I SA/Gl 331/23
WyrokWSA w Gliwicach2023-06-07
Skład orzekający: Bożena Pindel, Katarzyna Stuła-Marcela, Anna Tyszkiewicz-Ziętek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie SKO utrzymujące w mocy postanowienie organu egzekucyjnego o obciążeniu opłatą dodatkową za nieuiszczenie opłaty za postój pojazdu w strefie płatnego parkowania jest zgodne z prawem, gdy skarżący kwestionuje status parkingu jako drogi publicznej oraz możliwość uiszczenia opłaty "wstecz"?Ratio decidendi
Obowiązek uiszczenia opłaty za postój pojazdu w strefie płatnego parkowania oraz opłaty dodatkowej za jej nieuiszczenie powstaje z mocy prawa i wynika z przepisów ustawy o drogach publicznych oraz uchwały rady miasta. Parking, na którym zaparkowano pojazd, znajduje się na drodze publicznej objętej strefą płatnego parkowania, co uzasadnia nałożenie opłaty dodatkowej. Możliwość uiszczenia opłaty "wstecz" nie jest przewidziana przepisami, a zarzuty skarżącego w tym zakresie są nieistotne dla rozstrzygnięcia.Stan faktyczny
Skarżący L. C. został obciążony opłatą dodatkową za nieuiszczenie opłaty za postój pojazdu w strefie płatnego parkowania w Bielsku-Białej. Skarżący uiścił opłatę za postój po upływie czasu wskazanego na bilecie parkingowym, dokonując dopłaty "wstecz" przelewem bankowym. Kwestionował on status parkingu jako drogi publicznej oraz legalność nałożenia opłaty dodatkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel, Sędziowie WSA Katarzyna Stuła-Marcela (spr.), Anna Tyszkiewicz-Ziętek, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi L. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia 14 grudnia 2022 r. nr SKO.VIII/422/350/2022 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.
1. L. C. (dalej: skarżący) wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku Białej (dalej: organ drugiej instancji) z 14 grudnia 2022 r nr SKO.VIII/422/350/2022 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.
2. Stan sprawy.
2.1. Prezydent Miasta B. postanowieniem z dnia 25 października 2022 r. rozpatrzył wniesiony przez skarżącego zarzut w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego wszczętego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 23 sierpnia 2022 r. dotyczącego opłaty dodatkowej za nieuiszczenie opłaty za postój pojazdu.
W uzasadnieniu organ pierwszej instancji wskazał, iż zasady płatnego parkowania określa uchwała Rady Miejskiej w Bielsku-Białej nr VIII/101/2015 w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania dla pojazdów samochodowych na drogach publicznych na obszarze miasta Bielska-Białej wraz z załącznikami.
Załącznik nr 2 tego aktu określa regulamin poboru opłat, sposób wnoszenia opłaty, wysokość opłaty oraz ustanawia opłatę dodatkową za nieuiszczenie opłaty zasadniczej.
Strona została obciążona opłatą dodatkową z mocy prawa, w związku z nieuiszczeniem opłaty w czasie postoju w w/w strefie.
Zasada ponoszenia opłat w parkomacie - a taką formę opłaty przyjął skarżący w dniu 9 listopada 2020 r. - polega na wskazaniu numeru pojazdu i zadeklarowanego przez osobę parkującą czasu postoju. Podmiot zatem sam zakreśla ramy czasowe parkowania w strefie. Ustawa o drogach publicznych ani też wskazana uchwała nie przewidują możliwości wnoszenia opłat "z dołu", czy też wstecz, za zrealizowany już postój pojazdu. Przepisy nie dokonują też rozróżnienia na parkowanie bez wniesionej opłaty od parkowania po upływie ważności okresu wskazanego przez podmiot parkujący. Przedłużenie deklarowanego okresu postoju należy dokonać w trakcie obowiązywania wykupionego czasu postoju za pomocą dokonania kolejnej opłaty w parkomacie, bądź za pomocą aplikacji mobilnej.
2.2. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący zarzucił organowi pierwszej instancji naruszenie art. 33 § 2 pkt 1 i pkt 2e ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 479 z późn. zm. – u.p.e.a.) poprzez wszczęcie postępowania egzekucyjnego w sprawie należności nie przewidzianej w przepisach powołanych przez organ i nie podlegającej egzekucji. Wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i uznanie zarzutu nieistnienia obowiązku i określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Zarzucił, że wydane postanowienie pomija kwestię legalności egzekwowania opłat za postój w przedmiotowej sprawie, gdzie - zdaniem skarżącego - parkowanie na parkingu zlokalizowanym na placu pomiędzy ulicami [...], [...] i [...] nie jest parkowaniem na drodze publicznej zdefiniowanej w art. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 645 z późn. zm. – u.d.p.). Organ nie podjął się wyjaśnienia dlaczego i na jakiej podstawie uważa wskazane miejsce parkowania za drogę publiczną, skoro jest to parking komercyjny, poza drogą publiczną.
2.3. Po rozpoznaniu zażalenia, organ drugiej instancji postanowieniem z dnia 14 grudnia 2022 r. utrzymał w mocy postanowienie wydane przez organ pierwszej instancji.
W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p., korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania i śródmiejskiej strefie płatnego parkowania.
Art. 13f ust. 1 u.d.p. - za nieuiszczenie opłat, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się opłatę dodatkową.
Art. 13f ust. 2 u.d.p. - rada gminy (rada miasta) określa wysokość opłaty dodatkowej, o której mowa w ust. 1, oraz sposób jej pobierania.
W uchwale nr VIII/101/2015 Rady Miejskiej w Bielsku-Białej z dnia 26 maja 2015 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania dla pojazdów samochodowych na drogach publicznych na obszarze miasta Bielska-Białej (Dziennik Urzędowy Województwa Śląskiego z dnia 29 maja 2015 r. poz. 2927 z późn. zm.), w wersji obowiązującej w 2020 r. wskazano zakres obszaru objętego opłatami za postój, wymieniając poszczególne zakresy dróg publicznych należących do tej strefy, a w załączniku nr 1 do uchwały zawarto mapę strefy ze wskazanie jej granic w stosunku do ulic Miasta B..
W § 4 i 5 ustanowiono w opłatę za postój pojazdów w dni robocze w określonych godzinach. W § 6 odesłano do załącznika 2 w/w uchwały ustanawiającej regulamin poboru opłaty a w § 12 uchwały ustanowiono obowiązek ponoszenia opłaty dodatkowej, za nieuiszczenie opłaty za postój pojazdów na oznakowanych płatnych miejscach postojowych pobierana będzie opłata dodatkowa w wysokości 50 zł.
Regulamin poboru opłat w § 1 wprowadza formę uiszczania opłaty za parkowanie, m.in. w postaci wykupienia biletu parkingowego u inkasenta, wykupienie biletu w automacie do poboru opłat zwanego parkomatem, bądź wniesienie opłaty za pomocą systemu płatności mobilnych.
Następne przepisy tej uchwały tzn. od § 2, przez § 3, § 4 i § 5 załącznika 2 wskazują zasady dokonania płatności, uwidocznienia jej w pojeździe oraz ustanawiają obowiązek zapłaty niezwłocznie po zaparkowaniu pojazdu,. Istotny jest też zapis iż uiszczając opłatę należy wybrać czas postoju, a uiszczana opłata ma być odliczoną kwotą za wybrany w automacie czas postoju. Zgodnie z § 13 pkt 3 w/w uchwały Miejski Zarząd Dróg w B. prowadzi egzekucję nieuiszczonych opłat.
Dalej podano, że zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej.
W myśl art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest nieistnienie obowiązku, natomiast art. 33 § 1 pkt 2 c - określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu.
Zgodnie z art. 34 § 2 pkt 1 u.p.e.a., wierzyciel wydaje postanowienie, w którym oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej.
Następnie organ wskazał, że pojęcie "nieistnienia obowiązku" w rozumieniu art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. oznacza przede wszystkim sytuację, w których obowiązek ten nigdy nie powstał, np. z mocy prawa albo nie ma w obrocie prawnym decyzji nakładającej obowiązek podlegający wykonaniu w drodze egzekucji, albo też gdy obowiązek podlegający egzekucji wygasł w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w ustawie, lecz przed rozpatrzeniem zarzutów. W postępowaniu egzekucyjnym organ egzekucyjny nie jest uprawniony do merytorycznego badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.
Strona "nieistnienie obowiązku" odnosi do prawidłowej realizacji zasad ustanawiających możliwość uiszczenia opłaty za postój. W przypadku skarżącego już parkującego od jakiegoś czasu, który opłacił opłatę w parkomacie, nie został przedłużony okres postoju wraz z opłatą uiszczoną w automacie, lecz wstecz, tzn. poprzez przelew bankowy dokonany później w tym samym dniu.
Organ wskazał, iż powołane powyżej przepisy prawa miejscowego kolejno wskazują zasady płatności, nakazując ich realizację naprzód, wg deklaracji parkującego podmiotu co do czasu parkowania. Parkomat nie posiada funkcjonalności umożliwiającej kierowcom wnoszenie opłat za postój "wstecz", a uchwała nie zna instytucji dopłacenia zaległej opłaty. Funkcjonujące w [...] strefie parkomaty, umożliwiają dokonanie dopłaty do wcześniej zakupionego biletu parkingowego - niemniej jednak należy to uczynić w trakcie jego obowiązywania (wykupionego czasu postoju). Ponadto kierowcy mają możliwość skorzystania z aplikacji mobilnych, dzięki czemu z dowolnego miejsca mogą dokonać przedłużenia zakupionego przy jej użyciu biletu parkingowego lub też skorzystać z opcji umożliwiającej dokonanie opłaty za rzeczywiście zrealizowany czas postoju.
Z kolei zarzut określenia obowiązku niezgodnie z przepisami prawa dotyczy naruszenia przepisu art. 13f u.d.p. Zdaniem skarżącego parking, na którym zaparkował pojazd i na którym pobrano od niej opłatę nie stanowi drogi publicznej.
Natomiast ww. zakresie położenia miejsca parkowania organ odwołał się do uchwały w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania pojazdów samochodowych na drogach publicznych na obszarze Miasta Bielska-Białej. Uchwała ta w § 1 i 2 ustanawia strefę obejmującą drogi publiczne i wśród nich wymienia ulicę [...]. W rozporządzeniu Wojewody Bielskiego nr 26/98 z dnia 30 grudnia 1998r. ulica [...] ustanawia się drogą lokalną miejską w B. od ulicy [...] do [...]. Organ pierwszej instancji w piśmie z dnia 10 października 2022 r. wskazał, iż parking, na którym skarżący zaparkował pojazd położony jest w pasie drogowym drogi publicznej ul. [...], zatem należy uznać, iż objęty jest regulacjami ustawy o drogach publicznych, która obejmuje swoimi przepisami także pasy drogowe.
3.1. Powyższe postanowienie zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
Zarzucono mu:
- naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to przepisów art. 77 § 1, 80 i 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm. - k.p.a.) poprzez ich niezastosowanie z uwagi na brak wskazania przez organ podstaw przyjęcia przynależności spornego parkingu położonego w B. zlokalizowanego na placu pomiędzy ulicami [...], [...] i [...], do pasa drogi publicznej,
- naruszenie przepisów prawa materialnego, a to przepisu art. 13 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 13f u.d.p. poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie oraz obciążenie strony opłatą dodatkową z tytułu nieuiszczenia opłaty za parkowanie, bez podstawy prawnej, a w konsekwencji powyższego naruszenie art. 40d ust.2 ww. ustawy,
- naruszenie przepisów prawa materialnego, a to przepisu art. 8 u.d.p., poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy postój pojazdu miał miejsce na parkingu, wskazanym w treści przepisu, a zatem w miejscu niestanowiącym drogi publicznej ani pasa drogowego,
- naruszenie prawa materialnego, a to przepisu art. art. 1 i 2 u.d.p. poprzez błędne przyjęcie, iż parking położony w B. zlokalizowany na placu pomiędzy ulicami [...], [...] i [...] ma status drogi publicznej, a w konsekwencji, obciążenie strony nieuzasadnioną opłatą.
Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Prezydenta Miasta B. oraz o zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu wskazano, że opłata z tytułu parkowania została uregulowana, a stosowny bilet parkingowy został umieszczony za przednią szybą samochodu. Z powodu nieprzewidzianego przedłużenia załatwianej sprawy w sąsiadującym z placem Sądzie Okręgowym, czas parkowania wskazany na bilecie, został przekroczony o ok. 30 min. W tym samym dniu niezwłocznie, kiedy stało się to technicznie możliwe, skarżący uzupełnił opłatę za dalszą godzinę parkowania w kwocie 2,50 zł, za pośrednictwem przelewu bankowego.
Wobec przeznaczenia oraz szczególnego usytuowania miejsca, w który został pozostawiony pojazd skarżącego, nie sposób przyjąć, iż parking ten jest drogą publiczną zdefiniowaną w art. 1 i 2 u.d.p. Nie stanowi on jakiejkolwiek części takiej drogi czy pasa drogowego, a okoliczność przeciwna nie została przez organ w ramach prowadzonego postępowania wykazana.
Organy obu instancji, pomimo zgłaszanych przez stronę obiekcji w tym zakresie, w żaden sposób nie uargumentowały tezy, ani nie powołały w tym przedmiocie regulacji, przesądzającej, iż parking miałby znajdować się w pasie drogowym.
Powołanie się na uchwałę Rady Miasta o wyznaczeniu strefy płatnego parkowania jest w tej materii niewystarczające, bowiem o zaliczeniu do drogi publicznej, a w konsekwencji traktowania przestrzeni jako pasa drogi publicznej nie rozstrzyga uchwała o wyznaczeniu strefy parkowania.
Wobec powyższego, organ administracji powinien zatem w pierwszej kolejności wykazać, że zamknięty plac jest zgodnie z obowiązującymi przepisami drogą publiczną (pasem drogi), a dopiero potem legalnie wyznaczać parkingi o statusie strefy płatnego parkowania i stanowić regulaminy w przedmiocie pobierania opłat.
Zarówno organ pierwszej jak i drugiej instancji nie podjął się wyjaśnienia i uzasadnienia w tym przedmiocie, poprzestając jedynie na powołaniu uchwały Rady Gminy.
Wobec wskazanych okoliczności, należy przyjąć, iż parking na którym został pozostawiony samochód skarżącego znajdował się poza zdefiniowaną w art. 1 i 2 u.d.p. - drogą publiczną, a w konsekwencji powyższego za nieuzasadnione uznać należy obciążenie strony opłatą dodatkową.
Niezależnie od wskazanych kwestii oraz naruszeń, za całkowicie oderwane o realiów życia codziennego, należy uznać to, że przedłużenie deklarowanego okresu postoju należy dokonać w trakcie obowiązywania wykupionego czasu postoju za pomocą kolejnej wpłaty w parkomacie czy za pomocą aplikacji mobilnej. Jest to rozwiązanie całkowicie nieuzasadnione ze względu na swój cel jak również wykluczające.
3.2. Kolegium w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.
4. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Kontroli Sądu – na podstawie art. 3 § 1 i § 2 pkt 2 w związku z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.; dalej p.p.s.a.) – podlegało postanowienie organu drugiej instancji utrzymujące w mocy rozstrzygnięcie wierzyciela uznające za nieuzasadniony zarzut skarżącego na prowadzone postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego z 23 sierpnia 2022 r.
Przedmiotem sporu jest ustalenie zasadności obciążenia skarżącego opłatą dodatkową w wysokości 50 zł, za parkowanie w Strefie Płatnego Parkowania w B., w dniu 9 listopada 2020 r. samochodem o nr rej. [...]. Skarżący, nie podważając okoliczności parkowania w ww. dniu akcentował, że nie miał możliwości przedłużenia opłaty z powodu nieprzewidzianego przedłużenia załatwianej sprawy. Nie jest również sporne to, że skarżący uiścił należną opłatę za postój, lecz dokonał tego już po przeprowadzonej kontroli przez uprawnionego pracownika Miejskiego Zarządu Dróg w B..
Nadto skarżący zarzuca, iż parking na którym został pozostawiony samochód znajdował się poza zdefiniowaną w art. 1 i 2 u.d.p. - drogą publiczną, a w konsekwencji powyższego za nieuzasadnione uznać należy obciążenie strony opłatą dodatkową.
5. Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Zobowiązany, wnosząc zarzut, kwestionuje możliwość prowadzenia egzekucji, podważając prawidłowość tytułu wykonawczego. Z tytułu wykonawczego wynika domniemanie istnienia obowiązku oraz spełnienia wszystkich przesłanek dopuszczalności wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Zachowuje aktualność w obecnym stanie prawnym pogląd prawny, że podstawą zarzutu mogą być wyłącznie okoliczności wymienione w ustawie, to jest obecnie w art. 33 § 2 u.p.e.a., zgodnie z którym podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest:
1) nieistnienie obowiązku;
2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:
a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4,
b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1,
c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu;
3) błąd co do zobowiązanego;
4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane;
5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części;
6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:
a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,
b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,
c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.
Zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie (§ 4 ww. przepisu).
Skarżący stosownie do art. 33 § 2 u.p.e.a. podniósł, że podstawą jego zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej są: nieistnienie obowiązku (pkt 1) oraz określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu.
Stosownie do art. 13 ust. 1 pkt 1 lit. a u.d.p. korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania.
Zgodnie z art. 13b ust. 3 u.d.p. strefę tę ustala rady gminy (rada miasta), co też w tym przypadku (w odniesieniu do analizowanego okresu) zostało dokonane uchwałą Nr VIII/101/2015 Rady Miejskiej w Bielsku-Białej z dnia 26 maja 2015 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania dla pojazdów samochodowych na drogach publicznych na obszarze miasta Bielska-Białej (Dz. Urz. Województwa Śląskiego z dnia 29 maja 2015 r., poz. 2927 ze zm., dalej Uchwała Rady Miasta).
W § 2 ww. uchwały, ulica [...] jest wymieniona jako objęta strefą płatnego parkowania, a poza sporem pozostaje, że postój w dniu 9 listopada 2020 r. miał miejsce właśnie na tej ulicy.
Przy tym w myśl art. 13b ust. 1 u.d.p. opłatę, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1 lit. a u.d.p., pobiera się za postój pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo. Wreszcie, jak stanowi art. 13f ust. 1 u.d.p. za nieuiszczenie opłaty za postój pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania pobiera się opłatę dodatkową.
Konsekwencją powyższych regulacji jest uznanie, że obowiązek uiszczenia zarówno opłaty za postój pojazdu samochodowego na drodze publicznej w wyznaczonym miejscu w strefie płatnego parkowania, jak i opłaty dodatkowej jest obowiązkiem wynikającym z mocy samego prawa. Obowiązek taki powinien być zatem wykonany niezwłocznie po zaistnieniu zdarzenia, z wystąpieniem którego ustawa wiąże jego powstanie. W tym zakresie nie jest przewidziane konkretyzowanie obowiązku w drodze indywidualnego aktu administracyjnego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 grudnia 2012 r., II GSK 1859/11; z 16 stycznia 2014 r., II GSK 1816/12; z 22 czerwca 2017 r., II GSK 2783/15, dostępne w internetowej bazie orzeczeń http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tak więc nie przeprowadza się odrębnego postępowania administracyjnego ani nie podejmuje czynności wyjaśniających, które poprzedzałyby rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty. Możliwość dochodzenia swych racji korzystający z drogi publicznej ma więc dopiero na etapie postępowania egzekucyjnego poprzez złożenie odpowiedniego zarzutu w sprawie prowadzenia tej egzekucji (por. wyrok NSA z 14 grudnia 2017 r., II GSK 4350/16).
Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, iż obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie pojazdu w strefie płatnego parkowania jest obowiązkiem wynikającym z mocy prawa. tj. z ww. przepisów u.d.p. i wydanej z jej upoważnienia uchwały rady miasta, stanowiącej akt prawa miejscowego obowiązujący każdego, na obszarze działania organu, które je ustanowił.
Istotne w sprawie są przepisy regulujące kwestie poboru opłaty dodatkowej, jak też możliwości odstąpienia od jej pobierania, czego domaga się skarżący. Wymieniony wyżej przepis art. 13f ust. 1 u.d.p. obliguje organ do poboru opłaty dodatkowej za nieuiszczenie opłaty za postój pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania, poprzez użycie zwrotu "pobiera się opłatę dodatkową". Zgodnie zaś z art. 13f ust. 2 u.p.d. rada gminy (rada miasta) określa wysokość opłaty dodatkowej, o której mowa w ust. 1, oraz sposób jej pobierania.
Zgodnie z § 5 załącznika nr 2 do ww. uchwały Nr VIII/101/2015 Rady Miejskiej w Bielsku-Białej, korzystający z pojazdu realizując postój w SPP zobowiązany jest do uiszczenia opłaty niezwłocznie po zaparkowaniu pojazdu.
Obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania jest obowiązkiem wynikającym z przepisów ustawy o drogach publicznych i wydanej z jej upoważnienia uchwały rady miejskiej, stanowiącej – w myśl art. 87 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej – akt prawa miejscowego, obowiązujący każdego, na obszarze działania organu, który je ustanowił. Obowiązek ten winien być wykonany niezwłocznie po zaistnieniu określonego stanu faktycznego, z wystąpieniem którego ustawa wiąże ten obowiązek (zaparkowania w strefie płatnego parkowania, a w odniesieniu do opłaty dodatkowej – nieuiszczenia opłaty parkingowej).
Podsumowując, użycie przez ustawodawcę sformułowania "pobiera" wskazuje jednoznacznie, że obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie i opłaty dodatkowej, jeżeli ta pierwsza nie zostanie uiszczona, jest obowiązkiem wynikającym z mocy prawa (ex lege) i jest to pogląd ugruntowany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (zob. wyroki NSA: z 9 maja 2019 r., I GSK 41/19; z 18 listopada 2020 r., I GSK 495/18; z 29 czerwca 2020 r., I GSK 2116/19; z 14 grudnia 2017 r., II GSK 4350/16; z 9 marca 2017 r., II GSK 1683/15, z 12 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 2152/11; z 27 marca 2019 r., I GSK 1042/18 a także z 19 stycznia 2021 r., I GSK 558/20).
Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotu rozstrzyganej sprawy oraz zarzutów skargi, stwierdzić należy, że w razie pozostawienia pojazdu w strefie płatnego parkowania bez uiszczenia opłaty (zwykłej) za parkowanie, powstaje z mocy prawa obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej, a opłata ta obciąża właściciela pojazdu. Za takim rozumieniem wskazanych przepisów ustawy o drogach publicznych przemawia założenie racjonalności prawodawcy, wykładnia logiczna i celowościowa, przy czym istotną przesłanką powstania obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej jest fakt pozostawania (parkowania) pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania bez uiszczonej opłaty za parkowanie. W takiej sytuacji, prawne znaczenie dla powstania obowiązku zapłaty dodatkowej i jej egzekwowania ma więc fakt zajmowania przez pojazd miejsca w takiej strefie (co uniemożliwia parkowanie innych pojazdów w tym miejscu). Sama opłata dodatkowa nie jest też karą (mandatem), lecz ekwiwalentem za parkowanie pojazdu na drodze publicznej (korzystanie z drogi w sposób określony w ustawie), w miejscu w którym za takie parkowanie pobierane są opłaty (zob. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 12 października 2017 r. sygn. akt III SA/Po 419/17, Lex nr 2383383, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 5 listopada 2015 r. sygn. akt I SA/Sz 138/15, Lex nr 1935857).
Z tego względu argumentację skarżącego skupiającą się na trudnościach w dokonaniu zapłaty (niemożności przedłużenia czasu parkowania) – z wyżej podanych powodów – należy uznać za nieistotną dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
Z powodów wyżej opisanych Sąd stwierdził, że prawidłowo organ ocenił, iż zarzut nieistnienia obowiązku jest niezasadny.
Obowiązek powstał ex lege, a zgromadzony materiał dowodowy pozwolił na stwierdzenie istnienia tego obowiązku.
Z kolei zarzut określenia obowiązku niezgodnie z przepisami prawa dotyczy naruszenia przepisu art. 13f u.d.p. Zdaniem skarżącego parking, na którym zaparkował pojazd i na którym pobrano opłatę nie stanowi drogi publicznej.
Jak już wyżej zostało wskazane, uchwała w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania pojazdów samochodowych na drogach publicznych na obszarze Miasta Bielska-Białej w § 1 i 2 ustanawia strefę obejmującą drogi publiczne i wśród nich wymienia ulicę [...]. Nie jest sporne w sprawie, że pojazd skarżącego w dniu 9 listopada 2020 r. zaparkowany został właśnie na ulicy [...] w B.. Powyższe w ocenie Sądu jest wystraczające by uznać, iż skarżący zobowiązany był do dokonania opłaty za postój w strefie płatnego parkowania, a w razie jej braku obciążony opłatą dodatkową. Nadto nie pozostaje w zakresie rozpatrzenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, kwestia zasadności zaliczenia określonej ulicy do strefy płatnego parkowania.
Z wyżej wskazanych względów Sąd stanął na stanowisku, że zaskarżone postanowienie jak i poprzedzające je postanowienia wierzyciela nie naruszają ani przepisów prawa materialnego ani procesowego.
6. Zatem wykazana powyżej legalność zaskarżonego postanowienia nakazywała oddalić skargę w oparciu o art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło