I SA/Gd 1665/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Kwarcińska po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 16 października 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej postanawia: przywrócić skarżącemu termin do wniesienia skargi kasacyjnej. I SA/Gd 1665/13 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę P. O. Skarżący 15 kwietnia 2014 r. wystąpił z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia powołanego wyroku. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o terminie i trybie wnoszenia skargi kasacyjnej został doręczony skarżącemu 13 maja 2015 r. Wnioskiem z 23 kwietnia 2014 r., złożonym na formularzu PPF, skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Postanowieniem z 14 lipca 2014 r. WSA w Gdańsku odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Skarżący wniósł zażalenie, które Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił i postanowieniem z 6 listopada 2014 r., II FZ 1557/14 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Gdańsku. WSA w Gdańsku postanowieniem z 10 grudnia 2014 r. przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowity, zwalniając go od kosztów sądowych oraz ustanawiając radcę prawnego. Okręgowa Izba Radców Prawnych wyznaczyła na pełnomocnika skarżącego z urzędu radcę prawnego W. Ł. , o czym poinformowała Sąd pismem z 28 stycznia 2015 r. Pismem z 1 kwietnia 2015 r. skarżący wystąpił do Sądu, aby zwrócił się do OIRP o wyznaczenie nowego pełnomocnika z urzędu specjalizującego się w prawie podatkowym, gdyż dotychczasowy poinformował skarżącego o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Okręgowa Izba Radców Prawnych zwolniła radcę prawnego W.Ł. z obowiązku zastępowania skarżącego w sprawie i wyznaczyła na pełnomocnika skarżącego z urzędu radcę prawnego R.U., informując Sąd o ww. czynnościach pismami z 13 kwietnia 2015 r. Pełnomocnik skarżącego 13 maja 2015 r. wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Gdańsku z 15 kwietnia 2014 r. Jednocześnie wniósł skargę kasacyjną. Jako okoliczność, wskazującą na brak winy w uchybieniu terminu, pełnomocnik wskazał na postępowanie z wniosku skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy w niniejszej sprawie, na którego termin zakończenia skarżący nie miał żadnego wpływu. Podniósł także, że 23 kwietnia 2015 r. zapoznał się z aktami sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W świetle postanowień art. 87 oraz 86 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: (1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, (2) wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, (3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin, (4) we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, (5) powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego. W niniejszej sprawie rozważenia wymaga wystąpienie przesłanki dotyczącej uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Sąd uznał, że strona skarżąca wniosek o przywrócenie terminu z jednoczesnym dokonaniem uchybionej czynności wniosła bowiem niezwłocznie po ustaniu przyczyny tj. wyznaczeniu pełnomocnika z urzędu, zapoznaniu się przez niego z aktami sprawy i stanowiskiem skarżącego. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. W nauce postępowania administracyjnego (por. np. A. Wróbel: K.p.a. II, s. 368-370), ugruntowany jest pogląd, że oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. W ocenie Sądu strona skarżąca wykazała brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia, wobec czego wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia należało uznać za uzasadniony. Z poczynionych ustaleń wynika, że skarżący w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej wniósł o przyznanie mu prawa pomocy m.in. przez ustanowienie radcy prawnego. 16 kwietnia 2014 r. pełnomocnik skarżącego został poinformowany przez Okręgową Izbę Radców Prawnych o wyznaczeniu go w tej sprawie pełnomocnikiem z urzędu, 23 kwietnia 2015 r. zapoznał się z aktami sprawy, a 13 maja 2015 r. – zatem przed upływem 30 dni od zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie – wniósł skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Dodać jedynie można, że w myśl stanowiska wyrażonego w wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawie SK 17/12 oraz ugruntowanego już orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego: "w wypadku ustanowienia pełnomocnika z urzędu dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi jest dzień, w którym pełnomocnik z urzędu miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, jednak nie później niż dzień upływu 30 dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie" (por. postanowienia NSA: z 11 lutego 2014 r., I OZ 70/14; z 24 stycznia 2014 r., II FZ 1544/13; z 11 października 2011 r., II FZ 570/11). Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak sentencji postanowienia.