I SA/Gd 1134/18

PostanowienieWSA w Gdańsku2023-05-22

Skład orzekający: Irena Wesołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga powinna zostać odrzucona z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego, pomimo wielokrotnego składania wniosków o przyznanie prawa pomocy?
Ratio decidendi
Skarga podlega odrzuceniu, jeśli mimo wezwania do uiszczenia wpisu sądowego nie zostanie on uiszczony. Prawomocne postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy wiąże sąd i nie uchyla obowiązku uiszczenia wpisu. Ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych nie wpływa na bieg terminu do uiszczenia wpisu, jeśli wcześniej odmówiono przyznania prawa pomocy prawomocnym postanowieniem.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku w sprawie podatku od nieruchomości. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący wielokrotnie składał wnioski o przyznanie prawa pomocy, które były pozostawiane bez rozpoznania lub odrzucane prawomocnymi postanowieniami. Pomimo prawomocnych rozstrzygnięć odmawiających zwolnienia od kosztów, skarżący nie uiścił należnego wpisu. W trakcie postępowania złożono również wniosek o wyłączenie sędziego, który został oddalony.
Rozstrzygnięcie
Odrzucić skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 22 maja 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Irena Wesołowska po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2023 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 5 marca 2018 r. Nr SKO Gd/609/18 w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za 2017 rok p o s t a n a w i a: odrzucić skargę A.M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 5 marca 2018 r. w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za 2017 rok. Zarządzeniem z dnia 14 stycznia 2019 r. (k. 14) skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł z pouczeniem, że nieuczynienie zadość wezwaniu w terminie 7 dni od doręczenia odpisu zarządzenia skutkować będzie odrzuceniem skargi. Na przedmiotowe zarządzenie strona złożyła zażalenie (k. 28). Postanowieniem z dnia 8 maja 2019 r. wydanym w sprawie II FZ 143/19 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie strony z dnia 5 lutego 2019 r. (k. 31). W związku z powyższym, zarządzeniem z dnia 16 sierpnia 2019 r. (k. 45) skarżący został wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 14 stycznia 2019 r. do uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł z pouczeniem, że nieuczynienie zadość wezwaniu w terminie 7 dni od doręczenia odpisu zarządzenia skutkować będzie odrzuceniem skargi. W odpowiedzi skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie z wpisu sądowego od skargi. Wniosek strony o zwolnienie od wpisu został pozostawiony bez rozpoznania na mocy zarządzenia starszego referendarza sądowego z dnia 14 listopada 2019 r., wydanego w sprawie o sygn. akt I SPP/Gd 343/19. Przedmiotowe zarządzenie zostało utrzymane w mocy postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 grudnia 2019 r. Zarządzeniem z dnia 8 stycznia 2020 r. (k. 52) skarżący został wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 14 stycznia 2019 r. do uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł z pouczeniem, że nieuczynienie zadość wezwaniu w terminie 7 dni od doręczenia odpisu zarządzenia skutkować będzie odrzuceniem skargi. W odpowiedzi skarżący złożył ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie z wpisu sądowego od skargi. Zarządzeniem z dnia 9 kwietnia 2020 r. wydanym w sprawie I SPP/Gd 41/20 starszy referendarz sądowy pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił sprzeciw A.M. na zarządzenie starszego referendarza sądowego z dnia 9 kwietnia 2020 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy. Na przedmiotowe postanowienie, pismem z dnia 25 września 2020 r. strona wniosła zażalenie. Postanowieniem z dnia 16 grudnia 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił zażalenie A.M. na postanowienie Sądu z dnia 31 sierpnia 2020 r. o odrzuceniu sprzeciwu. Na przedmiotowe postanowienie, pismem z dnia 13 stycznia 2021 r. strona wniosła zażalenie. Postanowieniem z dnia 22 marca 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił zażalenie A.M. na postanowienie tego Sądu z dnia 16 grudnia 2020 r. o odrzuceniu zażalenia. Na przedmiotowe postanowienie, pismem z dnia 19 kwietnia 2021 r. strona wniosła zażalenie. Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił zażalenie A.M. na postanowienie tego Sądu z dnia 22 marca 2021 r. o odrzuceniu zażalenia. Na przedmiotowe postanowienie, pismem z dnia 26 lipca 2021 r. strona wniosła zażalenie. Postanowieniem z dnia 7 października 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił zażalenie A.M. na postanowienie tego Sądu z dnia 30 czerwca 2021 r. o odrzuceniu zażalenia. Na przedmiotowe postanowienie, pismem z dnia 2 listopada 2021 r. strona wniosła zażalenie. Postanowieniem z dnia 15 marca 2022 r. wydanym w sprawie III FZ 23/22 Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 7 października 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259) – dalej w skrócie p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zgodnie zaś z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Inny rygor nieuiszczenia wpisu został przewidziany dla niektórych pism nazwanych w ustawie – p.p.s.a., tj. dla skargi, skargi kasacyjnej, zażalenia oraz skargi o wznowienie postępowania. Jak stanowi bowiem § 3 art. 220 p.p.s.a. skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. W przypadku zgłoszenia przez stronę wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, przerwany zostaje bieg terminu wynikający z zarządzenia przewodniczącego wzywającego do uiszczenia wpisu. Jednocześnie referendarz sądowy (w szczególnie uzasadnionych przypadkach sąd) zobligowany jest do rozpoznania wniosku strony w przedmiocie prawa pomocy. Postępowanie to kończy się wydaniem postanowienia. W chwili ustawowo oznaczonej (art. 168 § 1 p.p.s.a.) postanowienie takie staje się prawomocne i od tej chwili wiąże m.in. sąd, który je wydał (art. 170 p.p.s.a.). Jako orzeczenie nie rozstrzygające o istocie sprawy nie korzysta z powagi rzeczy osądzonej, ale ma pełny przymiot prawomocności, inaczej - wiążącą moc skonkretyzowanej i zindywidualizowanej przez sąd normy prawnej. Z mocy tej wypływa obowiązek strony uiszczenia wymaganego wpisu i faktu tego nie zmienia obowiązek ponownego wezwania jej do uiszczenia opłaty - ze wskazaniem kwoty oraz skutków jej nieuiszczenia. Ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego wcześniej rozstrzygnięcia i tym samym nie ma wpływu na bieg terminu określonego na podstawie art. 220 § 1 p.p.s.a. W sytuacji gdy prawomocnym postanowieniem sąd odmówił stronie przyznania prawa pomocy, ponowny wniosek w tym zakresie nie zwalnia strony od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego (por. postanowienia NSA: z 17 stycznia 2017 r., sygn. akt II FZ 969/16, z dnia 10 maja 2010 r., sygn. akt II FZ 115/10, z dnia 8 stycznia 2014 r., sygn. akt II GZ 761/13, z dnia 11 kwietnia 2017 r., II GZ 265/17). W niniejszej sprawie skarżący został wezwany do wpłacenia należnego wpisu i pouczony o skutkach nie zastosowania się do tego wezwania. Pomimo doręczenia stronie zarządzenia wzywającego do jego uiszczenia (zarządzenie z dnia 8 stycznia 2020 r.), wpis taki nie został wpłacony. Należy przy tym dodać, że skarżącemu nie przyznano prawa pomocy poprzez zwolnienie z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, a zarządzenie starszego referendarza sądowego w tym przedmiocie (wydane w dniu z dnia 14 listopada 2019 r. w sprawie o sygn. akt I SPP/Gd 343/19) stało się prawomocne z uwagi na utrzymanie go w mocy postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 grudnia 2019 r. W konsekwencji uprawomocnienia się zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu, po stronie skarżącego powstał obowiązek poniesienia należnych kosztów postępowania sądowego. Obowiązku tego nie uchylało przy tym ponowne złożenie przez stronę wniosku o prawo pomocy albowiem, jak zostało to już wskazane, złożenie kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego wcześniej rozstrzygnięcia. Skoro strona nie uiściła należnego wpisu, skargę należało odrzucić. Na marginesie należy wskazać, że również postępowanie zainicjowane ponownym wnioskiem o prawo pomocy nie zakończyło się przyznaniem stronie zwolnienia z obowiązku uiszczenia wpisu i ostatecznie zostało prawomocnie zakończone w następstwie wydania przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowienia z dnia 15 marca 2022 r., sygn. akt III FZ 23/22. Sąd zwraca jednocześnie uwagę, że w trakcie trwającego postępowania strona złożyła wniosek o wyłączenie sędziego WSA Ireny Wesołowskiej, który został oddalony postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lutego 2020 r. (k. 62). Postępowanie w przedmiocie wniosku o wyłączenie sędziego zakończyło się prawomocnie w związku z wydaniem przez Naczelny Sąd Administracyjny, w dniu 20 marca 2023 r. sygn. akt III FZ 177/23 (k. 121) postanowienia o odrzuceniu złożonego przez stronę zażalenia. Toczące się postępowanie wpadkowe, do czasu wydania postanowienia przez Naczelny Sąd Administracyjny, uniemożliwiało jednak wcześniejsze wydanie postanowienia o odrzuceniu skargi przez sędziego, co do którego złożono wniosek o wyłączenie. Wydaniu takiego postanowienia sprzeciwiał się bowiem przepis art. 20 § 3 p.p.s.a., który stanowi, że do czasu rozstrzygnięcia sprawy o wyłączenie sędzia może spełniać tylko czynności niecierpiące zwłoki. Mając na uwadze ww. stan faktyczny i prawny, Sąd na mocy art. 220 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło