I SA/Gl 332/18
WyrokWSA w Gliwicach2018-05-17
Skład orzekający: Dorota Kozłowska, Beata Machcińska, Bożena Pindel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnikowi przysługuje oprocentowanie nadpłaty podatku od nieruchomości za 2004 r., jeżeli decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego została uchylona z powodu przedawnienia, a organ podatkowy wielokrotnie wydawał wadliwe decyzje?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy nie dokonał wystarczającej analizy przyczyn uchylania kolejnych decyzji organu pierwszej instancji. W przypadku, gdy organ podatkowy wielokrotnie wydawał wadliwe decyzje, a ostatecznie zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu, należy ocenić, czy organ ten nie przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji, co może skutkować przyznaniem oprocentowania nadpłaty.Stan faktyczny
Spółka domagała się oprocentowania nadpłaty podatku od nieruchomości za 2004 r. po tym, jak decyzja określająca jej zobowiązanie została uchylona z powodu przedawnienia. Organ pierwszej instancji wielokrotnie wydawał decyzje w tej sprawie, które były następnie uchylane przez organ odwoławczy. Ostatecznie organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję odmawiającą naliczenia i wypłaty oprocentowania nadpłaty, uznając, że organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji, którą było przedawnienie.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 13.815 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Kozłowska (spr.), Sędziowie WSA Beata Machcińska, Bożena Pindel, Protokolant Katarzyna Czabaj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2018 r. sprawy ze skargi A S.A. w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 13.815 (trzynaście tysięcy osiemset piętnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: organ odwoławczy) decyzją z dnia [...] r. nr [...], na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 201 z późn. zm., dalej: O.p.), po rozpoznaniu odwołania A’ S.A. z siedzibą w K., obecnie A S.A. w B. (dalej: podatnik, Spółka, skarżąca) utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta L. (dalej: organ pierwszej instancji) z dnia [...] r. [...] uzupełnionej decyzją z dnia [...] r. nr [...] w sprawie określenia nadpłaty z tytułu podatku od nieruchomości za 2004 r. w kwocie [...] zł (należność główna) oraz [...] (odsetki od należności głównej uiszczone przez podatnika) oraz odmowy naliczenia i wypłaty oprocentowania nadpłaty.
Przedmiotowa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Decyzją z dnia 23 maja 2016 r. organ pierwszej określił Spółce wysokość nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004 r. w kwocie [...] zł i wysokość nadpłaty z tytułu odsetek od zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości za 2004 r. w kwocie [...] zł.
Decyzja ta została wydana, gdyż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchyliło decyzję organu pierwszej instancji określającą Spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2004 r. w kwocie [...] zł i umorzyło postępowanie w sprawie, z uwagi na przedawnienie zobowiązania podatkowego.
Wnioskiem z dnia 8 czerwca 2016 r. Spółka na podstawie art. 213 § 1 O.p. zwróciła się do organu pierwszej instancji o uzupełnienie decyzji określającej nadpłatę co do rozstrzygnięcia odnośnie przysługującego jej oprocentowania od określonej decyzją nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004 r. oraz nadpłaty z tytułu odsetek od zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości za 2004 r. Postanowieniem z dnia 17 czerwca 2016 r. organ pierwszej instancji odmówił uzupełnienia decyzji z dnia 23 maja 2016 r.
Na powyższe postanowienie Spółka złożyła zażalenie.
Organ odwoławczy postanowieniem z dnia 22 lutego 2017 r. uchylił zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ.
Organ pierwszej instancji po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia 15 marca 2017 r. uzupełnił decyzję z dania 23 maja 2016 r. i odmówił Spółce naliczenia i wypłaty oprocentowania nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004 r. w kwocie [...] zł oraz z tytułu odsetek w kwocie [...] zł.
Spółka od powyższej decyzji wniosła odwołanie, zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie art. 78 § 1 i § 3 pkt 1 O.p.
Organ odwoławczy decyzją z dnia 9 stycznia 2018 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy rozpoznając sprawę na wstępie wskazał, że z dniem 1 stycznia 2016 r. uległy zmianie przepisy art. 77 oraz art. 78 O.p. Wyjaśnił, że przypadku zmiany przepisów, przy braku regulacji intertemporalnej, przyjąć należy, że zastosowanie znajdują przepisy obowiązujące w dacie powstania nadpłaty. W niniejszej sprawie do powstania nadpłaty doszło przed dniem 1 stycznia 2016 r. wobec czego zastosowanie mają przepisy dotychczasowe.
Dalej organ odwoławczy wskazał, że nadpłata podlega zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wydania decyzji o zmianie, uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego - art. 77 § 1 pkt 1 lit. b) O.p. Oprocentowanie nadpłaty przysługuje tylko i wyłącznie w przypadkach wskazanych w ustawie tj. w art. 78 § 3 O.p. Oprocentowanie przysługuje m.in.:
1. w przypadkach przewidzianych w art. 77 § 1 pkt 1 lit. a-d, z zastrzeżeniem pkt 2,
2. w przypadku, o którym mowa w art. 77 § 1 pkt 3 - od dnia powstania nadpłaty;
3. w przypadkach przewidzianych w art. 77 § 1 pkt 1 lit. a-d - od dnia wydania decyzji o zmianie lub uchyleniu decyzji, jeżeli organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji, a nadpłata nie została zwrócona w terminie.
Organ odwoławczy uznał za prawidłowe stanowisko organu pierwszej instancji, który odmówił wypłaty oprocentowania z powodu braku przyczynienia się organu do powstania przesłanki uchylenia decyzji.
Zdaniem organu odwoławczego wyłączną podstawą uchylenia decyzji organu pierwszej instancji z dnia 12 września 2014 r. w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2004 r. i umorzenia postępowania był upływ terminu przedawnienia. Jednocześnie nadpłata w kwocie [...] zł została zwrócona Spółce w dniu 25 maja 2016 r., a więc przed upływem 30 dniowego terminu do jej zwrotu.
Na poparcie swojego stanowiska organ odwoławczy powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 maja 2017 r., sygn. II FSK 971/15.
W skardze na decyzję organu odwoławczego, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, pełnomocnik skarżącej zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 78 § 1 i § 3 pkt 2 O.p. w brzmieniu obowiązującym w 2009 r. i 2014 r.
Stawiając powyższy zarzut pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji organu odwoławczego oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej wywodził, że zgodnie z art. 78 § 1 O.p., co do zasady nadpłaty podlegają oprocentowaniu w wysokości równej wysokości odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowych. Natomiast w myśl art. 78 § 3 pkt 2 O.p. (w brzmieniu obowiązującym w datach powstania nadpłaty), oprocentowanie przysługuje w przypadkach przewidzianych w art. 77 § 1 pkt 1 lit. a-d - od dnia wydania decyzji o zmianie lub uchyleniu decyzji, jeżeli organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji, a nadpłata nie została zwrócona w terminie. W przypadku uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, na podstawie której dokonano zapłaty podatku wraz z odsetkami zasadą jest więc oprocentowanie nadpłaty, naliczane od dnia jej powstania. Wyjątek od zasady (który nie może być interpretowany rozszerzająco) dotyczy sytuacji, w której organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji.
Zdaniem autora skargi w rozpoznawanej sprawie organ podatkowy przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji, w postaci jej przedawnienia. Pierwsza decyzja w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2004 r. została wydana w dniu 30 listopada 2009 r., a więc zaledwie na miesiąc przed upływem terminu przedawnienia. Organ zwlekał zatem z wydaniem decyzji niemalże "do ostatniej chwili", i z tego choćby względu narażając się na ryzyko jej uchylenia i umorzenia postępowania podatkowego. Co więcej organ pierwszej instancji wydawał decyzje w przedmiocie określenia Spółce wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2004 r. pięciokrotnie -
w dniach: 30 listopada 2009 r., 10 listopada 2010 r., 7 lutego 2013 r., 19 grudnia 2013 r. i 12 września 2014 r. Decyzje te były za każdym razem uchylane przez organ odwoławczy, przy czym jedynie ostatnia z nich została uchylona z uwagi na upływ przedawnienia. Natomiast przyczyną uchylenia poprzednich decyzji była ich obiektywna wadliwość (niezgodność z prawem), co bez wątpienia stanowi okoliczność, za którą ponosi odpowiedzialność organ pierwszej instancji. Tak więc organ pierwszej instancji przez okres 5 lat, licząc od dnia wydania pierwszej decyzji w sprawie, a niemal 10 lat, licząc od końca okresu, którego dotyczył wymiar podatku, nie był w stanie wydać decyzji, która spełniałaby prawem przewidziane wymogi.
Zdaniem pełnomocnika w konsekwencji oznacza to, że organ pierwszej instancji przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego za 2004 r., jaką był upływ terminu przedawnienia tego zobowiązania. Stanowisko, iż przedawnienie zobowiązania podatkowego nie wyłącza uznania, że organ podatkowy przyczynił się do przesłanki uchylenia decyzji, o której mowa w art. 78 § 3 pkt 1 O.p., ma oparcie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 maja 2016 r., sygn. I SA/GI 1292/15.
Ponadto pełnomocnik skarżącej wskazał, że powołany w decyzji organu odwoławczego wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 maja 2017 r., sygn. II FSK 971/15 został wydany na tle stanu faktycznego istotnie różniącego się od stanu faktycznego w rozpoznawanej sprawie. Wyrok ten dotyczył sytuacji, w której została wydana tylko jedna decyzja organu pierwszej instancji, która następnie została uchylona przez organ odwoławczy z uwagi na upływ terminu przedawnienia. Jest to więc całkowicie inna sytuacja niż w rozpoznawanej sprawie, w której organ pierwszej instancji wydawał decyzje określające wysokość zobowiązania podatkowego pięciokrotnie (przy czym cztery z nich zostały wydane po upływie podstawowego terminu przedawnienia zobowiązania, który upływał w dniu 31 grudnia 2009 r.), i każda z nich została uchylona przez organ odwoławczy, przy czym czterokrotnie uchylenie nastąpiło z powodów naruszeń przepisów prawa, których dopuścił się organ podatkowy.
Pełnomocnik skarżącej podniósł także, że podstawą uiszczenia części nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004 r. w kwocie [...] zł była decyzja nieostateczna organu pierwszej z dnia 30 listopada 2009 r., której nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzja ta została uchylona, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W świetle orzecznictwa sądów administracyjnych (por. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 4 marca 2016 r., sygn. II FSK 235/14; 1 lipca 2016 r., sygn. I FSK 117/15 i 30 marca 2017 r., sygn. II FSK 571/15), uchylenie decyzji organu pierwszej instancji, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, oznacza zniweczenie wszelkich skutków wiążących się ze wszczęciem postępowania egzekucyjnego służącego wykonaniu decyzji organu pierwszej instancji, zarówno procesowych, jak i materialnoprawnych - łącznie ze skutkiem w postaci przerwania biegu przedawnienia.
W związku z tym pełnomocnik podkreślił, że druga i następne decyzje organu pierwszej instancji wydane w sprawie, w tym decyzja z dnia 12 września 2014 r., stanowiąc podstawę do wpłacenia kolejnej części nadpłaty ([...] zł) były wydane już po upływie okresu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2004 r. (31 grudnia 2009 r.), a więc z istotnym naruszeniem prawa przez organy podatkowe, za które ponoszą one odpowiedzialność.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie pełnomocnik skarżącej na poparcie swojego stanowiska powołał się na treść uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2018 r. sygn. akt I FPS 5/17.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie rozważań należy wskazać, że przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące nadpłaty mają charakter materialnoprawny. Zaliczyć do nich należy także przepisy określające moment powstania, warunki oraz termin końcowy okresu przysługującego oprocentowania nadpłaty. W sytuacji, gdy ustawodawca, dokonując zmiany przepisów o charakterze materialnoprawnym, nie zamieszcza przepisów przejściowych, zastosowanie znajdą przepisy w brzmieniu obowiązującym w czasie, w którym powstały zdarzenia kształtujące określone stosunki prawne.
Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie. Stan prawny zmienił się z dniem 1 stycznia 2016 r., jednocześnie ustawodawca, dokonując tej zmiany, nie zawarł przepisów przejściowych, w związku z czym zarówno powstanie obowiązku podatkowego jak i uprawnienie do zwrotu nadpłaty wraz z należnym oprocentowaniem oceniać należy na podstawie stanu prawnego istniejącego w momencie powstania tych zdarzeń, tj. w momencie uiszczenia podatku w wysokości wyższej niż należna. Stanowisko to potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 listopada 2011 r., sygn. akt II FSK 833/10 "przepisy dotyczące oprocentowania nadpłat są przepisami prawa materialnego. Regulują bowiem uprawnienie strony do uzyskania poza nadpłatą także dodatkowego świadczenia, stanowiącego swoistą rekompensatę za dysponowanie przez państwo kwotą nienależnie lub w zawyżonej wysokości zapłaconego podatku. Trafnie w związku z tym wskazano w zaskarżonym wyroku, że dla oceny, czy i za jaki okres należy się oprocentowanie, stosować należy przepisy obowiązujące w dacie powstania nadpłaty, jeżeli przepis przejściowy nie stanowi inaczej." Jeżeli zatem ustawa nowelizująca przepisy Ordynacji podatkowej nie zawiera przepisu intertemporalnego dotyczącego stosowania nowej regulacji, zastosowanie znajdą przepisy obowiązujące w dacie powstania nadpłaty (stanowisko takie zawarto także w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego w Katowicach z 17 lipca 1997 r., sygn. akt I SA/Ka 986/97 i z dnia 9 października 2014 r., sygn. akt II FSK 2698/12 oraz Wojewódzkich Sądów Administracyjnych m.in. w Warszawie z 19 lutego 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 3791/06, a także w Gliwicach: z 31 stycznia 2017 r., sygn. akt I SA/Gl 984/16 i z 21 kwietnia 2017 r., sygn. akt I SA/Gl 104/47; wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Prawidłowo zatem organ odwoławczy uznał, iż w sprawie do powstania nadpłaty doszło przed dniem 1 stycznia 2016 r. i należy stosować przepisy obowiązujące przed tą datą.
Przywołując zatem mające zastosowanie w niniejszej sprawie przepisy Ordynacji podatkowej, wskazać należy, że na mocy art. 78 § 3 O.p. oprocentowanie nadpłat występuje jedynie w sytuacjach określonych w tym przepisie. W przypadku gdy, jak w rozpoznawanej sprawie, nadpłata powstaje na skutek uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego (art. 77 § 1 pkt 1 lit. b O.p.), kwestię oprocentowania nadpłaty reguluje art. 78 § 3 pkt 1 i 2 O.p. Zasadą jest przy tym, że oprocentowanie przysługuje od dnia powstania nadpłaty, to jest od dnia dokonania zapłaty podatku w wysokości wyższej od należnej w oparciu o uchyloną decyzję (art. 78 § 3 pkt 1 O.p.). Wyjątkiem zaś jest sytuacja, w której oprocentowanie nadpłaty przysługuje od dnia wydania decyzji o uchyleniu decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego.
Zgodnie z art. 78 § 3 pkt 2 O.p. wypłata oprocentowania uzależniona jest od spełnienia kumulatywnego dwóch warunków. Pierwszym z nich jest to, by organ podatkowy przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji wymiarowej, a drugim - niezwrócenie nadpłaty w terminie. Z przepisu tego wynika zatem, że jeżeli organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji, której realizacja doprowadziła do postania nadpłaty, nadpłata podlega oprocentowaniu tylko wtedy, gdy nie została zwrócona w terminie (art. 77 § 1 O.p.). Sformułowanie "nie przyczynił się" należy rozumieć w ten sposób, że uchylenie decyzji nastąpiło z przyczyn niezależnych od organu, a nie w wyniku błędów popełnionych przez ten organ, co niewątpliwie wymaga analizy w każdej indywidualnej sprawie.
Wymaga zaakcentowania, że przesłanki oprocentowania nadpłaty nie mają związku z przewlekłością postępowania podatkowego - a to oznacza, że nie można powoływać się na tę okoliczność w zakresie sporu dotyczącego wysokości oprocentowania nadpłaty (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 sierpnia 2009 r., sygn. akt II FSK 425/08 i sygn. akt II FSK 614/08). Istota wskazanych przesłanek wiąże oprocentowanie nadpłaty z uchyleniem (zmianą) decyzji wadliwej, a więc innymi słowy z wadą tkwiącą w samej decyzji, z której wynikała nadpłata, a nie z czasem trwania postępowania w tym przedmiocie. Tym samym, przez przyczynienie się, o którym mowa w przywołanych przepisach, należy rozumieć taką sytuację, w której działanie lub zaniechanie organu podatkowego pozostawało w bezpośrednim związku z wadą decyzji, którą może być naruszenie przepisów prawa materialnego lub procesowego, co z kolei oznacza, że nie w każdym przypadku uchylenia lub zmiany decyzji owo przyczynienie się - jako przesłanka oprocentowania nadpłaty - występuje (por. R. Dowgier, Przyczynienie się organu podatkowego do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji jako warunek oprocentowania nadpłaty, Przegląd Podatków Lokalnych i Finansów Samorządowych, 2015, nr 4, s. 15 i n.).
Odnosząc się do stanowiska organów podatkowych, co do braku przyczynienia się organu pierwszej instancji do przesłanki uchylenia decyzji, Sąd stwierdza, że podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 9 maja 2017 r. w sprawie o sygn. akt II FSK 971/15, iż nie ma jakiegokolwiek związku przyczynowego pomiędzy działaniem organu podatkowego pierwszej instancji a podstawą uchylenia decyzji wymiarowej, w sytuacji kiedy przyczyną uchylenia decyzji organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy jest przedawnienie zobowiązania podatkowego, do którego doszło już po wydaniu (i doręczeniu) rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego. NSA wskazał, że organ podatkowy – zgodnie z zasadą legalizmu, wyrażoną w art. 7 Konstytucji RP oraz art. 120 Ordynacji podatkowej – zobowiązany jest działać na podstawie przepisów prawa i w ramach powierzonych kompetencji wypełniać określone w tych przepisach obowiązki. Ustalenie, iż podatek nie został wpłacony w należnej wysokości, w sytuacji gdy zobowiązanie podatkowe nie przedawniło się, obliguje organ w sposób bezwzględnie wiążący do wydania decyzji określającej to zobowiązanie. Natomiast "jeśli okazałoby się, że organ pierwszej instancji wydał decyzję już po upływie terminu przedawnienia, bez wątpienia należało by przyjąć, iż przyczynił się on do powstania przesłanki uchylenia decyzji". W orzeczeniu tym NSA za nietrafioną uznał argumentację strony skarżącej, że organ określając w decyzji wysokość zobowiązania podatkowego na nieco ponad miesiąc przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego przyczynił się do uchylenia tej decyzji, nie biorąc pod uwagę możliwości zaskarżenia tej decyzji. W konsekwencji NSA stwierdził, że "organ I instancji nie przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji, gdyż zaistnienie tej przesłanki wynikało wyłącznie z faktu zaskarżenia decyzji przez stronę oraz z upływu czasu, który skutkował przedawnieniem zobowiązania podatkowego; są to okoliczności, na które organ podatkowy nie miał żadnego wpływu".
Natomiast stan faktyczny w rozpoznawanej sprawie jest odmienny od tego, który był podstawą orzekania przez NSA w sprawie o sygn. II FSK 971/15. Owszem decyzja wymiarowa organu pierwszej instancji z dnia 12 września 2014 r. została uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach decyzją z dnia [...] r. nr [...] z uwagi na przedawnienie zobowiązania podatkowego. Niemniej nie była to pierwsza decyzja w przedmiocie określenia Spółce wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2004 r. Z twierdzeń strony skarżącej wynika, że organ pierwszej instancji takich decyzji wydał pięć.
Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji nie zawarł takich informacji. Oceniając kwestię braku przyczynienia się organu pierwszej instancji do powstania przesłanki uchylenia decyzji wskazał jedynie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 28 kwietnia 2016 r., którą uchylono decyzję organu pierwszej instancji z dnia 12 września 2014 r. z uwagi na upływ terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego a postępowanie umorzono. W aktach sprawy znajduje się tylko ta jedna decyzja organu odwoławczego.
W zaistniałej sytuacji obowiązkiem organu odwoławczego było przeanalizowanie wszystkich decyzji wydanych zarówno w pierwszej jak i w drugiej instancji i ustalenie z jakich przyczyn decyzje organu pierwszej instancji były uchylane i czy rzeczywiście organ pierwszej instancji nie przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji.
Sąd zwraca uwagę, że pełnomocnik podniósł także, że podstawą uiszczenia części nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004 r. w kwocie [...] zł była decyzja nieostateczna organu pierwszej z dnia 30 listopada 2009 r., której nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Następnie decyzja ta została uchylona, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Ta okoliczność także powinna zostać poddana wnikliwej ocenie organu, mając na uwadze najnowsze orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym uchwałę siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2018 r. sygn. akt I FPS 5/17.
Jeżeli druga i następne decyzje organu pierwszej instancji zostały wydane już po upływie okresu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2004 r. to niewątpliwie ma to wpływ na ocenę, czy organ pierwszej instancji nie przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji, a konsekwencji czy Spółce przysługuje oprocentowanie nadpłaty.
W świetle powyższych rozważań zasadny okazał się zarzut naruszenia art. 78 § 1 i § 3 pkt 2 O.p.
Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: P.p.s.a.) uwzględnił skargę i uchylił zaskarżoną decyzję.
W postępowaniu ponownym organ odwoławczy zastosuje się do oceny prawnej i wskazań Sądu zawartych w wyroku.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200, 205 § 2 oraz art. 206 P.p.s.a. zasądzając od organu odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 13.815 zł, na którą składają się uiszczony wpis sądowy – 2.998 zł, opłata od pełnomocnictwa – 17 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika – 10.800 zł, określone zgodnie z § 2 pkt 7 rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 265)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło