I SA/Gl 1708/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Kozłowska (spr.), Asesor WSA Piotr Pyszny, Sędzia WSA Anna Rotter, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi K.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 28 września 2023 r. nr SKO.F/41.4/830/2023/14999 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości na 2017 r. oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: organ odwoławczy) postanowieniem z 28 września 2023 r. nr SKO.F/41.4/830/2023/14999, na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2651 z późn. zm.) dalej: O.p., w związku z odwołaniem K. P. (dalej: podatnik, skarżący) od decyzji Prezydenta Miasta S. (dalej: organ pierwszej instancji) z 12 maja 2017 r. nr [...] w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości na rok 2017, dotyczącego nieruchomości położonej w S. ul. [...], stwierdziło uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od przedmiotowej decyzji. Powyższe postanowienie organu odwoławczego zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym: Decyzją z 12 maja 2017 r. organ pierwszej instancji ustalił podatnikowi wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2017 r. dotyczącego nieruchomości położonej w S. przy ul. [...] w kwocie 74.623 zł. Pismem z 28 kwietnia 2023 r. pełnomocnik podatnika wniósł odwołanie od powyższej decyzji, jednocześnie złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Rozpoznając sprawę organ odwoławczy stwierdził, że decyzja organu pierwszej instancji zawierała prawidłowe pouczenie o przysługującym stronie prawie wniesienia odwołania i terminie do dokonania tej czynności. Decyzja powyższa została skierowana do podatnika na adres: S. ul. [...]. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru doręczenie nastąpiło w trybie art. 150 § 4 O.p. W świetle powyższego termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 2 czerwca 2017 r. Natomiast odwołanie od tej decyzji zostało złożone 28 kwietnia 2023 r. Organ odwoławczy uznał, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 223 § 2 O.p., gdyż zgodnie z tym przepisem odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. W skardze na postanowienie organu odwoławczego, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, pełnomocnik skarżącego zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie: 1. art. 228 § 1 pkt 2 O.p. poprzez jego przedwczesne zastosowanie i stwierdzenie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji z 17 maja 2017 r. w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2017 (powinno być 12 maja 2017 r. - przypis Sądu), dotyczącego nieruchomości przy ul. [...] w S., podczas gdy strona złożyła jednocześnie z odwołaniem wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia, a który to wniosek jest obecnie procedowany na etapie sądowoadministracyjnym, wskutek złożenia skargi na postanowienie organu odwoławczego z 28 września 2023 r.; 2. błąd w ustaleniach faktycznych przyjęty za podstawę orzeczenia, a polegający na przyjęciu, że doręczenie decyzji organu pierwszej instancji nastąpiło prawidłowo w trybie art. 150 § 4 O.p. i termin do wniesienia odwołania upłynął dla strony w dniu 18 kwietnia 2016 r., podczas gdy datą graniczną do wniesienia odwołania była data 28 kwietnia 2023 r., tj. dzień w którym upływał 7 dzień od chwili ustania przeszkody na wniesienie odwołania. Stawiając powyższe zarzuty pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i stwierdzenie jego nieważności lub wydania z naruszeniem prawa. Ponadto wniósł on o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji z 12 maja 2017 r. do czasu prawomocnego rozpoznania niniejszego wniosku (brak sprecyzowania przedmiotu wniosku - przypis Sądu). Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest kwestia zachowania terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji z 12 maja 2017 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2017 r. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 233 § 1 O.p. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję. Odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie (art. 223 § 2 pkt 1 O.p.). Co istotne i co podkreślane jest w orzecznictwie to to, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie może przystąpić do merytorycznego rozpatrzenia odwołania, lecz ma obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi. Nie jest to zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Tym samym każde, nawet nieznaczne przekroczenie terminu, stanowi samoistną podstawę do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 8 lipca 2010 r., sygn. akt II FSK 372/09; z 1 października 2009 r., sygn. akt I FSK 854/08 - wszystkie wyroki sądów administracyjnych powołane w uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W orzecznictwie wyrażany jest pogląd, że wymogi logiki i ekonomiki procesowej nakazują przyjąć, iż rozpatrzenie sprawy z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w trybie art. 162 O.p. jest na osi czasu etapem następującym po wydaniu postanowienia stwierdzającego uchybienie temu terminowi na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 O.p., niezależnie od tego, kiedy ów wniosek został złożony (po wniesieniu odwołania, czy jednocześnie z nim). Skoro bowiem punktem wyjścia do złożenia wniosku o przywrócenie terminu jest jego niedotrzymanie, to właśnie stwierdzenie tegoż uchybienia powinno być tym, co w pierwszej kolejności następuje. Przepisy art. 162 § 1 i § 2 O.p. nie pozostawiają wątpliwości co do tego, że, aby złożyć wniosek o przywrócenie terminu, termin musi być uchybiony. Wniosek w tym zakresie złożony mimo braku uchybienia terminowi jest bezprzedmiotowy. Z tej perspektywy pierwszeństwo winno mieć zatem rozstrzygnięcie w postaci postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 kwietnia 2022 r., sygn. akt III FSK 705/21). Podstawę do wydania zaskarżonego postanowienia stanowił przepis art. 228 § 1 pkt 2 O.p. Zgodnie z jego treścią organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Przepis ten odnosi się do wstępnego stadium postępowania odwoławczego, które toczy się już przed organem odwoławczym, po przekazaniu mu odwołania wraz z aktami sprawy przez organ pierwszej instancji. W stadium wstępnym organ odwoławczy podejmuje czynności mające na celu ustalenie, czy złożone przez stronę odwołanie jest dopuszczalne, czy zostało wniesione w terminie oraz czy spełnia wymagania określone w art. 222 O.p. Sednem sprawy, w której organ odwoławczy stwierdza uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, jest więc ustalenie, w jakim dniu miało miejsce doręczenie decyzji oraz ustalenie, kiedy zostało wniesione odwołanie od tej decyzji. W rozpoznawanej sprawie decyzja organu pierwszej instancji z 12 maja 2017 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2017 r. została wysłana do skarżącego na adres: S. ul. [...]. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru doręczenie nastąpiło w trybie art. 150 § 4 O.p. Zatem termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 2 czerwca 2017 r. Natomiast odwołanie od tej decyzji zostało złożone dopiero 28 kwietnia 2023 r. W rozpoznawanej sprawie decyzja z 12 maja 2017 r. została doręczona skarżącemu na adres ul. [...] w S.. W sprawie o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania pełnomocnik dodatkowo argumentował, że adres, na który wysłano decyzję nie jest właściwy od 17 grudnia 2015 r., gdyż z tym dniem podatnik został z tego adresu wymeldowany. Jednakże to ten adres został przez skarżącego wskazany jako adres do korespondencji w pismach kierowanych do organu, po wskazanej dacie wymeldowania. W aktach sprawy znajduje się kopia wniosku o wydanie zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach lub stwierdzające stan zaległości z 14 listopada 2017 r. złożonego do Prezydenta Miasta S., w którym skarżący wnosił o przesłanie zaświadczenia za pośrednictwem poczty na adres: [...] S. ul. [...]. W kolejnym dokumencie - znajdującym się w aktach sprawy - w deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi złożonym przez skarżącego 29 listopada 2018 r. w części C deklaracji skarżący wskazał adres: S. ul. [...], zarówno jako adres zamieszkania jak i adres dla korespondencji. Reasumując, skoro skarżący nawet po wymeldowaniu z adresu, sam wskazuje taki adres jako adres do korespondencji i adres zamieszkania, to nie można zasadnie obronić tezy, że doręczenie decyzji nastąpiło na błędny adres. Z tych też względów postanowienie organu odwoławczego nie narusza prawa, a zarzuty skargi okazały się niezasadne. Na koniec Sąd wyjaśnia, że wniosek pełnomocnika skarżącego o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji z 12 maja 2017 r. do czasu prawomocnego rozpoznania niniejszego wniosku (brak sprecyzowania przedmiotu wniosku - najprawdopodobniej chodzi o wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania) nie mógł być rozpoznany w sprawie skargi na postanowienie organu odwoławczego, stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji. Sąd administracyjny orzeka bowiem w granicach sprawy. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.) oddalił skargę.