II SA/Bd 879/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędzia WSA Joanna Brzezińska Protokolant Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 listopada 2012 r. przy udziale prokuratora [...] A. K. sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę. Ostateczną decyzją z dnia [...] znak: [...] Starosta N, na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 108 poz. 908 ze zm., dalej powoływanej jako prawo o ruchu drogowym) skierował J. Z. na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy, w związku z przekazaniem organowi przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w B. informacji o zastrzeżeniach w stanie zdrowia ww. mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Następnie, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Starosta N. decyzją z dnia [...] znak: [...], na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 1 prawa o ruchu drogowym, orzekł o cofnięciu J. Z. z dniem [...] uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii C, C+E oraz o konieczności wymiany dokumentu prawa jazdy nr [...] druk nr [...] wydanego przez Starostę N. dnia [...] na prawo jazdy kategorii A, B, B+E, T terminem ważności do dnia [...], powołując się w uzasadnieniu rozstrzygnięcia na orzeczenia lekarskie z dnia [...] nr [...] i [...], wydane przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w B. stwierdzające u ww. odpowiednio brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii A, B, B+E, T z wyznaczoną datą kontrolnego badania lekarskiego na [...], oraz istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi w ramach kategorii C, C+E. Od powyższej decyzji J. Z. wniósł odwołanie, w którym domagając się uchylenia w całości zaskarżonej decyzji, podniósł, iż decyzja organu I instancji jest dla niego krzywdząca, a na jej tle nasuwa się pytanie, dlaczego nie uwzględniono zaświadczeń lekarzy specjalistów, u których się leczy i którzy nie mieli żadnych zastrzeżeń co do stanu jego zdrowia w zakresie przeciwwskazań do kierowania pojazdami, a skierowano go na płatne badania lekarskie, które dotyczą kierowców zawodowych pomimo, że Starostwo nie kieruje innych osób na takie same badania. J. Z. zakwestionował też prawidłowość przebiegu badań lekarskich i oparcie w całości ustaleń faktycznych leżących u podstaw wydania zaskarżonej decyzji na materiale dowodowym zgromadzonym przez organ pierwszej instancji. Decyzją z dnia [...] znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. (SKO), po rozpatrzeniu ww. odwołania, orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji, wskazując w uzasadnieniu decyzji, że z treści art. 122 ust. 1 pkt 4 prawa o ruchu drogowym wynika, że organ administracji nie może dokonywać dowolnie sprawdzenia stanu zdrowie kierującego pojazdami, lecz jedynie, gdy zostały spełnione ustawowe przesłanki, a więc jeżeli nasuną się zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierującego, co może być m.in. wynikiem uzyskania informacji o złym jego stanie zdrowia. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie wskazuje bezspornie, że skarżący został skierowany na badania lekarskie decyzją Starosty N., która została utrzymana w mocy przez SKO, a zarzuty dotyczące zasadności skierowania strony na badania lekarskie były już rozpatrywane w innym postępowaniu administracyjnym i nie mogą być one przedmiotem niniejszego postępowania. Strona mogła skorzystać z prawa zaskarżenia decyzji Starosty N. o skierowaniu na badania lekarskie i utrzymującej ją w mocy decyzji SKO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B., czego jednak nie uczyniła. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w B. jednoznacznie stwierdził w wydanych w sprawie ostatecznych orzeczeniach brak przeciwwskazań zdrowotnych u strony do kierowania pojazdami kategorii A, B, B+E i T oraz istnienie takich przeciwwskazań w ramach kategorii C i C+E, co w świetle art. 140 ust. 1 pkt 1 prawa o ruchu drogowym stanowiło podstawę do cofnięcia stronie uprawnienia do kierowania pojazdami odnośnie kategorii C i C+E. SKO podniosło również, że organy administracji publicznej nie posiadają kompetencji do kwestionowania zasadności orzeczeń lekarskich wydawanych po przeprowadzeniu badań przez uprawnionego lekarza, a nie zaś dowolnego lekarza wybranego przez stronę postępowania. Jednocześnie SKO podkreślając, że celem cofnięcia uprawnień jest wyłącznie wyeliminowanie z ruchu w charakterze kierujących tych, którzy nie są w stanie bezpiecznie prowadzić pojazdu wskazało, że nie będzie potrzeby dalszego utrzymywania cofnięcia uprawnień, gdy stan zdrowia strony ulegnie poprawie w stopniu umożliwiającym bezpieczne prowadzenie pojazdów. W takiej sytuacji, w przypadku poddania się przez ww. sprawdzeniu stanu zdrowia w dowolnym Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy ze skutkiem pozytywnym, organ I instancji może przywrócić cofnięte uprawnienia. Organ zaznaczył przy tym, że przywrócenie uprawnień komunikacyjnych nastąpi po przedłożeniu, w terminie nie przekraczającym 1 roku od uprawomocnienia się zaskarżonej decyzji, orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami wydanego przez właściwą jednostkę i w okresie tym odwołujący nie będzie musiał poddawać się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, co wynika z treści art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. a prawa o ruchu drogowym. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy J. Z. wniósł o wnikliwe i szczegółowe zbadanie jego sprawy, powtarzając w całości argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji stanowi art. 140 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn. zm.) wedle którego decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Zważywszy na brzmienie powołanego wyżej przepisu, kluczowe jest wyjaśnienie miejsca i roli, jaką w postępowaniu o cofnięcie prawa jazdy pełni orzeczenie lekarskie rozstrzygające w przedmiocie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. W pierwszym rzędzie wskazać należy, że skarżący został poddany badaniom lekarskim, na które został skierowany decyzją Starosty N. z [...] wydaną na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. W wyniku zawartej w art. 123 omawianej ustawy delegacji do wydania aktu wykonawczego Minister Zdrowia w dniu 7 stycznia 2004 r. wydał rozporządzenie w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2004 r., Nr 2, poz. 15). W myśl § 9 ust.1 rozporządzenia badania lekarskie osób wymienionych w art. 122 ust. 1 pkt 2-5 ustawy przeprowadza się w wojewódzkich ośrodkach medycyny pracy, natomiast odwołanie od orzeczenia wydanego przez WOMP wnosi się do jednego z enumeratywne wymienionych w § 12 ust. 3 rozporządzenia podmiotów odwoławczych, którym jest wojewódzki ośrodek medycyny pracy właściwy ze względu na miejsce zamieszkania badanego, w tym w przypadku orzeczenia wydanego w województwie k., do Instytutu Medycyny Pracy im. prof. dr J. N. w Ł. W przeważającej linii orzecznictwa sądów administracyjnych prezentowane jest stanowisko przez skład orzekający w niniejszej sprawie podzielane, że wydawane przez te jednostki orzecznicze orzeczenia lekarskie stanowią dokumenty urzędowe w rozumieniu art. 76 § 2 k.p.a. Korzystają one zatem z domniemania prawdziwości (autentyczności) oraz domniemania zgodności z prawdą tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone. ( vide wyroki NSA z 03 lipca.2009 r., sygn. akt I OSK 973/08, z dnia22 czerwca2009,sygn. akt I OSK 840/08, z dnia 11stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 251/06 – dostępne na http//:orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpatrywanej sprawie cofnięcie posiadanych przez J. Z. uprawnień do kierowania pojazdem nastąpiło z uwagi na fakt, że w wyniku przeprowadzonego badania lekarskiego wydane zostało orzeczenie lekarskie przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w B. stwierdzające u skarżącego odpowiednio brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii A, B, B+E, T z wyznaczoną datą kontrolnego badania lekarskiego na [...], oraz istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi w ramach kategorii C, C+E. Z uwagi na okoliczność, że zainteresowany, pomimo wniesienie odwołania do organu wyższego stopnia tj. Instytutu Medycyny Pracy im. prof. dr J. N. w Ł., nie stawił się na wyznaczone tam badanie, to tym samym orzeczenie jednostki orzeczniczej I instancji uzyskało przymiot ostateczności. W świetle przytoczonych przepisów i bezspornych ustaleń stanu faktycznego sprawy należy stwierdzić, że miarodajnym dowodem w sprawie cofnięcia J. Z. uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym w kategorii C,C+ w przypadku nasuwającego się zastrzeżenia co do jego stanu zdrowia jako kierowcy, było orzeczenie wydane na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym przez lekarza Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B. z dnia [...] nr [...]. Jedynie to orzeczenie zostało wydane we właściwym trybie, a badanie lekarskie obejmowało swoim zakresem wskazania przewidziane w art. 122 pkt 1 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zaświadczenia lekarskie wystawione przez innych lekarzy leczących skarżącego nie mogły zatem obalić miarodajności i waloru zaświadczenia zawartego w orzeczeniu lekarskim nr [...]. Podkreślić należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, które Sąd orzekający w sprawie podziela, że ostateczne orzeczenia lekarskie wydane w trybie rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, nie podlegają weryfikacji przez organy administracji publicznej w prowadzonych przez nie postępowaniach o wydanie lub cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi. W efekcie zarówno organy orzekające w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi, jak i kontrolujący je sąd administracyjny związane są takim ostatecznym orzeczeniem i nie mogą pominąć, czy poddawać ocenie jego treści decydując w kwestii zasadności lub niezasadności cofnięcia uprawnień. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1859/10, z 27 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 1298/10, z 8 lutego 2011 r., sygn. akt I OSK 547/10, z 3 lipca 2009 r., sygn. akt I OSK 973/08, z 22 czerwca 2009 r., sygn. akt I OSK 840/08, z 11 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 251/06, z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 103/11,– dostępne na http//:orzeczenia.nsa.gov.pl). Organy, na co zwrócił uwagę organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji, są zatem związane takimi orzeczeniami lekarskimi, co powoduje, że poza kompetencjami organu było przeprowadzenie kontroli tego orzeczenia, również w zakresie prawidłowości przeprowadzenia specjalistycznej procedury medycznej, prowadzącej do wydania przedmiotowego orzeczenia lekarskiego. Zarzuty w tym przedmiocie nie mogły zatem odnieść oczekiwanego rezultatu. Tym samym nie ma racji skarżący zarzucając w skardze naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez brak przeprowadzenia postępowania dowodowego na okoliczności prawidłowości przebiegu badań lekarskich i oparcie w całości ustaleń faktycznych leżących u podstaw wydania zaskarżonej decyzji na materiale dowodowym zgromadzonym przez organ pierwszej instancji. Reasumując, dokonana przez organy w omawianym zakresie ocena dowodów nie uchybia art. 80 K.p.a. Natomiast zgromadzony materiał dowodowy odpowiadał w swoim zakresie potrzebom określonymi normami prawa materialnego. Skoro więc organy oby instancji należycie wyjaśniły sprawę, to w konsekwencji nie doszło także do naruszenia art. 7 i 77 K.p.a. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznał, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie narusza prawa i na podstawie art.. 151 ustawy-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(t.j. Dz.U. z 2012r., poz.270) skargę oddalił.