II SA/Bd 856/15
WyrokWSA w Bydgoszczy2016-06-01
Skład orzekający: Leszek Tyliński, Renata Owczarzak, Elżbieta Piechowiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odbycie przez kierowcę szkolenia w celu zmniejszenia liczby punktów karnych po przekroczeniu limitu 24 punktów karnych może skutkować zmniejszeniem tej liczby i tym samym zapobiec skierowaniu na badania psychologiczne?Ratio decidendi
Odbycie przez kierowcę szkolenia w celu zmniejszenia liczby punktów karnych nie może skutkować zmniejszeniem tej liczby, jeśli szkolenie to nastąpiło po przekroczeniu limitu 24 punktów. Przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. stanowi, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów przekroczyła lub przekroczyłaby 24. Skierowanie na badania psychologiczne jest obligatoryjne w każdym przypadku, gdy kierowca przekroczy określoną liczbę punktów w ewidencji.Stan faktyczny
Starosta Ż. decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. skierował D. K. na badania psychologiczne z powodu przekroczenia 24 punktów karnych. D. K. odbył szkolenie w celu zmniejszenia liczby punktów karnych przed wydaniem decyzji, jednakże punkty zostały naliczone po przekroczeniu limitu 24. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, wskazując na brak kompetencji do kwestionowania informacji z ewidencji Policji oraz na to, że szkolenie odbyło się po przekroczeniu limitu punktów. D. K. zaskarżył decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów K.p.a. oraz ustawy Prawo o ruchu drogowym.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Leszek Tyliński Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Protokolant starszy sekretarz sądowy Elżbieta Brandt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r., znak: [...] Starosta Ż. Działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia [...] czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267), art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b w związku z art. 99 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia [...] stycznia 2011 roku o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2015 r. poz. 155), orzekł o skierowaniu D. K. na badania psychologiczne przeprowadzone w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kat. B, C, z powodu otrzymania wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. złożonego w wyniku przekroczenia 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego.
W uzasadnieniu decyzji wskazano w szczególności, że [...] marca 2015 r. zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie skierowania D. K. na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu. O wszczęciu postępowania powiadomiono stronę pismem z [...] marca 2015 r., które doręczono [...] marca 2015 r.
W dniu [...] marca 2015 r. D. K. przedłożył Staroście Ż. zaświadczenie z [...] lutego 2015 r. wydane na podstawie § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r., poz. 488). Zaświadczenie stanowi dowód tego, że [...] lutego 2015 r. D. K. odbył szkolenie, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy z [...] czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 z późn. zm.).
W dniu [...] marca 2015 r. strona złożyła wniosek o zawieszenie postępowania administracyjnego z powodu wystąpienia [...] marca 2015 r. do Komendy Wojewódzkiej Policji w B. z wnioskiem o ponowną analizę wniosków o skierowanie na badanie psychologiczne oraz na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w związku z odbytym [...] lutego 2015 r. szkoleniem, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy z [...] czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym.
W dniu [...] marca 2015 r. zawieszono postępowanie administracyjne do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez właściwy organ (art. 97 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego), natomiast [...] kwietnia 2015 r. do Starosty [...] wpłynęło pismo Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. stanowiące rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego i świadczące o zasadności wniosku nr [...].MŚ z [...] marca 2015 r. o skierowanie strony na badanie psychologiczne z powodu przekroczenia 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego.
W dniu [...] kwietnia 2015 r. podjęto z urzędu zawieszone postępowanie administracyjne oraz umożliwiono stronie zapoznanie się z aktami sprawy oraz wniesienie nowych dowodów do sprawy.
W przedmiotowej sprawie zdaniem organu I instancji mamy do czynienia z sytuacją, w której D. K. przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego, co zostało stwierdzone przez organ prowadzący ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, tj. przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w B..
W toku postępowania wątpliwości strony budził fakt nie zmniejszenia liczby otrzymanych punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego po odbyciu w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w B. szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy z [...] czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym. Fakt ten został podniesiony w piśmie strony skierowanym [...] marca 2015 r. do Komendy Wojewódzkiej Policji w B.. Zagadnienie to w ocenie organu znajduje także odmienne rozstrzygnięcia w orzecznictwie sądowo-administracyjnym (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lipca 2010 roku I OSK 885/09 oraz z 16 grudnia 2010 roku I OSK 275/10). Ponadto organ stwierdził, że dyskusyjna kwestia dotyczy ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, a organem właściwym do prowadzenia tej ewidencji jest komendant wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania ewidencjonowanych (§ 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego).
Organ I instancji wskazał ponadto, że konstrukcja przepisów art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b w związku z art. 99 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami powoduje, że starosta po otrzymaniu wniosku organu kontroli ruchu drogowego o skierowanie kierowcy na badanie psychologiczne jest treścią tego wniosku związany i zobowiązany do wydania decyzji administracyjnej o skierowaniu strony na badanie psychologiczne
W odwołaniu od powyższej decyzji D. K. wniósł o jej uchylenie i zwrot sprawy do organu administracyjnego I instancji, ewentualnie zmianę decyzji przez umorzenie postępowań I i II instancyjnych, zarzucając naruszenie:
1. art. 7 w związku z art. 11 K.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie w sprawie przez przyjęcie, że przepisy prawa materialnego w zakresie stosowania przepisów art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b w związku z art. 99 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami powodują, iż konstrukcja ww. przepisów wymaga zawsze skierowania kierowcy na badania psychologiczne (związania organu treścią wniosku w niniejszej sprawie złożonego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji), gdy tymczasem organ administracyjny ma zarówno obowiązek stać na straży praworządności i z urzędu czy też w niniejszej sprawie na wniosek strony ma dokładnie dążyć do wyjaśnienia sprawy ze względu na stan faktyczny oraz słuszny interes obywateli,
2. artykułu 6 w związku z art. 77 i 80 K.p.a. poprzez uznanie, iż w związku z zaświadczeniem z dnia [...] lutego 2015 r. sprawy nie można zbadać pod kątem ustalenia i weryfikacji przesłanek faktyczno-prawnych wniosku Komendanta Policji z dnia [...] marca 2015 r. co do ilości punktów posiadanych na dzień złożenia wniosku przez D. K. co do posiadania liczby punktów karnych powyżej liczby 23, gdy tymczasem z okoliczności sprawy i przedłożenia zaświadczenia przez D. K. wynika, iż nie wypełnił on przesłanek uzyskania liczby punktów karnych wymagających wszczęcia względem niego postępowania o skierowaniu na badania psychologiczne,
3. art. 130 ust. 1 pkt 3 ustawy - Prawo o ruchu drogowym przez jego niezasadne zastosowanie w sprawie.
W obszernym uzasadnieniu odwołania opisano przebieg postępowania, a także kwestie związane z odbytym przez D. K. na jego koszt szkoleniem powodującym zmniejszenie liczby punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] maja 2015 r., znak: [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu, jeżeli przekroczy liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Z kolei art. 130 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym, stanowi, że Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego i określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 oraz wpisuje się do tej ewidencji. Przypisywanie punktów za konkretne naruszenia, dokonywanie wpisów do ewidencji i ich usuwanie należy więc do wyłącznej kompetencji Policji. Czynności te nie mogą być dokonane ani przez starostę jako organ administracji publicznej, ani też przez samorządowe kolegium odwoławcze. Starosta wydając na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów karnych za przekroczenie przepisów ruchu drogowego, decyzję o skierowaniu na badania psychologiczne przeprowadzone w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, nie ma uprawnienia do badania prawidłowości postępowania, w związku z którym naliczone zostały określonemu kierowcy punkty karne.
Wskazano, że w rozpatrywanym przypadku zaskarżona decyzja została wydana na skutek wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] marca 2015 r., L.dz. R-ZWPA.5380.4.151..2015.MŚ. Akta sprawy potwierdzały, że odwołujący się przekroczył 24 punkty, otrzymując łącznie 28 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego i zarówno Starosta Ż. jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie miały kompetencji by kwestionować prawidłowość informacji zawartych w rejestrach prowadzonych przez Policję. Właściwy organ do którego wpływa wniosek komendanta wojewódzkiego Policji o skierowanie na badania psychologiczne, jest tym wnioskiem związany w takim sensie, że nie może on prowadzić samodzielnych ustaleń w zakresie objętym ewidencją.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze zauważyło również, że kwestia prawidłowości naliczenia D. K. punktów karnych za wielokrotne naruszenia przepisów ruchu drogowego była szczegółowo badana przez uprawnione do tego organy Policji przed wydaniem zaskarżonej decyzji przez organ pierwszej instancji. Postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o skierowaniu na badania psychologiczne przeprowadzone w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem było też zawieszone do czasu zajęcia stanowiska przez właściwe organy Policji.
Odnosząc się natomiast do kwestii podniesionej przez D. K. przed organem pierwszej instancji, a dotyczącej odbytego przez niego szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało na orzecznictwo sądów administracyjnych, w szczególności wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 czerwca 2010 r., sygn. akt I OSK 1152/09, w którym przyjęto, że dla konsekwencji prawnych wynikających z naruszeń przepisów ruchu drogowego których dopuścił się kierowca, decydujące znaczenie ma data popełnienia czynu stwierdzonego prawomocnym mandatem karnym lub wyrokiem, nie zaś data przypisania punktów karnych za popełnione wykroczenie. Wobec powyższego odbycie szkolenia po przekroczeniu liczby 24 punktów karnych nie mogło skutkować zmniejszeniem liczby tych punktów.
W skardze do sądu D. K. ponowił zarzuty podniesione w odwołaniu i wniósł o uchylenie wskazanej decyzji i zwrot sprawy do organu administracji drugiej instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zwrot sprawy do organu pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, a w przypadku stwierdzenia przez Sąd zaistnienia przyczyn, o stwierdzenie nieważności decyzji organu drugiej instancji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Ponadto wniósł o zwolnienie skarżącego od ponoszenia kosztów postępowania w całości oraz o zasądzenie od organu drugiej instancji na rzecz D. K. kosztów postępowania sądowo-administracyjnego według norm przepisanych.
Decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2015 r., znak: [...] skarżący zarzucił:
1. naruszenie przepisów art. 7 w zw. z art. 11 KPA przez jego błędne zastosowanie w sprawie przez przyjęcie, że przepisy prawa materialnego w zakresie stosowania przepisów art. 99 ust. 1 pkt 3 lit b. w zw. z art. 99 ust. 2 pkt ustawy z dnia [...] stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2015 r., poz. 155 ze zm.) powodują, iż konstrukcja ww. przepisów wymaga zawsze skierowania kierowcy na badanie psychologiczne jako związanego treścią wniosku w niniejszej sprawie złożonego przez Komendanta Policji we wniosku z dnia [...] marca 2015 r. o znaku R. , gdy tymczasem organ administracyjny ma zarówno obowiązek stać na straży praworządności i z urzędu, czy też w niniejszej sprawie na wniosek strony, ma dążyć do wyjaśnienia sprawy ze względu na stan faktyczny oraz słuszny interes obywateli,
2. art. 6 w zw. z art. 77 i 80 KPA przez uznanie, iż w związku z zaświadczeniem z dnia [...] lutego 2015 roku sprawy nie można zbadać pod kątem ustalenia i weryfikacji przesłanek faktyczno-prawnych wniosku Komendanta Policji z dnia [...] marca 2015 r. co do ilości punktów posiadanych na dzień złożenia wniosku przez D. K. co do posiadania liczby punktów karnych powyżej liczby 23, gdy tymczasem z okoliczności sprawy i przedłożenia zaświadczenia przez D. K. wynika, iż nie wypełnił on przesłanek uzyskania liczby punktów karnych wymagających wszczęcia względem niego postępowania o skierowaniu na badania psychologiczne,
3. art. 130 ust. 1 pkt 3 ustawy - Prawo o ruchu drogowym przez jego niezasadne zastosowanie w sprawie.
Strona skarżąca nie zgodziła się z argumentacją o braku możliwości badania sprawy co do zaistnienia przyczyn skierowania wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnej przez Komendę Wojewódzką Policji w B., ponieważ w takim przypadku strona nie mogłaby dochodzić obrony swoich praw, czy też w postępowaniu administracyjnym wykazywać jej ważnego interesu prywatnego. Sprawa ustalania wielkości punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego – ustawy - Prawo o ruchu drogowym – w ocenie skarżącego jest jak najbardziej przedmiotem oceny przez organy administracyjne, gdyż inne stanowiska oznaczałyby, że organy mogą się uchylać od weryfikacji podstaw wszczęcia postępowania administracyjnego i ich zasadności. Takie działanie z góry zakładałoby niemożność zaistnienia gwarantowanymi przez KPA możliwościami umorzenia postępowania, czy też w przypadku wniesionego odwołania zmiany decyzji organu I instancji przez SKO w B. i umorzenia wskutek odmiennej oceny stanu faktycznego rzutującego na ustalenia prawne sprawy.
Skarżący podtrzymał odmienną argumentację opartą na tzw. pozytywnej argumentacji dotyczącej strony i wiążącą się z tym zasadą postępowania administracyjnego, iż organy administracyjne muszą działać na podstawie przepisów prawa, gdyż żaden przepis nie wyklucza by odjęcia punktów karnych można było dokonać nawet po uzyskaniu punktów mogących powodować utratę uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi. Tym samym wobec istnienia przepisów zezwalających na zmniejszenie punktacji jak i więcej takiego stanu rzeczy, w którym D. K. punktację "karną" z własnej inicjatywy zmniejszył w związku z tym, że odbył szkolenie na skutek informacji o mniejszej punktacji niż 24 od KWP w B., powinien on móc skorzystać ze swoistego stanu praw nabytych.
Odnosząc się do argumentacji organu II instancji, iż istotne znaczenie ma data dopuszczenia się naruszeń przepisów ruchu drogowego przez D. K., nie zaś data przypisania punktów karnych, skarżący wskazał, iż w związku z nieprawidłowościami w zakresie prowadzonego przez Komendy Policji na terenie całego kraju, właściwego i rzetelnego rejestru punktów karnych kierowców, wprowadzono obszerną nowelizację dotyczącą nowego rejestru w formie elektronicznej, by zapobiec w rzeczywistości swoistego wyłudzania opłat za szkolenia kierowców co do możliwości obniżenia punktów karnych, których skutki nie mają miejsce w sytuacji przekroczenia 21 lub 24 punktów karnych na dzień występowania o zmniejszenie tej punktacji. Całość zabiegu ustawodawcy miała na celu usunięcie nieprawidłowości w prowadzeniu przez Policję nierzetelnie rejestru.
Skarżącemu znane jest stanowisko, że to na stronie spoczywa ciężar własnych zaniedbań w rejestrowaniu czy odnotowywaniu ilości punktów karnych, lecz w jego przekonaniu nie dotyczy to sytuacji, w której organ wszczynający postępowanie dopuścił się dezinformacji ze swojego zaniedbania, a takie skutki prawne nieprawidłowego działania oczywiście mylnego nie mogą rzutować na negatywną sytuację prawną strony, która przecież nie zawiniła i co więcej nie podjęłaby się obniżenia punktacji karnej mając w perspektywie konieczność całościowego szkolenia w zakresie uprawnień komunikacyjnych do kierowania pojazdami mechanicznymi typu B i C i takie rozumienia prawa wymyka się konstytucyjnie ochronie praw nabytych i co więcej zasadzie sprawiedliwości.
W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji, ponieważ została ona podjęta zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 133) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zwanej dalej p.p.s.a. (tekst jednolity Dz.U. z 2012 r., poz. 270) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem tj. zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego, obowiązujących w dacie wydania zaskarżonego aktu. Wady postępowania administracyjnego, skutkujące koniecznością: uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź wydania decyzji z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Natomiast w wypadku nieuwzględnienia skargi, w myśl art. 151 p.p.s.a., podlega ona oddaleniu.
Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2015 r., którą utrzymano w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. orzekającą o skierowaniu skarżącego na badania psychologiczne w związku z przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W toku postępowania administracyjnego, jak też i w skardze, skarżący podnosił, że w dniu [...] lutego 2015 r. odbył na podstawie art. 130 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym (t.j.: z 2012 r., poz. 1137 ze zm.), szkolenie, które obligowało organ do zdjęcia z ewidencji 6 punktów. Skarżący zaznaczył, że szkolenie odbył przed wydaniem decyzji o skierowaniu go na badania psychologiczne w związku z przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego.
Przeprowadzona kontrola zaskarżonych decyzji nie wykazała, aby zostały one wydane w warunkach stwarzających podstawę do ich wyeliminowania przez Sąd z obrotu prawnego, dlatego podnoszone w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku.
Stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo i zgromadzono niezbędny materiał dowodowy. Jeżeli chodzi zaś o przepisy materialnoprawne, to decyzje wydano w oparciu o przepisy obowiązującej od dnia 19 stycznia 2013 r. ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 515 - dalej: Ukp). Określa ona m.in. wymagania w stosunku do osób uprawnionych do kierowania pojazdami po drogach publicznych oraz zasady wykonywania badań lekarskich i psychologicznych kierowców (art. 1 ust. 1 pkt 2 i 4). Zastąpiła ona odpowiednie unormowania zawarte dotychczas w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, dalej zwana: "Prd" oraz przepisach wykonawczych wydanych na jej podstawie, z zastrzeżeniem art. 139 Ukp.
Jako materialnoprawną podstawę kontrolowanych decyzji powołano art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b) Ukp. Jego brzmienie w dacie wydawania decyzji obu instancji było tożsame. Zgodnie z nim, starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Regulacja ta jest dopełnieniem przepisu art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b) Ukp stanowiącego, że badaniu psychologicznemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem w zakresie psychologii transportu, podlega kierujący pojazdem silnikowym, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Decyzja taka wydawana jest na wniosek organu kontroli ruchu drogowego (art. 99 ust. 2 pkt 2 Ukp).
Brzmienie przepisów art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b) oraz art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b) Ukp nie pozostawia wątpliwości, że skierowanie na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu dotyczy każdego kierowcy, który przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Treść powołanych przepisów ma charakter imperatywny i nie pozostawiający organowi jakichkolwiek możliwości uznaniowego decydowania w przedmiocie wydania skierowania. Zobowiązują one starostę do podjęcia stosownych czynności procesowych już w dniu przekroczenia przez kierującego pojazdem silnikowym liczby 24 punktów w ewidencji kierowców, kiedy to materializuje się obowiązek organu kontroli ruchu drogowego skierowania kierującego na badania. Decyzja wydawana na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b) Ukp ma charakter związany co oznacza, że jej wydanie jest obligatoryjne w każdym wypadku, kiedy tylko kierowca przekroczy określoną wyżej liczbę punktów w ewidencji kierowców. Z uwagi na bliźniacze uregulowania normatywne ustawy o kierujących pojazdami związane z kierowaniem kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego na badania psychologiczne do tych zawartych dotychczas w ustawie - Prawo o ruchu drogowym, w tym w art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b) Prd, aktualność na gruncie ustawy o kierujących pojazdami zachowują dotychczasowe wypowiedzi sądów administracyjnych w kwestii kwalifikacji przedmiotowej decyzji (por. m.in. uchwałę NSA z dnia 20 maja 2010 r., sygn. akt I OPS 12/09 oraz wyrok z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt I OSK 280/13, opublikowane na stronie internetowej: "www.orzeczenia.nsa.gov.pl").
W kontrolowanej sprawie o przekroczeniu dopuszczalnej liczby punktów przez skarżącego Starosta został powiadomiony przez Komendanta Wojewódzkiego Policji, działającego zgodnie z przepisami 99 ust. 2 pkt 2 Ukp. W dalszym bowiem ciągu to ten ostatni organ prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego (art. 130 Prd pozostał w mocy stosownie do art. 125 i art. 139 Ukp), a Starosta działa tylko w oparciu o otrzymane informacje, których to okoliczności z nich wynikających sam nie ustala.
Zgodnie z art. 130 ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. W myśl art. 130 ust. 2 ustawy punkty te usuwa się z ewidencji po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba, że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty lub w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 ustawy, czyli dopuszczających się przekroczeń w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy - 20 punktów.
Już z powyższego unormowania niezbicie wynika, że przekroczenie liczby 24 punktów uniemożliwia ich usunięcie. Konsekwencją naruszenia przepisów ruchu drogowego i przekroczenie limitu 24 punktów jest m.in., zgodnie z art. 99 ust. 1 pkt 3 lit b) ustawy o kierujących pojazdami, skierowanie na badania psychologiczne w zakresie psychologii transportu w ramach posiadanych uprawnień. Tym samym, wykluczone jest zmniejszenie liczby punktów poprzez odbycie szkolenia po przekroczeniu takiej ich liczby, jaka wiąże się ze wspomnianymi następstwami (tak np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2016 r. I OSK 1497/14, z dnia 24 lipca 2015 r. I OSK 2800/13, z dnia 21 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OSK 495/12, z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 723/10).
Kierowca wpisany do ewidencji może - zgodnie z art. 130 ust. 3 ustawy - Prawo o ruchu drogowym - na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Nie dotyczy to jednak kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy. Normę wynikającą z tego przepisu należy jednak postrzegać w ujęciu systemowym, w zestawieniu z pozostałymi, wyżej wymienionymi przepisami ustawy, określającymi następstwa przekroczenia liczby punktów, o której mowa w art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Z kolei przepis art. 130 ust. 4 ustawy - Prawo o ruchu drogowym zawiera upoważnienie dla ministra spraw wewnętrznych w porozumieniu z ministrami transportu i sprawiedliwości do określenia sposobu punktowania i liczby punktów odpowiadających naruszeniu przepisów ruchu drogowego, warunków i sposobu prowadzenia ewidencji, programu szkolenia i jednostek do niego upoważnionych, liczby punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia oraz podmiotów upoważnionych do uzyskiwania informacji zawartych w ewidencji. Jednocześnie zauważyć należy, iż w tym przepisie zostały określone kryteria jakimi ma kierować się organ wykonawczy przy wydawaniu rozporządzenia. Są nimi dyscyplinowanie i wdrażanie kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy oraz zapobieganie wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego. Wykonanie powyższej delegacji stanowiło obowiązujące w dacie wydawania decyzji w tej sprawie rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. Z przepisu § 8 ust. 6 rozporządzenia wynika, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła lub przekroczyłaby 24.
W ocenie Sądu, z uprawnienia do odbycia szkolenia mogą skorzystać tylko kierowcy, którzy przed przystąpieniem do szkolenia o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, za naruszenie zasad ruchu drogowego otrzymali taką ilość punktów, która po ich stronie nie rodzi konsekwencji w postaci np. skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji czy badania psychologiczne, a więc mniej niż 24 punkty. W przypadku przekroczenia tego limitu, odbycie przez kierowcę szkolenia pozostaje bez wpływu na liczbę uzyskanych punktów. Powołany przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia spełnia zatem cel ustawy. W konsekwencji stwierdzić należy, iż właściwe odczytanie treści przedstawionych regulacji ustawowych przy zastosowaniu wykładni systemowej i funkcjonalnej prowadzi do wniosku, że przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia nie tylko odpowiada unormowaniom zawartym w przepisach ustawy - Prawo o ruchu drogowym, lecz także realizuje wytyczne ustawodawcy co do treści aktu oraz kierunku regulacji i mieści się w granicach upoważnienia ustawowego z art. 130 ust. 4 tej ustawy.
Mając powyższe na uwadze należało uznać, że organy orzekające w tej sprawie nie naruszyły art. 130 ust. 3 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Skoro skarżący w okresie od 16 września 2014 r. do dnia 13 lutego 2015 r. dopuścił się naruszeń przepisów ruchu drogowego skutkującym przypisaniem mu 28 punktów, to odbycie szkolenia w dniu 28 lutego 2015 r. nie mogło odnieść zamierzonego skutku.
Dodatkowo wyjaśnić należy, iż punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego są przypisywane konkretnemu wykroczeniu lub przestępstwu i wywierają one skutek z dniem dokonania naruszenia przepisów prawa przez kierującego pojazdem. Dla konsekwencji prawnych wynikających z dokonanych przez skarżącego naruszeń przepisów ruchu drogowego istotne znaczenie ma w tym przypadku data popełnienia naruszeń, a nie data wszczęcia postępowania administracyjnego, czy też data wydania decyzji.
Wbrew więc twierdzeniom pełnomocnika skarżącego, nie ma możliwości zmniejszenia liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego poprzez uczestnictwo w szkoleniu w sytuacji, gdy odbycie szkolenia (w dniu [...] lutego 2015 r.) nastąpiło, tak jak w tym przypadku, już po przekroczeniu 24 punktów, bowiem w okresie od [...] września 2014 r. do dnia [...] lutego 2015 r. skarżący dopuścił się naruszeń przepisów ruchu drogowego skutkujących przypisaniem mu 28 punktów. Wynika to też z § 6 ust. 1 pkt 4 ww. rozporządzenia w zestawieniu z treścią § 8 ust. 6 tego rozporządzenia.
Odczytanie zatem przepisów ustawy w sposób przedstawiony w skardze, że kierowca w drodze odbycia szkolenia mógłby zmniejszyć liczbę punktów po przekroczeniu limitu 24 punktów karnych, niweczyłoby możliwość skierowania kierowcy na badanie psychologiczne, a zatem osiągnięcia celu w postaci dyscyplinowania i wdrażania kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy.
Kontrolowane decyzje organów administracji publicznej o skierowaniu skarżącego na badanie psychologiczne w celu orzeczenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem są zatem w ocenie Sądu zgodne z prawem, a argumentacja przedstawiona w skardze niezasadna.
Odnosząc się zaś do wniesionego na podstawie art. 125 § 1 ust. 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosku o zawieszenie postępowania z uwagi na fakt, iż rozstrzygnięcie, które zapadnie w niniejszym postępowaniu zależy od wyniku toczących się postępowań z wniosku D. K. przed:
. Sądem Rejonowym w B. w sprawie o uchylenie mandatu karnego nr CW nr [...],
. Sądem Rejonowym w T. w sprawie o uchylenie mandatu karnego CW nr [...],
. Sądem Rejonowym w T. w sprawie o uchylenie mandatu karnego CW nr [...],
stwierdzić należy, iż nie zasługuje on na uwzględnienie i jako taki podlegał oddaleniu.
W wypadku, o którym mowa w art. 125 § 1 pkt 1, sąd może zawiesić postępowanie z uwagi na prejudycjalność wyniku innego toczącego się postępowania, którego wynik będzie miał wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.
Jak wynika z treści załączonych do wniosku o zawieszenie postępowania - wniosków o uchylenie mandatu, zostały one opatrzone datą 15 i [...] kwietnia 2016 r. i wbrew twierdzeniom skarżącego, nie są to wnioski 15 i [...] kwietnia 2015 r. Fakt ten nie mógł mieć więc wpływu na wynik postępowania administracyjnego, a sąd bada prawidłowość decyzji na dzień jej wydania. Sad nie dokonuje też własnych ustaleń faktycznych, zatem wynik postępowania w wniosków złożonych po wydaniu decyzji nie mógł mieć wpływu na wynik niniejszego postępowania. Odnośnie zaś do podstawy do uchylenia decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. to wynik postępowania tylko o tyle miałby wpływ na zaistnienie podstawy wznowieniowej, o ile orzeczeniem sądu uchylono by decyzję w oparciu o którą wydana była decyzja podlegająca ocenie. Na chwilę obecną nie istnieje wskazana podstawa wznowieniowa.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło