II SA/Gd 429/25

WyrokWSA w Gdańsku2026-02-25

Skład orzekający: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz, Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz, Asesor sądowy WSA Jakub Chojnacki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obiekt budowlany o konstrukcji drewnianej, posadowiony na płytach betonowych zagłębionych częściowo w gruncie, o wymiarach 3,20 m x 2,00 m, pełniący funkcję gospodarczą, wybudowany w 2018 r. bez wymaganego zgłoszenia, na działce objętej miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zakazującym wszelkiej zabudowy, może zostać zalegalizowany, czy też podlega nakazowi rozbiórki?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że obiekt budowlany, mimo że posadowiony na płytach betonowych, jest trwale związany z gruntem, co kwalifikuje go jako budynek. Ponieważ działka znajduje się na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zakazującym wszelkiej zabudowy, legalizacja obiektu jest niemożliwa. W związku z tym, organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu, zgodnie z art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) nakazującą rozbiórkę drewnianego budynku gospodarczego o wymiarach 3,20 m x 2,00 m. Budynek został wybudowany w 2018 r. bez wymaganego zgłoszenia na działce objętej miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zakazującym wszelkiej zabudowy. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania oraz błędną kwalifikację obiektu jako trwale związanego z gruntem, co miało wymagać zgłoszenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Asesor sądowy WSA Jakub Chojnacki (spr.) po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2026 r. w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. B. i M. W. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 1 kwietnia 2025 r., nr WOP.7721.216.2023.MJ w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. P. B. i M. W. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku (WINB) z 1 kwietnia 2025 r. w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym: Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie Puckim (PINB) decyzją 5 z października 2023 r. nakazał Skarżącym rozbiórkę budynku o konstrukcji drewnianej trwale związanego z gruntem - posadowionego na płytach betonowych zagłębionych częściowo w gruncie rodzimym, parterowego - pełniącego funkcję gospodarczą, o wymiarach 3,20 m x 2,00 m, wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia na terenie działki nr [...], położonej w obrębie ewidencyjnym K., gmina K. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że budynek został wzniesiony w 2018 r. przez T. B. bez wymaganego zgłoszenia. Inwestor w toku postępowania administracyjnego zbył swoje udziały w nieruchomości, dlatego organ nadzoru budowlanego za adresata decyzji uznał aktualne współwłaścicielki działki, czyli P. B. i M. B. Organ wyjaśnił, że działka nr [...] objęta jest postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla wsi Karwieńskie Błota I i II w gminie Krokowa uchwalonego uchwałą nr XLVII/478/2022 Rady Gminy Krokowa w dniu 25 maja 2022 r. i leży na obszarze oznaczonym symbolem 1.26. R - tereny rolnicze – objętym zakazem wszelkiej zabudowy. Organ wyjaśnił następnie, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, iż cecha trwałego związania z gruntem jako jedna z cech budynku sprowadza się do posadowienia budynku na tyle trwale, aby zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć lub spowodować jego przesunięcie czy przemieszczenie w inne miejsce. Trwałe związanie z gruntem to posadowienie obiektu na tyle stabilnie, że opiera się on czynnikom zewnętrznym, np. atmosferycznym. Bez znaczenia jest przy tym rodzaj zastosowanego fundamentu, istotne jest natomiast, by zapewnił on trwałość konstrukcji i uniemożliwił jej przesunięcie. Organ stwierdził też, że zawiadomieniem z 25 maja 2023 r. poinformowano strony, że istnieje możliwość zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów w terminie 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia. Z prawa tego strony nie skorzystały, nie wykonały też nałożonych na nie obowiązków, konieczne było zatem zastosowanie art. 49b ust. 1 i art. 49b ust. 3 Prawa budowlanego. WINB rozpoznając odwołanie P. B. i M. W. decyzją z 1 kwietnia 2025 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji WINB stwierdził, że podczas oględzin przeprowadzonych 9 września 2019 r. organ pierwszej instancji ustalił, że na terenie przedmiotowej działki znajduje się obiekt budowlany - domek holenderski, będący przedmiotem odrębnego postępowania oraz obiekt budowlany będący przedmiotem postępowania, nietrwale związany z gruntem, pełniący funkcję gospodarczą o wymiarach 3,20 m x 2,00 m. Wtedy też T. B. oświadczył, że posadowił ten obiekt bez wymaganego pozwolenia na budowę w 2018 r. Organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia 3 października 2019 r. wstrzymał roboty budowlane i nałożył na T. B. obowiązek przedstawienia w zakreślonym terminie m.in. ostatecznej decyzji Wójta Gminy Krokowa o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla ww. obiektu budowlanego. W trakcie toczącego się postępowania, organ pierwszej instancji powziął wiedzę, że P. B. na podstawie umowy dożywocia z 30 września 2019 r. stała się współwłaścicielką działki nr [...]. Z tego powodu organ pierwszej instancji zmienił swoje postanowienie z 3 października 2019 r. i nałożył na P. B. obowiązek przedstawienia w terminie określonych dokumentów, w tym ostatecznej decyzji Wójta Gminy Krokowa o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Obowiązek ten nie został jednak wykonany, w związku z czym decyzją z 8 marca 2021 r. PINB nakazał P.B. rozbiórkę obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem o konstrukcji drewnianej, pełniącego funkcję gospodarczą o wymiarach 3,20 x 2,00 [m], wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...], położonej w obr. K., gmina K. Po uchyleniu tej decyzji przez organ odwoławczy decyzją z 17 czerwca 2021 r., sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, który postanowieniem z 16 września 2021 r. m.in. nałożył na P. B. i M. B. obowiązek przedłożenia w zakreślonym terminie określonych w nim dokumentów, których jednak zobowiązane nie przedłożyły. Organ w konsekwencji decyzją z 1 lipca 2022 r. nakazał Skarżącym rozbiórkę budynku trwale związanego z gruntem o konstrukcji drewnianej, pełniącego funkcję gospodarczą o wymiarach 2,00 x 3,20 m, wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia na terenie działki nr [...] położonej w obr. ewid. K., gmina K. Decyzja ta została uchylona decyzją z dnia 8 września 2022 r., a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Po uchyleniu swoich postanowień: z 3 października 2019 r. (zmienionego postanowieniem z 6 sierpnia 2020 r.) oraz postanowienia z 16 września 2021 r. organ pierwszej instancji ponownie przeprowadził na działce nr [...] oględziny, podczas których ustalił, że posadowiono na niej w 2018 r. bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia oprócz budynku - domku holenderskiego i wiaty o konstrukcji drewnianej, a także objęty niniejszym postępowaniem budynek o konstrukcji drewnianej trwale związany z gruntem, posadowiony na płytach betonowych zagłębionych częściowo w gruncie, parterowy pełniący funkcję gospodarczą o wymiarach 2,00 x 3,20 [m]. Po przeprowadzeniu postępowania organ wydał decyzję rozbiórkową z 5 października 2023 r. Dalej WINB wskazał, że w postępowaniu odwoławczym zlecono organowi pierwszej instancji przeprowadzenie dodatkowych oględzin, podczas których, dnia 18 listopada 2024 r., ustalono, że przedmiotowy obiekt jest budynkiem parterowym krytym dachem dwuspadowym o konstrukcji drewnianej. Obiekt o wymiarach 2,00 m x 3,20 m pełniący funkcję gospodarczą jest trwale związany z gruntem będąc posadowionym na płytach betonowych zagłębionych częściowo w gruncie rodzimym. Jest on zatem zdaniem organu odwoławczego budynkiem, o czym świadczy m.in. jego trwałe związanie z gruntem, która to cecha sprowadza się do posadowienia obiektu budowlanego na tyle trwale, aby zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie w inne miejsce. Sposób, w jaki tego trwałego związania dokonano, nie jest istotny. Cecha trwałego związania obiektu budowlanego z gruntem powinna być rozpatrywana w kontekście regulacji prawa budowlanego, w tym przepisów techniczno-budowlanych wymagających, by taki obiekt mógł być bezpiecznie użytkowany w razie wystąpienia czynników zewnętrznych oddziaływujących na niego, a nie na płaszczyźnie przyjmowanego jej znaczenia w prawie cywilnym. Budynek objęty postępowaniem został posadowiony na płytach betonowych pełniących funkcję fundamentów, zagłębionych częściowo w gruncie w 2018 r. i od tego czasu opiera się czynnikom zewnętrznym, co świadczy zdaniem organu odwoławczego o stabilności związania z gruntem. Natomiast funkcja budynku została ustalona podczas oględzin przeprowadzonych 9 września 2019 r. w obecności inwestora, który potwierdził, że jest to budynek pełniący funkcję gospodarczą. Powołując się na art. 28, art. 29 ust. 1 pkt 2 oraz art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane organ wyjaśnił, że budowa budynku gospodarczego o powierzchni zabudowy 6,4 m2 wymagała zgłoszenia odpowiedniemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej, którego ani inwestor, ani Skarżące skutecznie nie dokonały. Decyzja PINB z 5 października 2023 r. wydana na postawie art. 49b ustawy Prawo budowlane jest więc prawidłowa. Organ przypomniał też, że zgodnie z uchwałą Rady Gminy Krokowa z dnia 31 marca 2022 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Karwieńskie Błota I i II w gminie Krokowa, a konkretnie z Kartą terenu 11, działka nr [...] oznaczona jest jako teren rolniczy, na którym zakazana jest wszelka zabudowa. Z tego powodu niecelowe było prowadzenie postępowania legalizacyjnego. P. B. i M. W. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję WINB z 1 kwietnia 2025 r. zarzuciły naruszenie: art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niewskazanie w uzasadnieniu decyzji okoliczności, w jakich organ ustalił powierzchnię obiektu budowlanego i tym samym uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie dowodów czy też ich braku; art. 3 ust. 2 i art. 29 ust. 1 pkt 16 w zw. z 49b ust. 1 i 3 ustawy Prawo budowlane poprzez przyjęcie, że wzniesienie obiektu budowlanego wymagało zgłoszenia, podczas gdy obiekt ten nie jest trwale związany z gruntem i nie wymaga zgłoszenia. W oparciu o tak sformułowane zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji pierwszoinstancyjnej oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że Prawo budowlane nie zawiera definicji fundamentu, ustawa nie odsyła również do żadnego innego aktu ustawowego, natomiast zgodnie z definicją słowa "fundament" (Encyklopedia Popularna PWN, Warszawa 1982, s. 223), jest to osadzona w gruncie dolna część budowli lub podstawa konstrukcji. Dolna płaszczyzna fundamentu musi więc zdaniem Skarżących znajdować się pod powierzchnią ziemi, a przeniesienie fundamentu w inne miejsce musi wymagać prac ziemnych. Fundament jest elementem konstrukcyjnym budynku, który zapewnia jego stabilność i trwałość. Dlatego płyt betonowych ułożonych na ziemi nie można uznać za fundament. W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje: Skarga jest niezasadna. Przedmiotem kontroli legalności w niniejszej sprawie jest decyzja WINB z 1 kwietnia 2025 r., którą utrzymano w mocy decyzję PINB z 5 października 2023 r., nakazującą rozbiórkę budynku o konstrukcji drewnianej trwale związanego z gruntem - posadowionego na płytach betonowych zagłębionych częściowo w gruncie rodzimym, parterowego - pełniącego funkcję gospodarczą, o wymiarach 3,20 m x 2,00 m, wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia na terenie działki nr [...], położonej w obrębie ewidencyjnym K., gmina K. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 49b ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm.), zwanej dalej Prawem budowlanym, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie w dniu 19 września 2020 r. ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 471), ze względu na art. 25, który nakazuje stosować przepisy dotychczasowe do spraw wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie noweli. Niniejsze postępowanie administracyjne wszczęte zostało w 2019 r. Rozbiórka obiektu budowlanego jest najdalej idącą sankcją administracyjną skierowaną do podmiotów, które naruszyły przepisy reglamentujące proces budowlany, tzn. zrealizowały budowę bez wymaganego prawem pozwolenia lub zgłoszenia zamiaru budowy. Orzeczenie o rozbiórce następuje w toku postępowania, którego jednym z kluczowych elementów jest niesporna kwalifikacja wykonanych robót jako budowy obiektu budowlanego będącego budynkiem, budowlą czy też tymczasowym obiektem budowlanym oraz przesądzenie czy roboty te wymagały pozwolenia czy zgłoszenia. Stąd też terminem "samowola budowlana" określane są działania inwestycyjno-budowlane wykonane niezgodnie z przepisami Prawa budowlanego. Przepis art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego wyraża ogólną zasadę, zgodnie z którą rozpoczęcie i prowadzenie robót budowlanych jest dopuszczalne po uprzednim uzyskaniu przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę. Jedyne wyjątki od tej zasady przewidziane zostały w art. 29, 29a i 30, w których enumeratywnie wskazano rodzaje robót budowlanych objęte obowiązkiem dokonania zgłoszenia bądź obowiązkiem sporządzenia planu sytuacyjnego na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego oraz roboty budowlane nieobjęte reglamentacją administracyjną na etapie poprzedzającym rozpoczęcie realizacji inwestycji budowlanej. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, pozwolenia na budowę nie wymagała budowa wolnostojących parterowych, budynków gospodarczych, garaży, wiat lub przydomowych ganków i oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym powszechnie przyjmuje się, że określenie rodzaju naruszenia Prawa budowlanego powinno być dokonywane według przepisów obowiązujących w dacie popełnienia samowoli budowlanej, natomiast zastosowanie przepisów dotyczących usuwania skutków samowoli uzależnione jest od okoliczności konkretnej sprawy, z zachowaniem zasady, że organy wydają decyzje według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydawania decyzji (por. wyrok NSA z 9 października 2019 r., II OSK 2805/17, LEX nr 2744688). Przed zakwalifikowaniem danej inwestycji jako samowoli budowlanej konieczne jest ustalenie, że w świetle przepisów Prawa budowlanego - obowiązujących w dacie budowy - zrealizowana inwestycja wymagała pozwolenia na budowę lub dokonania zgłoszenia. Takie dopiero ustalenia pozwalają zastosować środki administracyjnoprawne zwalczania bądź legalizacji samowoli budowlanej (por. wyrok NSA z 6 marca 2019 r., II OSK 974/17, LEX nr 2676045). Odnosząc się zatem w pierwszej kolejności do kwestii kwalifikacji prawnobudowlanej dokonanej przez organy nadzoru budowlanego, wskazać należy, że nie budzi wątpliwości Sądu kwalifikacja spornej zabudowy jako parterowego budynku gospodarczego. W wyniku kolejnych przeprowadzonych w dniach 1 lutego 2023 r. i 18 listopada 2024 r. oględzin na działce nr [...] ustalono, że jednym z obiektów na niej się znajdujących jest właśnie budynek o konstrukcji drewnianej trwale związany z gruntem - posadowiony na płytach betonowych zagłębionych częściowo w gruncie rodzimym, parterowy - pełniący funkcję gospodarczą, o wymiarach 3,20 m x 2,00 m. Zgodnie z art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, przez budynek należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Oględziny nieruchomości, poparte dokumentacją fotograficzną, potwierdzają ustalenia organów, że sporny obiekt jest wydzielony z przestrzeni za pomocą ścian, posiada dach i fundamenty powodujące trwałe związanie obiektu z gruntem. Sąd orzekający podziela przy tym wypracowany aktualnie w orzecznictwie pogląd - odmienny niż na gruncie prawa cywilnego, że o trwałości związania z gruntem decyduje taki sposób posadowienia obiektu, który zapewnia całej konstrukcji pełną stabilność, uniemożliwiając czynnikom zewnętrznym przesunięcie czy wręcz zniszczenie. Za trwale związane z gruntem uznaje się więc budowle posadowione na jego powierzchni, jednakże w sposób uniemożliwiający ich przemieszczanie. Cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się więc do posadowienia obiektu na tyle trwale, aby zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie w inne miejsce (zob. NSA z: 26 lutego 2025 r., II OSK 1739/22, z 3 lutego 2017 r., II OSK 1261/15, 20 lutego 2020 r., II OSK 989/18, z 11 maja 2021 r., II OSK 1884/18, orzeczenia.nsa.gov.pl). Podkreśla się także, że trwałości związania z gruntem nie niweczy możliwość demontażu i przeniesienia obiektu w inne miejsce, gdyż jest to jedynie okoliczność mogąca przesądzać o tymczasowości takiego obiektu, a nie o trwałości związania z gruntem (zob. wyroki NSA z: 15 października 2019 r., II OSK 2836/17 i 8 lipca 2020 r., II OSK 1288/18, orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, stwierdzone w toku oględzin posadowienie spornego obiektu budowlanego na płytach betonowych częściowo zagłębionych w gruncie, wbrew zarzutom skargi stanowi o jej trwałym związaniu z gruntem. Fundamenty mogą być klasyfikowane według różnych kryteriów, przy czym za zasadnicze czynniki decydujące o wyborze fundamentów i sposobie posadowienia obiektu budowlanego uznaje się warunki geotechniczne, właściwości obiektu budowlanego oraz warunki techniczno-ekonomiczne. Większość budowli posadawia się na fundamentach bezpośrednich, a więc takich, które przekazują obciążenie z budowli na podłoże gruntowe (warstwy nośne) znajdujące się bezpośrednio pod podstawą fundamentu, przy czym podparcie mogą zapewniać fundamenty ciągłe albo punktowe. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że ułożone na gruncie rodzimym płyty betonowe (chodnikowe) na których jest posadowiony obiekt budowlany, pełnią funkcję fundamentów zapewniających stabilizację obiektu. W tej sytuacji sposób posadowienia spornego obiektu budowlanego na płytach betonowych uzasadniał zakwalifikowanie go jako budynku. W rozpoznawanej sprawie sporny budynek nie przekracza powierzchni 35 m2, jest budynkiem parterowym, co oznacza, że w dacie budowy (2018 r.) – stosownie do obowiązującego wówczas Prawa budowlanego (art. 29 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1), jego posadowienie wymagało uprzedniego zgłoszenia organowi architektoniczno-budowlanemu. Prawidłowo również organy ustaliły stronę podmiotową postępowania i adresatki nałożonego obowiązku rozbiórki, kierując nakaz rozbiórki do Skarżących, jako osób posiadających prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zgodnie z art. 49b ust. 1 i 2 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym przed dniem 19 września 2020 r., organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego, oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w wyznaczonym terminie: 1) dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3, albo art. 30 ust. 2 i 4; 2) projektu zagospodarowania działki lub terenu; 3) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Z powyższej regulacji wynika, że jeżeli według wstępnej oceny organu nadzoru budowlanego nielegalna budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie na podstawie art. 49b ust. 2, w którym: wstrzymuje prowadzenie robót budowlanych, gdy budowa nie została zakończona, i nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni określonych dokumentów. Na postanowienie to nie służy zażalenie (zob. LEX: A. Gliniecki [w:] A. Despot-Mładanowicz, Z. Kostka, A. Ostrowska, W. Piątek, A. Gliniecki, Prawo budowlane. Komentarz, wyd. III, Warszawa 2016, art. 49(b), wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 22 czerwca 2011 r., II SA/Go 207/11, LEX nr 1012087). Mówiąc o zgodności budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, należy mieć na uwadze ustawę o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności zgodność ta musi wynikać z ustaleń obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo – w przypadku braku takiego planu dla terenu, na którym jest zlokalizowany obiekt budowlany – z decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W okolicznościach niniejszej sprawy uwzględnić należy, że działka nr [...] położona jest na obszarze obowiązywania planu miejscowego przyjętego uchwałą Rady Gminy Krokowa nr XLVII/478/2022 z dnia 31 marca 2022 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Karwieńskie Błota I i II w Gminie Krokowa (Dz. Urz. Woj. Pom. z 2022 r. poz. 2024 z dnia 2022.05.25). Z karty terenu nr 11 pkt 1 wynika przy tym, że przeznaczenie terenu to tereny rolnicze, na którym zgodnie z pkt 9 - ustala się zakaz wszelkiej zabudowy. Prawidłowe jest zatem stanowisko WINB, uznające za niecelowe prowadzenie postępowania legalizacyjnego w sytuacji, gdy analizowana zabudowa pozostaje w jednoznacznej sprzeczności z ww. przepisami o planowaniu przestrzennym. Z uwagi na wynikający z planu miejscowego zakaz zabudowy, nie jest możliwe jej zalegalizowanie, co wynika z powołanego wyżej art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego. Bezsporne jest przy tym, co w toku postępowania organy ustaliły, że posadowienie w 2018 r. przedmiotowego budynku nie zostało poprzedzone zgłoszeniem zamiaru jego wybudowania. W konsekwencji Sąd podziela stanowisko WINB, że z uwagi na brak możliwości zalegalizowania obiektu, należało nakazać jego rozbiórkę na podstawie art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego. Podkreślenia bowiem wymaga, że jeżeli budowa obiektu budowlanego jest niezgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wykluczone jest prowadzenie procedury legalizacyjnej określonej w art. 49b Prawa budowlanego, zaś organ orzekający jest zobowiązany wydać decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego. Bez wpływu na wynik sprawy pozostaje przy tym zarzut strony Skarżącej w zakresie dotyczącym niewskazania przez WINB okoliczności, w których dokonano ustaleń powierzchni spornego obiektu budowlanego. Strona skarżąca podniosła, że uniemożliwiło jej to wypowiedzenie się co do zebranych dowodów czy też ich braku. Wskazać w tym miejscu jednak należy, że w uzasadnieniu skarżonej decyzji WINB wskazał na wyniki oględzin przeprowadzonych w dniach 1 lutego 2023 r. i 18 listopada 2024 r., podając dokonane w toku oględzin ustalenia w zakresie wymiarów budynku wynoszących 3,20 m x 2 m. Powyższe umożliwia, po zastosowaniu prostej funkcji w postaci mnożenia, poznanie przez stronę skarżącą, reprezentowaną przy tym przez profesjonalnego pełnomocnika, że z oględzin wynika powierzchnia spornej wiaty wynosząca 6,4 m2. Co więcej, Skarżące nie kwestionowały w toku postępowania przed organami ustalonych wymiarów budynku czy jego powierzchni, także w piśmie z 16 marca 2023 r., w którym Skarżąca odniosła się do przedłożonego jej protokołu z oględzin, czy w odwołaniu z 24 października 2023 r., w którym przytoczono ustalone przez PINB wymiary budynku. Sąd podziela stanowisko orzecznictwa, że aby naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 107 § 3 k.p.a. mógł stanowić podstawę uchylenia decyzji, koniecznym jest wykazanie, że uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z 17 listopada 2021 r. III OSK 4875/21, orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, Skarżące nie wykazały jednak uchybienia organu w powyższym zakresie ani tym bardziej – istotnego jego wpływu na wynik sprawy. Rozpoznając sprawę Sąd nie dostrzegł naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik postępowania, ani też naruszenia innych przepisów postępowania w sposób, który mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, w tym przepisów wskazanych w skardze. Biorąc pod uwagę powyższe, na mocy art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143), Sąd skargę oddalił. Sąd orzekł na posiedzeniu niejawnym, przy zastosowaniu art. 119 pkt 2 ww. ustawy, na wniosek Skarżących sformułowany w piśmie z 8 lipca 2025 r., przy braku sprzeciwu organu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło