II SA/Gd 423/16

PostanowienieWSA w Gdańsku2017-07-05

Skład orzekający: Katarzyna Krzysztofowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym wszczętym skargą na uchwałę w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeśli twierdzi, że wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego?
Ratio decidendi
Osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, nie może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym wszczętym skargą na uchwałę w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nawet jeśli twierdzi, że wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Postępowanie w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie jest postępowaniem administracyjnym w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, a skarga na akt prawa miejscowego, w tym na plan zagospodarowania przestrzennego, ma charakter indywidualny i legitymację do jej wniesienia posiada jedynie podmiot, którego interes prawny został naruszony, po uprzednim wezwaniu rady do usunięcia naruszenia prawa.
Stan faktyczny
Spółka A. złożyła skargę na uchwałę Rady Gminy w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla linii elektroenergetycznej. M.P. złożył wniosek o dopuszczenie go do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika, wskazując, że projektowana linia ma przebiegać przez jego nieruchomość wpisaną do rejestru zabytków, co ograniczy możliwość dysponowania nią i realizację obowiązków związanych z ochroną zabytków. Sąd rozpoznał wniosek M.P.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono M.P. dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 5 lipca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący - Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2017 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. na uchwałę Rady Gminy z dnia 27 kwietnia 2016 r., nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: odmówić M. P. dopuszczenia do udziału w tej sprawie w charakterze uczestnika postępowania. A. (dalej w skrócie jako "Spółka") złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na uchwałę Rady Gminy z dnia 27 kwietnia 2016 r., nr XVII/102/2016 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla przebiegu dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej 400 kV [..] na terenie gminy M. W piśmie z dnia 23 czerwca 2017 r. M.P. wniósł o dopuszczenie go do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika na podstawie art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718; dalej jako "p.p.s.a.") wskazując, że wynik tego postępowania dotyczy jego interesu prawnego. Wyjaśnił, że projektowana linia elektroenergetyczna (której dotyczy zaskarżona uchwała) ma przebiegać przez nieruchomość, którą Wojewódzki Konserwator Zabytków - decyzją z dnia 20 stycznia 2017 r., nr [..], wpisał do rejestru zabytków jako otoczenie zespołu parkowo – podworskiego w B., gm. M. (działki nr [..]-[..]). Nieruchomość ta – działka nr [..] – stanowi jego własność. Wskutek zapisów zaskarżonego planu dotyczących ww. linii wnioskodawca będzie miał utrudnioną możliwość realizacji obowiązków wynikających z przepisów o ochronie zabytków albowiem możliwość dysponowania własnością nieruchomości zostanie istotnie ograniczona. Rozpoznając powyższy wniosek Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Podstawę prawną do orzekania w przedmiocie dopuszczenia podmiotów do toczącego się postępowania sądowego stanowi art. 33 p.p.s.a. W myśl § 2 ww. przepisu, udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. W świetle tej regulacji dopuszczenie podmiotu do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika może mieć miejsce wyłącznie w tym postępowaniu sądowym, które w wyniku złożenia skargi staje się niejako "następstwem" postępowania administracyjnego (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 21 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 704/15 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Rozpatrując zatem kwestię dopuszczenia danego podmiotu do udziału w postępowaniu sądowym, którego przedmiotem jest uchwała w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, należy mieć na uwadze, że uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego następuje nie w trybie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016, poz. 23 ze zm.; w skrócie jako "k.p.a."), lecz w wyniku przeprowadzenia postępowania legislacyjnego w procedurze określonej przepisami ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2016 r., poz. 778 ze zm.). Procedura planistyczna jest zatem odrębnie uregulowana i nie prowadzi do załatwienia indywidualnej sprawy administracyjnej, o której mowa w art. 1 pkt 1 k.p.a., a tym samym nie znajdą do niej zastosowania przepisy tej ustawy. Należy także dodać, że w ustawie o samorządzie gminnym ustawodawca w sposób szczególny uregulował podstawy do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na akt prawa miejscowego jakim jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, a tym samym i krąg podmiotów uczestniczących w postępowaniu sądowym wszczętym na podstawie takiej skargi. Zaskarżenie uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego odbywa się na zasadach określonych w art. 101 ust. 1 u.s.g. Według tego przepisu, uprawnionym do wniesienia skargi jest jedynie podmiot, którego interes prawny (lub uprawnienie) został naruszony określoną uchwałą, a skarga poprzedzona została wezwaniem rady do usunięcia naruszenia prawa. Tak więc - w przeciwieństwie do legitymacji w postępowaniu administracyjnym (art. 28 k.p.a.), w którym stroną może być każdy, czyjego interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy postępowanie - uprawnionym do wniesienia skargi z art. 101 u.s.g. może być jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. Wykazanie naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia stwarza dopiero możliwość przeprowadzenia merytorycznej oceny zaskarżonej uchwały i podniesionych w tym zakresie w skardze zarzutów. Przepis art. 101 u.s.g. nie daje zatem podstaw do dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym pomiotu innego, niż wnoszący skargę na akt prawa miejscowego, nawet gdy podmiot ten uważa, że wynik postępowania dotyczyć będzie jego interesu prawnego. W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że indywidualny charakter skargi do sądu administracyjnego na uchwałę w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oznacza, że tylko skarżący, który spełnił warunek formalny w postaci wystąpienia do rady gminy z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa i wykazał konkretne i realne naruszenie swojego interesu prawnego postanowieniami tej uchwały, może być (oprócz organu) stroną postępowania w tej sprawie sądowej. Natomiast naruszenie interesu prawnego podmiotów innych, niż skarżący, może być przedmiotem oceny sądu jedynie w odrębnym postępowaniu sądowym, po spełnieniu warunków formalnych przez te podmioty i wystąpieniu przez nie - na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. - z własną skargą na daną uchwałę w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 października 2012 r., sygn. akt II OZ 903/12; z 2 września 2011 r., sygn. akt II OZ 735/11; z 27 lipca 2016 r., sygn. akt II OZ 753/16 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem osoba, która - tak jak wnioskodawca - powołuje się w postępowaniu sądowym na swój interes prawny i jego ewentualne naruszenie, winien skorzystać z przewidzianej w art. 101 u.s.g. drogi ochrony swojego interesu prawnego naruszonego według niego uchwałą z zakresu administracji publicznej. Podmiot, który nie wniósł skargi do sądu administracyjnego w tym trybie, nie może bowiem skutecznie ubiegać się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym zainicjowanym skargą innego podmiotu. W konsekwencji, dla niniejszego rozstrzygnięcia bez znaczenia są powołane we wniosku okoliczności i przepisy prawa, z których wnioskodawca wywodzi swój interes prawny. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 8 lutego 20167 roku, wydanym w sprawie o sygnaturze akt II OZ 71/17 (dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl) zasadnie podkreślił, że przepis art. 33 § 2 p.p.s.a. "nie daje podstaw do dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym wywołanym skargą na uchwałę gminy innego pomiotu niż wnoszący skargę na akt prawa miejscowego. Pogląd ten jest już utrwalony w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienia NSA: z dnia 12 kwietnia 2016 r. sygn. akt II OZ 366/16; z dnia 21 grudnia 2015 r. sygn. akt II OZ 1233/15; z dnia 27 października 2015 r. sygn. akt II OZ 1000/15; orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z konstrukcji przywołanego przepisu wynika wszak, że przymiot strony (oprócz organu) w postępowaniu kwestionującym legalność miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z uwagi na indywidualny charakter skargi do sądu administracyjnego, ma wyłącznie skarżący, który spełnił warunek formalny w postaci wystąpienia do rady gminy z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa i wykazał konkretne i realne naruszenie swojego interesu prawnego postanowieniami tej uchwały." Mając na uwadze, że istota niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego, wszczętego ze skargi A. wniesionej na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. na uchwałę Rady Gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyklucza udział w nim innych podmiotów poza skarżącą i organem, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a. a contrario, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło