść porozumienia, w ocenie organu odwoławczego, w żaden sposób nie daje podstawy do skorzystania z wyjątkowej i mającej szczególny charakter ulgi. W tym zakresie wskazać należy na to, iż porozumienie, biorąc pod uwagę treść pkt 3.1.2 nie obliguje Marszałka Województwa K.-P. do zastosowania przedmiotowej ulgi. Podkreślić należy, iż zobowiązano się do podjęcia starań aby zapewnić S. i jego Kooperantom pomoc, współpracę oraz wsparcie (pkt 3.1.2 porozumienia). Dodano również, iż pomoc ta musi odbywać się w granicach obowiązującego prawa. Wobec uchylenia art. 31 ust. 3 u.o.g.r.l., Marszałek Województwa utracił kompetencje do umarzania należności w dotychczasowym trybie. Pomoc udzielana w obecnie obowiązującym trybie ustawy - Ordynacja podatkowa, oparta jest o przesłankę ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, czego nie sposób doszukiwać się w zawartym porozumieniu.
Jak podkreślono, należy również mieć na uwadze okoliczność, że uznaniowy charakter decyzji w przedmiocie udzielenia ulgi, wynika wprost z treści art. 67a Ordynacji podatkowej, co powoduje, że nawet spełnienie przesłanek określonych w tym przepisie nie obliguje organu do uwzględnienia wniosku zobowiązanego (patrz wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 2 czerwca 2014 r., II SA/Bd 86/14) i to strona występująca z żądaniem ulgi w oparciu o art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej powinna powołać dowody w celu wykazania, że zachodzą szczególne okoliczności uzasadniające zastosowanie ulgi z uwagi na ważny interes podatnika lub interes publiczny (patrz: wyrok WSA w Poznaniu z dnia 23 października 2014 r., I SA/Po 437/14).
W sytuacji zatem stwierdzenia przez organ w postępowaniu, że nie ma podstaw do udzielenia ulgi, ponieważ nie przemawia za tym "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny, w przekonaniu organu II instancji traci sens ustalanie, czy ulga jest dopuszczalną pomocą publiczną (patrz: WSA w Łodzi wyrok z dnia 09 stycznia 2014 r., sygn. akt I SA/Łd 964/13, tak również WSA w Bydgoszczy wyrok z dnia 02 czerwca 2014 r., II SA/Bd 86/14, CBOSA).
W ocenie Kolegium, organ I instancji prawidłowo dokonał wykładni pojęć "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego", a analiza sytuacji wnioskodawcy przez organ odwoławczy również nie potwierdziła wystąpienia tych przesłanek.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu Kolegium zauważyło, że nie mają one znaczenia dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy z uwagi na brak podstawy materialnej uzasadniającej przyznanie żądanej ulgi.
W skardze do sądu B. T. P. sp. z o. o. w O. wniosła o uchylenie decyzji obu instancji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.
Ponadto wniosła o poddanie pod rozwagę sądu, skierowania do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości wniosku z pytaniem prejudycjalnego o dokonanie wykładni przepisów unijnych w trybie art. 267 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.U.UE.L.2014.182.1, dalej TFUE) o następującej treści: "Czy w świetle art. 107 TFUE w zw. z irt. 7 (Potrzeba pomocy) Rozporządzenia Komisji Europejskiej (WE) NR 70/2001 z dnia 12 stycznia 2001 r. w sprawie zastosowania art. 87 i 88 Traktatu WE w odniesieniu do pomocy państwa dla małych i średnich przedsiębiorstw oraz stanowiących jego kontynuację dalszych rozporządzeń KE (artykuł 5 - "konieczność pomocy" Rozporządzenia KE (WE)NR 1628/2006, artykuł 8 - "efekt zachęty" Rozporządzenia KE (WE) NR 800/2008), spełnienie "efektu zachęty" rodzi po stronie właściwego organu państwa członkowskiego obowiązek udzielenia pomocy publicznej i czy spełnienie tego "efektu zachęty" jest zawarcie umowy (Porozumienie Dotyczące Inwestycji S. z 2006 r.) między właściwym organem państwa członkowskiego a przyszłym beneficjentem pomocy publicznej, w której przed rozpoczęciem inwestycji właściwy organ jaństwa członkowskiego obiecuje przyznać beneficjentowi oraz kooperantom pomoc publiczną biorąc pod uwagę fakt, że państwo członkowskie ma w przepisach wewnętrznych art. 2 i 7 Konstytucji RP, art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 67b § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. ordynacji podatkowej."
Zaskarżonej decyzji zarzucono:
1. naruszenie art. 67a § 1 w zw. z art. 67b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej (o.p.) poprzez dokonanie błędnej wykładni przesłanki ważnego interesu podatnika i interesu publicznego w ten sposób, że organ utożsamiając te przesłanki z sytuacją nadzwyczajną i losową pozbawia skarżącą prawa do wywodzenia swojego interesu prawnego z zawartego we wrześniu 2006 r. Porozumienia, a tym samym narusza art. 7 k.p.a. oraz art. 2 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, tj. interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz zasady sprawiedliwości społecznej oraz działanie organów w granicach i na podstawie prawa (praworządność). W konsekwencji Kolegium, rozpoznając ważny interes podatnika wyłącznie z punktu widzenia sytuacji nadzwyczajnych, pozbawiło skarżącą prawa do rzetelnego rozpoznania sprawy, uznając, że brak podstaw do udzielenia ulgi, czyni bezprzedmiotowym dalsze badanie dopuszczalności pomocy publicznej. Organy obu instancji niesłusznie uznają, że interes podatnika w postaci Porozumienia sam w sobie nie może być uznany za argument w niniejszej sprawie, nie biorąc pod uwagę art. 67 b § 3 o.p., który stanowi upoważnienie ustawowe do uchwalenia programów samorządowych, które mogą stanowić podstawę przyznania ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych, o których mowa w art. 67a, w przypadkach wymienionych w § 1 pkt 3 lit. b-g oraz lit. 1-1 (pomoc regionalna - pomoc indywidualna.
2. Przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i uznania administracyjnego (art. 80 k.p.a. w zw. z art. 67a o.p.), które miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów. Kolegium wskazało, że Porozumienie w treści pkt 3.1.2. nie obliguje Marszałka do zastosowania przedmiotowej ulgi, zamiast zbadać, czy Porozumienie to można uznać za ważny interes podatnika lub ważny interes publiczny, nie utożsamiając go jedynie z sytuacją nadzwyczajną. Zmiana przepisów (art. 31 ust .3 o.g.r.l.) spowodowała utratę kompetencji Marszałka do umarzania należności w dotychczasowym trybie, nie zmieniła jednak zasad przyznawania tych ulg przewidzianych w ordynacji podatkowej, tym samym skarżąca ma interes w tym by żądać od organu rozpoznania sprawy w trybie poprawnego zastosowania przepisów tej ustawy. Dowolność w interpretacji przepisów art. 67a i 67b o.p. oraz wybiórcze potraktowanie materiału dowodowego doprowadził do wadliwości postępowania mimo że, zgodnie z intencją Porozumienia, prawo obowiązujące, zarówno w dniu podpisania Porozumienia, jak i w chwili obecnej, pozwala na udzielenie wnioskowanej ulgi.
3. Naruszenie art. 7. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez bezpodstawne uznanie, że strona nie powołała dowodów, które uzasadniłyby jej sytuację oraz poparły jej ważny interes, podczas gdy skarżąca przedstawiła w toku postępowania przed organem I instancji konkretne dowody (oprócz Porozumienia) odnoszące się do sytuacji finansowej, stanu zatrudnienia, produkcji spółki i innowacyjności rozwiązań technologicznych, potwierdzające ważny interes podatnika. Organ nie odniósł się do nich w żaden sposób w uzasadnieniu decyzji ani nie wskazał przyczyn, z powodu których odmówił im wiarygodności i mocy dowodowej.
4. Naruszenie art 8 k.p,a. w zw. z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez prowadzenie postępowania w taki sposób, że dobro państwa i interes podatnika jest stawiany niżej niż korzyści finansowe Skarbu Państwa i tym samym złamanie zasady demokratycznego państwa prawa oraz zasad sprawiedliwości społecznej.
Zdaniem skarżącej bezpodstawna odmowa uznania przez organ istnienia ważnej przesłanki podatnika w postaci Porozumienia poprzez utożsamianie jej wyłącznie z sytuacjami nadzwyczajnymi i losowymi, narusza bezpośrednio jej interes prawny, gdyż orzecznictwo wskazuje (por. m.in. wyrok NSA W Warszawie z dnia 21 stycznia 2015 r. II GSK 2132/13, LEX nr 1655870, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 10 marca 2015 r. I SA/Bk 591/14), że rozumienie tej przesłanki jest uzależnione od indywidualnej sytuacji wnioskodawcy, dlatego bezpodstawne jest działanie organu, który bez wnikliwej analizy sytuacji wnioskodawcy odmawia uwzględnienia jego interesu jako argumentu wpisującego się w interes podatnika lub interes publiczny, mimo że w świetle przedstawionych okoliczności sytuacja podatnika jest "szczególna" chociażby z uwagi na poniesione nakłady inwestycyjne w regionie, innowacyjność technologiczną, pozycję na rynku międzynarodowym i wkład w rozwój regionu).
Dokonywanie takiej wykładni, sprzecznej z zasadami literalnego, funkcjonalnego i celowościowego rozumienia przepisów art. 67a i 67b o.p. stanowi w przekonaniu skarżącej rażące naruszenia prawa, które miało bezpośredni wpływ na wynik tego postępowania, ponieważ przepis art. 67a o.p. nie stanowi w swojej treści, aby ważny interes utożsamiać z sytuacją wyjątkową, a w ustawie nie ma legalnej definicji przesłanki ważnego interesu, co oznacza, że każdorazowo należy badać go z uwzględnieniem konkretnej sytuacji podatnika. Powoływane przez organ I i II instancji orzecznictwo (w sposób wybiórczy) również nie może stanowić wiążącej wykładni tych przepisów, gdyż orzeczenia sądów nie mają mocy wiążącej w procesie stosowania prawa z uwagi na chociażby fakt, że tezy orzeczeń często nie odzwierciedlają konkretnych sytuacji procesowych.
Zdaniem skarżącej oznacza to, że organ powinien, mając na uwadze przedstawiony mu konkretny stan faktyczny, przeprowadzić postępowanie, w którym rozważy wszelki zgromadzony materiał dowodowy w tej sprawie i w rozstrzygnięciu odniesie się konkretnie do przedstawionych przez stronę faktów. O tym, że przesłanki ważnego interesu podatnika lub ważnego interesu publicznego nie należy automatycznie utożsamiać z sytuacją nadzwyczajną, ale należy za każdym razem badać okoliczności konkretnej sprawy, jak wskazano - przesądził również wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia [...].11.2015 r. w sprawie ze skargi B. T. P. sp. z o.o. (sygn. akt II SA/Bd 563/15) w sprawie umorzenia opłaty rocznej z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolnej za rok 2014 oraz sygn. akt II SA/Bd 564/15 w sprawie umorzenia opłaty rocznej z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolnej za rok 2013.
W przekonaniu skarżącej błędna wykładnia przesłanek z art. 67a i 67b o.p. doprowadziła do bezpodstawnego stwierdzenia, że wobec braku podstaw do udzielenia ulgi, bezprzedmiotowe jest badanie dopuszczalności pomocy publicznej. Pomoc regionalna jako pomoc inwestycyjna ma podstawę w przepisach prawa unijnego i jest uzasadniona, gdy bez jej udzielenia niemożliwe byłoby powstanie danej inwestycji w określonym regionie oraz prowadzi ona do polepszenia sytuacji gospodarczej i bezrobocia na danym obszarze. Decyzja o podjęciu działalności w PSSE oprócz tego, że była suwerennym wyborem spółki, miała swoją podstawę w spełnionym efekcie zachęty, tj. podpisanym Porozumieniu przed rozpoczęciem inwestycji.
W ocenie skarżącej spółki bezpodstawnie organ twierdzi, że zachęta w postaci udzielenia pomocy publicznej nie mogła stanowić argumentu wobec podjęcia inwestycji w PSSE. Istotą zachęt inwestycyjnych, a taką było podpisane w stosownym czasie Porozumienie, jest spowodowanie u inwestora pozytywnej decyzji o ulokowaniu w ? danym regionie przedsięwzięcia, które by nie powstało gdyby takiej zachęty państwo mu nie przedstawiło. Wynika to z powoływanych niejednokrotnie przez Skarżącego wiążących przepisów wspólnotowych, z których efekt zachęty się wywodzi (m.in. Rozporządzenie Komisji (WE) nr 70/2001, Rozporządzenia Komisji Europejskiej NR 800/2008, Rozporządzenia Komisji Europejskiej 651/2014). To, że warunki i ewentualne przywileje co do inwestycji w strefach ekonomicznych określa stosowne zezwolenie wydawane na podstawie przepisów krajowych, nie przekreśla możliwości stosowania zachęt inwestycyjnych w formie, jaką przewidywało Porozumienie - na zasadach, które określa obowiązujące prawo wspólnotowe, a które stanowią istotny przejaw unifikacji i integracji systemów prawnych wszystkich państw członkowskich, również w wymiarze gospodarczym.
Wskazano również, że zgodnie z art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Artykuł 67a o.p. ma charakter uznaniowy, co oznacza, że co do zasady ocena spełnienia przesłanek przewidzianych w tym przepisie zależy wyłącznie od organu administracyjnego.
Ocena sprawy dokonana przez Kolegium zdaniem skarżącej była jednak oceną dowolną, a nie swobodną, gdyż nie opierała się na żadnych merytorycznych przesłankach, co znalazło wyraz także w uzasadnieniu decyzji; organ powinien był rozpatrzyć Porozumienie z punktu ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, a nie oceniać samo zobowiązanie zawarte w punkcie 7.4.2. czy 3.1.2 czy zastanawiać się nad jego charakterem, gdyż nie jest to przedmiotem postępowania; organ powinien był zbadać, czy ważnym interesem podatnika lub ważnym interesem publicznym może być fakt, że w roku 2006 Strony [...] (Województwo K.-P. reprezentowane przez Marszałka Województwa) i S. działający również w imieniu Skarżącego (Kooperanta) zawarły Porozumienie, w którym m.in. Marszałek zobowiązał się do udzielenia - w granicach obowiązującego prawa - konkretnej pomocy, współpracy oraz wsparcia Kooperantom, tak długo jak będą prowadzić działalność w Strefie (punkt 3.1.2. Porozumienia). Ustawodawca zastrzegł w art. 67a o.p., że do udzielenia ulgi podatkowej potrzeba nie jakiegokolwiek interesu po stronie podatnika, ale interesu "ważnego". Mając na uwadze podmioty, które brały udział w podpisaniu Porozumienia (Strony Polskie, przedstawiciele władz państwowych) oraz cel, który przyświecał temu zdarzeniu, zdaniem skarżącej należałoby uznać, że legitymowanie się takim interesem przez podatnika nie jest sytuacją pospolitą, nieistotną.
Podkreślono również w skardze, że zgodnie z art. 8 k.p.a. organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, jednak w ocenie skarżącej Kolegium tak ukierunkowało sposób prowadzenia postępowania, że interes i korzyści finansowe Skarbu Państwa (budżetu województwa) od początku były stawiane wyżej, niż pojedynczy interes podatnika, co stoi w sprzeczności z zasadą demokratycznego państwa prawa (art. 2 Konstytucji), a jednocześnie nie budzi zaufania do władzy publicznej. Zasadom tym nie odpowiada takie prowadzenie postępowania administracyjnego, w którym występują sprzeczne interesy stron, gdy organy prowadzące postępowanie, bez wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, uwzględniają tylko jeden z wchodzących w grę interesów finansowych Skarbu Państwa, nie ustosunkowując się do zgłaszanych w toku postępowania twierdzeń i wniosków stron reprezentujących inne interesy, co wyraźnie miało miejsce w niniejszej sprawie.
W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji, ponieważ została ona podjęta zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie wynikającym z treści przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), Sąd stwierdził, iż wniesiona w sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji naruszają przepisy prawa, w stopniu uzasadniających ich uchylenie (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718, dalej jako "P.p.s.a.").
Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Marszałka Województwa po rozpatrzeniu wniosku skarżącej o umorzenie należności przysługujących Województwu K.-P. z tytuły wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolnej (obowiązek nałożony ostateczną decyzją Starosty [...] z [...] kwietnia 2007r. zezwalającą na wyłączenie gruntów rolnych z produkcji). Umorzenie należności jest formą ulgi i rodzajem pomocy w przypadku obowiązku uiszczenia określonych należności uprawnionemu podmiotowi. Umorzenie jest instytucją prawnie uregulowaną i pomimo jednorodności charakteru i skutków zastosowania, może ono opierać się na różnych podstawach prawnych, stąd też i warunki wygaśnięcia obowiązku świadczenia mogą być różne w zależności od rodzaju i charakteru należności.
Podkreślenia wymaga, iż wniosek skarżącej złożony został w przedmiocie umorzenia należności przysługujących Województwu K.-P. z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolnej w ramach pomocy regionalnej za rok 2015, a w uzasadnieniu wniosku wskazano, iż oparty jest on na przepisach art. 67a § 1 pkt 3 i 67b § 3 ustawy - Ordynacja podatkowa.
Niesporne na obecnym etapie postępowania pozostaje to, że wniosek Spółki w zakresie umorzenia należnej Województwu opłaty rocznej z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolniczej powinien być rozpoznany na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2015, poz. 613). W powyższym zakresie decydujące znaczenia dla merytorycznego rozpatrzenia sprawy będą stanowiły przede wszystkim przepisy art. 67a i 67b tej ustawy.
Zgodnie z przepisem art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Natomiast według art. 67b § 1 pkt 2 organ podatkowy na wniosek podatnika prowadzącego działalność gospodarczą może udzielać ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, określonych w art. 67a,
1) które nie stanowią pomocy publicznej,
2) które stanowią pomoc de minimis - w zakresie i na zasadach określonych w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa wspólnotowego dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis,
3) które stanowią pomoc publiczną: m.in.
a) udzielaną w celu naprawienia szkód wyrządzonych przez klęski żywiołowe lub inne nadzwyczajne zdarzenia,
b) udzielaną w celu zapobieżenia lub likwidacji poważnych zakłóceń w gospodarce o charakterze ponadsektorowym,
c) udzielaną w celu wsparcia krajowych przedsiębiorców działających w ramach przedsięwzięcia gospodarczego podejmowanego w interesie europejskim,
d) udzielaną w celu promowania i wspierania kultury, dziedzictwa narodowego, nauki i oświaty,
e) będącą rekompensatą za realizację usług świadczonych w ogólnym interesie gospodarczym powierzonych na podstawie odrębnych przepisów,
f) na szkolenia,
g) na zatrudnienie,
h) na rozwój małych i średnich przedsiębiorstw,
i) na restrukturyzację,
j) na ochronę środowiska,
k) na prace badawczo-rozwojowe,
l) regionalną,
m) udzielaną na inne przeznaczenia określone na podstawie § 6 przez Radę Ministrów (art. 67 b § 1 pkt 3).
Skarżąca, jako podatnik prowadzący działalność gospodarczą, nie będzie mogła skorzystać z pomocy określonej w art. 67a ww. ustawy, lecz ubiegając się o ulgę na podstawie art. 67b Ordynacji podatkowej, będzie musiała spełnić warunek zawarty w jej art.67a § 1 w zakresie legitymowania się ważnym interesem podatnika lub istnieniem interesu publicznego.
Obowiązkiem organu podatkowego rozpatrującego sprawę ponownie było więc w pierwszym rzędzie zbadanie, czy zachodzą przewidziane w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej materialnoprawne przesłanki określone jako "ważny interes podatnika" i "interes publiczny", przy czym należało poddać analizie obie te przesłanki w sytuacji wykluczenia jednej z nich. Jak stwierdził bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 listopada 2014 r., sygn. akt II FSK 2588/12, "Z treści art. 67a § 1 pkt 3 O.p. nie wynika, aby negatywne załatwienie wniosku podatnika było możliwe tylko po przeanalizowaniu jednej przesłanki. Ustalenie istnienia jednej z wymienionych w nim przesłanek zwalnia organ od konieczności badania występowania w rozpatrywanej sprawie drugiej z nich jedynie wówczas, gdyby organ zamierzał przyznać ulgę. Natomiast odmowa udzielenia ulgi w ramach przysługującego organowi uznania byłaby możliwa tylko w przypadku przeanalizowania występowania w rozpatrywanej sprawie obu przesłanek. Należy więc uznać, że użyty przez ustawodawcę w art. 67a § 1 pkt 3 O.p. łącznik – lub- zobowiązuje organy podatkowe przy stosowaniu ulg w spłacie zobowiązań podatkowych do rozważenia zarówno okoliczności "ważnego interesu podatnika", jak również przesłanki "interesu publicznego".
Organy nie dokonały prawidłowej analizy problemu istnienia ważnego interesu podatnika po stronie skarżącej. Utożsamiły go bowiem z sytuacjami, w których z powodów nadzwyczajnych, losowych przypadków podatnik nie jest w stanie uregulować zaległości podatkowych. Jakkolwiek organy powołały na tą okoliczność orzecznictwo sądowe, to jednak w ocenie Sądu rozpoznającego przedmiotową sprawę, należy z dużą ostrożnością podchodzić do tego rodzaju tezy, która została postawiona w konkretnej sprawie i odnosi się do argumentacji tejże sprawy. Tezy takiej nie sposób uogólniać w sytuacji, kiedy ustawodawca nie wprowadził definicji pojęcia ważnego interesu podatnika. Fakt ten oznacza, że zamiarem ustawodawcy nie było ograniczenie tego pojęcia do ściśle określonych sytuacji, co jest zrozumiałe i stanowi oczywistą konsekwencję niedefiniowania w aktach normatywnych podobnych pojęć, jak np. "interes strony". Warto w tym miejscu przytoczyć stanowisko orzecznictwa, w którym podnosi się konieczność wzięcia pod uwagę całokształtu okoliczności istniejących w konkretnej sprawie. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 sierpnia 2015r., sygn. akt II FSK 1610/13, stwierdzono, że: "Sformułowana w sposób ogólny treść art. 67a § 1 O.p., w którym to przepisie ustawodawca używa pojęć nieostrych "ważny interes podatnika", "interes publiczny", nie daje podstaw do przyjęcia, iż istnieje ściśle określony katalog przesłanek, okoliczności, zdarzeń, czy też powodów (ani też z góry określona ich hierarchia), którymi należy kierować się przy rozstrzyganiu spraw na podstawie tego przepisu. Można wprawdzie powoływać się w tej mierze na przykłady mogące stanowić wskazówki interpretacyjne, zaczerpnięte z piśmiennictwa podatkowego, czy też wypracowanego w tym zakresie dorobku orzecznictwa sądowego, niemniej w każdym wypadku ich analiza musi być dokonana przez organ podatkowy w oparciu o całokształt okoliczności istniejących w konkretnej sprawie".
W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2015 r., sygn. akt II FSK 2240/13, stwierdzono, że: "1. Użyte w art. 67a § 1 pkt 3 O.p. pojęcia "ważny interes podatnika" czy "interes publiczny" nie zostały zdefiniowane, a co więcej z uwagi na ich nieostry charakter trudno byłoby je zdefiniować, obejmują one bowiem szeroki zakres sytuacji i okoliczności, które przesądzają o wystąpieniu tych przesłanek. Są to przesłanki, które muszą wystąpić łącznie lub rozłącznie, aby możliwe było zastosowanie ulgi w spłacie zaległości. Konieczne jest przy tym rozpoznanie sprawy pod kątem obu przesłanek. 2. Również na podstawie orzecznictwa sądowego nie ma możliwości ścisłego zaszeregowania poszczególnych wydarzeń losowych do kategorii ważnego interesu podatnika.".
W okolicznościach niniejszej sprawy nie znajduje uzasadnienia, abstrahująca od okoliczności prawy i sytuacji podatnika teza, zgodnie z którą pojęcia "ważny interes podatnika" należałoby ograniczyć wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych czy też zdarzeń losowych uniemożliwiających uregulowanie należności publicznoprawnych.
Trzeba też zauważyć, że w zaskarżonej decyzji stwierdzono, iż: "nie stanowi uzasadnienia argument Spółki o porozumieniu zawartym w sierpniu 2006 r. dotyczącym inwestycji S.." Powyższe stanowisko nie jest jasne, albowiem nie jest wiadomym, do której z przesłanek przepisu art. 67a i art. 67b Ordynacji podatkowej się odnosi. Organ nie wyjaśnił również z jakich przyczyn argument ten ocenił jako bezskuteczny w przedmiotowej sprawie, co do analizy ww. przepisów, w szczególności w kontekście ważnego interesu podatnika oraz wykazywanego we wniosku interesu publicznego.
Brak ten jest szczególnie istotny w przedmiotowej sprawie, skoro właśnie w nawiązaniu do tego faktu, skarżąca twierdzi o występowaniu ważnego interesu podatnika i interesu publicznego. Organ odwoławczy w ogóle nie ustosunkował się do argumentacji skarżącej w tym zakresie, a organ I instancji uznał, że ważnego interesu podatnika - pominąwszy analizę interesu publicznego - nie można upatrywać w nawiązaniu do faktu zawarcia tego porozumienia, albowiem dokument ten, stanowiący deklarowaną pomoc dotyczył Firmy S. i z nią był podpisany, a przywołanie kooperantów tejże firmy, jako przyszłych beneficjentów pomocy publicznej miało charakter intencyjny, nie tworzący zobowiązania. Argumentacja organu I instancji o braku zobowiązania jest sprzeczna z faktem udzielania ulg skarżącej w latach 2008-2010 przez Marszałka Województwa K.-P. zwolnienia z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolnej na podstawie decyzji RG. II. OG.6052-15/2010 oraz poprzednich, w których potwierdza spełnianie przez skarżącą warunków opisanych w § 7 uchwały Sejmiku województwa kujawsko pomorskiego, Nr [...] (Dz. Urz. Woj. Kuj. - Pom. Nr [...], poz. 1619 z późn.zm.) oraz, że spełnia wymagania określone ustawą z dnia [...] kwietnia 2004r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (t. j. Dz. U. z 2007 Nr 59, poz.404 ze zm.). Jest oczywistym i bezspornym, że gdyby skarżąca nie była kooperantem w rozumieniu ww. porozumienia z sierpnia 2006 r., to nie otrzymałaby ww. ulg w poprzednich latach. Argumentacja więc organu I instancji o tym, że porozumienie to miało jedynie charakter intencyjny i nie tworzyło zobowiązania stoi w sprzeczności z tym, że wcześniej organ ten uznawał jednak porozumienie to za zobowiązanie do udzielenia ulg. Argument natomiast o zmianie stanu prawnego a w konsekwencji charakteru należności i opłat rocznych naliczanych z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji, jako niepodatkowych należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym, wobec których nie można zastosować trybu udzielenia ulg, jak w latach poprzednich, stanowi inne zagadnienie niż ocena czy ww. porozumienie jest wiążące, czy nie. W świetle argumentacji skarżącej, w tym powołania norm prawa unijnego, wymagało rozważenia, czy ww. zmiana stanu prawnego, umożliwia kontynuowanie wypełniania zobowiązania wynikającego z porozumienia z sierpnia 2006r., w ramach uznania, że niemożność udzielania ulg w oparciu o dotychczasowe przepisy nie stwarza warunków do uznania istnienia przesłanek z art. 67a oraz art. 67b § 1 pkt 3 lit. l Ordynacji podatkowej. Jednakże rozważania w tym zakresie nie mogą zostać przez organy ograniczone jedynie do analizy występowania ważnego interesu podatnika, lecz również interesu publicznego, tak w świetle argumentacji skarżącej, jak i wobec faktu, że skutki tego porozumienia i ich ocena mogą wpływać na wizerunek i wiarygodność Strony Polskiej, jako jego sygnatariusza.
W ocenie Sądu, w okolicznościach sprawy niezasadne okazały się zarzuty naruszenia art. 2 Konstytucji RP, albowiem stwierdzone uchybienia nie noszą znamion łamania zasady demokratycznego państwa prawa oraz zasad sprawiedliwości społecznej. Niezasadny okazał się zarzut naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, strona nie wykazała bowiem jaki to materiał dowodowy został przez organ zgromadzony lub uwzględniony, poza dowodami przedkładanymi przez stronę, co do którego nie miała możliwości wypowiedzenia się, a przede wszystkim nie wskazano nawet, iżby ewentualne naruszenie miało jakikolwiek wpływ na wynik sprawy.
Sąd zważył nadto, że na obecnym etapie sprawy wniosek o zwrócenie się z pytaniem prejudycjalnym do TSUE jest co najmniej przedwczesny, bowiem nie zachodzi uzasadniona wątpliwość co do wykładni bądź ważności wskazanych przepisów prawa wspólnotowego, stąd też nie było podstaw do wystąpienia do TSUE z pytaniem prejudycjalnym we wnioskowanym zakresie.
Z powyższych względów, należało uznać, że w wyniku błędnej wykładni przepisu prawa materialnego art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej, poczyniona przez organy obu instancji analiza występowania przesłanek ww. przepisów do możliwości zastosowania ulgi była niewystarczająca, co spowodowało naruszenie norm procesowych w postaci przepisów art. 187 § 1 w związku z art. 191, art. 121 § 1 i 122 oraz art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przy czym zwrócić należy uwagę, iż zarówno w skardze jak i odwołaniu błędnie wskazano jako naruszone przez organy przepisy postępowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 6, 7, art. 80, art. 107 § 3), bowiem postępowanie w przedmiotowej sprawie toczyło się w trybie przepisów Ordynacji podatkowej.
Skutkowało to uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a.
Ponownie rozpoznając sprawę organ weźmie pod uwagę wskazania zawarte przez Sąd w niniejszym uzasadnieniu, w szczególności podda wnikliwej analizie występowanie przesłanek z art. 67a oraz art. 67b § 1 pkt 3 lit. l Ordynacji podatkowej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło