II SA/Bd 690/11

WyrokWSA w Bydgoszczy2011-09-21

Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Grzegorz Saniewski, Elżbieta Piechowiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy budynek gołębnika, wybudowany samowolnie w 1990 r., podlega rozbiórce na podstawie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r., gdy jego obecne użytkowanie (hodowla gołębi) jest niezgodne z aktualnym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że budynek gołębnika, wybudowany samowolnie bez pozwolenia na budowę, podlega rozbiórce na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r., ponieważ jego obecne użytkowanie (hodowla zwierząt) jest niezgodne z zapisami aktualnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Sąd przyjął, że zgodność z przepisami o planowaniu przestrzennym ocenia się według stanu prawnego obowiązującego w dacie podejmowania decyzji, a nie w dacie budowy. W związku z tym, nawet jeśli inne przesłanki rozbiórki (np. bezpieczeństwo pożarowe, warunki zdrowotne) były wadliwie ocenione przez organy, niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego stanowiła wystarczającą podstawę do nakazania rozbiórki.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę samowolnie wybudowanego gołębnika, stwierdzając, że obiekt powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia (zagrożenie pożarowe) oraz niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych dla otoczenia. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, dodając jako podstawę rozbiórki niezgodność z aktualnym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który zakazuje hodowli zwierząt na tym terenie. Skarżący kwestionował wadliwość postępowania organów, w szczególności brak uzasadnienia dla stwierdzenia zagrożenia pożarowego i sanitarnego oraz błędną interpretację planu zagospodarowania przestrzennego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Protokolant Katarzyna Korycka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 września 2011 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję K. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie rozbiórki oddala skargę. Decyzją z dnia 28 lutego 2011 r. Nr [...], na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229; z późn. zm.; zwane dalej "Prawem budowlanym z 1974 r.") w związku z art. 103 ust. 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623; zwanej dalej "Prawem budowlanym z 1994 r.") Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. (zwany dalej "Inspektorem Powiatowym") nakazał skarżącemu S. G. rozbiórkę budynku gołębnika o wymiarach 5,20 x 3,10 [m], znajdującego się na działce o nr ewidencyjnym [...], przy granicy z działką o nr ewidencyjnym [...], w T. przy ul. [...]. Organ ustalił, że budynek gołębnika jest dwukondygnacyjny, niepodpiwniczony, o dachu jednospadowym w kierunku własnej działki, konstrukcji drewnianej, kryty płytami azbestowo – cementowymi (eternit). Przyziemie jest murowane, strop nad nim betonowy. Druga kondygnacja jest konstrukcji drewnianej o ścianach wypełnionych deskami. W budynku znajdują się gołębie (ok. 60 sztuk). Budynek znajduje się przy granicy z działką sąsiednią (o nr ewidencyjnym [...]), przylegając krótszą ścianą do budynku mieszkalnego na tejże sąsiedniej działce. Przedmiotowy budynek w obecnym stanie istnieje od 1990 r. i został wybudowany w miejscu rozebranego budynku konstrukcji drewnianej (kurnika). Inwestorem gołębnika w części przyziemia był skarżący S. G. wraz ze zmarłym ojcem C. G., natomiast inwestorem drugiej kondygnacji był sam skarżący. Budynek gołębnika został wzniesiony bez uzyskania pozwolenia na budowę. Mając na względzie datę wzniesienia budynku organ stwierdził, że zgodnie z art. 103 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane z 1994 r. w sprawie mają zastosowanie przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. Badając zaistnienie przesłanek nakazania rozbiórki wzniesionego samowolnie gołębnika organ I instancji stwierdził, że nie zachodzi przesłanka rozbiórki określona w art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r., tj. przedmiotowy gołębnik nie narusza ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego – zarówno obowiązującego w momencie jego budowy (tj. planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego uchwałą Nr XXI/124/87 Rady Narodowej Miasta i Gminy w T. z dnia 25 listopada 1987 r. w sprawie zatwierdzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta T. (Dz. Urz. Województwa Bydgoskiego Nr 11, poz. 110 z dnia 17 czerwca 1988 r.), jak też obowiązującego w momencie wydawania przez Inspektora Powiatowego decyzji (tj. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Stare Miasto" uchwalonego uchwałą Nr XXVIII/ 231/08 Rady Miejskiej w T. z dnia 24 października 2008 r. (Dz. Urz. Województwa Kujawsko – Pomorskiego Nr 156, poz. 2426 z dnia 3 grudnia 2008 r.). Zdaniem organu zachodzi natomiast przesłanka nakazania rozbiórki określona w art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r., zgodnie z którym należy nakazać rozbiórkę w przypadku kiedy samowolnie wzniesiony obiekt powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Skarżącemu w drodze postanowienia z dnia 30 sierpnia 2010 r. Inspektor Powiatowy nakazał przedstawienie ekspertyzy zagrożenia pożarowego. Skarżący takiej ekspertyzy nie przedstawił. Znajdująca się w przedstawionej przez skarżącego dokumentacji techniczno – budowlanej gołębnika znajduje się natomiast "Opinia ochrony przeciwpożarowej lokalizacji gołębnika (...)". Organ nie zgodził się z zaprezentowanym w tej opinii poglądem, że gołębnik spełnia wymagania § 213 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (zwanego dalej "rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych") dotyczące klas odporności pożarowej. Określone w § 213 rozporządzenia wymagania dotyczą bowiem budynków wolnostojących, a nie jest nim przedmiotowy gołębnik, który przylega do innego budynku (mieszkalnego). Ponadto w opinii tej wskazano m.in., że drewniana ściana gołębnika znajdująca się na granicy działki nie posiada wymaganej klasy odporności ogniowej co najmniej REI 60 (naruszenie § 272 ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych). Pomimo to opinia jest pozytywna pod warunkiem otynkowania ściany budynku znajdującego się na sąsiedniej działce, czyli przylegającej do gołębnika, tynkiem cementowo – wapiennym. Zdaniem Inspektora Powiatowego, mając na względzie treść § 235 ww. rozporządzenia oraz art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. - przedmiotem zmian i przeróbek w celu doprowadzenia samowolnie wzniesionego obiektu do stanu zgodnego z przepisami może być tylko i wyłącznie ów obiekt, a nie inny budynek – w przedmiotowej sprawie nie może to być budynek znajdujący się na sąsiedniej działce. Inspektor Powiatowy zauważył, że wprawdzie wymagania zawarte w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych mogą być spełnione w inny sposób niż wskazano w tym rozporządzeniu (o czym stanowi § 2 rozporządzenia), jednakże może to nastąpić stosownie do wskazań ekspertyzy rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionej z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej. W przedmiotowej sprawie zaś pomimo nakazu zawartego w postanowieniu skarżący nie dostarczył ekspertyzy ale opinię, która nie była uzgodniona z właściwym wojewódzkim komendantem Państwowej Straży Pożarnej. W opinii Inspektora Powiatowego, aby spełnić wymagania rozporządzenia w sprawie warunków technicznych dotyczące bezpieczeństwa pożarowego, należałoby co najmniej w całości rozebrać drugą kondygnację gołębnika i wykonać nową tę część budynku, a dodatkowo doprowadzić pozostałą część ściany (przyziemie) do takiego stanu, by była ścianą oddzielenia przeciwpożarowego zgodnie z § 235 ww. rozporządzenia. Byłoby to zatem praktycznie wykonanie nowego obiektu budowlanego. Odwołując się skarżący podniósł, że wprawdzie nie dostarczył wymaganej przez Inspektora Powiatowego ekspertyzy zagrożenia pożarowego, tym niemniej w przypadku ponownego rozpatrzenia sprawy taką ekspertyzę dostarczy. Decyzją z dnia 14 kwietnia 2011 r. nr [...] Kujawsko – Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (zwany dalej "Inspektorem Wojewódzkim") utrzymał w mocy decyzję Inspektora Powiatowego z dnia 28 lutego 2011 r. Zdaniem organu odwoławczego zachodzą przesłanki nakazania rozbiórki samowolnie wzniesionego gołębnika zarówno z przyczyny określonej w art. 37 ust. 1 pkt 1 jak też określonej w art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. Inspektor Wojewódzki podzielił stanowisko Inspektora Powiatowego, że przedmiotowy obiekt powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia, tj. zagraża bezpieczeństwu pożarowemu. Nadto bytujące w obiekcie stado gołębi może być nosicielem drobnoustrojów chorobotwórczych, co także wypełnia przesłanki z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. W przeciwieństwie do Inspektora Powiatowego – Inspektor Wojewódzki uznał, że zachodzi także przesłanka nakazania rozbiórki z art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Zdaniem Inspektora Wojewódzkiego badając istnienie przesłanki określonej w tym przepisie należy brać pod uwagę aktualnie obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego, tj. w przedmiotowej sprawie - miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego "Stare Miasto" uchwalonego uchwałą Nr XXVIII/231/ 08 Rady Miejskiej w T. z dnia 24 października 2008 r. Stosownie do § 7 tegoż planu teren, na którym znajduje się gołębnik oznaczony jest symbolem 6MN/U, gdzie dopuszcza się jedynie zabudowę mieszkaniową z usługami ogólnomiejskimi. Zgodnie natomiast z § 12 pkt 6 ww. planu "w granicach planu obowiązuje zakaz lokalizacji funkcji i obiektów nie związanych z podstawowym przeznaczeniem terenu i jego obsługą, w tym produkcyjnych, magazynowo – składowych (np. handlu hurtowego), hodowli zwierząt, a także innych funkcji powodujących szkodliwe (trwałe lub czasowe) uciążliwości dla środowiska i ludzi". Ewentualna legalizacja gołębnika byłaby niezgodna z planem, gdyż obiekt ten służy hodowli zwierząt, nadto uciążliwych dla środowiska i ludzi. Podkreślając, że przy rozstrzyganiu sprawy należy brać pod uwagę aktualny plan zagospodarowania przestrzennego, Inspektor Wojewódzki zauważył ponadto, że gołębnik został pobudowany niezgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w momencie jego realizacji. Stosownie do ówczesnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą nr XXI/124/87 Rady Narodowej Miasta i Gminy T. z dnia 25 listopada 1987 r. teren, na którym znajduje się działka nr [...], oznaczonego symbolem A 3 AUC to "teren administracji i usług ogólnomiejskich skoncentrowanych i mieszkalnictwa – Zabytkowy zespół staromiejski – obszar pod opieką Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków". Z zapisu tego nie wynika, zdaniem organu odwoławczego, by dopuszczalne było podbudowanie budynku przeznaczonego dla hodowli zwierząt (gołębi). W skardze do sądu administracyjnego S. G. wniósł o uchylenie decyzji Inspektora Wojewódzkiego zarzucając naruszenie przepisów, mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.: – art. 7 k.p.a. poprzez podjęcie przez organ administracji publicznej czynności naruszających słuszny interes skarżącego, – art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego z 1974 r. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do uznania, że budynek gołębnika położony na nieruchomości skarżącego powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi i mienia, – art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 80 § 1 k.p.a. w związku z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak rozpatrzenia przez organ odwoławczy całokształtu materiału dowodowego w sprawie, a przede wszystkim brak wskazania dowodów na poparcie tezy, iż gołębie powodują zagrożenie dla zdrowia i życia, a przede wszystkim braku rozpatrzenia zarzutu odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że zarzucany mu brak przedłożenia ekspertyzy zagrożenia pożarowego uzgodnionej z Komendantem Wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej nie jest przez niego zawiniony. W postanowieniu Inspektora Powiatowego nakazującym przedstawienie takiej ekspertyzy nie znajdowało się zastrzeżenie, iż ekspertyza powinna mieć ww. uzgodnienie. Skarżący natomiast uczynił zadość wezwaniu organu i przedstawił mu stosowną dokumentację techniczną wraz z ekspertyzą pożarową. Jeżeli Inspektor Powiatowy dopiero po przedłożeniu zgodnie z wezwaniem dokumentacji zorientował się, że nie jest ona zgodna z obowiązującymi przepisami (brak stosownego uzgodnienia), to strona nie może ponosić odpowiedzialności za błędne wezwanie organu. Organ mógł nadto później nałożyć na skarżącego obowiązek przedłożenia prawidłowej dokumentacji. Błędnie pierwotne sformułowane wezwanie przez Inspektora Powiatowego, a następnie brak wezwania strony do uzupełnienia ekspertyzy stanowiło przesłankę przyjęcia, iż budynek gołębnika położony na nieruchomości skarżącego powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi i mienia. Zdaniem skarżącego budynek gołębnika nie narusza przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – ani obowiązującego w czasie wznoszenia obiektu, ani obecnie obowiązującego. Stwierdzając taką niezgodność Inspektor Wojewódzki niedostatecznie uzasadnił swoje stanowisko jedynie przytaczając przepisy prawa miejscowego i lakonicznie stwierdzając, że brak było podstaw do pobudowania budynku gołębnika. Skarżący nie zgodził się z twierdzeniem Inspektora Wojewódzkiego, iż przebywanie w budynku gołębnika gołębi wypełnia przesłankę niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Organ powołał się w tym zakresie na stanowisko Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. z dnia 17 maja 2010 r., ale w sposób wybiórczy. Wprawdzie Inspektor Sanitarny stwierdził, że gołębie mogą być nosicielem chorób, lecz z końcowej części jego pisma wynika, że istnienie gołębnika nie stwarza większego zagrożenia ponad oczywiste ryzyko szerzenia chorób wynikające z bytowania ptactwa w środowisku. Skarżący podniósł ponadto, że przebywanie w gołębniku gołębi nie może być uznane zgodnie z obowiązującymi przepisami za hodowlę zwierząt, gdyż gołębie nie są uznawane za zwierzęta gospodarskie. Potwierdza to pismo Powiatowego Inspektora Weterynarii z dnia 26 lipca 2010 r. (w aktach sprawy). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; z późn. zm.; zwanej "p.p.s.a.") sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z powyższego wynika, że nie każde naruszenie przepisów prawa skutkuje uchyleniem zaskarżonego postanowienia organu administracji, ale jedynie takie które miało (w przypadku naruszeń prawa materialnego) lub mogło mieć wpływ na wynik sprawy (w przypadku naruszeń przepisów postępowania), ewentualnie naruszenie miało charakter kwalifikowany (dający podstawę do wznowienia postępowania, ewentualnie stwierdzenia nieważności – art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzją nie narusza przepisów prawa, aczkolwiek można dopatrzyć się naruszenia przez organ administracji naruszenia przepisów postępowania, które to naruszenia nie miały jednakże ostatecznie wpływu na wynik sprawy. Zgodnie z mającym zastosowanie (w związku z treścią art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r.) w kontrolowanej sprawie art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r. - obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: 1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub 2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Zaistnienie chociażby jednej z ww. przesłanek zobowiązuje organ do orzeczenia rozbiórki samowolnie wzniesionego obiektu budowlanego. Odnośnie przesłanki określonej w art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. powstała w orzecznictwie wątpliwość, czy przy badaniu zgodności sposobu zagospodarowania nieruchomości, w tym samowolnej budowy obiektu budowlanego z przepisami o planowaniu przestrzennym, istotny jest stan prawny obowiązujący w czasie podejmowania decyzji orzekającej o ewentualnej rozbiórce tego obiektu budowlanego czy też stan prawny obowiązujący w momencie wzniesienia obiektu. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przez dłuższy czas był reprezentowany pogląd (por. wyroki NSA z dnia 20 maja 2004 r., OSK 281/04, z dnia 16 grudnia 2005 r., II OSK 354/05, z dnia 14 lutego 2006 r., II OSK 522/05 i z dnia 19 grudnia 2006 r., II OSK 119/06), że ocena zgodności obiektu budowlanego wybudowanego bez koniecznego pozwolenia na budowę, pod rządami Prawa budowlanego z 1974 r., z przepisami o planowaniu przestrzennym winna nastąpić na podstawie przepisów, które obowiązywały w czasie dokonania samowoli budowlanej. Stanowisko to uległo jednakże zmianie w późniejszym orzecznictwie, czemu NSA dał wyraz m.in. w wyrokach z dnia 24 stycznia 2007 r., II OSK 205/06, z dnia 8 października 2007 r., II OSK 1318/06 i z dnia 23 kwietnia 2010 r. sygn. akt II OSK 708/09. W wyrokach tych przyjęto pogląd, że przewidziana w art. 37 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego z 24 października 1974 r. zgodność z przepisami budowlanymi dotyczy okresu realizacji budowy, natomiast zgodność z przepisami o planowaniu przestrzennym dotyczy daty podejmowania zaskarżonej decyzji. Pogląd ten podziela Sąd w niniejszym składzie. W konsekwencji w przedmiotowej sprawie istotne jest zbadanie zgodności zagospodarowania terenu działki nr [...] w T., polegającej na wzniesieniu na niej budynku gołębnika, z zapisami aktualnego planu zagospodarowania obowiązującego dla terenu obejmującego tą działkę, tj. z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Stare Miasto" uchwalonego uchwałą Nr XXVIII/231 /08 Rady Miejskiej w T. z dnia 24 października 2008 r. Bezsporne w sprawie jest, iż ww. działka położona jest na terenie, który w planie zagospodarowania przestrzennego oznaczony został symbolem 6MN/U. Obowiązujące dla terenu oznaczonego tym symbolem ustalenia zawiera § 7 ww. uchwały. Punkt 1 tego paragrafu wskazuje przeznaczenie terenu o symbolu MN/U: "teren zabudowy mieszkaniowej z usługami ogólnomiejskimi", punkt 3 zaś stwierdza, że na tym terenie obowiązują ustalenia zawarte w § 12 - § 14. W § 12 uchwały określono "zasady ochrony i kształtowania ładu przestrzennego" m.in. dla wprost wymienionego terenu 6MN/U, w tym w pkt 6 "zakaz lokalizacji funkcji i obiektów nie związanych z podstawowym przeznaczeniem terenu i jego obsługą, w tym produkcyjnych, magazynowo – składowych (np. handlu detalicznego), hodowli zwierząt, a także innych funkcji powodujących szkodliwe (trwałe lub czasowe) uciążliwości dla środowiska i ludzi". Odnosząc się do treści cytowanych przepisów Inspektor Wojewódzki zakwalifikował gołębnik jako obiekt służący hodowli zwierząt, nadto uciążliwych dla środowiska i ludzi. Skarżący zarzuca, iż dokonując tej kwalifikacji organ odwoławczy nie posłużył się żadną argumentacją prawną, tak jak to uczynił organ pierwszej instancji. Zdaniem Sądu powyższe stwierdzenie Inspektora Wojewódzkiego jest wynikiem odczytania zwrotu "hodowla zwierząt" zgodnie z jego językowym, potocznym rozumieniem i brak jest podstaw, aby dokonywać innego rodzaju wykładni tegoż zwrotu, jak to uczynił Inspektor Powiatowy. Organ I instancji w celu odczytania pojęcia "hodowla zwierząt" odwołał się do treści ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich. Zgodnie z art. 2 pkt 4 tej ustawy przedmiotem "hodowli zwierząt" są zwierzęta gospodarskie. Z kolei zgodnie z art. 2 pkt 1 ww. ustawy do zwierząt gospodarskich nie zalicza się gołębi, które zdaniem organu I instancji, stosownie do definicji zawartej w art. 4 pkt 17 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt – są zwierzętami domowymi. Oznaczałoby to zatem, że hodowla gołębi nie jest hodowlą zwierząt, a co za tym idzie – wzniesienie gołębnika nie jest wzniesieniem obiektu służącego hodowli zwierząt. Zdaniem Sądu taka interpretacja jest błędna. Przedmiotem regulacji ustawy o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich, jak wskazuje treść art. 1 tej ustawy – są "sprawy z zakresu hodowli oraz zachowania zasobów genetycznych, oceny wartości użytkowej i hodowlanej, prowadzenia ksiąg hodowlanych i rejestrów, a także nadzoru nad hodowlą i rozrodem zwierząt gospodarskich." Ustawa nie dotyczy zatem ogółu zwierząt, a jedynie pewnej, specyficznej ich grupy. Zdefiniowane w tej ustawie pojęcie "hodowli zwierząt" ma cechy definicji wyłącznie na potrzeby tej ustawy – tworzy pojęcie ułatwiające wskazanie, jaka rodzaju hodowla podlega rygorom tej konkretnej ustawy. Samo zdefiniowanie pojęcia "hodowla zwierząt" w ww. ustawie nie może być zatem podstawą do twierdzenia, iż owo pojęcie nie może być odnoszone do innego rodzaju zwierząt niż zwierzęta gospodarskie, w przypadku aktów prawnych o innym zakresie regulacji niż ustawa o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich. Przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego są stanowione w oparciu o ustawę z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Ustawa ta ma innych zakres regulacji niż ustawa o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich. Nie można zatem pojęcia "hodowli zwierząt", ograniczonego tylko do zwierząt gospodarskich, używać przy odczytywaniu treści aktów planistycznych – o ile owe akty prawne wprost nie zastrzegą, że odwołują się do tego rodzaju pojęcia w celu uregulowania zasad zagospodarowania terenu dla potrzeb hodowli zwierząt gospodarskich. W braku takiego zastrzeżenia treść aktów planistycznych należy odczytywać zgodnie z ich językowym brzmieniem. W rozumieniu potocznym "hodowla" to "planowa opieka nad wzrostem i rozwojem zwierząt lub roślin; też: zwierzęta lub rośliny będące pod taką opieką" ("Słownik języka polskiego", Wydawnictwo Naukowe PWN, wersja elektroniczna na stronie www.sjp.pwn.pl), zaś gołąb niewątpliwie zalicza się do zwierząt – niezależnie od kwalifikacji do którejś z grup zwierząt (gospodarskie, domowe, użytkowe). Należy przy tym zwrócić uwagę, iż gołębia, wbrew twierdzeniom Inspektora Powiatowego – nie można zaliczyć także do zwierząt domowych, bo za zwierzęta domowe uważane są zwierzęta trzymane przez człowieka w domu dla osobistej przyjemności lub dla towarzystwa, w odróżnieniu od zwierząt chowanych lub hodowanych z innych powodów (zwierzęta hodowlane, gospodarskie i użytkowe) - por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK 1953/08). Z powyższego wynika, że ustanowiony w cytowanym planie zagospodarowania przestrzennego zakaz lokalizacji obiektów hodowli zwierząt odnosi się także do obiektów służących hodowli gołębi. W konsekwencji zgodne z prawem jest stwierdzenie, iż przedmiotowy gołębnik znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod tego rodzaju zabudowę (przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę niż służąca hodowli zwierząt). Zachodzi zatem przesłanka rozbiórki obiektu, o której mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r., co skutkowało wydaniem nakazu rozbiórki w zaskarżonej decyzji. Konieczność rozbiórki w związku z zajściem ww. przesłanki czyni w istocie bezprzedmiotowym kwestię, czy gołębnik może spełnić warunki ochrony przeciwpożarowej oraz czy istnienie obiektu służącego hodowli gołębi powoduje niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych dla otoczenia. Odnośnie pierwszej z tej kwestii zasadny jest zarzut skarżącego co do błędnego przeprowadzenia procedury mającej doprowadzić obiekt z wymaganiami przeciwpożarowymi. Wprawdzie wbrew twierdzeniom skarżącego dostarczona przez niego dokumentacja nie jest tego rodzaju dokumentacją, jaką wymagał organ w postanowieniu z dnia 30 sierpnia 2010 r., jednakże skoro organ, nawet wytykając błędy dostarczonej opinii (a nie ekspertyzy), dostrzega możliwość wykonania zabezpieczenia przeciwpożarowego w inny sposób niż to wprost wyrażono w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych (za akceptacją Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej), a strona zgłasza, iż jest gotowa do przeprowadzenia takiej procedury do zgodności z warunkami technicznymi – to winien co do zasady umożliwić stronie przedstawienie stosownego rozwiązania, zgodnego z niekwestionowanymi przez organ wnioskami opinii w sprawie bezpieczeństwa pożarowego. Rację ma także skarżący, iż wbrew twierdzeniu Inspektora Wojewódzkiego treść pisma Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. z dnia 17 maja 2010 r. nie wskazuje, że istnienie konkretnego, przedmiotowego gołębnika powoduje niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych dla otoczenia, a jedynie wskazuje na rodzajowe, zwykłe i powszechne zagrożenie związane z ptakami. Inspektor Sanitarny stwierdził, bowiem w końcowej części swoje pisma, że "istnienie gołębnika, w sprawie którego toczy się postępowanie, nie stwarza większego zagrożenia epidemicznego ponad oczywiste ryzyko szerzenia się chorób zakaźnych wynikające z bytowania w naszym środowiska ptactwa będącego wektorem przenoszenia chorób zakaźnych". W tym zatem względzie argumentacja Inspektora Wojewódzkiego nie spełnia wymogów art. 107 § 3 k.p.a. Tym niemniej, jak wyżej wskazano, te błędy proceduralne nie miały wpływu na wynik sprawy, gdyż zgodnie z prawem Inspektor Wojewódzki ustalił, że zachodzi przesłanka nakazania rozbiórki gołębnika, o której mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Ze względu na powyższe, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; z późn. zm.), Sąd oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło