I SA/Gd 21/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Kwarcińska (spr.), Sędzia WSA Danuta Oleś, Protokolant Sekretarz Sądowy Beata Jarecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 lutego 2010 r. sprawy ze skargi J.J. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 8 września 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane; 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 357(trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. I SA/Gd 21/10 UZASADNIENIE Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z 9 października 2009r. w sprawie II FSK 802/09, uchylił wyrok WSA w Gdańsku z 22 stycznia 2009r. w sprawie I SA/Gd 713/08, wskazując na następujący stan sprawy: Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia 25 czerwca 2008 r. odmówił Skarżącemu J. J. wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach. Skarżący złożył zażalenie na to rozstrzygnięcie, wnosząc o jego uchylenie. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z 8 września 2008 r., na podstawie m.in. art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r., nr 8, poz. 60 ze zm.; dalej jako O.p.) utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu postanowienia wyjaśnił, że stosownie do art. 306a O.p. organ podatkowy wydaje zaświadczenie jeśli urzędowego potwierdzenia określonych faktów wymaga przepis prawa lub gdy osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Stwierdził, że z akt sprawy wynika, iż Skarżący posiada zaległość podatkową z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych, na którą w 1999 r. został wystawiony tytuł wykonawczy doręczony Skarżącemu 16 kwietnia 1999 r. W tym też dniu spisano protokół o jego stanie majątkowym. Organ odwoławczy ocenił, że powyższe czynności, zgodnie z art. 70 § 3 O.p. (w brzmieniu obowiązującym w dacie dokonania czynności), przerywały bieg terminu przedawnienia, ponieważ miały charakter czynności egzekucyjnej, której dokonanie i powiadomienie o tym podatnika stanowiło przesłankę przerwania biegu terminu przedawnienia. Skarżący złożył skargę na ww. postanowienie żądając uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz postanowienia organu pierwszej instancji z uwagi na naruszenie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 O.p. poprzez błędne zastosowanie, art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej P.p.s.a.), poprzez sprzeczność z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 22 kwietnia 2008 r., w sprawie sygn. akt I SA/Gd 77/08, art. 306a § 1, § 2, § 3 i § 4, art. 306c i art. 306e § 1, § 2, § 3 O.p. poprzez błędne zastosowanie polegające na bezzasadnej odmowie wydania zaświadczenia o treści żądanej przez stronę, art. 306b § 2 O.p. poprzez zaniechanie zastosowania tj. uchylenie się od przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w niezbędnym zakresie, art. 194 § 1 O.p. poprzez sprzeczność z innymi dokumentami urzędowymi, tj. zaświadczeniami o niezaleganiu w podatkach z 21 stycznia 2005 r. i 10 lutego 2006 r., art. 70 § 1 i § 4 O.p., w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2005 r., art. 217 § 1, § 2 w zw. z art. 306k O.p. poprzez błędne zastosowanie polegające na sporządzeniu nieprawidłowego uzasadnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 22 stycznia 2009r. w sprawie I SA/Gd 713/08 uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił ją. W uzasadnieniu wyroku podkreślono, że w okolicznościach sprawy odmówiono Skarżącemu wydania zaświadczenia o treści przez niego żądanej, bowiem z prowadzonego przez organ rejestru wynikało, że istniała zaległość z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1993. Weryfikując legalność zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że organ nie naruszył przepisów regulujących zasady postępowania w przedmiocie wydania zaświadczenia. Organ przeprowadził bowiem postępowania w niezbędnym zakresie, ustalił stan faktyczny wynikający z prowadzonego rejestru - odniósł wyniki tego postępowania do treści żądania strony i uznał, że dane z rejestru nie odpowiadają żądaniu strony. Powyższa konstatacja czyniła niemożliwym wydanie zaświadczenia o żądanej przez stronę treści. Dodatkowo w toku postępowania organ poddał ocenie, w niezbędnym zakresie, trafność twierdzeń strony odnośnie przedawnienia istniejącej zaległości podatkowej i ustalił, że termin przedawnienia jeszcze nie upłynął. Sąd zaś nie stwierdził, aby ustalenia organów podatkowych poczynione zostały z uchybieniem przepisów prawa. Wskazano, że zarzuty zgłoszone przez Skarżącego w przedmiocie przedawnienia i związane z tym kwestie skuteczności dokonywanych czynności egzekucyjnych przekraczają granice sprawy o wydanie zaświadczenia, które jest oświadczeniem wiedzy organu, wynikającej z posiadanych ewidencji, rejestrów lub innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Z uwagi na przekroczenie tożsamości przedmiotowej wyłączona jest w tym zakresie kognicja Sądu. Skargą kasacyjną J. J. zaskarżył powyższy wyrok w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, w tym między innymi art. 151 w zw. z art. 133 § 1 i art. 106 P.p.s.a., art. 151 w zw. z art. 125 § 1 pkt 2 P.p.s.a., art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku uchylającego wskazał, że skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy. Liczne zarzuty podniesione przez Skarżącego sprowadzają się w istocie do nieprawidłowej, w jego przekonaniu, oceny WSA w Gdańsku co do kwestii przedawnienia zobowiązania podatkowego. W tym zakresie stanowisko Sądu przedstawione w uzasadnieniu wyroku było, zdaniem NSA, niekonsekwentne. Najpierw Sąd pierwszej instancji wskazał, że organ ustalił, iż termin przedawnienia jeszcze nie upłynął, a następnie stwierdził, że ustalenia organów podatkowych nie zostały poczynione z uchybieniem prawa. Wbrew tej ocenie w dalszej części wywodów wyjaśniono, że zarzuty zgłoszone przez skarżącego w przedmiocie przedawnienia przekraczają granice rozpoznawanej sprawy co powoduje wyłączenie w tym zakresie kognicji sądu. NSA podkreślił, że już tylko ta sprzeczność uzasadnia zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy; ponadto błędnie pouczono Skarżącego, że może podważyć stanowisko organu podatkowego co do upływu terminu przedawnienia jedynie poprzez podniesienie stosownego zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym. Pomijając kwestię terminu do zgłoszenia takiego zarzutu, który upłynął w 1999 r. (art. 34 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji) i daty, w której zobowiązanie podatkowe uległo, według oceny Skarżącego, przedawnieniu NSA zauważył, że stosownie do art. 306a § 3 O.p. zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania, a zatem organ wydający zaświadczenie, na podstawie danych znajdujących się w jego posiadaniu nie może uchylić się od oceny czy zobowiązanie podatkowe w tej dacie jeszcze istnieje. Granice sprawy wyznacza materialnoprawny (podatkowy) stosunek pomiędzy Skarbem Państwa (lub jednostką samorządu terytorialnego), a podatnikiem, a nie rodzaj postępowania, które toczy się w związku z wyżej wymienioną relacją. Zdaniem NSA trafny okazał się również zarzut błędnej oceny WSA co do zastosowania w tej sprawie znowelizowanego z dniem 1 września 2005 r. art. 70 § 1 i § 4 Ordynacji podatkowej, co znalazło swój wyraz w stwierdzeniu, że ustalenie co do terminu przedawnienia odpowiada prawu. WSA - w przeciwieństwie do wyroku z dnia 22 kwietnia 2008 r., sygn. akt I SA/Gd 77/08 wymienionego na ostatniej stronie uzasadnienia - tej kwestii nie poświęcił uwagi, gdy tymczasem wyrok z 22 kwietnia 2008 r., w sprawie sygn. akt I SA/Gd 77/08 zawiera prawidłowy i utrwalony w orzecznictwie pogląd co do bezpośredniego stosowania znowelizowanego art. 70 O.p. także w odniesieniu do zobowiązań, które powstały przed dniem 1 września 2005 r. Naruszenie art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a w związku z art. 70 § 1 i § 4 O.p. uzasadnia uwzględnienie skargi kasacyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po ponownym rozpoznaniu sprawy, zważył, co następuje: I. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej w dalszej części P.p.s.a., stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) P.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. II. a/ Rozpoczynając rozważania nad zgodnością z prawem zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności należy wskazać na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 22 kwietnia 2008r. w sprawie I SA/Gd 77/08 ze skargi J. J. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z 26 listopada 2007r. w przedmiocie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych, którym uchylono postanowienie organu podatkowego pierwszej i drugiej instancji. W uzasadnieniu tego orzeczenia WSA wskazał, że w sprawie doszło do przerwania biegu przedawnienia w dniu 16 kwietnia 1999 r.; zgodnie bowiem z brzmieniem art. 70 § 3 O.p., w stanie prawnym obowiązującym w 1999 r., bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek pierwszej czynności egzekucyjnej, o której podatnik został powiadomiony; za taką czynność uznać należy sporządzenie protokołu o stanie majątkowym podatnika. Zgodnie z ustawą o postępowaniu egzekucyjnym w administracji czynnością egzekucyjną są bowiem wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Wątpliwości WSA budziło natomiast w sprawie to, od kiedy termin przedawnienia tych obowiązków podatkowych rozpoczął swój bieg na nowo. Kwestia ta regulowana była w § 4 art. 70 O.p., którego treść ulegała zmianom. Do dnia 31 sierpnia 2005 r. art. 70 § 4 O.p. stanowił, że po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zakończono postępowanie egzekucyjne. Przyjęta w art. 70 § 4 O.p. formuła gramatyczna biegnie (on) na nowo pozwalała na uprawniony wniosek, że w zaistniałej sytuacji (dokonanie pierwszej czynności egzekucyjnej przed 1 stycznia 2003 r., lub zastosowanie środka egzekucyjnego przed dniem 31 sierpnia 2005 r.) przedawnienie zobowiązania ponownie rozpoczynało swój pięcioletni bieg począwszy od następnego dnia po zakończeniu postępowania egzekucyjnego niezależnie od tego, jak długi był upływ tego terminu przed jego przerwaniem. Zmiana z dniem 1 września 2005 r. art. 70 § 4 O.p. ustawą nowelizującą z dnia 30 czerwca 2005 r., polegała na zmianie końcówki drugiego zdania § 4 art. 70 O.p. (...) Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zakończono postępowanie egzekucyjne (...), poprzez zastąpienie zwrotu (...) zakończono postępowanie egzekucyjne (...) formułą (...) zastosowano środek egzekucyjny (...). Zdaniem WSA, w wyniku wprowadzonej zmiany przedawnienie rozpoczynało swój pięcioletni bieg począwszy od dnia następnego po zastosowaniu środka egzekucyjnego, a nie po zakończeniu postępowania egzekucyjnego. Była to zmiana korzystniejsza dla podatników, skutkująca skróceniem okresu, w którym zobowiązania podatkowe, wobec których wszczęta została egzekucja administracyjna, ulegają przedawnieniu. Zgodnie z art. 21 ustawy nowelizacyjnej z dnia 30 czerwca 2005 r., (...) do przedawnienia zobowiązań podatkowych powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepis art. 70 § 4 ordynacji podatkowej w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą (...). W ocenie WSA z przepisu tego wynika, że do oceny upływu terminu przedawnienia zastosowanie znajduje art. 70 § 4 O.p. o znowelizowanej treści stanowiący, iż bieg terminu przedawnienia zaczyna swój bieg na nowo po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Brak jest podstaw do przyjęcia poglądu, że bieg terminu przedawnienia rozpoczyna swój bieg na nowo po dniu wejścia w życie nowelizacji przepisu, takiego skutku bowiem ustawodawca w przepisach przejściowych nie przewidział. (por. wyrok NSA z 12 kwietnia 2007 r., w sprawie II FSK 518/2006, opubl. w: POP 2007/5/68). Przepis art. 21 ustawy nowelizacyjnej wprost odsyła do treści art. 70 § 4 O.p., który początek biegu terminu przedawnienia wiąże z zastosowaniem środka egzekucyjnego. Tym samym, zdaniem WSA, stanowisko organów, jakoby bieg terminu przedawnienia rozpoczynał swój bieg na nowo od dnia 1 września 2005 r., stanowi nadinterpretację i nie znajduje oparcia w treści art. 21 ustawy nowelizacyjnej w związku z art. 70 § 4 O.p. Zawarta w uzasadnieniu postanowienia argumentacja organu w kwestii braku przepisów przejściowych oraz skutków prawnych zastosowania środka egzekucyjnego przed dniem 1 września 2005 r. nie znajduje ponadto oparcia na tle utrwalonego już orzecznictwa, jak też doktryny prawniczej, w których przyjmuje się zasadę bezpośredniego działania nowego prawa (por. uchwała pięciu sędziów NSA Warszawie z 20 października 1997r. w sprawie FPK 11/97, opubl. w: ONSA 1998/1/10, wyrok siedmiu sędziów NSA w Warszawie z 25 sierpnia 2003r., w sprawie FSA 1/03, opubl. w: ONSA 2004/1/1). Zasada ta polega na tym, że od chwili wejścia w życie nowych norm prawnych należy je stosować do wszelkich stosunków prawnych, zdarzeń, czy stanów rzeczy danego rodzaju. Dotyczy to również zdarzeń, które dopiero powstaną, jak i tych, które powstały przed wejściem w życie nowych przepisów, ale trwają w czasie dokonywania zmian prawa. Rozwiązanie takie odpowiada zazwyczaj przeświadczeniu prawodawcy, że nowe normy są bardziej dostosowane do aktualnych warunków niż prawo poprzednio obowiązujące. Zaletą tego rozwiązania jest zaś to, że od wejścia w życie nowej regulacji prawnej wszyscy traktowani są jednakowo, według takich samych norm. Nie można zgodzić się z argumentacją, iż przepis art. 70 § 4 O.p. nie może mieć zastosowania wstecznego w tym znaczeniu, iż zmieniałby ocenę przedawnienia zobowiązań podatkowych od chwili poprzedzającej wejście w życie tego przepisu. W ocenie WSA dla oceny upływu terminu przedawnienia znaczenie ma jedynie ten stan prawny, który obowiązuje w chwili upływu tego terminu; poprzedni stan prawny, który odmiennie regulował kwestię upływu tego terminu, nie ma znaczenia, o ile przepisy przejściowe nie stanowią inaczej. W okolicznościach sprawy nie może być mowy o naruszeniu zasady retroaktywności w sytuacji, gdy w chwili wejścia w życie nowej, korzystniejszej dla podatnika regulacji prawnej przedawnienie zobowiązań Skarżącego nie nastąpiło. Podkreślić bowiem należy, iż zasada lex retro non agit zakazuje regulacji przez prawo zdarzeń prawnych i ich skutków zrealizowanych w czasie, gdy konkretny przepis jeszcze nie obowiązywał. Zasada ta nie dotyczy jednak sytuacji, w której zdarzenie prawne trwa w momencie wejścia w życie przepisów nowych, odmiennie regulujących jego reżim prawny. W tym stanie rzeczy nie może zasługiwać na uwzględnienie argumentacja Dyrektora Izby Skarbowej, iż przerwany w kwietniu 1999 r. bieg przedawnienia zobowiązań nie zaczął biec na nowo wobec nie zakończenia postępowania egzekucyjnego, oraz że bieg ten rozpoczął się na nowo dopiero z dniem wejścia w życie zmienionych przepisów. Oceny bowiem skutków prawnych upływu terminu przedawnienia dokonuje się z uwzględnieniem stanu prawnego obowiązującego w dniu upływu tego terminu. Po wejściu w życie art. 21 ustawy nowelizacyjnej, do oceny tego, od kiedy zaczął biec termin przedawnienia, po jego przerwaniu wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, należało w całej rozciągłości stosować ten przepis. Mając to na uwadze WSA zwrócił uwagę, że w ww. sprawie brak jest informacji na temat tego, czy i kiedy zastosowany został środek egzekucyjny zatem konieczne wydaje się ustalenie tej kwestii przez organy podatkowe; za środek egzekucyjny nie można bowiem uznać spisania protokołu o stanie majątkowym, a więc nie można od daty dokonania tej czynności liczyć pięcioletniego terminu przedawnienia. Środki egzekucyjne zostały bowiem zdefiniowane wprost w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. WSA uznał, że w sprawie zachodzi konieczność uzupełnienia postępowania poprzez ustalenie, czy przerwany w kwietniu 1999 r. bieg terminu przedawnienia biegnie na nowo w rozumieniu art. 70 § 4 O.p. wg stanu prawnego na dzień 1 września 2005 r. W ocenie WSA brak ustaleń w tym zakresie stanowi takie naruszenie prawa, które ma wpływ na ostateczne rozstrzygnięcie sprawy. b/ Wyrokiem z 9 października 2009r. Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie II FSK 1218/08 oddalił skargę kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej złożoną od ww. wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że na podstawie art. 21 ustawy nowelizującej z dnia 30 czerwca 2005 r. do przedawnienia zobowiązań podatkowych powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepis art. 70 § 4 O.p. w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą; bezpośrednie stosowanie znowelizowanego art. 70 § 4 O.p. do nieprzedawnionych w dniu 1 września 2005 r., to jest w dacie wejścia w życie nowelizacji, zobowiązań podatkowych oznacza, że po przerwaniu, przed tą datą, biegu terminu przedawnienia, biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym do zobowiązanego podatnika zastosowano środek egzekucyjny. Nie uwzględnia się przerwy spowodowanej postępowaniem egzekucyjnym, o której była mowa w tym przepisie w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 sierpnia 2005 r.(por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 maja 2009 r., II FSK 189/08, opubl. w: POP z 2009 r. nr 4, poz. 56; z 24 kwietnia 2008 r., II FSK 374/07, LEX nr 453004; z 16 maja 2007 r., II FSK 668/06, LEX nr 338485; z 12 kwietnia 2007r., II FSK 518/06, POP z 2007r. nr 5, poz. 68 oraz z 25 września 2009 r., II FSK 631/08). NSA podkreślił, że w ocenianym przez Sąd pierwszej instancji stanie sprawy, czynności egzekucyjnej, mającej na celu wyegzekwowanie zaległości z tytułu zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1993 r., dokonano w dniu 7 listopada 1995 r. Zgodnie z obowiązującym wówczas stanem prawnym unormowania art. 70 § 3 i 4 O.p., przywoływane dokonanie czynności egzekucyjnej, o której zobowiązany podatnik został powiadomiony, przerwało bieg terminu przedawnienia, który jednak nie zaczął biec na nowo, ponieważ postępowanie egzekucyjne, w którym przeprowadzoną tą czynność, nie zakończyło się i stan taki trwał do dnia wejścia życie ustawy nowelizującej z dnia 30 czerwca 2005 r. Wobec wejścia w życie powoływanej ustawy, na podstawie jej art. 21, od dnia następującego po dniu zastosowania środka egzekucyjnego, zgodnie z nowym brzmieniem unormowania art. 70 § 4 O.p., powinien być liczony biegnący na nowo termin przedawnienia. Wystawienie i doręczenie tytułu wykonawczego oraz sporządzenie protokołu o stanie majątkowym zobowiązanego, nie jest środkiem egzekucyjnym, o którym mowa w nowej - stosowanej treści art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 21 ustawy nowelizującej z dnia 30 czerwca 2005 r. W tym stanie rzeczy, błędna wykładnia wymienionych powyżej przepisów przedstawiona przez organy podatkowe oraz niezbędność ustalenia stanu faktycznego odnośnie zastosowania środka egzekucyjnego, o którym przepisy te stanowią, było poprawną i wystarczającą podstawą wydania zaskarżonego wyroku i z tych powodów, na podstawie art. 184 i art. 204 pkt 2 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. III. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z 9 października 2009r. w sprawie II FSK 802/09, uchylił wyrok WSA w Gdańsku z 22 stycznia 2009r. w sprawie I SA/Gd 713/08. W uzasadnieniu podkreślono, że liczne zarzuty podniesione przez Skarżącego sprowadzają się faktycznie wyłącznie do nieprawidłowej, w jego przekonaniu, oceny WSA w Gdańsku co do kwestii przedawnienia zobowiązania podatkowego. NSA oceniając zaskarżony wyrok zauważył, że stosownie do art. 306a § 3 O.p. zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania, a zatem organ wydający zaświadczenie, na podstawie danych znajdujących się w jego posiadaniu nie może uchylić się od oceny czy zobowiązanie podatkowe w tej dacie jeszcze istnieje. Granice sprawy wyznacza materialnoprawny (podatkowy) stosunek pomiędzy Skarbem Państwa (lub jednostką samorządu terytorialnego), a podatnikiem, a nie rodzaj postępowania, które toczy się w związku z wyżej wymienioną relacją. Zdaniem NSA trafny okazał się również zarzut błędnej oceny WSA co do zastosowania w tej sprawie znowelizowanego z dniem 1 września 2005 r. art. 70 § 1 i § 4 Ordynacji podatkowej, co znalazło swój wyraz w stwierdzeniu, że ustalenie co do terminu przedawnienia odpowiada prawu. WSA w wyroku z 22 stycznia 2009r. w sprawie I SA/Gd 713/08 - w przeciwieństwie do wyroku z dnia 22 kwietnia 2008 r., sygn. akt I SA/Gd 77/08 wymienionego na ostatniej stronie uzasadnienia - tej kwestii nie poświęcił uwagi, gdy tymczasem wyrok z 22 kwietnia 2008 r., w sprawie sygn. akt I SA/Gd 77/08 zawiera prawidłowy i utrwalony w orzecznictwie pogląd co do bezpośredniego stosowania znowelizowanego art. 70 O.p., także w odniesieniu do zobowiązań, które powstały przed dniem 1 września 2005 r. IV. Z mocy art. 306a O.p. organ podatkowy wydaje zaświadczenie, jeśli urzędowego potwierdzenia określonych faktów wymaga przepis prawa lub gdy osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy o wydanie Skarżącemu zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach, organ podatkowy winien, w związku z powyższym dokonać ustaleń zgodnie z przeprowadzoną przez NSA w ww. wyroku (pkt. III uzasadnienia) wykładnią art. 306a § 3 O.p., iż zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania, a to oznacza dla organu wydającego zaświadczenie, obowiązek by na podstawie danych znajdujących się w jego posiadaniu, nie uchylał się od oceny czy zobowiązanie podatkowe w tej dacie jeszcze istnieje. Granice sprawy powstałej na skutek wniosku o wydanie zaświadczenia w trybie art. 306a O.p. wyznacza materialnoprawny stosunek pomiędzy Skarbem Państwa a podatnikiem, a nie rodzaj postępowania, które toczy się w związku z tą relacją. Przy dokonywaniu oceny czy zobowiązanie podatkowe istnieje, organ winien dokonać tych ustaleń, mając na uwadze dokonaną w prawomocnym wyroku WSA w Gdańsku z 22 kwietnia 2008r. w sprawie I SA/Gd 77/08 wykładnią art. 70 O.p., zawierającą pogląd co do bezpośredniego stosowania znowelizowanego art. 70 O.p., także w odniesieniu do zobowiązań, które powstały przed dniem 1 września 2005 r. Mając na względzie powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. EK