II SA/Bd 152/12
WyrokWSA w Bydgoszczy2012-07-04
Skład orzekający: Jarosław Wichrowski, Anna Klotz, Grażyna Malinowska-Wasik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej prawidłowo zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę, nie przeprowadzając analizy nasłonecznienia sąsiedniego budynku mieszkalnego, mimo zarzutów strony dotyczących ograniczenia dostępu światła słonecznego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie obowiązku organu administracji polegającego na dokładnym ustaleniu stanu faktycznego w zakresie zapewnienia nasłonecznienia zgodnie z § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Brak przeprowadzenia profesjonalnej analizy zacienienia domu skarżącego, mimo podniesionych zarzutów, uniemożliwił prawidłową weryfikację zgodności projektu z przepisami technicznobudowlanymi, co stanowiło podstawę do uchylenia decyzji.Stan faktyczny
Prezydent Miasta wydał decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę dwóch zespołów budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej. Właściciel sąsiedniej działki, W. B., wniósł odwołanie, zarzucając sprzeczność z przepisami prawa planowania przestrzennego i technicznobudowlanego, w tym ograniczenie nasłonecznienia jego domu. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy. W. B. zaskarżył decyzję Wojewody do WSA, podtrzymując zarzuty dotyczące nasłonecznienia i wadliwej analizy do warunków zabudowy.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Sędziowie: Sędzia WSA Anna Klotz Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik (spr.) Protokolant: Krzysztof Olczak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 lipca 2012 r. sprawy ze skargi W. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Uwzględniając wniosek M. Z. Prezydent Miasta W. decyzją nr [...] z dnia [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił wyżej wymienionemu pozwolenia na budowę dwóch zespołów budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej na terenie działek nr [...] w obrębie M. [...], przy ul. [...].
W uzasadnieniu decyzji między innymi stwierdzono, że sprawdzenie projektu budowlanego wykazało, iż zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z ustaleniami załączonych do wniosku decyzji o warunkach zabudowy oraz przepisami techniczno- budowlanymi, w tym dotyczącymi oświetlenia i nasłonecznienia budynków przeznaczonych na pobyt ludzi, a brak sprzeczności z przepisami prawa oznacza, że spowodowane jego realizacją dolegliwości dla otoczenia nie mogą być zakwalifikowane jako naruszające uzasadnione interesy osób trzecich.
W odwołaniu od powyższej decyzji właściciel sąsiedniej działki nr [...] – W. B., sprzeciwiając się planowanej budowie zarzucił sprzeczność z ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) oraz rozporządzeniem wykonawczym Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. (Dz. U. Nr 164, poz. 1588), przeprowadzonych analiz do warunków zabudowy ustalonych dla planowanego zamierzenia budowlanego decyzjami Prezydenta Miasta W. z dnia [...] i dnia [...], wskazując jednocześnie rodzaje naruszeń, jakie według niego wystąpiły (ujęcie m.in. w analizie obiektów sakralnych i o nieodpowiedniej wysokości) oraz wnosząc o uchylenie z tego powodu pozwolenia na budowę.
W uzupełniającym odwołanie piśmie z dnia [...] W. B. przedstawił dokonaną przez siebie analizę zacienienia od promieni słonecznych jego domu na działce nr [...] przez projektowaną zabudowę działek nr [...] podnosząc, że okna na parterze od godz. 13:30 całkowicie będą pozbawione dostępu światła słonecznego.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda K., po rozpatrzeniu odwołania, orzekł o utrzymaniu decyzji Prezydenta Miasta W. w mocy stwierdzając, że jest ona prawidłowa pod względem formalnym i merytorycznym oraz, iż wobec tego brak było podstaw do wydania innego, aniżeli określone w art. 138 § 1 pkt 1 kpa rozstrzygnięcia.
Jak wskazał organ odwoławczy, do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę inwestor załączył wymagane dokumenty, tj. dwie ważne decyzje ostateczne ustalające warunki zabudowy dwóch działek nr [...] oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania tym terenem na cele budowlane, a ocena przedłożonego przez niego projektu budowlanego wykazała jego zgodność z ustalonymi warunkami zabudowy w zakresie wszystkich określonych w tychże warunkach parametrów, a nadto - jego kompletność i posiadanie wszystkich niezbędnych opinii, uzgodnień i sprawdzeń.
Projektowany zaś sposób zagospodarowania nieruchomości jest zgodny z przepisami techniczno- budowlanymi, a zatem nie koliduje z prawnie chronionym uzasadnionym interesem odwołującego się, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane.
W szczególności, według organu II instancji, spełnione zostały warunki techniczne określone w § 12, § 13 i § 57 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) przez obydwa projektowane zespoły budynków jednorodzinnych. Między innymi przyszły zespół budynków nr 5-9 na działce [...] dzieli odległość 10, 30 m od granicy z działką nr [...] należącą do odwołującego się oraz 24 m od usytuowanego na tej działce domu mieszkalnego, a nadto - odległość 4,96 m od granicy z działką nr [...] i 17,22m od granicy z działką nr [..]. W bryle każdego z budynków jako jego część będzie się znajdował garaż.
Likwidacja zespołów budynków nie naruszy też wymogów dotyczących zapewnienia naturalnego oświetlenia i nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Dlatego, zdaniem organu II instancji, wbrew zarzutowi odwołującego się, przy projektowanej wysokości zabudowy do 8,82 m i odległości około 24 m jednego z zespołów budynków i odległości około 30 m drugiego zespołu, zapewniony zostanie optymalny dopływ światła dziennego do znajdujących się w jego domu pomieszczeń, jak też zachowane zostanie dostateczne naturalne oświetlenie tych pomieszczeń w rozumieniu § 13 i § 57 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.
Projektowa lokalizacja inwestycji nie pozbawi również działki strony dostępu do drogi publicznej oraz dostępu do szeroko rozumianych mediów.
Bezzasadne są też, jak zaznaczył organ, obawy strony związane z brakiem kanalizacji dla planowanej, zabudowy, gdyż z projektu budowlanego wynika, że wykonane będzie przyłącze kanalizacyjne, a inwestor uzyskał zgodę gestora sieci na odprowadzanie ścieków do miejskiej kanalizacji oraz warunki techniczne na podłączenie się do niej. Odnosząc się do zarzutów dotyczących nierzetelności analizy poprzedzającej ustalenie warunków zabudowy organ odwoławczy stwierdził, że ocena zamierzenia inwestycyjnego pod względem wymagań dotyczących nowej zabudowy została dokonana w odrębnych postępowaniach prowadzonych przez właściwy organ, zakończonych decyzjami ostatecznymi, w związku z czym zarzuty te pozostają bez wpływu na wynik sprawy w przedmiocie pozwolenia na budowę. Nadto organ podkreślił, że decyzja o warunkach zabudowy wiąże organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę.
Podobnie bez znaczenia są zarzuty dotyczące obniżenia wartości nieruchomości oraz zakłócenia prywatności, bowiem nie mogą być one rozpatrywane w kategoriach naruszenia uzasadnionych interesów osób trzecich.
Poza respektowaniem przepisów prawa materialnego w ocenie organu II instancji, w postępowaniu pierwszoinstancyjnym przestrzegano naczelnych zasad postępowania administracyjnego, a w szczególności zapewniono czynny udział stron w tym postępowaniu z uwzględnieniem art. 10 § 1 kpa.
W. B. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy decyzję Wojewody K., zarzucając marginalizację zawartych w odwołaniu zarzutów oraz podniesionej w piśmie z dnia [...] kwestii zacieniania jego domu. Jak wskazał skarżący w wymienionym piśmie nie chodziło mu o optymalne dopływy światła, lecz o nasłonecznie, którego jego dom zostanie pozbawiony od południowej strony, (od której znajduje się § 80% okien) już od godziny 13- tej.
W zakresie zgłoszonych zastrzeżeń do wydanych decyzji o warunkach zabudowy i wyjaśnień wynikających z uzasadniania decyzji organu II instancji skarżący podniósł, że nie musi znać przepisów prawa budowlanego i że wierzył wydającemu te decyzje organowi. Według skarżącego decyzja organu I instancji narusza przepisy dotyczące warunków technicznych.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz wywodząc, między innymi, że przy planowanym usytuowaniu przyszłej zabudowy w stosunku do budynku mieszkalnego skarżącego, brak jest potrzeby przeprowadzania analizy nasłonecznienia, czy zacienienia pomieszczeń mieszkalnych tego budynku, bowiem nie można przyjąć, że nie zostanie spełniony warunek minimalnego czasu nasłonecznia przewidziany w § 60 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.
Jeżeli jednak skarżący był odmiennego zdania, to według organu powinien przedłożyć na tę okoliczność dowód w postaci odpowiedniej analizy, a której nie stanowi odręczny wykres długości zacieniania zamieszczony w piśmie z dnia [...].
W piśmie procesowym ustosunkowującym się do odpowiedzi na skargę W. B. podniósł, że skoro dokonany przez niego wykres zacienienia nie spełnia wymogów formalnych, organ winien sam dokonać sprawdzenia zacienienia mając na to około 100 dni czasu, w jakim rozpatrywał odwołanie. Nadto nawiązał do kwestii wycinki drzew z objętych inwestycją działek, którą to kwestię poruszono w odpowiedzi na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Jedną z form sprawowanej kontroli działania administracji publicznej w ramach postępowania sądowoadministracyjnyego jest rozpoznawanie skarg na decyzje administracyjne. Sąd ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, biorąc pod uwagę stan prawny istniejący w dacie wydania tej decyzji oraz stan faktyczny ustalony przez organy prowadzące postępowanie w sprawie, nie będąc przy tym związany granicami skargi (zawartymi w niej zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną).
W niniejszej sprawie przedmiotem dokonywanej przez sąd kontroli jest prawidłowość orzeczenia przez organy administracji architektoniczno - budowlanej o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dwóch zespołów budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej na działkach nr [..]. Sąd obligowany był ocenić, czy stan prawny oraz faktyczny rozpoznawanej sprawy ustalony przez wymienione organy, uprawniał Prezydenta Miasta W. do wydania decyzji utrzymanej w mocy zaskarżonym rozstrzygnięciem Wojewody K.
Jak wynika z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.) roboty budowlane muszą być poprzedzone uzyskaniem decyzji ostatecznej o pozwoleniu na budowę.
W art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego nałożono na właściwy organ obowiązek sprawdzenia przed wydaniem powyższej decyzji:
1) zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska,
2) zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno - budowlanymi,
3) kompletności projektu budowlanego i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7,
4) wykonania - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenia projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu lub jego sporządzenia zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Zwrócić należy uwagę, że w świetle treści art. 35 ust. 1 właściwy organ nie może ingerować w zawartość merytoryczną projektu budowlanego, a jego ocenie pod względem zgodności z przepisami (w tym techniczno - budowlanymi) podlega tylko projekt zagospodarowania działki lub terenu.
W ramach określonych w art. 35 ust. 1 ustawy obowiązków Prezydent Miasta W. ustalił, że przedłożony projekt budowlany jest kompletny, a zamierzenie inwestycyjne pozostaje w zgodzie z dwoma - wydanymi oddzielnie dla każdej z działek - decyzjami o warunkach zabudowy i nie narusza warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zaś Wojewoda powyższe ustalenia uznał za prawidłowe.
Skarżący natomiast zakwestionował oparcie decyzji o warunkach zabudowy na wadliwie przeprowadzonej analizie cech zabudowy i zagospodarowania terenu sąsiedniego, o której mowa w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. (Dz. U. Nr 164, poz. 1588) oraz usytuowanie projektowanej zabudowy w sposób powodujący ograniczenie nasłonecznia jego domu.
W nawiązaniu do pierwszego z wymienionych wyżej zarzutów skarżącego sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że analiza służąca do ustalenia warunków dla nowej zabudowy przeprowadzona została w ramach odrębnych postępowań zawisłych przed właściwym organem zakończonych decyzjami ostatecznymi wydanymi w trybie przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz, że w związku z tym kwestie jej dotyczące nie mogą być rozpatrywane na etapie postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę. Nadto ostateczne decyzje nr [...] z dnia [...] i nr [...] z dnia [...] w przedmiocie warunków zabudowy dla zespołów budynków wiążą, zgodnie z art. 55 w związku z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), organ udzielający pozwolenia na budowę dopóki nie zostaną wyeliminowane z obrotu prawnego (poprzez stwierdzenie ich nieważności lub w wyniku wznowienia postępowania).
Związanie organu orzekajacego w przedmiocie pozwolenia na budowę decyzją o warunkach zabudowy oznacza, że organ ten nie może stwierdzić wbrew niej niedopuszczalności usytuowania danego obiektu na działce - terenie objętym tą decyzją oraz musi dochować określonych w tejże decyzji warunków dotyczących funkcji i granicznych (maksymalnych) wielkości przyszłej inwestycji (wysokości, szerokości elewacji), a także jeżeli takowe zawiera, respektować przyjęte w niej rozwiązania architektoniczne i konstrukcyjne. Inaczej mówiąc, organ budowlany nie może wymienionych warunków kształtować odmiennie od ustalonych w powyższej decyzji, a materia zawarta w decyzji o warunkach zabudowy nie może być przedmiotem rozstrzygnięcia w postępowaniu o pozwolenie na budowę i podlegać weryfikacji w tym postępowaniu.
Podnieść należy, że jedynie ewentualne zapisy decyzji o warunkach zabudowy co do konkretnego usytuowania w określonym miejscu obiektu na działce (terenie) w stosunku do jej granic lub w stosunku do innych obiektów już istniejących na tej działce, są bez znaczenia w kontekście uregulowań zamieszczanych w decyzji o pozwoleniu na budowę. W orzecznictwie sądów administracyjnych i doktrynie utrwaliło się bowiem stanowisko, że usytuowanie obiektu budowlanego w obrębie działki należy do przedmiotu regulacji prawa budowlanego i rozstrzygnięcia w tym zakresie dokonuje się na etapie ubiegania się o pozwolenie na budowę (por. uchwała NSA z 25 listopada 1996 r. OPK 22/96, wyroki WSA w Warszawie VII SA/Wa 452/06 - lex 255847, IV SA/Wa 312/06 - lex 219281, IV SA/Wa 905/04 - lex 168058, IV SA/Wa 736/05- lex 190608, wyroki WSA w Gorzowie Wielkopolskim II SA/Go 693/07 - lex 510753, II SA/Go 902/09 - lex 606631).
Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ II instancji ponownie rozstrzygając sprawę w następstwie wniesionego odwołania, przeanalizował projekt budowlany w kontekście zapisów decyzji ostatecznych o warunkach zabudowy, trafnie stwierdzając, iż wszystkie parametry, dotyczące planowanej inwestycji w nim przyjęte mieszczą się w wielkościach ustalonych w tychże decyzjach o warunkach zabudowy, jak również spełniony został wymóg zapewnienia jednego garażu (miejsca postojowego) na jedno mieszkanie, a tym samym utrzymana w mocy decyzja organu I instancji spełnia kryteria przewidziane w art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane.
Kolejnym wymogiem warunkującym uzyskanie przez wnioskodawcę pozytywnego rozstrzygnięcia było stwierdzenie przez organ wymienionej w art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowanego zgodności projektu zagospodarowania terenu obydwu działek z przepisami, zwłaszcza techniczno - budowlanymi. Podstawowym aktem prawnym zawierającym takie przepisy mającym zastosowanie w rozpatrywanej sprawie jest rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Zawierający delegację do wydania tego rozporządzenia art. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane stanowi bowiem w ust. 1 pkt 1, że do przepisów techniczno - budowlanych zalicza się warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowane, uwzględniające wymagania, o których mowa w art. 5.
Zasady sytuowania obiektów na działkach budowlanych określono w § 11 - 13 wskazanego rozporządzenia, a pośrednio wpływ na to sytuowanie mają inne regulacje rozporządzenia, w tym zawarta w jego § 60 obligująca do zapewnienia odpowiedniego nasłonecznia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi.
O ile decyzja o warunkach zabudowy wytycza podstawowe kierunki ukształtowania projektowanej inwestycji, to rzeczą projektanta, a następnie organu wydającego pozwolenie na budowę jest zapewnienie zgodności rozwiązań projektowych z przepisami budowlanymi.
W konsekwencji decyzja o warunkach zabudowy gwarantuje uzyskanie pozwolenia na budowę obiektu o parametrach lokalizacyjnych określonych w tej decyzji tylko wówczas, gdy rozwiązania przyjęte następnie w projekcie budowlanym odpowiadają dalszym szczegółowym wymaganiom przewidzianym w przepisach budowlanych, w tym w warunkach technicznych, na co bezpośrednio wskazuje powołany art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego.
W ramach ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, właściciel nieruchomości może w oparciu o art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. domagać się zagospodarowania na cele budowlane nieruchomości sąsiedniej zgodnie z określonymi przepisami techniczno - budowlanymi, czyli - inaczej mówiąc - w sposób nie kolidujący z jego interesem chronionym tymi przepisami, a obowiązkiem organów administracji, o ile nie podjęły działań z urzędu, jest wówczas zbadanie, czy rzeczywiście, w wyniku realizacji inwestycji na warunkach przewidzianych w projekcie budowlanym, może dojść do naruszenia interesów tegoż właściciela gwarantowanych konkretnym przepisem prawa.
Podkreślenia wymaga, że jeżeli udzielenie pozwolenia na budowę nie będzie sprzeczne z wymogami określonymi w warunkach technicznych lub innych przepisach budowlanych, to spowodowane realizacją inwestycji dolegliwości dla otoczenia nie mogą być zakwalifikowane jako naruszające uzasadnione interesy osób trzecich. Nie chodzi tu bowiem o wszelkie utrudnienia, jakie może przynieść planowana inwestycja, ale tylko o takie które stanowią naruszenie przepisów prawa. W ramach interesów faktycznych, a nie prawnych należy więc rozpatrywać zarzuty dotyczące zacienienia sąsiedniej działki skoro prawo budowlane normuje jedynie kwestie zacienia przez obiekty budowlane pomieszczeń przewidzianych na pobyt ludzi. Podobnie w przepisach prawa budowlanego nie ma ograniczeń w wydawaniu pozwolenia na budowę w związku z ewentualnym faktem obniżenia wartości działki sąsiedniej na skutek realizacji inwestycji, jak również nie może być skuteczne podnoszenie zarzutu utraty lub pogwałcenia prywatności z powodu usytuowania na sąsiedniej działce jakiegoś obiektu.
Jakkolwiek skarżący, jak wynika z akt sprawy w pismach końcowych do organu I instancji podnosił zarzuty oparte na interesie faktycznym (zakłócenie prywatności, obniżenie wartości jego nieruchomości), które trafnie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji uznane zostały za chybione, to w piśmie uzupełniającym odwołanie zakwestionował ograniczenie nasłonecznia jego domu przez projektowane na sąsiednich działkach zespoły domów jednorodzinnych, które to zagadnienie znajduje uregulowanie w wymienionym wcześniej § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r.
Przepis ten przewiduje, że pokoje mieszkalne powinny mieć zapewniony czas nasłonecznia co najmniej 3 godzinny w dniach równonocy w godzinach od 7:00 do 17:00 a w mieszkaniu wielopokojowym dopuszcza ograniczenie wymaganego nasłonecznia co najmniej do jednego pokoju.
Jak słusznie zaznaczył organ II instancji we wstępnej części uzasadnienia swojej decyzji, dwuinstancyjność postępowania oznacza, że w przypadku wniesienia środka zaskarżenia organ odwoławczy rozpoznaje sprawę na nowo w jej całokształcie. Obligowany jest więc ponownie przeanalizować stan faktyczny i prawny sprawy, ze szczególnym uwzględnieniem podnoszonych przez odwołującego się zarzutów i w razie uznania zebranego dotąd materiału dowodowego za niepełny, kierując się zasadą prawdy obiektywnej sformułowaną w art. 7 kpa, winien przeprowadzić dodatkowe postępowania wyjaśniające w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi I instancji (art. 136 kpa), jeżeli nie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 kpa.
Tymczasem Wojewoda nie podjął żadnych czynności, które pozwoliłyby rozstrzygnąć zasadność zarzutu właściciela przyległej działki opartego na przepisie § 60 rozporządzenia, mimo że w postępowaniu pierwszoinstancyjnym kwestią czasu nasłonecznienia sąsiedniego budynku mieszkalnego się nie zajmowano i w ogóle do tego zarzutu w uzasadnieniu decyzji się nie ustosunkował. Natomiast błędnie, jak należy wnieść, interpretując w sytuacji zamieszczenia w piśmie skarżącego z dnia [...] (uzupełniającym odwołanie) wykresu czasu nasłonecznia jego domu, iż wymienionemu chodzi tylko o możliwość przesłaniania budynku, wyjaśnił tę kwestię wskazując na wysokość projektowanej zabudowy i jej odległość od budynku mieszkalnego skarżącego oraz stwierdzając, iż pomieszczenia tego budynku będą miały zapewniony optymalny dopływ światła dziennego.
Zwrócić należy uwagę, że brak jest udokumentowania w aktach administracyjnych niezbędnych do ustalenia zgodnie z § 13 rozporządzenia ewentualnego zacienienia chociażby danych, na jakiej wysokości znajdują się dolne krawędzie najniżej położonych okien domu skarżącego, co jest konieczne dla obliczania wymaganej odległości budynku przesłanianego od przesłaniającego, a projekt budowlany nie określa odległości przyszłej inwestycji od budynków istniejących na działkach sąsiednich, stosownie do art. 34 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, co uniemożliwia weryfikację danych w tym zakresie w nawiązaniu do rysunku projektu zagospodarowania terenu działek [...]. W sytuacji, gdy spełnienie wymogów techniczno - budowlanych jest możliwe do wykazania poprzez przeprowadzenie obliczeń lub sporządzenie odpowiedniego wykresu, winno być to uwidocznione w aktach sprawy, a w przeciwnym razie uzasadnienie decyzji powinno zwierać zarówno powołanie treści przepisu, jak i dane będące podstawą obliczeń, a także zilustrowanie sposobu przeprowadzenia obliczeń i ich wynik - konkretne wielkości potwierdzające zachowanie w projekcie wymaganych warunków. W innym wypadku stanowisko organu w danej kwestii trudno uznać za umotywowane i nadające się do weryfikacji przez sąd co do jego prawidłowości w zakresie stwierdzenia zgodności rozwiązania projektowego z przepisami.
Nie można, w świetle powyższej argumentacji, zgodzić się z prezentowanym w odpowiedzi na skargę stanowiskiem organu odwoławczego, że przy projektowanym usytuowaniu przyszłej zabudowy w stosunku do domu mieszkalnego nie zachodzi potrzeba dokonywania analizy nasłonecznia, czy zacieniania pomieszczeń mieszkalnych budynku, gdyż w jego ocenie spełniony zostanie warunek określony w § 60 rozporządzenia.
Oparcie decyzji na przypuszczeniach, iż realizacja inwestycji nie naruszy przepisu prawa, a zarazem interesu prawnego skarżącego jest, według sądu niedopuszczalne.
Obowiązkiem organu administracji jest jednoznaczne ustalenie, czy usytuowanie inwestycji nie będzie kolidowało z określonymi w przepisach prawa wymaganiami.
Zdaniem sądu, celem dokonania pełnowartościowych, przekonywujących ustaleń w aspekcie wymagań dotyczących zapewnienia odpowiedniego nasłonecznienia w rozumieniu § 60 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. niezbędne jest przeprowadzenie w rozpatrywanej sprawie profesjonalnej analizy zacienienia domu skarżącego w sposób określony w § 13 tego rozporządzenia, to jest dokonania obliczeń tzw. "linijki słońca", gdyż dowodu w tej mierze, jak słusznie dostrzegł organ, nie stanowi wykonany osobiście przez skarżącego w piśmie z dnia [...] "wykres długości zacienienia."
Prawidłowe ustalenia stanu faktycznego sprawy stanowi niezbędny element prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego.
Z uwagi na wynikające z art. 7 i art. 77 kpa oparcie postępowania dowodowego na zasadzie oficjalności, organ administracji obowiązany jest z urzędu przeprowadzać dowody służące powyższym ustaleniom. Nie znaczy to, że strona jest zwolniona od współudziału w realizacji tego obowiązku, zwłaszcza jeżeli nieudowodnienie określonej okoliczności faktycznej może prowadzić do rezultatów niekorzystnych dla strony. Jednak w rozpatrywanej sprawie, jeżeli organ we własnym zakresie nie uzupełnił we wskazany wyżej sposób materiału dowodowego, to - wbrew poglądowi wyrażonemu w odpowiedzi na skargę - stroną która winna przedłożyć analizę nasłonecznia nie może być skarżący, lecz co najwyżej inwestor.
Uznając, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem obowiązku ustalenia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych i przedstawienia ich w uzasadnieniu stosownie do art. 107 § 3 kpa, przez co doszło jednocześnie do naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, a w konsekwencji - iż skarga zasługuje na uwzględnienie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oraz art. 152 i 200 orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło