III SA/Gd 21/20
WyrokWSA w Gdańsku2020-11-19
Skład orzekający: Jolanta Sudoł, Jacek Hyla, Bartłomiej Adamczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kwota płatności rolnych wypłacona na podstawie decyzji, która następnie została uchylona, stanowi kwotę nienależnie pobraną, podlegającą zwrotowi, nawet jeśli pierwotna decyzja o przyznaniu płatności została wydana na podstawie danych zawartych we wniosku rolnika, a późniejsze ustalenia wykazały mniejszą powierzchnię kwalifikującą się do dopłaty?Ratio decidendi
Kwota płatności rolnych wypłacona na podstawie decyzji, która następnie została skutecznie wyeliminowana z obrotu prawnego, stanowi kwotę nienależnie pobraną, podlegającą zwrotowi. Postępowanie w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych środków jest odrębnym postępowaniem, w którym nie bada się już zasadności pierwotnego przyznania płatności, a jedynie skuteczność wyeliminowania decyzji przyznającej te środki oraz istnienie przesłanek wykluczających obowiązek zwrotu.Stan faktyczny
Rolnik Z. W. złożył wniosek o przyznanie płatności ONW na rok 2014. Decyzją z 2014 r. przyznano mu płatność na mniejszą powierzchnię niż zadeklarowaną. Po uchyleniu tej decyzji i ponownym rozpoznaniu sprawy, decyzją z 2015 r. odmówiono przyznania płatności, wykluczając rolnika z dofinansowania i nakładając sankcję. Następnie, po przywróceniu terminu do odwołania, decyzją z 2018 r. utrzymano w mocy decyzję odmowną. W oparciu o te ustalenia, organ wszczął postępowanie o ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności, ustalając ją na kwotę wypłaconą pierwotnie w 2014 r. Rolnik skarżył decyzję ustalającą zwrot, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i wadliwość dowodów.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Sędziowie Sędzia NSA Jacek Hyla, Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 listopada 2020 r. sprawy ze Z. W. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 22 lipca 2019 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia 22 lipca 2019 r. (nr [...]) Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej w skrócie jako "ARiMR") utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. z dnia 10 kwietnia 2018 r. (nr [...]) ustalającą wobec Z. W. (zwanego dalej także "stroną", "wnioskodawcą" "skarżącym") kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania w łącznej wysokości 3.451,12 zł.
Z akt sprawy wynikają następujące okoliczności faktyczne i prawne:
Z. W., działając jako rolnik wystąpił w dniu 28 kwietnia 2014 r. do Kierownika Powiatowego Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (dalej w skrócie jako: "płatność ONW") na rok 2014 do działek rolnych o łącznej powierzchni 36,95 ha.
Decyzją z dnia 5 grudnia 2014 r. (nr [...]) Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. przyznał wnioskodawcy płatność ONW na rok 2014 r. w łącznej wysokości 3.451,12 zł do powierzchni 31,06 ha, tj. mniej niż zadeklarowano o 5,89 ha. W wyniku kontroli administracyjnej przeprowadzanej w oparciu o dostępne w systemie informatycznym ARiMR zdjęcia obszarów wskazanych we wniosku do dofinansowania, dokonano bowiem pomiarów powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (PEG), które w odniesieniu do działek o numerach ewidencyjnych [...], [...] i [...] wykazały rozbieżności pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną przez organ w łącznym rozmiarze 5,89 ha. Przyznane decyzją z dnia 5 grudnia 2014 r. środki finansowe przekazano na rachunek bankowy wnioskodawcy w dniu 22 grudnia 2014 r.
Nie zgadzając się z przyznaną płatnością ONW do powierzchni mniejszej niż zadeklarowana, Z. W. wniósł odwołanie od ww. decyzji, które zostało rozpoznane decyzją z dnia 23 marca 2015 r. (nr [...]), którą Dyrektor [...] Oddziału ARiMR uchylił decyzję z dnia 5 grudnia 2014 r. i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania w trybie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Powodem uchylenia decyzji nie było uwzględnienie zarzutów odwołania, lecz stwierdzanie konieczności przeprowadzenia przez organ I instancji pełnego postępowania wyjaśniającego, co do faktycznej powierzchni gruntów kwalifikujących się do płatności ONW w związku z pojawieniem się nowych dowodów w sprawie. Już bowiem po przekazaniu odwołania przez organ I instancji do [...] Oddziału ARiMR, w dniach 6 lutego 2015 r. i 3 marca 2015 r. Inspektorzy Biura Kontroli na Miejscu Oddziału [...] ARiMR oraz Biura Kontroli na Miejscu Oddziału [...] ARiMR przeprowadzili w terenie oględziny działek o numerach ewidencyjnych [...], [...] i [...], które wykazały, że różnica pomiędzy zadeklarowaną a stwierdzoną powierzchnią działek, okazała się jeszcze większa niż to przyjęto na podstawie pomiarów wykonanych w oparciu o zdjęcia.
Decyzją z dnia 4 sierpnia 2015 r. (nr [...]) Kierownik Powiatowego Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P., po ponownym rozpoznaniu wniosku rolnika z dnia 28 kwietnia 2014 r., odmówił przyznania płatności ONW za rok 2014.
Weryfikując wniosek strony organ ustalił, że powierzchnia stwierdzona i uprawniona do płatności ONW wynosi 22,27 ha, zamiast zadeklarowanych przez rolnika we wniosku 36,95 ha. Zawyżenie powierzchni o 14,68 ha ustalono w oparciu o zawarte w protokole wyniki oględzin działek z dnia 6 lutego 2015 r. i 3 marca 2015 r. Na tej postawie organ przyjął, że procentowa różnica pomiędzy powierzchnią działek zadeklamowanych we wniosku do płatności ONW a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej wynosi w przybliżeniu 65%. Z uwagi na rozmiar stwierdzonej różnicy przekraczającej 50% na podstawie art. 16 ust. 5 akapit trzeci Rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania Rozporządzania Rady (WE) nr 1689/2005 w odniesieniu do wprowadzania procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L. 25.8 z dnia 28 stycznia 2011 r. - dalej jako "Rozporządzenie Komisji UE nr 65/2011"), organ wykluczył rolnika z dofinansowania ONW na rok 2014 oraz nałożył na niego sankcję w wysokości 2.627,72 zł przewidzianą do odliczania od wszystkich ewentualnych płatności związanych z powierzchnią, które obsługiwane są przez ARiMR, do których rolnik będzie uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu 3 lat po upływie roku, w którym wykryto różnicę.
Odwołanie od decyzji Kierownika Powiatowego Biura ARiMR w P. z dnia 4 sierpnia 2015 r. zostało wniesione przez Z. W. z uchybieniem terminu, co stwierdzono w postanowieniem z dnia 7 grudnia 2015 r. (nr [...]).
Zgodność z prawem przedmiotowego postanowienia została zweryfikowana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, który wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2016 r. (sygn. akt I SA/Gd 92/16) oddalił skargę strony na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału ARiMR z dnia 7 grudnia 2015 r. (nr [...]).
Z. W. wystąpił jednak do organu także z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wniosek ten został ostatecznie uwzględniony przez Dyrektora [...] Oddziału ARiMR, który postanowieniem z dnia 2 lutego 2018 r. (nr [...]) - po ponownym rozpoznaniu wniosku strony oraz kierując się wskazaniami zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 kwietnia 2016 r. (sygn. akt I SA/Gd 92/16) - przywrócił Z. W. termin do wniesienia odwołania od decyzji Kierownika Powiatowego Biura ARiMR w P. z dnia 4 sierpnia 2015 r. (nr [...]).
W związku z przywróceniem terminu do wniesienia odwołania, Dyrektor [...] Oddziału ARiMR dokonał ponownej weryfikacji złożonego przez skarżącego wniosku o przyznanie płatności ONW za rok 2014 i decyzją z dnia 8 maja 2018 r. (nr [...]) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Powiatowego Biura ARiMR w P. z dnia 4 sierpnia 2015 r. o odmowie przyznania płatności ONW za rok 2014. Jak wynika ze dokumentu odbioru, skierowana do Z. W. przesyłka zawierająca przedmiotową decyzję, w dniu 14 maja 2018 r. na skutek niemożności doręczania pisma adresatowi, została awizowana i złożona na okres 14 dni w urzędzie pocztowym. Pomimo dwukrotnego awizowania przesyłka nie została odebrana przez stronę i w dniu 29 maja 2018 r. została zwrócona do nadawcy.
Po zakończeniu postępowania administracyjnego toczącego się w z wniosku strony o przyznanie płatności ONW za rok 2014 Kierownik Powiatowego Biura ARiMR w P., w oparciu o art. 29 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (t.j.: Dz. U. 2018, poz. 2137 ze zm. - powoływanej dalej w skrócie jako "ustawa o ARiMR"), wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych przez Z. W. płatności ONW, o czym zawiadomił stronę pismem z dnia 16 stycznia 2019 r.
Decyzją z dnia 10 kwietnia 2018 r. (nr [...]) Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P. – na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 – dalej jako: "k.p.a."), art. 29 ust. 1, 2 i 8 ustawy o ARiMR w zw. z art. 26 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 349 ze zm.) oraz w zw. z art. 28 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r., poz. 173 ze zm.), art. 5 ust. 1 i 2 Rozporządzania Komisji (UE) nr 65/2011 - ustalił wobec Z. W. kwotę nienależnie pobranych płatności ONW w wysokości 3.451,12 zł, odpowiadającej kwocie przekazanej na konto bankowe rolnika w dniu 22 grudnia 2014 r. po wydaniu przez organ decyzji z dnia 5 grudnia 2014 r. (nr [...]) o przyznaniu stronie płatności ONW za 2014 r.
Organ podkreślił, że art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o ARiMR, który przewiduje wydanie decyzji w razie dokonania nienależnej lub nadmiernej wypłaty rodzajowo określonych środków publicznych nie uzależnia konieczności wydania decyzji od przyczyny, z powodu której nastąpiła taka wypłata. Obejmuje zatem swoim zakresem nienależne lub nadmiernie pobranie środków publicznych przekazanych na rachunek bankowy wnioskodawcy w oparciu o decyzję, która następnie została wzruszona, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie.
W obszernym uzasadnieniu decyzji organ szczegółowo przestawił przebieg postępowania administracyjnego toczącego się z wniosku strony o przyznanie płatności ONW. W tym zakresie uwypuklono, że decyzja Kierownika Powiatowego Biura ARiMR w P. z dnia 5 grudnia 2014 r., będąca podstawą wypłaty świadczenia ONW za 2014 r., została następnie uchylona jako wydana na podstawie niepełnego materiału dowodowego. Ponowna weryfikacja wniosku rolnika o przyznanie płatności ONW spowodowała natomiast konieczność wydania decyzji odmownych, wykluczających go z tej płatności. Z powodu wyeliminowania z obrotu prawnego ww. decyzji z dnia 5 grudnia 2014 r. strona utraciła uprawnienie do uzyskania przedmiotowych płatności na 2014 r., a w związku z tym środki przekazane na rachunek strony w dniu 22 grudnia 2014 r. zostały pobrane nienależnie.
Organ zaznaczył, że w sprawie nie wystąpiła wynikająca z przepisów prawa przesłanka do odstąpienia od ustalenia kwoty nienależnie pobranej płatności, gdyż przykazana Z. W. z tytułu płatności ONW kwota 3.451,12 zł przewyższyła równowartość kwoty 100 euro (tj. po przeliczeniu w niniejszej sprawie – 417,98 zł).
W ocenie organu w spawie nie zaistniały także przesłanki wykluczające obowiązek zwrotu nienależnie pobranych świadczeń z art. 5 ust. 3 Rozporządzenia Komisji nr 65/2011. Zgodnie z powołanym przepisem obowiązek zwrotu nienależnie pobranych świadczeń nie ma zastosowania, jeżeli płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwej władzy i błąd ten nie mógł w zwykłych okolicznościach zostać wykryty przez rolnika. Płatność wypłacona w dniu 22 grudnia 2014 r. na podstawie decyzji Kierownika Powiatowego Biura ARiMR z dnia 5 grudnia 2014 r. nie wynikała jednak z pomyłki ARiMR. W dniu wydania wskazanej decyzji organ nie posiadał bowiem informacji, z których wynikałoby, że Z. W. zgłosił w swoim wniosku powierzchnię nieuprawnioną do dopłat.
Zdaniem organu w sprawie nie doszło także do przedawnienia. Zgodnie bowiem z art. 3 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 2 rozporządzenia Radu (WE, Euratom) nr 2988/95, obowiązek zwrotu nienależnie pobranej płatności nie powstaje, jeżeli opłynął okres wynoszący 4 lata (maksymalnie 8 lat uwzględniając przerwanie okresu przedawnienia) od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości przez rolnika.
W złożonym odwołaniu Z. W. kwestionował dopuszczalność wydania decyzji ustalającej kwotę nienależnie pobranych świadczeń, wskazując, że organy nie miały prawa odmówić mu przyznania płatności ONW, ponieważ oględziny działek przeprowadzone w dniu 6 lutego 2015 r. i 3 marca 2015 r. były wadliwe pod względem formalnym i jako takie nie powinny stanowić dowodu w sprawie. Organ nie zapewnił bowiem stronie możliwości wzięcia czynnego udziału we wskazanych czynnościach, przez co naruszono art. 8, art. 10 w zw. z art. 79 k.p.a. O oględzinach zaplanowanych na dzień 6 lutego 2015 r. strona została bowiem powiadomiona telefonicznie dopiero w dniu 5 lutego 2015 r., przez co nie wzięła udziału w oględzinach. Oględziny w dniu 3 marca 2015 r. zostały natomiast przeprowadzone bez udziału strony oraz upoważnionego przez stronę pełnomocnika D. S. - sołtysa miejscowości W. Podkreślił, że treść protokołu oględzin działek z dnia 3 marca 2015 r. nie odpowiada prawdzie, albowiem wpis w uwagach jakoby w czynnościach uczestniczył sołtys miejscowości W. jest nieprawdziwy. Upoważniany przez stronę pełnomocnik w rzeczowości nie brał udziału w przeprowadzonych oględzinach działki i nie został o nich powiadomiony. D. S. posiadał bowiem stosowne upoważnienie strony – gdyby zatem brał udział w oględzinach działki niewątpliwie wylegitymowałby się tym upoważnianiem. Z powyższych względów przeprowadzone w dniach 6 lutego 2015 t. i 3 marca 2015 r. oględziny powinny zostać uznane za nieważne i zachodziła konieczność powtórzenia tej czynności. Strona podkreśliła także, że fakt przeprowadzenia wskazanych oględziny z naruszeniem prawa potwierdza również wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który z tego względu w ocenie strony nakazał organowym przeprowadzenie ponownych oględzin działek (w odwołaniu nie wskazano daty ani sygnatury orzeczenia sądu, na które strona powołała się). Pomimo jednak wydanego wyroku Kierownik ARiMR w O. w piśmie z dnia 1 kwietnia 2016 r. stwierdził, że przeprowadzenie ponownych oględzin w celu ustalenia powierzchni ewidencyjno-gospodarczej na 2014 r. nie jest już możliwe, gdyż znajdują się już one w posiadaniu innego rolnika. Z tych względów w ocenie strony organ powinien zastosować art. 81a § 1 k.p.a. i przyjąć na korzyść strony w oparciu o przedstawione dowody w postaci zdjęć, że powierzchnia działek wykazanych do płatności ONW we wniosku nie była zaniżona w takim stopniu, jak to stwierdzono w trakcie oględzin w 2015 r. Ponieważ jednak decyzje o odmowie przyznania płatności ONW oparto na wynikach oględzin działek przeprowadzonych w 2015 r. w sprawie doszło także do naruszenia art. 81a § 1 i 2 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a.
Dyrektor [...] Oddziału ARiMR decyzją z dnia 22 lipca 2019 r. (nr [...]) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. z dnia 10 kwietnia 2018 r. (nr [...]) o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności.
W uzasadnieniu podkreślono, że przedmiotem postepowania toczącego się w oparciu o art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR jest ustalenie czy w danej sprawie doszło do nienależytego lub nadmiernego pobrania środków finansowych. Dochodzi zaś to tego m.in. wówczas, gdy środki te zostaną przyznane decyzją administracyjną i wypłacone, a następnie decyzja ta zostanie ostatecznie wyeliminowana z obrotu prawnego. W takim przypadku obowiązkiem organu nie jest już kontrolowanie zasadności wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej płatność, a jedynie ustalenie czy wyeliminowanie to jest prawnie skuteczne. Przedmiotem sprawy prowadzonej w tym trybie jest więc tylko zbadanie czy strona pobrała nienależne środki, w jakiej kwocie, a także przeanalizowanie czy istnieją przesłanki wykluczające obowiązek zwrotu.
Organ podkreślił, że aktualnie prowadzone postępowanie jest postępowaniem odrębnym od postępowania w sprawie przyznania Z. W. płatności ONW na rok 2014. Postępowanie to zostało już bowiem zakończone wydaniem ostatecznej decyzji Dyrektor ARiMR z dnia 8 maja 2018 r. o odmowie przyznania płatności. Organ wyjaśnił przy tym, że stwierdzając ostateczność tej decyzji przyjęto fikcję jej doręczania na zasadach określonych w art. 44 k.p.a. Decyzję skierowano bowiem na adres podany przez stronę, jako adres do korespondencji, a wobec niemożności jej doręczania na zasadach z art. 42 i 43 k.p.a. przesyłka zawierająca decyzję, po dwukrotnym awizowaniu wobec braku jej podjęcia, została zwrócona przez pocztę do nadawcy. Uznano zatem, że decyzja z dnia 8 maja 2018 r. została skutecznie doręczona stronie z dniem 25 maja 2018 r., a tym samym uzyskała walor ostateczności w dniu 12 czerwca 2018 r.
Mając na uwadze powyższe organ stwierdził, że kwota płatnością ONW na rok 2014 pobrana przez skarżącego w wysokości 3.451,12 zł stanowi płatność nienależnie pobraną w rozumieniu art. 5 ust. 1 Rozporządzenia Komisji nr 65/2011, ponieważ na mocy ostatecznej decyzji administracyjnej skarżącemu odmówiono przyznania płatności ONW, o którą wnioskował w 2014 r.
Organ odwoławczy przeanalizował następnie kolejno wystąpienie negatywnych przesłanek zwrotu, podzielając stanowisko organu I instancji, że nie wystąpiły one w przedmiotowej sprawie.
W tym zakresie wskazano, że w sprawie nie ma możliwości odstąpienia od dochodzenia nienależnych płatności na zasadach z art. 5 ust. 3 Rozporządzenia Komisji nr 65/2011, gdyż przyznanie płatności nastąpiło na podstawie złożonego przez rolnika wniosku, a zatem nie może być rozpatrywane w kategorii błędu organu, które to zagadnienie było już wielokrotnie przedmiotem rozważań sądów administracyjnych, z których wynika, że za rzetelność podanych we wniosku danych odpowiada rolnik, który powinien być najlepiej zorientowany co do zakresu, w jakim grunt jest użytkowany rolniczo zgodnie z normami, zaś jego obowiązkiem jest deklarowanie powierzchni faktycznie użytkowanej rolniczo.
Następnie organ wskazał, że termin przedawniania zwrotu nienależnie pobranych płatności zgodnie z art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 2988/95 przypada dopiero na dzień 28 kwietnia 2022 r. W sprawie trzykrotnie doszło bowiem do jego przerwania, tj. w dniu 27 marca 2015 r. na skutek doręczenia decyzji Dyrektora [...] Oddziału ARiMR z dnia 23 marca 2015 r.; następnie w dniu 7 sierpnia 2015 r. na skutek doręczenia decyzji Kierownika Powiatowego Biura ARiMR w P. z dnia 4 sierpnia 2015 r. i ostatecznie w dniu 12 czerwca 2018 r. na skutek doręczenia decyzji Dyrektora [...] Oddziału ARiMR z dnia 8 maja 2018 r.
Zdaniem organu odwoławczego w sprawie nie było również podstaw do odstąpienia od ustalenia kwoty nienależnie pobranej w oparciu o art. 28a ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Równowartość kwoty 100 euro przeliczonej na złote wg kursu na dzień 27 listopada 2014 r. wynosiła bowiem 417,98 zł. Kwota nienależnie pobranej przez rolnika płatności ONW była zatem wielokrotnie wyższa.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ zaznaczył, że nie mogą one zostać uwzględnione w przedmiotowej sprawie i nie mogą odnieść zamierzonego przez stronę skutku, ponieważ dotyczą w istocie wyłącznie postępowań, które toczyły się w sprawie przyznania stronie płatności w ramach wsparcia bezpośredniego za 2014 r. lub przyznania płatności ONW za 2014 r. W aktualnie toczącym się wobec strony postępowaniu dotyczącym ustalenia kwoty nienależenie pranych świadczeń nie jest już dopuszczalne kontrolowanie legalności powyższych postępowań dotyczących wskazanych płatności.
W skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku piśmie procesowym z dnia 26 sierpnia 2019 r. opisanym jako skarga na decyzję Dyrektora Oddziału ARiMR w G. nr [...] z dnia 22 lipca 2019 r., Z. W. zawarł także skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału ARiMR z dnia 8 maja 2018 r. (nr [...]). Zarządzaniem Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 3 października 2019 r. przedmiotowe skargi zostały rozdzielone i zarejestrowane odpowiednio pod sygnaturami akt: I SA/Gd 1816/19 (zmienioną następnie na sygn. akt III SA/Gd 21/20) i I SA/Gd 1817/19 (zmienioną następnie na sygn. akt III SA/Gd 22/20).
W rozpatrywanej aktualnie przez Sąd skardze zarejestrowanej pod sygn. akt III SA/Gd 21/20 Z. W. wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Oddziału ARiMR w G. z dnia 22 lipca 2019 r. (nr [...]) i poprzedzającej ja decyzji organu I instancji, zarzucając naruszenie:
1/ art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji zamiast zastosowanie art 138 § 2 pkt 2 k.p.a. i uchylenie decyzji zaskarżonej decyzji w całości;
2/ art. 7, art. 8, art. 10, art. 75, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, błędne ustalenie stanu faktycznego w sprawie oraz oparcie rozstrzygnięcia w sprawie na wadliwej decyzji Dyrektora [...] Oddziału ARiMR z dnia 8 maja 2018 r. (nr [...]).
W ocenie skarżącego decyzja Dyrektora [...] Oddziału ARiMR z dnia 8 maja 2018 r. (nr [...]) nigdy nie została mu prawidłowo doręczona. Decyzja ta w istotny sposób narusza prawo, ponieważ wyliczając powierzchnię działek do dofinansowania oparto się na oględzinach działek z 2015 r., nie uwzględniając stanowiska WSA w Gdańsku wyrażonego w wyroku z dnia 9 grudnia 2015 r. (sygn. akt I SA/Gd 1426/15). W dniach 6 lutego 2015 r. i 3 marca 2015 r. inspektorzy ARiMR przeprowadzili bowiem oględziny działek bez udziału strony w każdej z tych czynności oraz bez upoważnianego przez stronę pełnomocnika D. S. - sołtysa W. (jeżeli chodzi o oględziny w dniu 3 marca 2015 r.). Skarżący zaznaczył, że pomimo zawartego w wyroku o sygn. akt I SA/Gd 1426/15 zlecania przesłuchania D. S. na kwestionowane okoliczności, organ przed wydaniem ostatecznej decyzji w przedmiocie odmowy przyznania płatności ONW, tego nie uczynił.
W odpowiedzi na skargę Dyrektora [...] Oddziału ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Postanowieniem z dnia 5 listopada 2020 r. (sygn. akt III SA/Gd 22/20) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił jako spóźnioną, równolegle złożoną przez Z. W., skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału ARiMR z dnia 8 maja 2018 r. (nr [...]) wskazując w uzasadnieniu, że z akt sprawy wynika, iż decyzja Dyrektora [...] Oddziału ARiMR z dnia 8 maja 2018 r. (nr [...]) została skutecznie doręczona stronie w 2018 r., natomiast została przez nią zaskarżona dopiero w 2019 r., czyli z blisko rocznym uchybieniem terminu. Przed odrzuceniem tej skargi Sąd rozważył zgłoszony przez stronę wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, dokonując odrzucenia skargi na podstawie 58 §1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dopiero po uprawomocnieniu się własnego postanowienia z dnia 24 marca 2020 r., (sygn. akt III SA/Gd 22/20) o odmowie przewrócenia terminu do wniesienia skargi, które zostało zaskarżone do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażaleniem złożonym przez Z. W. i które to zażalenie zostało przez Naczelny Sąd Administracyjny oddalone postanowieniem z dnia 9 września 2020 r. (sygn. akt I GZ 196/20).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej w skrócie jako: "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów, stwierdzić należy, że nie narusza ona prawa w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem sporu była zasadność ustalenia przez organy administracyjne kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW).
Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 1505 – dalej zwaną "ustawą o Agencji") ustalenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych: 1) pochodzących z funduszy Unii Europejskiej; 2) krajowych, przeznaczonych na: a) współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej, b) finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej - następuje w drodze decyzji administracyjnej.
Wymaga wyjaśnienia, że nienależną płatność, o której mowa w powyższym przepisie, należy rozumieć w ten sposób, że jest to wypłacona rolnikowi przez organ administracji kwota nienależnie pobranych środków, wypłaconych jako świadczenie dokonane przez organ administracji publicznej na rzecz rolnika, które przestało być należnym na skutek wygaśnięcia obowiązku jego wypłacenia z powodu późniejszego zaistnienia okoliczności przewidzianych w przepisach regulujących pomoc finansową. Przedmiotem badania w postępowaniu o wydanie decyzji na podstawie ww. przepisu jest zatem ustalenie, czy w danej sprawie doszło do nienależnego lub nadmiernego pobrania środków pochodzących z wymienionych w tym przepisie funduszy. Co ważne, w przedmiotowym postępowaniu organy administracji nie dokonują już ponownej oceny podstaw do przyznania płatności na rzecz beneficjenta. Postępowanie w zakresie przyznania płatności jest bowiem postępowaniem odrębnym, opartym na samodzielnych przesłankach natury faktycznej i prawnej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 28 listopada 2019 r., sygn. akt I GSK 1493/18 i sygn. akt I GSK 1526/18 oraz z dnia 28 czerwca 2019 r., sygn. akt I GSK 192/18 i sygn. akt I GSK 1523/18).
W rozpoznawanej sprawie decyzją z dnia 5 grudnia 2014 r. (nr [...]) Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. przyznał skarżącemu płatność ONW na rok 2014 r. w łącznej wysokości 3.451,12 zł, która została przekazana skarżącemu na rachunek bankowy w dniu 22 grudnia 2014 r. Następnie decyzją z dnia 23 marca 2015 r. (nr [...]) Dyrektor [...] Oddziału ARiMR uchylił ww. decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez ten organ. Decyzją z dnia 4 sierpnia 2015 r. (nr [...]) Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P. odmówił skarżącemu przyznania płatności ONW za rok 2014, natomiast decyzją z dnia 8 maja 2018 r. (nr [...]) Dyrektor [...] Oddziału ARiMR utrzymał w mocy ww. decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. z dnia 4 sierpnia 2015 r. Decyzja ta stała się ostateczna, a także prawomocna bowiem postanowieniem z dnia 5 listopada 2020 r. (sygn. akt III SA/Gd 22/20) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału ARiMR z dnia 8 maja 2018 r. (nr [...]).
W zaistniałym stanie sprawy nie ulega zatem wątpliwości, że otrzymana przez skarżącego na podstawie decyzji Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P. z dnia 5 grudnia 2014 r. (nr [...]) kwota 3.451,12 zł z tytułu płatności ONW na rok 2014, jako uzyskana na podstawie następnie wyeliminowanej z obrotu prawnego ww. decyzji administracyjnej, stanowi kwotę nienależnie pobranych środków publicznych, o której mowa w art. 29 ust. 1 ustawy o Agencji.
Należy w tym miejscu raz jeszcze podkreślić, że postępowanie prowadzone w trybie art. 29 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Agencji jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego przedmiotem jest ustalenie, czy w danej sprawie doszło do nienależnego lub nadmiernego pobrania środków pochodzących z funduszy wskazanych w tym przepisie, a następnie - określenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków. W postępowaniu tym organ ma za zadanie ustalić a następnie rozstrzygnąć, czy płatność została dokonana nienależnie oraz czy obowiązek zwrotu płatności przez rolnika ma zastosowanie w danych okolicznościach. Przedmiotem ustaleń niniejszego postępowania nie mogą być zatem okoliczności faktyczne i prawne odnoszące się do oceny zasadności przyznania płatności. Ustalenie, czy przyznane uprzednio kwoty pomocy, czy płatności były przyznane nienależnie lub w nadmiernej wysokości może wynikać z ustaleń dokonanych w toku postępowania toczącego się na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy o Agencji, jak i z ostatecznych decyzji wydanych w postępowaniach nadzwyczajnych w przedmiocie przyznania płatności lub pomocy. W tej drugiej sytuacji zadaniem organu nie jest kontrolowanie zasadności wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej środki, a jedynie ustalenie, czy wyeliminowanie to jest prawnie skuteczne (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 30 sierpnia 2018 r., sygn. akt I SA/Ke 690/17).
W rozpoznawanej sprawie, jak już zasygnalizowano, nie ulega wątpliwości, że decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. z dnia 5 grudnia 2014 r., na mocy której skarżący otrzymał kwotę 3.451,12 zł z tytułu przyznanej mu płatności ONW na rok 2014, została skutecznie wyeliminowana z obrotu prawnego, a zatem na organach ARiMR w niniejszym postępowaniu – wbrew twierdzeniom skarżącego – nie ciążył obowiązek weryfikacji przeprowadzonej przez organy w postępowaniu dotyczącym przyznania płatności ONW prawidłowości zgromadzonego w nim materiału dowodowego oraz jego oceny, w szczególności uwzględnienia faktu nieprzesłuchania D. S. przez wydaniem ostatecznej decyzji w przedmiocie odmowy przyznania płatności ONW. Ewentualne nieprawidłowości postępowania wyjaśniającego (dowodowego) toczącego się w przedmiocie przyznania płatności ONW zakończonego ostateczną decyzją rozstrzygającą tę sprawę nie mogą w żaden sposób rzutować na treść decyzji wydanej w przedmiocie ustalenie kwoty nienależnie pobranych środków publicznych, dlatego nie można było uznać za zasadne podniesionych w skardze zarzutów naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności art. 7, art. 8, art. 10, art. 75, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez, jak podnosił skarżący, niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz błędne ustalenie stanu faktycznego w sprawie oraz oparcie rozstrzygnięcia w sprawie na wadliwej decyzji Dyrektora [...] Oddziału ARiMR z dnia 8 maja 2018 r.
W ocenie Sądu organy ARiMR w sposób prawidłowy zbadały także w niniejszej sprawie czy obowiązek zwrotu płatności przez rolnika ma zastosowanie w danych okolicznościach, tj. przeanalizowały zaistnienie negatywnych przesłanek zwrotu określonych w prawodawstwie unijnym i krajowym.
Zgodnie z art. 5 ust. 3 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania Rozporządzania Rady (WE) nr 1689/2005 w odniesieniu do wprowadzania procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. UE. L. 2011.201.20/1 - dalej jako "Rozporządzenie Komisji UE nr 65/2011), obowiązek zwrotu, o którym mowa w ust. 1 (czyli w przypadku dokonania nienależnej płatności), nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez beneficjenta w zwykłych okolicznościach. Jednak w przypadku gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem przedmiotowej płatności, akapit pierwszy stosuje się jedynie, jeśli decyzja o odzyskaniu nie została przekazana w terminie 12 miesięcy od dokonania płatności.
Organy słusznie przyjęły, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P. wydając decyzję z dnia 5 grudnia 2014 r. przyznającą skarżącemu nienależną – jak się później okazało – płatność OWN, ustalił stan faktyczny na podstawie deklaracji rolnika (skarżącego), która została zestawiona z treścią ortofotomap cyfrowych sporządzonych ze zdjęć lotniczych wykonanych w 2013 r., stwierdzając na tej podstawie, że powierzchnia działek rolnych spełniających warunki do objęcia płatnością ONW w 2014 roku wynosiła 31,06 ha i była mniejsza niż wykazano we wniosku. Wskazać należy, że w postępowaniach w sprawie przyznania płatności ONW nastąpiło odejście od zasady prawdy obiektywnej i organ nie był zobowiązany do aktywnego poszukiwania dowodów w sprawie. Był natomiast zobligowany do wyczerpującego rozpatrzenia całego dostępnego materiału dowodowego, zgodnie z art. 21 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 173 – dalej w skrócie: "u.w.r.o.w."). Zgodzić się więc należy z organami, że w okolicznościach sprawy Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P. w sposób prawidłowy skonfrontował dowody, które posiadał w dniu wydania decyzji z dnia 5 grudnia 2014 r., tj. deklarację rolnika oraz ortofotomapy cyfrowe i w ten sposób ustalił powierzchnię kwalifikowaną do płatności ONW, a faktu tego nie może zmienić okoliczność, że na skutek kolejnych czynności procesowych ostatecznie wyszło na jaw, iż rzeczywisty areał deklarowanych przez rolnika (skarżącego) działek rolnych jest jeszcze mniejszy niż przyjęto pierwotnie. Pewne sytuacje, takie jak np. czasowe zaprzestanie utrzymywania gruntów rolnych zgodnie z zasadami dobrej kultury rolnej nie są bowiem możliwe do ocenienia wyłącznie na podstawie zobrazowań lotniczych, a mając na uwadze art. 21 ust. 2 pkt 2 u.w.r.o.w. nie sposób oczekiwać od organów ARiMR, żeby każdy wniosek o przyznanie płatności był obowiązkowo poddawany kontroli w terenie, która to dopiero może tego typu uchybienia wykryć.
W orzecznictwie zauważa się, że przepisy Rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011, nie definiują pojęcia "pomyłki organu". Zakres znaczeniowy tego pojęcia został ustalony w judykaturze. Pod tym pojęciem należy rozumieć - jak przyjmuje judykatura w analogicznej regulacji art. 73 ust. 4 rozporządzenia nr 796/2004 - sytuację, gdy organ przyznał płatność wskutek błędnego działania systemu informatycznego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2014 r., sygn. akt II GSK 1861/12); gdy na podstawie niespornych okoliczności faktycznych wyliczył on kwotę płatności przy zastosowaniu błędnych stawek lub z powodu błędów rachunkowych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2015 r., sygn. akt II GSK 870/14), jak i wszelkie błędy popełnione przez właściwy organ lub inny organ, których skutkiem było dokonanie nienależnej płatności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 kwietnia 2015 r., sygn. akt II GSK 584/14), choćby wadliwa informacja na temat rozpoczęcia biegu terminu okresu zobowiązania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 października 2013 r., sygn. akt II GSK 849/12). Pomoc unijna dla producentów rolnych ma charakter wnioskowy i to wnioskodawca ma wykazać spełnienie warunków przyznania płatności. Odpowiedzialność za spełnienie warunków przyznania płatności zgodnie z celami przewidzianymi dla danego programu ciąży zatem wyłącznie na wnioskującym o płatność producencie rolnym, a zakres tej odpowiedzialności obejmuje zarówno spełnienie warunków w trakcie realizacji programu, jak i w momencie ubiegania się o pomoc z danego programu. Wnioskujący producent rolny musi się w konsekwencji liczyć z tym, że jeśli złożył wniosek w warunkach, które nie uprawniały go do płatności rolnych, w tym cele programu nie są realizowane, to przyznana mu płatność będzie zakwalifikowana jako płatność nienależna i podlegająca zwrotowi. Rola organu w tym obszarze sprowadza się natomiast do nadzoru i kontroli prawidłowości wykorzystania udzielonej pomocy. Jeśli zatem organ wykaże w sposób niewątpliwy, że wnioskodawca, składając konkretny wniosek o płatność, nie spełniał warunków przyznania płatności, to nie można temu organowi zarzucić pomyłki w rozumieniu art. 5 ust. 3 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011. Odstąpienie w takich warunkach od żądania zwrotu nienależnie pobranej płatności musiałoby prowadzić do niedopuszczalnego przerzucenia na organ odpowiedzialności za złożony przez producenta rolnego wadliwy (nierzetelny) wniosek i to w sytuacji, gdy to właśnie ten producent posiada najpełniejszą wiedzę o tym czy faktycznie spełnia warunki przyznania płatności. Nie można zatem zarzucić organowi pomyłki tylko dlatego, że dopiero po jakimś czasie od przyznania płatności wykrył on, iż wnioskodawca nie spełniał warunków przyznania płatności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2020 r., sygn. akt I GSK 1705/19). Za rzetelność podanych danych we wniosku o przyznanie płatności odpowiada rolnik. Powinien on być najlepiej zorientowany co do zakresu w jakim grunt jest użytkowany rolniczo zgodnie z normami, a jego obowiązkiem jest deklarowanie powierzchni faktycznie użytkowanej rolniczo.
Organy prawidłowo zatem przyjęły, że do wypłaty nienależnych płatności nie doszło z winy organu ARiMR, ani też innego organu, dlatego brak jest podstaw do odstąpienia od dochodzenia nienależnych płatności na zasadach określonych w art. 5 ust. 3 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011.
W sprawie nie ziściła się także przesłanka przedawnienia terminu zwrotu nienależnych płatności, o której mowa w art. 3 ust. 1 Rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (t.j.: Dz. U. UE. L. 1995.312.1 – dalej zwanego "Rozporządzeniem Rady nr 2988/95"). Przepis ten stanowi, że okres przedawnienia wynosi cztery lata od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości określonej w art. 1 ust. 1. Zasady sektorowe mogą jednak wprowadzić okres krótszy, który nie może wynosić mniej niż trzy lata. W przypadku nieprawidłowości ciągłych lub powtarzających się okres przedawnienia biegnie od dnia, w którym nieprawidłowość ustała. W przypadku programów wieloletnich okres przedawnienia w każdym przypadku biegnie do momentu ostatecznego zakończenia programu. Przerwanie okresu przedawnienia jest spowodowane przez każdy akt właściwego organu władzy, o którym zawiadamia się daną osobę, a który odnosi się do śledztwa lub postępowania w sprawie nieprawidłowości. Po każdym przerwaniu okres przedawnienia biegnie na nowo. Upływ terminu przedawnienia następuje najpóźniej w dniu, w którym mija okres odpowiadający podwójnemu terminowi okresu przedawnienia, jeśli do tego czasu właściwy organ władzy nie wymierzył kary; nie dotyczy to przypadków, w których postępowanie administracyjne zostało zawieszone zgodnie z art. 6 ust. 1.
Organy stwierdziły, że w niniejszej sprawie datą dopuszczenia się nieprawidłowości jest data złożenia przez skarżącego wniosku o przyznanie płatności ONW na rok 2014, czyli dzień 28 kwietnia 2014 r. Żądanie rolnika opierało się na deklaracji prowadzenia działalności rolniczej na określonej przez niego powierzchni zgodnie ze wszelkimi zasadami przyznawania płatności ONW, co w toku postępowania zostało skutecznie zakwestionowane przez organy ARiMR. Czteroletni okres, o którym mowa w art. 3 ust. 1 akapit pierwszy Rozporządzenia Rady nr 2988/95 upłynął w dniu 28 kwietnia 2018 r., jednakże w sprawie trzykrotnie doszło do przerwania biegu okresu przedawnienia poprzez doręczenie skarżącemu kolejnych decyzji w sprawie przyznania stronie płatności ONW na rok 2014 (tj. w dniu 27.03.2015 r. z chwilą doręczenia decyzji nr [...] z dnia 23.03.2015 r. wydanej przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w G.; w dniu 07.08.2015 r. z chwilą doręczenia decyzji nr [...] z dnia 04.08.2015 r. wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. oraz w dniu 12.06.2018 r. z chwilą doręczenia decyzji nr [...] z dnia 08.05.2018 r. wydanej przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w G.). Uznać zatem za prawidłowe należało stanowisko organów, że w niniejszej sprawie termin przedawnienia przypada na dzień 28 kwietnia 2022 r. uwzględniając jego maksymalny, podwójny wymiar, wynikający z art. 3 ust. 1 akapit czwarty, a tym samym brak jest podstawy do odstąpienia od zwrotu nienależnie pobranych płatności z powodu przedawnienia tegoż obowiązku na podstawie art. 3 ust. 1 Rozporządzenia Rady nr 2988/95.
Brak było podstaw do odmowy zwrotu nienależnie pobranej przez skarżącego płatności także w oparciu o przepis art. 28a u.w.r.o.w., który stanowi, że w przypadku określonym w art. 33 ust. 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1290/2005 z dnia 21 czerwca 2005 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej (Dz. Urz. UE L 209 z 11.08.2005, str. 1, z późn. zm.) organ, o którym mowa w art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634, z późn. zm.), odstępuje od ustalenia kwot nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności z tytułu pomocy, o którym mowa w art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, jeżeli kwota, o której mowa w art. 5a rozporządzenia Komisji Europejskiej (WE) nr 885/2006 z dnia 21 czerwca 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1290/2005 w zakresie akredytacji agencji płatniczych i innych jednostek, jak również rozliczenia rachunków EFRG i EFRROW (Dz. Urz. UE L 171 z 23.06.2006, str. 90, z późn. zm.), nie jest wyższa od kwoty stanowiącej równowartość 100 euro przeliczonej na złote według kursu euro ustalonego zgodnie z art. 7 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 883/2006 z dnia 21 czerwca 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1290/2005 w odniesieniu do prowadzenia kont przez agencje płatnicze, deklaracji wydatków i dochodów oraz warunków zwrotu wydatków w ramach EFRG i EFRROW (Dz. Urz. UE L 171 z 23.06.2006, str. 1, z późn. zm.). Kurs wymiany euro na dzień 27 listopada 2014 r. wyniósł 4,1798 zł, a zatem równowartość kwoty 100 euro przeliczonej na złote według ww. kursu euro wynosi 417,98 zł. Kwota nienależnej płatności ONW wynosząca 3.451,12 zł w sposób oczywisty przekracza równowartość 100 euro, co stanowi o tym, że w niniejszej sprawie nie ma podstaw do odstąpienia od ustalenia kwoty nienależnie pobranej płatności ONW na podstawie art. 28a u.w.r.o.w.
Podsumowując należy stwierdzić, że organy prawidłowo wydały decyzje ustalając kwotę nienależnie pobranych przez skarżącego płatności w wysokości wskazanej w zaskarżonych rozstrzygnięciach.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Sąd wydał wyrok w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 133 § 1 zd. 2 p.p.s.a., zgodnie z którym wyrok może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym albo jeżeli ustawa tak stanowi, a także na podstawie art. 15 zzs⁴ ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j.: Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.) w związku z § 1 pkt 1 i 2 zarządzenia nr 49/2020 Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wstrzymania przyjmowania interesantów i ograniczenia obsad kadrowych w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gdańsku w związku z istotnym zagrożeniem zakażenia wirusem SARS-CoV-2.
Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło