I SA/Gl 1752/19
WyrokWSA w Gliwicach2020-04-22
Skład orzekający: Paweł Kornacki, Agata Ćwik-Bury, Bożena Pindel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie zaległości podatkowych może zostać utrzymane w mocy, gdy strona kwestionuje samo istnienie obowiązku podatkowego i jego wymagalność, powołując się na błędy w decyzji wymiarowej i przedawnienie?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że postępowanie egzekucyjne nie jest właściwym trybem do merytorycznego badania zasadności decyzji wymiarowej, która stanowi podstawę tytułu wykonawczego. Kwestionowanie istnienia obowiązku podatkowego powinno nastąpić w odrębnym postępowaniu odwoławczym lub sądowym. W tym przypadku, zastosowanie skutecznego środka egzekucyjnego przerwało bieg terminu przedawnienia, a kwota zwrotu podatku VAT wynikała z decyzji wymiarowej, co uzasadniało prowadzenie egzekucji.Stan faktyczny
Skarżąca kwestionowała postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymujące w mocy odmowę umorzenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego zaległości z tytułu podatku VAT za marzec 2014 r. Pełnomocnik skarżącej podnosił, że egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z decyzją wymiarową, która została wydana po terminie przedawnienia, a kwota zwrotu VAT nie wynikała z sentencji decyzji. Organy administracji oraz sąd uznały, że postępowanie egzekucyjne jest prawidłowe, a kwestionowanie decyzji wymiarowej powinno nastąpić w odrębnym trybie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kornacki, Sędziowie WSA Agata Ćwik-Bury (spr.), Bożena Pindel, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi B. L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za marzec 2014 r. oddala skargę.
1.Przedmiotem skargi B. L. (dalej: skarżąca) jest wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), art. 17, 18 i art. 59 § 1 pkt 3 i § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2019 r., poz. 1438 ze zm., dalej: u.p.e.a., ustawa egzekucyjna) postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: Dyrektor) z dnia [...] r. nr [...], [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. (dalej: Naczelnik) z dnia [...] r. nr [...] odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec skarżącej.
2. Postępowanie przed organami egzekucyjnymi.
2.1. Z akt sprawy wynika, że Naczelnik prowadził wobec skarżącej postępowanie egzekucyjne na podstawie własnego tytułu wykonawczego z dnia [...] r. nr [...], obejmującego zaległość z tytułu podatku od towarów i usług za marzec 2014 r. w kwocie [...] zł, po aktualizacji w kwocie głównej [...] zł plus odsetki za zwłokę.
Zawiadomieniem z dnia [...] r. nr [...] zajęto wynagrodzenie za pracę skarżącej w Spółce z o.o. A w K., zawiadomieniem z dnia [...] r. nr [...] zajęto nadpłatę w podatku dochodowym od osób fizycznych należną skarżącej w kwocie [...] zł. Zawiadomienia te doręczono zobowiązanej wraz z odpisem tytułu wykonawczego nr [...] w dniu [...] r.
Następnie zawiadomieniami z dnia [...] r. skorygowano wysokość zajęcia wynagrodzenia za pracę (nr pisma [...]) i uchylono także zajęcie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych pismem nr [...], o czym poinformowano ustanowionego w dniu 14.06.2019 r. pełnomocnika - doradcę podatkowego E. D. z Kancelarii B w M.
2.2. Pismem z 25.06.2019 r. pełnomocnik skarżącej skierował do Dyrektora skargę na wszystkie dokonane czynności egzekucyjne, dokonane na podstawie tytułu wykonawczego nr [...], żądając wstrzymania tych czynności egzekucyjnych i uchylenia wszelkich aktów z nimi związanych.
W skardze podniósł niedoręczenie pełnomocnikowi zobowiązanej zawiadomień o zajęciu wynagrodzenia za pracę i innej wierzytelności pieniężnej oraz postanowienia w sprawie zaliczenia zwrotu podatku. Dodał, że w egzekwowanym tytule wykonawczym w części E pkt 4 jako podstawę prawną powołano orzeczenie z [...] r. posługując się datą 13.05.2019 r.
W piśmie z dnia 29.07.2019 r. pełnomocnik wniósł o rozpoznanie sprawy w oparciu o art. 23 oraz o art. 59 § 1 pkt 3 tej u.p.e.a.
2.3. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], utrzymanym w mocy postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] organ nadzoru odmówił wszczęcia postępowania na wniosek pełnomocnika w części wstrzymania postępowania egzekucyjnego.
Jednocześnie zawiadomieniem nr [...] poinformowano pełnomocnika w trybie art. 66 k.p.a., o konieczności wniesienia odrębnego wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego w trybie art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a. do organu właściwego dla jego rozpoznania, którym jest Naczelnik.
2.4. Pełnomocnik pismem z 8.08.2019 r., skierowanym do Naczelnika wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego, prowadzonego do majątku skarżącej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] r. nr [...] w trybie art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a., ponownie wskazując na niedopuszczalność tego postępowania egzekucyjnego i brak podstaw prawnych do jego prowadzenia.
2.5. Naczelnik postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego stwierdzając, że postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec skarżącej na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] wszczęto prawidłowo. Wyjaśnił, że postępowanie egzekucyjne może ulec umorzeniu tylko w przypadkach enumeratywnie wymienionych w § 1 i 2 art. 59 u.p.e.a., a strona wnioskując w piśmie z 8.08.2019 r. o zastosowanie w sprawie art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a. wskazuje na niedopuszczalność (brak podstaw prawnych) prowadzonej egzekucji.
2.6. W zażaleniu pełnomocnik skarżącej, wnosząc o uchylenie postanowienia Naczelnika z dnia [...] r. i przyznanie racji stronie, powtórzył wcześniej formułowane zastrzeżenia do treści ww. decyzji określającej Naczelnika, wskazanej w rubryce E poz. 4 tytułu wykonawczego nr [...] podniósł, że egzekucja nie posiada podstaw prawnych.
Dalej podkreślił, że zawarta w treści decyzji informacja o wysokości zaległości podatkowej nie może być podstawą egzekucji, albowiem sentencja decyzji z dnia [...] r. nie zawiera informacji o zaległości. Gdyby tą informację umieszczono w sentencji decyzji, to zobowiązana złożyłaby na pewno od tej decyzji odwołanie. Końcowo strona podtrzymała swoje żądanie zastosowania w sprawie art. 59 § 1 pkt 3 ustawy egzekucyjnej i umorzenia omawianego postępowania.
2.7. Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Naczelnika.
W uzasadnieniu przywołał treść art. 59 § 1 ustawy egzekucyjnej, określający przesłanki umorzenia postępowanie egzekucyjnego i stwierdził, że żadna z nich w niniejszej sprawie nie wystąpiła. Wskazał także, iż zgodnie z art. 59 § 2 tej u.p.e.a., postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.
Zdaniem Dyrektora w rozpatrywanej sprawie nie występuje żadna z przesłanek, wynikająca z treści art. 59 § 1 pkt. 3 ustawy egzekucyjnej, która uzasadniać mogłaby umorzenie tego postępowania. Zgodnie z powołanym przepisem postępowanie egzekucyjne umarza się jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa;
Egzekwowany obowiązek został określony bowiem zgodnie z treścią obowiązku, wynikającego z decyzji organu administracyjnego z dnia [...] r. nr [...], a bez znaczenia dla sprawy pozostaje, iż sentencja zawiera określenie (...) "kwotę do zwrotu na rachunek bankowy podatnika w wysokości "[...]"(...), przy czym wskazano w rubr. E 4 tytułu wykonawczego nr [...] prawidłowo nr decyzji, która tenże obowiązek rodzi.
Informacja o zaległości podatkowej w kwocie [...] zł uprzednio zwróconej podatniczce, jest w tej decyzji podana na tej samej stronie nr 28, co pouczenie o sposobie jej zaskarżenia do organu II instancji. Obowiązkiem pełnomocnika było zaznajomienie się z treścią orzeczenia z dnia [...] r. i podjęcie właściwych dla reprezentowanej strony dalszych kroków.
Dalej Dyrektor zauważył, że pełnomocnik złożył żądania ściśle związane z ostateczną decyzją wymiarową Naczelnika z dnia [...] r. nr [...]. Kwestionowanie wymiaru i negowanie istnienia dochodzonego obowiązku, oraz domaganie się merytorycznej kontroli decyzji wierzyciela, będącej podstawą wystawienia tytułu wykonawczego z dnia [...] r. w trybie ustawy egzekucyjnej jest niedopuszczalne. Stronie przysługiwał tryb odwoławczy od wskazanej wyżej decyzji, z którego nie skorzystała. Kwestia rozstrzygania o wymagalności należności określonej lub ustalonej w orzeczeniu decyzji wymiarowej leży w złożeniu odrębnego środka zaskarżenia (por. - wyrok WSA w Warszawie z dnia 13.05.2016 r., VIII SA/Wa 995/15, wyrok NSA w Warszawie z 23.10.2018 r., II FSK 2945/16). W postępowaniu egzekucyjnym nie bada się meritum podstawy wymiaru, przy czym w odrębnym postępowaniu administracyjnym lub sądowym zobowiązany może kwestionować treść obowiązku dotyczącego ustalonego lub określonego zobowiązania podatkowego. Na tym założeniu zbudowano zasadę niekonkurencyjności środków prawnych. Dlatego przewidziano w ustawie egzekucyjnej środek ochrony prawnej zobowiązanego, jakimi są zgłaszane zarzuty. Potwierdza to najnowsze orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 20.02.2019r. II SA/Go 695/18, w którym stwierdzono, że organ egzekucyjny nie jest władny do badania zasadności wystawienia tytułu wykonawczego. Okoliczności, które doprowadziły do powstania dochodzonej zaległości pieniężnej nie mogą być przedmiotem badania w postępowaniu egzekucyjnym, którego przedmiotem ma być ich wyegzekwowanie.
Zauważenia wymaga, iż pomimo prawidłowego powiadomienia [...] r. zobowiązanej o czynnościach organu egzekucyjnego i udzielonego tego dnia przez skarżącą pełnomocnictwa E. D. do reprezentowania jej w postępowaniu przed organem egzekucyjnym - w terminie przewidzianym dla zarzutów nie złożono ich.
Reasumując, badając istnienie bądź nieistnienie w sprawie przesłanek mogących warunkować umorzenie postępowania egzekucyjnego, wymienionych w § 1 pkt 3 art. 59 ustawy egzekucyjnej organ I instancji zasadnie stwierdził brak podstaw do zastosowania tej instytucji wobec zobowiązanej. Nie znaleziono także podstaw do umorzenia postępowania prowadzonego wobec skarżącej z innych powodów, usprawiedliwionych pozostałymi przesłankami, wymienionymi w § 1 tego przepisu.
3. Postępowanie przed Sądem pierwszej instancji.
3.1. W skardze skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, domagała się zgromadzenia dokumentów zebranych w toku prowadzonych postępowań kontrolnych czy podatkowych, dotyczących rozliczenia podatku VAT za marzec 2014r. W wyniku decyzji Dyrektora skarżąca otrzymała zwrot nadpłaconego podatku VAT w wysokości [...] zł, po czym po upływie 5 lat, w dniu [...] r. Naczelnik wydał decyzję wymieniając w uzasadnieniu kwotę [...] zł. Taki stan rzeczy nie daje podstaw do rozpoczęcia postępowania egzekucyjnego, dlatego powinno być ono wstrzymane i umorzone.
W skardze pełnomocnik wniósł o uchylenie postanowienia Naczelnika w całości i co najmniej zawieszenie postępowania do czasu rozpatrzenia wcześniejszej skargi strony z dnia 15.10.2019 r. w sprawie nr [...] dotyczącej wstrzymania po stępowania egzekucyjnego, połączenie do wspólnego rozpatrzenia ewentualnie obu skarg, jako integralnie połączonych i dotyczących jednego zagadnienia, zasądzenia wszystkich kosztów prawem przypisanych, także za zastępstwo procesowe.
3.2. W odpowiedzi na skargę Dyrektor, podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie.
4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
4.1. Skarga okazała się niezasadna.
4.2. Na wstępie wskazać należy, że stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1).
Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
4.3. Mając na uwadze art. 134 p.p.s.a w pierwszej kolejności zakreślić należy granice rozpoznawanej sprawy, albowiem zarzuty podniesione w skardze odnoszą się nie tylko do zaskarżonego postanowienia, ale również ostatecznej decyzji wymiarowej. Natomiast przedmiotem skargi, co nie budzi wątpliwości, jest postanowienie w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego.
W orzecznictwie sądów administracyjnych rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Natomiast wynikające z art. 134 § 1 p.p.s.a. niezwiązanie granicami skargi oznacza, że Sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze (wyrok NSA z dnia 28 marca 2018r. I FSK 1000/16, LEX nr 2486221). Sąd administracyjny nie jest wprawdzie związany granicami skargi, ale zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona i nie może swoimi ocenami prawnymi wkraczać w sprawę nową w stosunku do tej, która była albo powinna być przedmiotem postępowania administracyjnego i wydawanych w nim decyzji administracyjnych (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Łodzi z dnia 30 kwietnia 2018r., III SA/Łd 110/2018, LEX nr 2485772). Na sprawę administracyjną w znaczeniu materialnym, jak trafnie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 marca 2018r., II FSK 487/16, składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe, a zatem przy ustalaniu tożsamości sprawy należy badać te właśnie elementy. Tożsamość elementów podmiotowych to tożsamość podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, a tożsamość przedmiotowa to tożsamość treści tych praw i obowiązków oraz ich podstawy prawnej i faktycznej. Sąd administracyjny nie jest wprawdzie związany granicami skargi, ale zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona i nie może swoimi ocenami prawnymi wkraczać w sprawę nową w stosunku do tej, która była albo powinna być przedmiotem postępowania administracyjnego i wydawanych w nim decyzji administracyjnych (LEX nr 2466528).
Mając na uwadze powyższe, zadaniem Sądu nie jest rozważenie zarzutów skargi odnoszących się do innych niż zaskarżone postanowienie w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego, w szczególności ostatecznej decyzji wymiarowej stanowiącej podstawę do wydania tytułu wykonawczego.
Sąd podziela także stanowisko Dyrektora zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu, że kwestionowanie wymiaru i negowanie istnienia dochodzonego obowiązku, oraz domaganie się merytorycznej kontroli decyzji wierzyciela, będącej podstawą wystawienia tytułu wykonawczego z dnia [...] r. w trybie ustawy egzekucyjnej jest niedopuszczalne. Stronie przysługiwał tryb odwoławczy od wskazanej wyżej decyzji, z którego nie skorzystała. Kwestia rozstrzygania o wymagalności należności określonej lub ustalonej w orzeczeniu decyzji wymiarowej leży w złożeniu odrębnego środka zaskarżenia (por. wyrok NSA z 23.10.2018 r., II FSK 2945/16). W postępowaniu egzekucyjnym nie bada się meritum podstawy wymiaru, przy czym w odrębnym postępowaniu administracyjnym lub sądowym zobowiązany może kwestionować treść obowiązku dotyczącego ustalonego lub określonego zobowiązania podatkowego. Na tym założeniu zbudowano zasadę niekonkurencyjności środków prawnych. Dlatego przewidziano w ustawie egzekucyjnej środek ochrony prawnej zobowiązanego, jakimi są zgłaszane zarzuty. Potwierdza to najnowsze orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 20.02.2019r. II SA/Go 695/18.
W rozpoznawanej sprawie informacja o zaległości podatkowej w kwocie [...] zł uprzednio zwróconej skarżącej podana została na stronie nr 28 decyzji wymiarowej Naczelnika z dnia [...] r. nr [...], a decyzja zawierała pouczenie o sposobie jej zaskarżenia do organu II instancji. Strona, reprezentowana przez pełnomocnika, z trybu odwoławczego jednak nie skorzystała.
Ponadto podkreślić należy, iż pomimo prawidłowego powiadomienia [...] r. skarżącej o czynnościach organu egzekucyjnego i udzielonego tego dnia przez skarżącą pełnomocnictwa E. D. do reprezentowania jej w postępowaniu przed organem egzekucyjnym - w terminie przewidzianym dla zarzutów nie złożono ich.
4.4. Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia wskazać na wstępie należy, że zgodnie z przepisem art. 59 § 1 ustawy egzekucyjnej, postępowanie egzekucyjne umarza się:
1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania;
2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał;
3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa;
4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego;
5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny;
6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego;
7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu;
8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania;
9) na żądanie wierzyciela;
10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.
Zgodnie z przepisem art. 59 § 2 tej ustawy, postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.
Stosownie do przepisu art. 59 § 3 ustawy egzekucyjnej, w przypadkach, o których mowa w § 1 i 2, organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, chyba że umorzenie postępowania egzekucyjnego następuje na podstawie art. 34 § 4 tej ustawy. Na podstawie § 4 powołanego przepisu, postanowienie, o którym mowa w § 3, wydaje się na żądanie zobowiązanego lub wierzyciela albo z urzędu. Zgodnie zaś z § 5 art. 59 ustawy egzekucyjnej, na postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego przysługuje zażalenie zobowiązanemu oraz wierzycielowi niebędącemu jednocześnie organem egzekucyjnym.
Z powołanych przepisów wynika, że wystąpienie zdarzeń określonych w przepisie art. 59 § 1 ustawy egzekucyjnej, obliguje organ egzekucyjny do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Istotą umorzenia postępowania jest jego przerwanie, uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych oraz rozstrzygnięcie o nieprowadzeniu już postępowania. Instytucja ta kończy postępowanie egzekucyjne z przyczyn natury formalnej, gdy w danej, konkretnej sytuacji zaistniałej w jego toku, wykonanie obowiązku przez zobowiązanego jest niemożliwe lub niedopuszczalne. W takiej sytuacji administracyjne postępowanie egzekucyjne nie skutkuje realizacją tytułu wykonawczego i zaspokojeniem wierzyciela.
4.5. Przenosząc powyższe uwagi na grunt przedmiotowej sprawy przypomnieć należy, że skarżąca, wnosząc o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec niej, wskazała na art. 59 § 1 pkt 3 ustawy egzekucyjnej, nakazujący umorzenie postępowania egzekucyjnego, jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji administracyjnej, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisów prawa.
Zdaniem pełnomocnika dochodzona w trybie postępowania egzekucyjnego kwota nienależnego zwrotu VAT w kwocie [...] zł nie wynika z sentencji decyzji wymiarowej z dnia [...] r., a uzasadnienia. Sama decyzja wydana została już po upływie terminu przedawnienia
Sąd nie podziela podniesionych zarzutów.
W tych ramach wskazać należy, że postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec skarżącej w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...] r., obejmujący zaległości w podatku od towarów i usług za marzec 2014r., wystawiony na podstawie orzeczenia, jakim jest decyzja Naczelnika określająca skarżącej wysokość podatku podlegającego uiszczeniu w kwocie [...] zł. Decyzja ta pozostaje w obrocie prawnym, podlega zatem wykonaniu. Decyzją tą organ podatkowy, w świetle art. 212 o.p. jest związany od chwili jej doręczenia.
Z akt sprawy wynika, że zobowiązanie skarżącej w VAT za marzec 2014 r. wynika z decyzji wymiarowej pozostającej w obrocie prawnym, a ponieważ płatność tego podatku przypadała w 2014 r., to jego przedawnienie zgodnie z art. 70 § 1 o.p. upłynął po 5 latach, czyli 31.12.2019 r.
Jednakże z tym dniem, zdaniem Sądu, nie nastąpiło przedawnienie zobowiązania podatkowego w VAT, albowiem zaistniały zdarzenia mające wpływ na bieg terminu przedawnienia. Wobec zobowiązanej organ egzekucyjny zastosował bowiem skuteczny środek egzekucyjny w postaci egzekucji z wynagrodzenia za pracę (art. 2a pkt 12 lit. a tiret 2 ustawy egzekucyjnej), zajętego zawiadomieniem z dnia [...] r. nr [...], co zgodnie z art. 70 § 4 o.p. skutkowało przerwaniem biegu terminu przedawnienia. Termin ten biegnie na nowo od dnia [...] r.
Zdaniem Sądu nie ulega wątpliwości, iż określony w ww. decyzji wierzyciela jako zaległość podatkowa i dokonany przez organ podatkowy zwrot podatku od towarów i usług, traktowany być powinien równoznacznie z zaległością podatkową. Zwrot ten, w kwocie wyszczególnionej w tytule wykonawczym, jest zatem należny organowi podatkowemu i wymagalny.
Podkreślić także należy, że kwota zwrotu w sposób niewątpliwy wynika z decyzji wymiarowej Naczelnika – s. 28. Oznacza to, że Naczelnik wymieniając w uzasadnieniu kwotę [...] zł działał zgodnie z prawem. Art. 99 ust. 12 u.p.t.u. stanowi bowiem, iż zobowiązanie podatkowe, kwotę zwrotu różnicy podatku, kwotę zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1, przyjmuje się w kwocie wynikającej z deklaracji podatkowej, chyba że organ podatkowy określi je w innej wysokości.
Z powołanego przepisu wynika, że rozstrzygnięcie co do istoty sprawy w przedmiocie podatku od towarów i usług odnosi się wyłącznie do wyniku rozliczenia podatku w danym okresie rozliczeniowym tj. zobowiązania podatkowego, kwoty zwrotu różnicy podatku, kwoty zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1, powinno znaleźć swój wyraz w sentencji decyzji. Rozstrzygnięcie nie powinno zatem odnosić się do wskazania kwoty zwrotu nienależnie otrzymanego przez podatnika. Informacja w tym zakresie podana powinna być natomiast w uzasadnieniu. Taka sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. Oznacza to, że wbrew twierdzeniom skargi, istniała podstawa do wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Brak zatem przesłanek do jego wstrzymania i umorzenia.
W konsekwencji brak podstaw do uznania, że ziściła się w niniejszej sprawie wskazana przez pełnomocnika, przesłanka, o której mowa w art. 59 § 1 pkt 3 ustawy egzekucyjnej, implikująca umorzenie postępowania egzekucyjnego.
Mając na uwadze powyższe rozważania za bezzasadne uznać należy żądanie skarżącej odnoszące się do zgromadzenia dokumentów zebranych w toku prowadzonych postępowań kontrolnych czy podatkowych, dotyczących rozliczenia podatku VAT za marzec 2014r. Nie sposób także przyjąć, że zwrot otrzymanego przez skarżącą VAT w wysokości [...] zł, został określony po upływie 5 letniego terminu przedawnienia, tj. w dniu [...] r., a zatem brak było podstaw do wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
4.6. Mając na uwadze powyższe, Sąd na zasadzie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło